ما در سیارهای زندگی میکنیم که تاریخش با مرکبِ درد نوشته شده است؛ و من در جغرافیایی ایستادهام که «فرسودگی»، تمامِ معنایِ روزمرگیِ ماست. اینجا هوا سنگین است؛ انگار غباری از بیعدالتیِ جاری در متنِ جهان، چنان فضایی ساخته که حتی نفس کشیدن هم به یک تقلا تبدیل شده است.
ما شاهدِ وارونگیِ حقیقتیم؛ جایی که نردبانهایِ پیشرفت را نه با نبوغ و شرافت، که با پلههای «تزویر» و «بازیهایِ پشتپرده» ساختهاند. تماشای کسانی که بر جایگاههایِ بالا تکیه زدهاند، در حالی که شایستگیشان در پسِ پردههایِ مصلحتهای شخصی گم شده، زخمی است که هر روز بر پیکرهی امیدمان تازه میشود. جوانانی که باید در بهارِ زندگی، ریشههایشان را در خاکِ آرزوها میدواندند، اکنون در زمستانی طولانی، تنها به فکرِ حفظِ اندکگرمای باقیمانده در جانشان هستند.
چشمانِ من، عمقِ این دردهایِ ناگفته را دیدهاند؛ هم از اعماقِ وجودِ این سرزمینِ پر از حسرت، و هم از فراسویِ مرزهایِ آن. چیزهایی دیدهام که ترجیح میدهم سکوت کنم؛ حقایقی چنان تلخ و هولناک که اگر به زبان بیایند، گویی تمامِ دنیا در آتشِ این حرفها خواهد سوخت. نه فقط درد، که نظمِ عالم نیز دگرگون شده است؛ آنچه که هست، جایی نیست که باید باشد، و کسانی که جایشان در بالاترین قلههاست، در پایینترین درهها سرگردانند. انگار هیچ چیز در این جهان سرِ جایِ درستِ خود نیست.
من از این وضعیت، از این جهانِ ناعادلانه و از تمامِ آدمهایی که در برابرِ اینهمه درد، بیتفاوت ماندهاند، بهشدت خشمگینم. من به چشمِ خود دیدم نفسهایی را که به شماره افتادند و خاموش شدند؛ چشمانی که یک عمر منتظرِ روزنهای بودند که هرگز نرسید. دنیا چه میخواهد از جانِ ما؟ آنهمه حق که در ناحقی سوخت و آنهمه جانی که بیپاسخ از این جهان رفت، کجا باید به آرامش برسد؟
گاهی گمان میکنم کائنات نیز با ما سرِ ستیز دارد. سایهی بلندِ اندوه، چنان بر سرِ پیر و جوان سنگینی میکند که حتی مفاهیمِ متعالی مثل «انسانیت» را در حصارِ ناامیدی دفن کرده است. زندگی در سایهی چنین شرایطی، وقتی میدانی قدرتِ تغییرِ این بازیِ نابرابر را نداری، دشوارترین هنرِ زیستن است.
با این همه، اینها را مینویسم تا به یادگار بماند. میخواهم آیندگان بدانند ما چه بودیم و چه کشیدیم. من از تنِ خستهی خودم میگویم که آینهایست از هزاران تنِ خستهی دیگر. ما نسلِ «مقاومت»ایم؛ نه به این معنا که درد نداریم، بلکه به این معنا که «تسلیم» در فرهنگِ لغتِ روحِ ما واژهای بیگانه است.
ما وارثانِ خونی هستیم که هنوز در رگهایمان میجوشد. همین حالا که این کلمات را مینویسم، با تمامِ خستگی، باز هم علیه این تقدیرِ تحمیلی میجنگیم. شاید آسمانِ بالایِ سرِ ما تیرهتر از هر جایِ دیگری باشد، اما هنوز چشمانی هستند که به افقِ روشنِ عدل و آرامش خیرهاند.
باشد که تمامِ غمها و تیرگیهایِ این جهان از میان برود؛ هم جهانِ من و هم جهانِ همهی کسانی که درد میکشند. آرزو دارم کشورم و مردمانش پس از این روزهایِ سخت، رهایی یابند و شکوهِ زیستن را بازپس بگیرند. باشد که این اندوههای جانکاه، روزی به پایان برسد و نامِ ما نه به عنوانِ شکستخوردگان، بلکه به عنوانِ نسلی پاینده در تاریخ ثبت شود. ما ایستادهایم، نه برای تسلیم، که برای عبور از این شبِ طولانی؛ تا آنجا که دیگر هیچکس به ناحق از پای درنیاید.