جوانک پهلوان

تو میدان، جمعیت موج میزد. بچه ها یک طرف مشغول تاب و سرسره بودند و آنطرف عده ای

با دوچرخه دور دور میزدند. اما همٔه نگاهها جمع شده بود در گوشه ای که دایرهای بزرگ درست شده بود؛

هرکس وسیله اش را گوشه ای میگذاشت و خودش را میان جمعیت جا میداد.

زن و مرد، پیر و جوان، همه محو نمایش بودند. وسط دایره، پهلوان ایستاده بود و روبرویش

جوانکی تنومند، کم تجربه اما پر ادعا؛ کسی که مدتی بود تلاش میکرد خودش را اثبات کند.

کنارشان روی یک کارتن، ضبط کوچکی بود که پهلوان بسته به حال نمایش آهنگ عوض میکرد.

وقتی رسیدیم، جوانک زور میزد تا زنجیری را پاره کند. پهلوان با صدایی رسا میگفت: »تو

نمیتونی... این کار از تو برنمیاد.«

اما جوانک امروز مصمم بود؛ شاید برای اینکه از سایٔه سالها شاگردی بیرون بیاید.

پهلوان بالاخره گفت: »سه بار حق داری تا شانس خودت را بیازمایی. بار اول پاره بشه، خب

عالیه. بار دوم هم بدک نیست. اما بار سوم دیگه باید حتماً انجامش بدی؛ وگرنه اخراجی و حق

نداری با من کار کنی.«

بعد اضافه کرد: »بیخیال شو. بیا وزنه ها رو بزن. مردم هواتو دارن.«

جوانک کوتاه نیامد: »نه! امروز میخوام ثابت کنم میتونم... نه اینکه فقط کمک دست باشم.«

زنجیر را به بازو انداخت. پهلوان جمعیت را به آرامش دعوت کرد و آهنگی کوبنده گذاشت. جوانک فشار آورد، نشد.

دوباره بست؛ تشویقها بالا رفت. زور زد، صورتش سرخ شد، رد زنجیر روی بازویش

دیده شد... باز هم نشد.

پهلوان ضبط را خاموش کرد: »هنوز وقت داری جوان. میتونی انصراف بدی. زنجیر رو درآر؛ ما

هم انگار چیزی ندیدیم.«

جوانک گفت: »اگه امروز نشه، با چه رویی به شما و این جماعت نگاه کنم؟«

پهلوان گفت: »از دهسالگی میشناسمت. خیلی چیزها یاد گرفتی. اما شکست، گذشته تو رو

خراب میکنه؛ بیا همه چی رو خراب نکن.«

جوانک یواشکی گفت یا برد یا هیچی. قصد عقب نشینی نداشت

جمعیت دوباره تشویق کردند. آهنگی ریتمدار پخش شد. جوانک دو زانو نشست، زنجیر را

انداخت روی بازو، دست بالا برد و با تمام جان فشار آورد. عرق از چهرهاش می چکید. جایی از

بازویش کبود شده بود. اما باز هم نشد.

روی زمین نشست. دو دستش را همراه زنجیر روی صورت گذاشت؛ مثل اسیری درمانده. ضبط

قطع شد. سکوت نشست. حتی بچه ها هم محو تماشا بودند.

پهلوان جلو رفت و گفت: »بلند شو! تنبل بیخاصیت!... الان! برو گم شو!«

گوشٔه جمعیت، مردی مسن و شیک پوش ایستاده بود و نگاهش به جوانک بود.

جلو آمد.

پهلوان گفت: »آقا! شما دیدین چه آبروریزی کرد؟ من باید چیکار میکردم؟«

مرد گفت: »ممکنه یه فرصت دیگه بهش بدین؟«

پهلوان: »نه آقا! شرط گذاشتیم. بارها گفتم نکنه. دست بردار نبود.

مرد نگاهی کوتاه به جمعیت انداخت، سپس به طرف ضبط رفت. میکروفون را از روی کارتن

برداشت، دو سه فوت کرد و جلوی دهانش گرفت. بعد، با لحن شمرده گفت:

»من از اول حواسم به این جوان بود. این مرحله برایش فقط یک زورآزمایی نیست... میخواهد

خودش را ثابت کند. اگر امروز این فرصت از دست برود، شاید برای همیشه دلزده و درمانده

شود.«

چند ثانیه مکث کرد و ادامه داد:

»پهلوانی فقط به حرف زدن نیست،درعمل باید نشان داد.

جمعیت تکانی خورد. چند نفر دست زدند.

بعد رو به پهلوان گفت: »شما منو نمیشناسید، اما من نمیتونم نسبت به این جوان بی تفاوت

باشم. بیایید از مردم بپرسیم.بینیم نظرشان چیه؟«

تشویق ها بلند شد.

مرد لبخند زد و گفت: »پهلوان... بزرگواری کنید. روی این مردم و منِ پیرمرد رو زمین نزنید.«

پهلوان نگاهش را میان جمعیت و جوانک چرخاند. همهمه بیشتر شد. گفت: »به احترام این مرد محترم و شما تماشاگران عزیز... فقط یک بار دیگه به این جوان فرصت میدم.«

جوانک با خوشحالی بلند شد. مرد و پهلوان را بوسید و با لبخند برای جمعیت تعظیم کرد. آنگاه

برگشت وسط دایره و دو زانو نشست.

مرد گفت: »پهلوان، اجازه میدید زنجیر رو من ببندم؟«

پهلوان شانه هایش را بالا انداخت.

مرد عصایش را به او داد، زنجیر را از پهلوان گرفت و با دقتی خاص آن را روی بازوی جوانک

بست؛ قالب را درست روی حلقه ای انداخت که اندازٔه بازوی او بود.

موسیقی آرام و حزن انگیزی پخش شد.

پهلوان به جوانک گفت: »برای آخرین بار میگم...الان صدها نفر دارن نگاهت میکنن.

تو هنوز فرصت داری کنار بکشی. می خوای چکار کنی؟

جوانک نفس عمیقی کشید و جلوتر خزید: رخصت پهلوان... فقط همین یه بار.

بغضش پیدا بود، همه بخاطرش ناراحت شدند . تعدادی زیر لب دعا می‌کردند.

پهلوان چند قدم عقب رفت و گفت: »شروع کن.«

مرد نگاهش را به جوانک دوخت. جوانک شروع کرد. دو سه بار خودش را بالا کشید، نفس

گرفت، با تمام توان فشار آورد... ناگهان زنجیر گسیخت و مثل فنر پرتاب شد.

جمعیت دست زدند و هلهله شادی فضا را گرفت.

پهلوان پرید و او را بغل کرد. پیرمرد هم او را بوسید و بعد سبد برداشت و توی دایره میدان جلوی. مردم چرخید. اسکناس و سکه بود که در کلاه می ریختند.

***************

شب همان روز، در رستورانی بیرون شهر، صدایی آشنا گفت: دمت گرم که قالبو تو همون حلقٔه

شکسته انداختی!تصور کنین اگه اشتباه میکردی!بعد صدای خنده بلند شد.

برگشتم. جوانک، پهلوان و پیرمرد دور یک میز نشسته بودند و از ته دل میخندیدند.

خندهای که نه شادی داشت، نه رفاقت... بوی نامردی میداد؛ بوی سوءاستفاده از ساده دلی

مردمی که صادقانه کمک کردند. همانجا فهمیدم تمام آن هیاهو فقط نمایشی بود برای

جیب خودشان؛ نمایشی که مرام و پهلوانی را مثل سفره ای جلوی مردم پهن کردند، اما لقمه ای به کسی نرسید؛ همه را خودشان برداشتند و به ریش مردم خندیدند.