گفتگو با رضا غیابی هم بنیانگذارِ اندیشکده فرصت آفرین

فصول و نقاط عطف زندگی (به همراه نسخه صوتی مصاحبه)

سبک زندگی و نخبه گرایی

چرایی و چالش های کسب و کار

انسان و عوامل شکل دهی شخصیت او

ظرفت را خالی کن تا پر شوی

مجری:

اگر دوباره متولد شوید دوست دارید همین مسیری که در زندگیتان طی کردید را طی کنید یا این که فکر می‌کنید که می توانستید مسیر بهتری داشته باشید؟

مهمان: نعل به نعل همین اتفاقات. دقیق همین. البته می دانم توفیقاتی که در این مسیر داشتم ممکن است تغییر کند اما دلم میخواهد باورهایم و شناختم از دنیا همین باشد.

مجری:

خیلی عالی. مهمترین عاملی که به نظرتان شما را به این نقطه رسانده که از زندگیتان راضی هستید و فکر می­کنید که اگر دوباره هم متولد شوید همین مسیر را ادامه می­دهید چیست؟ آن را چه می­دانید؟

مهمان: به نظرم اگر بگویم شانس، شاید بیراه نگفتم؛ توفیق؛ این جوری بگویم توفیقی بوده که در مسیر جلوی من قرار گرفته.

مجری:

وشما انتخابش کردی؟

مهمان:

ولی مهمتر از آن این است که یک چاله ای شدم که آب بریزد داخلش. آدم باید هر کاری می‌خواهد بکند خودش را مستحق آن کار کند.

مجری:

خیلی درست است. این را ناشی از تواضع هم می‌دانید.

مهمان:

در این مسیر تواضع به شدت لازم است. به خاطر اینکه بخواهی خودت را مستحق چیزی کنی باید اول بفهمی که آن چیست؟ اینکه آدم بفهمد هیچی نیست و هر روز به خودش یادآوری کند که من در عین اینکه می‌توانم خیلی چیزها باشم ولی در این لحظه بهتر است فکر کنم هیچی نیستم، برای اینکه یاد بگیرم. آن وقت آدم مثل یک اسفنج تمام فرصت‌ها را به خودش می­گیرد، تمام دانش را به خودش جذب می­کند چون منی وجود ندارد. تمام بدبختی ما سر این هست که فکر می­کنیم کسی هستیم.

مجری:

این نگرش که به زندگی و دستاوردهای تان دارید چقدر توانسته در کسب و کارتان شما را به موفقیت برساند؟

مهمان:

من هیچ وقت برای پول کار نکردم هیچ وقت. هیچ وقت نشده که بگویم الان انقدر احتیاج دارم بروم این کار را قبول کنم. بسیار شده که شرکت ما پروپوزال داده در آن کارفرما گفته که آقا شما ننوشتید بودجه این کار چقدر است؟ ما گفتیم که فکر، این بودیم که مشکل را حل کنیم، حالا مشکل حل شود بعد ببینیم چطور می­توانیم با هم توافق کنیم. کارما یک قیمتی دارد اما واقعاً کار نمی‌کنیم که پول در بیاوریم. اصل فلسفه کاری ما این است که شرکت­مان و سازمان­هایی که من در آنها هستم" هر سازمانی که هستم" اولین وظیفه‌ای که برایش تعیین می‌شود این است که چطور به دیگران خدمت کنیم، کمک کنیم ؟ حالا اگر این خدمت آنقدر قابل است آیا آنها حاضرند در ازایش پول بدهند یا نه؟ و اینکه این سازمان زنده بماند، سیستم پایدار باشد، در نتیجه این نگاه همیشه به دردم خورده. واقعا خیلی جاها موقعیت­هایی برایم ساخته که اصلا فکرش را هم نمی­کردم

مجری:

به نظرتان چه جوری می­شود این رویکرد کسب و کاری را فرهنگ‌سازی کردو آن را توسعه داد

مهمان:

به نظر من داشتن الگوهای درست. ثروتمندان و طبقه‌های ثروت. آنهایی که در وسط راه هستند الگوی خوبی نیستند چون مهمترین دغدغه شان پول است. آنها که آخر و اول راه هستند معمولاً یک سبک زندگی مشترکی دارند اگر ما اولش هستیم. بهتر است به آخرهایش نگاه کنیم و ببینیم که طرف که میلیاردها دلار ثروت دارد به چه مسائلی فکر می­کند؟نتیجه این می‌شود که کسب و کارهایی می­سازیم که در جهت افکار بزرگان دنیاست و کسب و کارهایمان ناخودآگاه حمایت می­شود. خیلی به مشتری حس بدی دست می دهد وقتی احساس کند ما فقط می خواهیم از او پول بدست آوریم و دیگر هیچ.

مجری:

فکر می­کنید بهتر بود چه چیزهایی الان در اختیار تان بود که شما به چشم انداز تان نزدیک تر بودید

مهمان:

به نظر من در زمینه نخبه پروری و نخبه گرایی می‌بایست در کشور نهاد سازی شود. نهادهایی که در این زمینه سیستماتیک کار کنند، کم داریم. به طور کلی نهادهایی که بین فرهنگ و کسب و کار رابطه معنادار بسازند.

مجری:

چقدر حاضرید از دارایی شخصی نه لزوماً مادی، در مسیری که می­فرمایید هزینه کنید؟

مهمان:

این که حاضرم هزینه کنم، شاید ما را به شعار برساند. اینکه واقعاً دارم هزینه می‌کنم نیمی از زمان زندگی من فعالیت­های غیر انتفاعی در این زمینه است، به طور مشخص در کنفرانس تدکس تهران که فعالیت غیر انتفاعی است کارش ارتباط با نخبگان و گسترش ایده­های ارزشمند برای نخبگان جامعه هست. از طرفی طراحان ایده نشریه ایست که کار فرهنگی می­کند. این دو تا رسماً نصف زندگی ام را می‌گیرد و گفتم ارزش اصلی زمان هست ایران امروز ما مدام احتیاج به نهادسازی در زمینه ارتباط بین نخبگان، نیک بینی ،عملگرایی ،اقتصاد و فرهنگ دارد اینها همه با هم باید بهشان پرداخته شود و هرچقدر هم به اینها بپردازیم کم است.

مجری: همه آدم­ها در زندگی شان اشتباهاتی کرند آیا شما اشتباهاتی از خودتان سراغ دارید که در زندگی تان زیاد اثر گذاشته باشد؟

مهمان:

خیلی زیاد. تمام انتخاباتی است که وقتم را تلف کرد.

مجری:

ملاکتان برای اتلاف وقت چیست؟

مهمان:

اثربخشی. چیزی که گذاشتیم چقدر در چشم‌انداز من اثربخشی کرد. این جلسه ای که گذاشتیم، شرکتی که زدیم، درسی که خواندیم، سفری که رفتیم، تعاملی که با اطرافیان داشتیم، اینها چقدر اثربخش بود، در جهت چشم‌اندازی که بنده برای خودم و جامعه قائلم.

مجری:

می‌خواهم ببینم وقتی که احساس می­کنید انرژی روانی لازم را برای ادامه مسیر تان ندارید چه می­کنید که دو باره آن را به دست آورید؟

مهمان: گاهی به خودم اجازه می‌دهم که بایستم و احساس نمی‌کنم که ایستادن، اتلاف وقت است: نیست، در هفته من شبی دارم به نام شب رضا، شب خودم. برای خودم هستم و اینکه دو ساعت از غروب یک روز باشد مال من است. در آن زمان به خودم اجازه می‌دهم که بایستم، گاهی به خودم تشر می­زنم که الان چه وقت ایستادن است، حرکت کن انرژی نداری که نداری بدون انرژی حرکت کن ما برای حرکت کردن احتیاج به انرژی نداریم احتیاج به این داریم که بدانیم به کجا می­رویم.

مجری:

اگر حرف نگفته ای دارید که باید بزنید بفرمایید.

مهمان:

من اگر کلامم حمل بر خودستایی شده دوست دارم از مخاطبانمان معذرت بخواهم به خاطر اینکه اعتقاد دارم که هنوز خیلی خیلی نا مفیدتر از آن هستم که از خودم یک الگوی موفق بسازم که دیگران دنبالش کنند، احساس می­کنم فقط درد مشترکم را با دیگران به اشتراک بگذارم و الا احساس نمی­کنم خدای نکرده یک نمونه ای هستم که حالا موفق است، نه اصلاً چنین چیزی نیست. به نظر من کرم خاکی خیلی مفیدتر از بنده زندگی می­کند چون وظایفی که برایش متصور هست را درست انجام می‌دهد. موجودی مثل بنده این طور نیست بنابراین اصلاً و ابداً نمی‌بینم که مخاطبان خدای نکرده این توهم برایشان پیش بیاید یا این اشکال پیش بیاید که من نمونه موفق از خودم یاد کردم. من فقط مرثیه خوانِ دل بیچاره خویش هستم و امیدوارم که آنها هم در این راه با من بیایند و امیدوارم که برنامه شما که افرا هست ( چه اسم با مسمایی برایش انتخاب کردید) به نتیجه برسد و مطمئن هستم که می­رسد.