
شغل و زندگی من، وابستگی زیادی به ابزارهای دیجیتال و آنلاین دارد. بخش زیادی از روز را پای تلفن همراه یا لپتاپم و تقریبا همهی ارتباطات من با دیگران از طریق یکی از همین ابزارهای مدرن و امروزی انجام میشود. تا همین چند وقت پیش که بنا بود مطلبی برای معرفی ابزارهای برنامهریزی بنویسم، فکر میکردم که احتمالا معرفی ابزارهای عموما دیجیتال، تنها به درد افرادی میخورد که مثل من، شغل و زندگیشان به فضای مجازی گره خورده است. اما کمی پرسوجو و بررسی آمارها به من ثابت کرد که سخت در اشتباهم و حتی افرادیکه مشاغلی خارج از فضای فناوری و تکنولوژی دارند هم به استفادهی بیشتر از امکانات دیجیتال روی آوردهاند.
ابزارها برای ما کاری انجام نمیدهند، صرفا کمک میکنند تا کارهایمان را با نظم و کیفیت بهتری انجام دهیم. مشغلهی بالای اکثر آدمها موجب میشود که از انجام برخی از کارهایمان باز بمانیم، بعضی را فراموش کنیم و از پس برخی دیگر، آنطور که باید و شاید بر نیانیم. این مطلب ابزارهایی را به شما معرفی میکند که بتوانید راندمان و اثربخشی خود را ارتقا دهید و با منابعی کمتر از زمان، کارهای بیشتر و مثمر فایدهتری انجام دهید.
نکتهی ضروری دیگری که باید به آن اشاره کنم این است که، مواردی که در ادامه پیشنهاد میکنم، برای من مفید بودند و توانستهاند کمکم کنند. هرچند سعی کردم که صرفا به تجربهی خود بسنده نکنم و با مطالعهی منابع خارجی و همینطور مشورت با افراد مختلف، فهرست کاملی تهیه کنم، اما فکر میکنم که هرکدام از ما باید با ابزارهای مختلفی سروکله بزنیم تا بتوانیم بهترین گزینهها را پیدا کنیم.
شاید با مقدمهای که پیش از این خواندید، پیشنهاد یک ابزار مرسوم و غیر دیجیتال کمی عجیب به نظر برسد. اما راستش را بخواهید، هیچ ابزاری سادهتر و در دسترستر از یک دفترچهی ساده و خودکار نیست.
من از ابزار مناسب دیگری (که در ادامه معرفی میکنم) برای مدیریت کارهای شخصی و شغلیام استفاده میکنم، اما حقیقتا در بسیاری از مواقع دفتر یادداشتم بر هر وسیلهی دیگری ارجحیت دارد.
من کارهای خُرد و کوچک را روی دفترچهام مینویسم و در زمانهایی که مشغول به کار مهمی نیستم، به آن نگاهی میاندازم. علاوه بر آن، برخی نُتبرداریها و یادداشتها را نیز در آن مینویسم تا در زمان درست ازشان استفاده کنم.
دفترچهی یادداشت من به همراه یک خودکار Cando، تنها ابزارهای غیر دیجیتالی هستند که همیشه و همهجا همراه خود دارم و به کرات و برای اهداف مختلفی از آنها استفاده میکنم.
قرارهای ملاقات، نوبتهای مراجعه به پزشک، زمانهای ورزش و استراحت و هر کار دیگری که لازم است در زمان مشخصی انجام شود را یک تقویم آنلاین ثبت کنید.
استفاده از تقویمهای آنلاین دو فایدهی بزرگ دارد: اول آنکه، امکان فراموش شدن را از بین میبرند و دوم، کمک میکنند که بتوانید روزها و هفتههایتان را متناسب با برنامههایی که در پیش دارید بهتر مدیریت کنید.
شاید خندهدار به نظر برسد، اما من حتی زمان مراجعه به آرایشگاه را هم در تقویم ثبت میکنم. تقویم من، مجموعهای از رخدادهای کاری و شخصیست که در روزهای مختلف جای گرفتهاند. بیشتر از دو سال است که همهی کارهای زمانمحورم را در تقویم ثبت میکنم و حقیقا، این کار من را از فراموشی نجات داده است.
بهترین تقویم آنلاینی که من از آن استفاده کردم متعلق به گوگل است. استفاده از آن رایگان و به خوبی با انواع تلفنهای هوشمند منطبق میشود. اگر از ایمیلِ شرکت گوگل (جیمیل) استفاده میکنید، کافیست به این لینک بروید تا از تقویم آن بهره ببرید.
وقتی از «کار» حرف میزنیم، اشاره به هر اقدامی داریم که باید توسط شما انجام شود. همهی ما هرروزه مجموعهای از کارهای کوچک و بزرگ انجام میدهیم که برآیند آنها در پایان روز، ممکن است ما را خوشنود و راضی، یا ناراحت و عصبانی کند. در چند منبع معتبر خارجی خواندم که رضایتمندی از خود، نقش پررنگی در موفقیت دارد. این رضایتمند، عموما از محل پایبندی به کارهایی که باید انجام دهید حاصل میشود.
من معتقدم انجام ندادن کارها، همیشه به دلیل کمبود وقت نیست و در بسیاری از مواقع بخاطر عدم تعریف و برنامهریزی درست آنهاست. نرمافزارها و اپلیکیشنهای مدیریت تسک (task management) به ما کمک میکنند که کارهای خُرد و درشتمان را دستهبندی، اولویتبندی و زمانبندی کنیم تا کاری را از قلم ننداخته و در زمان درست به سراغشان برویم.
هزاران اپلیکیشن با این هدف وجود دارد که به نظر من بهترینشان Todoist است. نسخهی رایگان این اپلیکیشن تقریبا همهی آنچه که نیاز دارید را شامل میشود و کاربری راحتی نیز دارد. این مطلب شما را با فهرستی بزرگ از سرویسهای مدیریت وظایف آشنا میکند.
احتمالا متوجه شدید که من با معضل فراموشی دست به گریبانم! اگر شما هم مثل من از انجام برخی کارها در زمان مقرر باز میمانید، از اپلیکیشنهای یادآور (Reminder) استفاده کنید. مثلا میتوانید بخواهید که هر دوساعت یکبار به شما یادآوری کند که یک لیوان آب بنوشید، یا سر ساعت مشخصی به شما بگوید که قرصتان را بخورید.
در اپلیکیشن Todost که بالا معرفی کردم، این سرویس نیز قرار دارد. اما همانند نرمافزارهای مدیریت وظایف، یادآورها هم گونههای مختلفی دارند که با کمی جستجو میتوانید بهترینشان را پیدا کنید. در ایجا فهرستی از اپلیکیشنهای یادآور گردآوری شده است.
من هرچندوقت یکبار، با استفاده از نرمافزار Xmind که برای ترسیم طوفان فکری طراحی شده است، ایدههای مختلف حول موضوعی که به آن مشغول هستم را ترسیم میکنم. همانطور که در مطلبی در این خصوص در راهرو توضیح داده شده است، طوفان فکری تکنیکی کارآمد برای برنامهریزیست و کارکردهای مختلفی دارد.
مثلا برای نوشتن همین مقاله، پیش از آنکه دست به کیبورد شوم، Mind map یا همان نقشهی ذهنی خودم را حول موضوع در نرمافزار یادشده نوشتم تا مطمئن شوم چیزی را از قلم نیانداختم.
ابزارهای دیجیتال میتوانند کمک زیادی به افزایش بهرهمندی و راندمان ما بکنند. اما در مقابل، ابزارهای دیجیتال خود یکی از مخربترین وسایل برای از بین بردن تمرکز هستند که اگر حواسمان نباشد، بخش زیادی از روزمان را به خود اختصاص میدهد. شبکههای اجتماعی، این پتانسیل را دارند که ما را چنان به خود درگیر کنند که حساب ساعت و دقیقه رو به طور کامل از دست دهیم و نتوانیم بر روی کارها و اهدافمان تمرکز کنیم.
حواستان مستمرا به زمان باشد واجازه ندهید جذابیتهای موجود در ابزارهای دیجیتال جلوی بهرهوریتان را بگیرد.
