
طی سالهای اخیر، شاهد دگرگون شدن دنیا توسط واقعیت مجازی بودهایم و این فناوری روز به روز محبوبیت بیشتری مییابد. اگرچه فناوری واقعیت مجازی در حوزه بازیهای کامپیوتری انقلابی به پا کرده است ولی صنایع دیگر نیز در حال توسعه فرایندهای خود با استفاده از جدیدترین فناوریهای دنیا هستند.
در مورد استفاده از واقعیت مجازی در حوزه بهداشت و درمان، بحث و گفتگوهای بسیاری وجود دارد و در همین حال در بسیاری از موارد این فناوری در بهداشت و درمان مورد استفاده قرار گرفته است. مواردی مانند رباتهای جراحی، ابزارهای مراقبت بهداشتی و ... به تدریج محبوبتر شدهاند و به پذیرفته شدن توسط مراقبان سلامت و مردم نزدیکتر شدهاند.
هشت کاربرد مهم واقعیت مجازی در حوزه سلامت
حوزه بهداشت و درمان یکی از مهمترین میزبانان فناوری واقعیت مجازی است. از موارد کاربردی آن میتوان به موارد مختلف جراحی رباتیک، درمان فوبیا، شبیهسازی جراحی و مهارت آموزی اشاره کرد. در این مقاله به 8 مورد از مهمترین کاربردهای این فناوری در حوزه سلامت پرداخته شده است:
1- آموزش پزشکی
مدت زمان زیادی است که از فناوری شبیهسازی واقعیت مجازی برای آموزش در حوزه پزشکی استفاده میشود. شرکتهای بزرگ فعال در حوزه واقعیت مجازی در حال توسعه محصولی هستند که با ترکیب ویدیوی 360 درجه و محتوای سه بعدی تعاملی، بهترین برنامههای یادگیری ممکن را برای پزشکان و دانشجویان تولید کنند. این نوع برنامه به کاربران (پزشکان و دانشجویان) این امکان را میدهد که با تمرین روشهای پیچیده و نجاتبخش زندگی در محیطی بی خطر، مهارتهای خود را بهبود بخشند و در طول فرایند بازخوردهای لازم را نیز دریافت کنند. امروزه واقعیت مجازی در پرستاری نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
2- کاربرد در تشخیص
واقعیت مجازی این قابلیت را دارد که به عنوان ابزاری قدرتمند برای تشخیص دقیق بیماری، توسط پزشکان مورد استفاده قرار گیرد. استفاده از این فناوری در کنار روشهای تشخیصی مانند ام آر آی و سی تی اسکن، فرایند تشخیص بیماری را به فرایندی غیر تهاجمی و تجربهای بدون درد برای بیمار تبدیل میکند.
3- درمان بیماریهای ذهنی
روش قرار گرفتن در معرض عامل بیماری (Exposure Therapy) یکی از روشهای استاندارد برای درمان بیماریهای ذهنی است. واقعیت مجازی به عنوان یک راه حل کم هزینه، انعطافپذیر و کم خطر برای درمان بیماریهای روانی به آرامی در حال ایجاد تغییر در روشهای در معرض درمانی است. این فناوری با ارایه روشهای جدید برای حفظ آرامش بدن، به درمان اضطراب و حملات ناشی از ترس کمک میکند.
4- کنترل درد
مدت هاست که پزشکان برای درمان انواع مختلف درد از روش های حواسپرتی شناختی استفاده میکنند. واقعیت مجازی با ارایه بازیهای مختلف تعاملی، چهره جدیدی از این روشهای حواسپرتی را نمایان کرده است. این بازیها در محیطی شبیهسازی شده انجام میشوند و ویژگیهای تعاملی دارند. به عنوان مثال برخی از برنامههای واقعیت مجازی در حالی که روشهای درمانی برای قربانیان سوختگی ارایه میدهند، راهکارهایی نیز برای تسهیل مدیریت درد دارند. علاوه بر این، واقعیت مجازی به عنوان جایگزین برای کنترل درد بدون استفاده از دارو عمل میکند و میتواند همراه یا بدون مراقبتهای بالینی مورد استفاده قرار گیرد.
5- تناسب اندام و فیزیوتراپی
امروزه صنعت تناسب اندام، در حال تجربه تغییرات بزرگی در نحوه انجام تمرینها است. بسیاری از کسب و کارهای نوپا، روشهای تمرینات هوازی (قلبی-عروقی) را با واقعیت مجازی ترکیب میکنند و روش ورزش کردن افراد را تغییر میدهند. همچنین واقعیت مجازی در فیزیوتراپی نیز میتواند نقش مهمی را ایفا کند تا بیماران به جای استفاده از دارو یا جراحیهای تهاجمی، از ترکیب تمرینهای معمولی با واقعیت مجازی برای درمان استفاده کنند.
6- کاربرد در جراحی
واقعیت مجازی مدتی است که در جراحی مورد استفاده قرار میگیرد و محبوبیت ویژهای در جامعه پزشکان به دست آورده است. جراحی توسط یک ابزار رباتیک انجام میشود و توسط یک جراح انسانی کنترل میشود. این روش، زمان و خطرات و عوارض همراه با جراحی عادی را کاهش میدهد. همچنین واقعیت مجازی نقش مهمی را در جراحی از راه دور که بیمار و پزشک در موقعیتهای مختلف قرار دارند ایفا میکند. ویژگی بازخورد نیرو که در این روش وجود دارد به جراح کمک میکند که میزان فشاری را که باید هنگام یک عمل جراحی ظریف مانند دندانپزشکی و ... اعمال شود را اندازهگیری کند.
7- روشهای شبیهسازی انسانی
واقعیت مجازی در روشهای شبیهسازی انسان بسیار مفید است و به پزشکان، پرستاران و سایر مراقبان سلامت کمک میکند که با دیگران در تعامل باشند. با این ابزار آنها میتوانند در یک محیط سه بعدی در جلسات آموزشی مختلف شرکت کنند و با بیمار تعامل داشته باشند.
8- سایر کاربردها
به غیر از مواردی که در بالا اشاره شد، واقعیت مجازی کاربردهای دیگری نیز در حوزه سلامت و پزشکی دارد که در این بخش به برخی از آنها اشاره شده است:
دندانپزشکی، پرستاری، شبیهسازی جراحی، درمان فوبیا، درمان اوتیسم، برای معلولان، درمان اختلال اضطراب پس از حادثه و ...
منبع:
https://www.flatworldsolutions.com/healthcare/articles/virtual-reality-applications-in-healthcare.php