
یه دوست عزیزی داشتیم با هم رفتیم بیرون بدمینتون بازی کنیم کلا خیلی داشت لذت نمیبرد، اواسط دیگه قاطی کرد گفت داریم فقط وقتمون رو تلف میکنیم ما که هیچ وقت قرار نیست قهرمان جهان بشیم!
ما فقط داشتیم با همدیگه وقت میگذروندیم، حرف میزدیم و از بازی لذت میبردیم، هوا خوب بود صدای فواره ی حوض و جنب و جوش پرنده ها هم میومد و این وسط یه فعالیتی هم داشتیم میکردیم...
ولی...
ولی یک آدم کمال گرا هیچ وقت راضی نیست همیشه دنبال داشتن بیشتره و "good enough" و یا "به اندازه ی کافی خوب" رو درک نمیکنه، اگر یه چیزی خوبه عالی رو میخواد اگر عالیه بهترین رو میخواد اگر بهترینه حتما یه ایرادی توش پیدا میکنه برای زهرمار کردن خودش و بقیه!
یکی از اتفاقاتی که میفته اینه که کمال گراها به سختی یک کار جدید رو شروع میکنن، چون ته ذهنشون فکر میکنن اگر قرار نیست که بی نقص باشه پس کلا نباشه بهتره.
همون دوست عزیزمون دوران دبیرستان دعوت به تیم ملی شنای جوانان شد، بار اولی که مسابقه بین خود اعضای تیم داشتن سوم شد، به قدری عصبی و ناراحت بود که از تیم درومد و ادامه نداد.
همونطور که میبینید اینجوری حتی وقتی پیروز میشی هم بازنده ای، میرسی به جایی که میخواستی ولی راضیت نمیکنه چون دنبال بیشتری و حدی قائل نیستی. همیشه شاکی و ناراضی و نا خشنودی از زمین و زمان هم طلبکاری! و در واقع هیچ وقت از هیچ چیزی لذت نخواهی برد.
همین که تو سن کم خودش رو به اونجا رسونده بود کافی نبود، حتی اینکه بین اون همه آدم سطح بالا سوم شده بود هم براش کافی نبود. چون همیشه، همه ی موقعیت ها رو با یه موقعیت آرمانی مقایسه میکنه، به این پدیده میگن "مغلطه ی نیروانا".
کلا این بلاییه که مقایسه کردن سر آدم میاره ولی مقایسه ای که یه آدم کمال گرا میکنه به مراتب بدتره چون اون هدف نهاییش عملا شدنی نیست و غیر ممکنه.
مغلطه نیروانا Nirvana Fallacy موقعی اتفاق میافتد که شخصی راهحلی واقعگرایانه را با راهحلی آرمانگرایانه مقایسه کند و بر اساس معیارهای غیرممکن و این تصور که در «دنیای آرمانی» راهحل واقعگرایانه بیفایده است، آن را رد کند، بدون توجه به این نکته که گاهیاوقات بهبود شرایط موجود بهترین تصمیم است.

سال 1980 آقای باب گلدمن یک آزمایشی رو روی ورزشکاران ممتاز انجام داد: یک سوال رو از تعداد زیادی از اونها پرسید و اون سوال چی بود؟ "یک قرصی هست که تضمین 100% میده که طلای المپیک رو بگیرید ولی باعث میشه پنج سال بعد بمیرید، آیا حاضرید این قرص رو بخورید؟"
و هر سال این سوال رو از گروه های مختلف ورزشکاران پرسید، نتیجه ی نهایی حیرت آور بود!
بالای پنجاه درصد نظرشون مثبت بود! این یعنی چی؟ یعنی حاضر بودن بمیرن ولی به هدفشون برسن! مردن برای یک لحظه ی بی نقص!
کمال گرایی باعث میشه هیچ مرز و محدودیتی برای خواسته هات نداشته باشی هیچ چهارچوب اخلاقی ای رو رعایت نکنی و در این راه حتی حاضری به بقیه که هیچ به خودت هم آسیب برسونی.
و تا جایی توی موفقیت و اون آرمان های طلایی غرق میشی که دائم استرس داری، هراس داری که اگه یه موقع اونجوری که میخوام نشه چی؟ اگه همه چی اونجوری که تو ذهنم چیدم نباشه چی؟
بهترین مثال برای این ترس از شکست میتونه رسوایی بزرگ چندسال پیش فولکس واگن باشه، مهندس ها و مدیران اجرایی انقدر از شکست خوردن خوردوی جدید توی مرحله ی تست میترسیدن که از قصد یک سیستم هوشمند قوی برای ماشین طراحی کردن که موقع تست همه چیز رو بی نقص نشون بده، و وقتی این مسئله بعد از چند ماه به بیرون درز کرد و رسانه ای شد نه تنها میلیاردها یورو خرج برای این شرکت تراشید و باعث سقوط سهام و تقریبا ورشکستگی و بدنامیش شد بلکه باعث شد صدها نفر که حتی از این موضوع خبر نداشتن از کار بر کنار بشن.
شاید بگید خوب تلاش برای رسیدن به بهتر و بهترین که بد نیست، حتما همین طوره که میگید، نه تنها بد نیست بلکه خیلی هم خوبه. این که هدف داشته باشی و برای رسیدن بهش تلاش کنی فوق العاده اس ولی باید چند تا چیز رو رعایت کرد:
یه دوستی هم داشتیم 120 کیلو بود و بسیار ناراضی و صحبت های دلگرم کننده ی ما هم بی تاثیر بود، آخر گفتیم که خوب با رژیم اصولی و ورزش شروع به کاهش وزن کن میگفت نه من که هیچ وقت تام کروز نمیشم! میگفتیم تام کروز نمیشی ولی ده کیلو هم که کم کنی کلی از مشکلاتت رفع میشه ولی انقدر میترسید که نتونه این ده کیلو رو کم کنه و انقدر استرس و هراس داشت که بدتر شروع میکرد به پرخوری و کلا بیخیال میشد و آخرم میگفت من باید عمل کنم هیچ راه دیگه ای نداره...

گمال گرایی برای خود فرد مشکلات زیادی داره ولی برای کسی که باهاش زندگی میکنه بیشتر! امیدوارم هیچ وقت همسرم این پست رو نبینه!:))