اگر فردا حادثهای امنیتی در سازمان شما رخ دهد، چه کسی شخصاً پاسخگو است؟ و آیا هیچ سازمان دیگری تا یک روز بعد از آن باخبر میشود؟ دستورالعمل NIS 2 اتحادیهٔ اروپا دقیقاً به همین دو پرسش جواب روشن داده است؛ و مقایسهٔ آن با الزامات داخلی نشان میدهد که مشکل ما کمبود سند نیست.
پاسخگویی فردی، نه سازمانی: در NIS 2 مدیر ارشدی که کوتاهی کند، میتواند شخصاً جریمه یا از سمتش کنار گذاشته شود. وقتی هزینهٔ بیتوجهی به نام هیچ فردی نوشته نشود، امنیت همیشه اولویت دوم میماند.
زنجیرهٔ تأمین با معیار فرایند: نگاه اروپایی میپرسد تأمینکننده چقدر شفاف و ارزیابیشده است؛ نگاه داخلی بیشتر میپرسد محصول بومی است یا نه. اما بومی بودن جای فرایند امن را نمیگیرد.
جریمهای که واقعاً درد دارد: سقف جریمه در NIS 2 حدود ۲ درصد گردش مالی سالانه است. الزامی که پشتوانهٔ مالی بازدارنده نداشته باشد، بهراحتی به تشریفات اداری تبدیل میشود.
بزرگترین فاصله در گزارشدهی است. در مدل اروپایی، حادثه باید ظرف ۲۴ ساعت گزارش شود تا بقیه هم در برابر همان تهدید آماده شوند. در فرهنگ سازمانی ما، حادثه برای حفظ آبرو پنهان میماند؛ نتیجه این است که هر سازمان همان اشتباه را از صفر تجربه میکند و تابآوری جمعی هیچوقت شکل نمیگیرد. گزارشدهی شفاف، نشانهٔ ضعف نیست؛ نشانهٔ بلوغ است.
۱. فهرست دارایی و ارزیابی ریسک: بدون دانستن اینکه چه چیزی دارید، هیچ ارزیابی ریسکی معتبر نیست.
۲. توان تشخیص سریع: گزارش ۲۴ ساعته بدون رصد مستمر و تشخیص بهموقع ممکن نیست.
۳. ثبت دقیق اقدامات دسترسیهای ممتاز: مسئولیت شخصی فقط وقتی معنا دارد که معلوم باشد چه کسی چه کاری کرده است.
۴. برنامهٔ تداوم کسبوکار و حفاظت از داده: بازیابی آزمودهشده و کنترل نشت اطلاعات، دو ستون تابآوریاند.
امنیت سایبری ما در سندنویسی از دنیا عقب نیست؛ عقبماندگی در اجرا و پذیرش مسئولیت در سطح مدیریت ارشد است. تا وقتی امنیت چکلیست اداری بماند و فرهنگ سازمانی نشود، فاصله باقی است.
نسخهٔ کامل این مطلب همراه با چکلیست اقدام در سایت symantecland دات کام منتشر شده است؛ برای رسیدن مستقیم به آن، بعد از نام سایت در نوار آدرس مرورگر بنویسید: /nis2-compliance
— کاظم مرتضوی، مشاور مستقل امنیت شبکه