برای نخستین بار، حقیقتِ دهشت‌بارِ فقر، نه چون واژه‌ای در کتاب‌ها، که همچون هیولایی گرسنه بر شانه‌هایم فرود آمد.
تا پیش از آن، می‌پنداشتم بی‌پولی تنها فقدان چند قطعه فلز و کاغذ است اما آن روز دریافتم که فقر، استحاله‌ی تدریجیِ انسان به سایه‌ی خویش است.
آغازی برای اضمحلالِ وقار، فرسایشِ رؤیا و پوسیدگیِ خاموشِ روح است.
جهنم، آن‌گونه که واعظان وصفش کرده‌اند، شاید آتش و گوگرد داشته باشد اما جهنمی که من دیدم، نه شعله داشت و نه دود خاموش بود، سرد بود و به همین سبب، هولناک‌تر بود.
بی‌پولی، تبعیدی ابدی در میانه‌ی آدمیان است؛ حضوری که نبودن را فریاد می‌زند.
در خیابان قدم می‌زنی اما گویی از جنس همان سنگفرش‌هایی؛ بی‌صدا، بی‌اعتبار، لگدمال است.
مردمان از کنار تو عبور می‌کنند، بی‌آنکه بدانند چگونه تهی دستی، پیش از آنکه شکم را گرسنه کند، شرافت را می‌جود و عزت را ذره‌ذره می‌ساید.
فقر، دندان دارد؛ دندان‌هایی کند اما سمج، که استخوانِ امید را با حوصله‌ای بیمارگونه می‌جوند.
جهان، ناگهان صورتی دیگر به خود گرفت.
ویترین‌ها دیگر محل نمایش کالا نبودند؛ طعنه‌هایی شیشه‌ای بودند که هر انعکاس شان مرا به ریشخند می‌گرفت.
نان، دیگر نان نبود؛ کرامتی بود که از من دریغ شده بود حتی هوا، بوی تمسخر می‌داد.
احساس می‌کردم هر رهگذر، هرچند بی‌خبر، با نگاهش مُهر بطلانی بر هستی من می‌کوبد؛ گویی فقر، پیش از آنکه جیب را تهی کند، سیمای آدمی را به اعترافی ناخواسته بدل می‌سازد.
درونم غوغایی برپا بود؛ غوغایی که هیچ آوایی نداشت.
هیاهویی صامت، چون زوزه‌ی خلأ در تالاری متروک بود.
اندوه، چنان بر سینه‌ام چنبره زده بود که حتی اشک نیز جرئت خروج نداشت.
گریستن، نعمتی است برای آنان که هنوز چیزی در وجودشان روان است.
در من، همه‌چیز به لخته‌ای از سکوت بدل شده بود؛ سکوتی متعفن که بوی احتضار می‌داد.
بر زمین افتادم یا شاید زمین زیر پایم قد کشید و مرا بلعید؛ تفاوتی نمی‌کرد.
با چشمانی که دیگر رمقی برای پلک زدن نداشت، به سقف خیره شدم.
سفیدیِ چرک‌مرده‌ی آن، مرا به یاد کفن‌هایی می‌انداخت که سال‌ها در نمورِ گورخانه‌ها پوسیده‌اند.
ترک‌های دیوار، شبیه رگ‌های خشکی بودند که خونِ زمان در آن‌ها سال‌ها پیش منجمد شده بود.
هر ترک، روایتی از انهدام بود و هر سایه، مرثیه‌ای برای انسانی که آرام‌آرام از خویش تهی می‌شد.
تنم دچار تَصَلُّبِ مرگ‌آسا شده بود؛ گویی گوشت و استخوانم در قیرِ سردِ نیستی فرو رفته بود.
دیگر نه میلی به برخاستن داشتم و نه حتی تمنای خواب...
خواب، آسایش زندگان است و من، مدت‌ها بود که تنها بقایای متعفنِ زیستی بی‌حاصل را بر دوش می‌کشیدم.
نبضم هنوز می‌تپید اما این تپش، بیشتر به تقلاهای واپسینِ جانوری در مذبح می‌مانست تا نشانه‌ای از حیات...
لحظه‌ای به ذهنم خطور کرد که شاید مرگ، رخدادی ناگهانی نباشد؛ شاید سال‌ها پیش آغاز می‌شود، درست از همان روزی که آدمی درمی‌یابد جهان هیچ دِینی به او ندارد.
از همان روز که امید، جامه‌ی خود را از تن برمی‌کند و می‌رود بی‌آنکه حتی پشت سرش را نگاه کند.
پس از آن، آنچه باقی می‌ماند، موجودی است که نفس می‌کشد، راه می‌رود، سخن می‌گوید اما در حقیقت، تنها شبحی است که از عادتِ زیستن تغذیه می‌کند.
من از آن روز، نه از گرسنگی، که از ادراکِ پوچیِ هستی به وحشت افتادم!
فهمیدم انسان را همیشه تیغ و گلوله از پا درنمی‌آورد؛ گاهی یک جیب خالی، یک سفره‌ی خاموش و یک شبِ بی‌چراغ، کافی است تا تمامی دستگاهِ معنابافیِ ذهن فرو بپاشد.
پس از آن، دیگر هیچ واژه‌ای معنای پیشین خود را ندارد.
نان، عدالت، امید، فردا... همه به الفاظی متروک بدل می‌شوند؛ الفاظی که در دخمه‌ای تاریک، زیر لایه‌های غبار و نسیان، آهسته آهسته می‌پوسند.
و من، در میان آن سکونِ دهشت‌افزا، دریافتم که شاید خوفناک‌ترین هیولا، نه در اعماق افسانه‌ها، که در ژرفنای جیبِ خالی و روحِ مستأصلِ آدمی خانه دارد.
جایی که هر روز، بی‌هیاهو، اندکی از انسان می‌میرد و هیچ‌کس حتی خود او، برای آن مرگ سوگواری نمی‌کند.
