اهل دو تا استان مختلف بودیم؛ با دو لهجه و دو دنیای جدا. اما خوابگاه ما را جوری به هم جوش داد که بعد از سال دوم، دیگر رفاقتمان از مرز دانشگاه و خوابگاه رد شد و به خانوادههامان رسید.
یکبار که از شهرش برگشت، برای من شلوار راحتیِ محلی سوغات آورد؛ از همانها که گشاد و خنکاند و طرحهای سنتی دارند. آنقدر دوستش داشتم که از پایم درنمیآمد. برادرم که دید، چشمش را گرفت. بهش گفتم؛ سفر بعد که آمد شهر ما، یک شلوار محلی و دستدوزِ دیگر، برای داداشم سوغات آورد.
شب خوابید خانهٔ ما. مادرم خورشسبزی درست کرد؛ او و همهٔ اعضای خانواده دور سفرهی کوچکمان نشستیم، با همان اشتها قاشق زد و بعد مادرم مرا صدا زد: «بلند شو مادر، اون گلوپِ راهرو رو عوض کن!» از همان ثانیه، کلمه برایش شد بمب خنده. هر وقت چراغی خاموش میشد، میزد زیر خنده و میگفت: «گلوپ رو بزن روشن شیم!»
دانشگاه تمام شد ، بعد از پنج سال بیخبری، یک روز عکسی دیدم که بند دلم را پاره کرد: عکسش در مصاحبه با یک روزنامهٔ اقتصادی؛ با کتوشلوار دستدوز و تیترِ «مدیرعامل جدید شرکت ...».
منشیاش بعد از چند بار تلفن، وقتی ده دقیقهای لابلای دو جلسه برایم خالی کرد.
طبقهٔ چهارم ساختمانی در مرکز شهر، درِ سنگین اتاقش باز شد. پشت میزی که وسعتش اجازه نمیداد دستت به دست طرف مقابل برسد نشسته بود. جاافتادهتر، تمیزتر و آراستهتر از هر زمانی.
بلند شد، کتش را با انگشت صاف کرد و دستش را آورد جلو. دستش خنک و اتوکشیده بود.
گفتم: «سلام جناب مدیرعامل.»
لبخندی زد؛ از همانهایی که فقط لب باز میشود و چشمها مات میماند: «خوش آمدید. بفرمایید.»
نشستم. نگاهم را دوختم به مردمکهایش؛ منتظر بودم همان برقی که بعد از سوغاتی آوردن برای داداشم توی چشمش بود دوباره بزند بالا. نگشت. دستهایش را روی پوشههای چرمی قلاب کرد.
خواستم این دیوار شیشهای را بشکنم: «داداشم هنوز اون شلوار راهراه محلی رو داره... هروقت میپوشه یاد اون شبی میافته که با سوغاتی رسیدی و بوی خورشسبزی مامان پیچیده بود توی خونه.»
نگاهش از روی زونکن بالا آمد؛ نه نوری، نه خطی روی پیشانی. فقط آرام سر جنباند: «سوغات شهرمون کیفیت پارچهش خوبه. بهشون سلام برسونید.»
تلفن روی میز تکزنگ زد. دکمهٔ اسپیکر را لمس کرد. منشی گفت: «آقای مهندس، هیئتمدیره منتظر شماست.»
با صدایی محکم و عاری از هر لهجهای گفت: «پوشهٔ مالی رو ببرید اتاق کنفرانس، دو دقیقه دیگه اونجام.»
تماس قطع شد. نگاهم کشیده شد سمت هالوژنها و لوسترهای مهتابیِ سقف کاذب. آخرین تیر ترکش را انداختم؛ همان کلمهای که سالها رمز خندههایمان بود:
«اتاق پر نوری داری... چقدر گلوپ داره!»
کلمه پرت شد اما هیچ. حتی گوشهٔ لبش کج نشد. فقط مچ دستش به ظرافت چرخید، نگاهی کوتاه به ساعت طلاییاش انداخت و بعد رو به من نشست.
فهمیدم بازی تمام است. بلند شدم: «میدونم جلسهت دیر میشه. فقط اومده بودم از نزدیک تبریک بگم.»
بلند شد. دست راستش را گذاشت روی سینه؛ تعظیمِ سرش در زاویهٔ استاندارد و بینقص تشریفات خم شد:
«محبت کردید سر زدید. به بچههای اداری میسپارم کارتتون رو بگیرن... راستی، عذرخواهی میکنم، امرتون با چه اسمی ثبت شده بود؟»
هوا در سینه نماند.
نگاهش کردم. توی چشمهایش کینه یا غرور نبود؛ هیچی نبود. آنهمه شلوار دستدوز، آنهمه قابلمهٔ خورشسبزی خانهٔ مادری، آنهمه خندههای تا صبح، همه پشت این میز عریض دود شده بود و رفته بود هوا. بدون اینکه حتی اثری از خاکسترش بماند.
گفتم: «مهم نیست. کار خاصی نبود.»
دست دادیم. سرد و رسمی.
توی آسانسور، گوشی را درآوردم. پیامی که دیشب با ذوق توی پیشنویس تایپ کرده بودم روی صفحه روشن بود: «ببین کی مدیرعامل شده... دمت گرم داداش!»
انگشتم را گذاشتم روی «داداش»، پاکش کردم؛ بعد بقیهٔ جمله را؛ و درِ آسانسور در سکوت باز شد.