اگر در سفری به کشورهای عرب حوزه خلیج فارس باشید، با رایحهای متفاوت از قهوه روبرو میشوید؛ رایحهای که از ترکیب تلخی قهوه و عطر تند هل و زعفران ساخته شده است. قهوه عربی (Arabic Coffee) تنها یک نوشیدنی برای رفع خستگی نیست، بلکه نماد مهماننوازی، اصالت و هویت فرهنگی است.

برخلاف قهوههای مدرن که تلاش میکنند طعم خالص دانهی قهوه را حفظ کنند، قهوه عربی بر پایه «هارمونی ادویهها» بنا شده است.
هل (Cardamom): رکن اصلی این نوشیدنی است. حجم بالای هل باعث میشود طعم قهوه بسیار خنک و در عین حال عطرگین باشد.
زعفران (Saffron): برای بخشیدن رنگ طلایی و طعمی سلطنتی، زعفران به این ترکیب اضافه میشود.
شیرهی خرما و طعم شیرین: در بسیاری از مناطق، برای متعادل کردن تلخی شدید قهوه، از شیرهی خرما یا تکههای خرما در کنار آن استفاده میشود. این ترکیب، یک تعادل بینظیر بین تلخی (Bitter) و شیرینی (Sweet) ایجاد میکند.
تهیه قهوه عربی یک فرآیند سریع نیست. دانههای قهوه ابتدا به صورت بسیار ریز رست شده و سپس با آب جوش و ادویهها در قابلمههای مخصوصی به نام «دله» (Dallah) دم کشیده میشوند. زمانِ استراحت کردن ادویهها در قهوه، همان لحظهای است که تمام جادو اتفاق میافتد.
در فرهنگ عربی، نحوه سرو قهوه عربی دارای پروتکلهای بسیار دقیقی است که نشاندهنده هوش اجتماعی و ادب است:
سرو با دست راست: قهوه همیشه باید با دست راست به مهمان تعارف شود.
مقدار کم در فنجان: برخلاف قهوههای ما که فنجان پر میشود، در سنت عربی، فنجان را فقط تا یک سوم یا نصف پر میکنند. این کار به این معناست که میزبان میخواهد مهمان بارها و بارها از او قهوه بخواهد و این یعنی «میزبان مشتاق حضور شماست».
همراهی با خرما: به دلیل تلخی خاص این قهوه، همیشه در کنار آن خرما یا شیرهی خرما سرو میشود تا تضاد طعمی لذتی بینظیر ایجاد کند.
امروزه قهوه عربی از محیطهای سنتی و خیمهها به کافههای لوکس و حتی بازارهای جهانی رسیده است. این نوشیدنی اکنون به عنوان یک محصول «Gourmet» شناخته میشود که در کنار دسرهای مدرن، جایگاه ویژهای در منوی رستورانهای بینالمللی پیدا کرده است.
نویسنده: محمدرضا لواسانی