
خیلی از ما آرزو داریم که در دوران بازنشستگی در سواحلی آرام و زیبا زندگی کنیم و روزهایی شاد و بدون استرس رو بگذرانیم؛ اما واقعاً میشود این کار رو کرد؟ تابهحال با افرادی که بازنشسته شدهاند صحبت کردهاید؟
بیشتر آنها میگویند که استرس باز هم آنها رو به شکلهای مختلف از ضعف سلامتی و نگرانی دربارۀ امور مالی گرفته تا رفتن به مراکز نگهداری سالمندان، آزار میدهد. شاید نکتۀ مهمِ زندگی بدون استرس، حذف علت استرس نباشد، بلکه اصلاح پاسخ فرد به استرس باشد.
بیشتر تحقیقات بر این باورند که دو نوع استرس وجود دارد: استرس خوب یا همان استرس مفید (یوسترس) و استرس بد یا دیسترس که بهعنوان پریشانی هم شناخته میشود.
فعالیتهای خوشایند و هیجانی که سیستم عصبی ما رو بیشازحد تحتفشار قرار میدهند، نوعی استرساند، مثل بچهدارشدن و سوار ترن هوایی شدن، البته اگر از هیجان لذت میبرید. نوع دیگری از یوسترس منجر به عملکرد بهتر میشود، اما فقط تا یک مقطع. بهعنوانمثال، خیلی از دانشآموزان از مرحلۀ تحقیق و نوشتن مقاله لذت میبرند، اما وقتی ضربالاجل به پایان میرسد، مضطرب میشوند. بهترین سطح استرس که شما رو در حداکثر بهرهوری نگه میدارد چیست؟ خب، بستگی دارد.
ممکن است دو نفر فشار یکسانی رو تجربه کنند، اما واکنش متفاوتی نشان دهند. استرس از شما جدا نمیشود، اما میشود نحوۀ واکنش به آن رو تغییر داد. بر اساس کتاب مشاغل، دومین شغل پراسترس در جهان آتشنشانی هست، بااینحال، سایتهای شبکۀ آتشنشانی نشان میدهند که آنها چقدر شغلشان را دوست دارند. بعضی از مردم از پرواز لذت میبرند و برخی دیگر در طول پرواز از ترس رنگشان مثل گچ سفید میشود. ممکنه شما شرکت در سخنرانی یا کنفرانس رو دوست داشته باشید، اما همسایهتان از آن متنفر باشد.
تکنیکهای مدیریت استرس فراواناند، اما راهکارهای کاهش استرس چطور؟ از نظر روانی مقابله با استرس حرکتی مفید هست، اما کمشدن هرچه سریعتر استرس در بدن باعث میشود تا احساس بهتری داشته باشید. اگر بدن شما استرس کمتری داشته باشد، در شرایط دشوار با آرامش بیشتری واکنش نشان میدهد. برای مثال، وقتی شب خوب و کافی خوابیده باشید، در مسیر رفتن به محل کار کسی نمیتواند بهآسانی شما رو عصبانی کند، چون اهمیتی نمیدهید. اما اگر خوب نخوابیدهاید، بهتره مراقب باشید!
خیلی از پزشکان مدیتیشن رو بهعنوان راهی برای کاهش استرس توصیه میکنند. بعد از مدیتیشن، افراد احساس شادابی و هوشیاری بیشتری دارند و به گفتهٔ بیشترشان مشکلات، دیگر خیلی بزرگ به نظر نمیرسند. تکنیک مدیتیشن متعالی، مؤثرترین مانترای شناختهشده برای کاهش اضطراب، در کمتر از ۲۰ دقیقه است و آرامش بسیار عمیقی را فراهم میکند. این آرامش و استراحت عمیق، استرس و خستگی مفرط را از بین میبرد. مطالعات متعددی مزایای کاهش استرس با تکنیک مدیتیشن متعالی را نشان میدهند، برای مثال، بیماران مبتلا به سرطان سینه با انجام مدیتیشن سلامت روانی و عاطفی بهتری را تجربه میکنند همینطور دانشجویان با انجام مراقبه، استرس کمتری دارند.
با انواع مدیتیشن بیشتر آشنا بشوید: مدیتیشن چیست؟ فواید مدیتیشن، انواع مدیتیشن و نحوه انجام آن
همه میدانند که باید بیشتر ورزش کنند، اما آیا علتش را هم میدانند؟ ممکنه شنیده باشید که در حین ورزش اندورفین ترشح میشود و به شما حالت سرخوشی کوتاهمدتی رو میدهد. دانشمندان معتقدند که این فرایند پیچیدهتر از این حرفهاست. ورزش منظم به کاهش تولید هورمونهای استرسزا مانند کورتیزول و انتقالدهندههای عصبی که در طول استرس ترشح میشوند کمک میکند؛ بنابراین ورزش به کاهش آسیبهایی که استرس طولانیمدت میتواند بر بدن وارد کند، مؤثر است.
تحقیقات همچنین نشان دادهاند که ورزش کردن افسردگی را کاهش میدهد و به خواب افراد کمک میکند. موقع ورزش، تمام سیستمهای بدن، قلبی عروقی، عضلانی، سیستم عصبی و غیره بیشترازحد معمول با همدیگر در ارتباط هستند؛ بنابراین، تمرین ورزشی بدن را کارآمدتر میکند و توانایی آن را برای مقابله با استرس افزایش میدهد.
برای شروع ورزش، انتخاب و شناسایی باشگاه و مربی و یا برقراری ارتباط با دیگر ورزشکاران میتوانید از سامانه سموا کمک بگیرید.
کافئین به شکل قهوه، چای یا کوکاکولا برای بیشتر افراد، بهخصوص افراد پرمشغله مثل سوخت عمل میکند. اما جنبههای منفی هم دارد. کافئین میتواند شما رو بیشتر مضطرب کند یا خوابتان را مختل کند. محققان دانشگاه دوک متوجه شدهاند که مصرف کافئین باعث افزایش تولید هورمونهای استرس و فشارخون در محل کار میشود، چه زمانی که افراد تحت آزمایش در حال استراحت بودند و چه زمانی که استرس داشتند.
برای جلوگیری از سردرد ناشی از ترک کافئین، بهجای تحمل عواقب ترک ناگهانی آن بهتره بهمرور مصرفش را کم کنید.
اما در مورد شکلات این قضیه کمی فرق دارد؛ تحقیقات جالبی توسط شرکت نستله انجام شد که نشان داد که خوردن مقدار کمی شکلات تلخ حدود ۴۰ گرم در روز ممکنه به پاسخ متابولیک بدن در افراد استرسی در مقابل اضطرابهای روزمره کمک کند.
استراحت راهکار طبیعی بدن برای ازبینبردن استرس و خستگی است. وقتی استراحت میکنیم، احساس آرامش بیشتری داریم و بهتر میتوانیم با مشکلاتی پیشِرو کنار بیاییم. تحقیقات و مطالعات، بیخوابی را با عملکرد ضعیف و کسل بودن در طول روز مرتبط دانستهاند. کافی است فقط یک ساعت ونیم در طول شب کمتر بخوابید، این کار میتواند هوشیاریتان را تا حدود 33درصد کاهش بدهد.
برای کمک به خواب بهتر، از فعالیتهای شدید قبل از خواب مثل کارکردن یا تماشای فیلم خشونتآمیز، پرهیز کنید. شام سبک بخورید و بعد از ساعت ۶ عصر از نوشیدن کافئین هم خودداری کنید، سعی کنید در طول روز بهاندازه کافی حرکات ورزشی و کششی انجام دهید تا راحتتر بخوابید.
یک رژیم غذایی سالم و متعادل با مقدار زیادی میوه و سبزیجات تازه استرس را از شما دور میکند. طبق تحقیقات، غذاهای حاوی ویتامینهای B، C ، E و مواد معدنی مثل روی و سلنیوم به کاهش استرس کمک میکنند. از غذاهای کنسرو شده یا فراوریشده که اغلب حاوی مواد شیمیایی مضر هستند خودداری کنید. مصرف کربوهیدراتهای تصفیهشده و قند را کم کنید؛ چون باعث افزایش ناگهانی قند خون و در ادامه کاهش سریع آن منجر به بروز احساس خستگی میشوند. کربوهیدراتهایی، مثل گندم و برنج قهوهای، قند خون را ثابت نگه میدارند و سروتونین را افزایش میدهند، یعنی یک انتقالدهندۀ عصبی که اثر آرامشبخش دارد.
نحوۀ غذا خوردن شما و اینکه چه نوع غذایی میخورید به یک اندازه اهمیت دارند. پژوهشی در سال ۲۰۰۹ انجام شد که نشان داد تقریباً نیمی از بزرگسالان به دلیل استرس دچار پرخوری یا خوردن غذاهای ناسالم میشوند. برای جلوگیری از سوءهاضمه به غذایتان توجه کنید، مخصوصاً هنگام تماشای تلویزیون.
این متن ترجمه شده است و در واقع نوشته «الین پامفری» است.