
۱. گزینه صحیح را انتخاب کنید.
الف- نهاد جمله «بار دیگر، رستم در چشمه شست و شو میکند» کدام است؟
۱) بار دیگر
۲) رستم
۳) چشمه
۴) شست و شو
پاسخ: گزینه دو، رستم
ب- در بیت «کلماتی چو در آویزه گوش / مسجد کوفه هنوزش مدهوش» کدام آرایه وجود ندارد؟
۱) شخصیت بخشی
۲) کنایه
۳) تشبیه
۴) مبالغه
پاسخ: گزینه چهار، مبالغه
ج- در بیت «خرد را نیست تاب نور آن روی / برو از بهر او، چشم دگر جوی» چه نوع جملههایی وجود دارد؟
۱) خبری، امری
۲) پرسشی، خبری
۳) عاطفی، پرسشی
۴) عاطفی، امری
پاسخ: گزینه یک، خبری، امری
د- در کدام گزینه واژه مخفف وجود دارد؟
۱) درد عشقی کشیدهام که مپرس
۲) زهر هجری چشیدهام که مپرس
۳) همچو حافظ غریب در ره عشق
۴) به مقامی رسیدهام که مپرس
پاسخ: گزینه سه
۲. منادا و نشانه ندا را در بیتها زیر مشخص کنید.
الف- از آن پس نهاد از بر خاک، سر / چنین گفت کای داور دادگر
پاسخ: منادا: داور دادگر - نشانه ندا: ای
ب- من بیکسمم و تو بیکسان را یاری / یا رب تو به فریاد من بیکس رس
پاسخ: منادا: رب - نشانه ندا: یا
۳. با استفاده از آرایه «جان بخشی» با واژه «عقاب» و با استفاده از آرایه «تشبیه» با واژه «قلب» جمله یا عبارت بنویسید.
۴. در عبارت و بیت زیر شبهجملهها را مشخص کنید.
الف- زنهار، مگو سخن به جز راست
پاسخ: زنهار
ب- خوش بود لب آب و گل و سبزه و نسرین / افسوس که آن گنج روان، رهگذری بود
پاسخ: افسوس
۵. در بیتهای زیر، واژههای متضاد را مشخص کنید.
الف- نه شاخش خشک گردد روز سرما / نه برگش زرد گردد روز گرما
پاسخ: گرما و سرما
ب- مثال عشق، پیدایی و پنهان / ندیدم همچو تو، پیدا نهانی
پاسخ: پیدا و پنهان - پیدا و نهان
۶. عبارتهای زیر را به نثر ساده امروزی بنویسید.
الف- دوست، همی طلب و دوستان کهن را بر جای، همیدار.
پاسخ: دوستان جدید برای خودت انتخاب کن و دوستان قدیمی را نگه دار و فراموش نکن.
ب- چنان نکند که مستمع، ملول گردد.
پاسخ: به شکلی سخن نگوید که شنونده غمگین و آزرده خاطر شود.
۷. در عبارت زیر نشانههای ربط را مشخص کنید.
اگرچه مهم است که به وجود کشورمان افتخار کنیم، اما مهمتر از آن، این است که کاری کنیم کشورمان به وجود ما افتخار کند و بر خود ببالد.
پاسخ: اگرچه - که - اما - که - و
۸. مفهوم ضربالمثل «این دغل دوستان که میبینی / مگسانند گرد شیرینی» را توضیح دهید.
پاسخ: برخی از افراد در دوستی ریاکار و حقه باز هستند. دوستی این افراد، به خاطر سود و منفعتی است که نصیبشان میشود و نه به خاطر علاقه به وجود خود شخص.
۹. از سه موضوع زیر یک موضوع را انتخاب کنید و درباره آن انشا بنویسید.
الف- آسان گذرد گر شب و روز و مه و سالت / روز عمل و مزد، بود کار تو دشوار
ب- پرستاران بیمارستانها و آتشنشانها را با هم مقایسه کنید.
ج- خاطرات خود را از تعطیلات غیرمنتظرهای که به علت بیماری کرونا پیش آمد بنویسید.
۱. معنی واژههای زیر را بنویسید.
آوخ:
پاسخ: دریغ و افسوس
بزاز:
پاسخ: پارچه فروش
اعتدال:
پاسخ: میانه روی
الفت:
پاسخ: دوستی
چست:
پاسخ: چابک
توده:
پاسخ: تپه
ثابت:
پاسخ: پابرجا
جور:
پاسخ: ستم
خوار:
پاسخ: پست
زار:
پاسخ: ناتوان
ژرف:
پاسخ: عمیق
راغب:
پاسخ: مایل و علاقهمند
طبع:
پاسخ: ذات
گردی:
پاسخ: شجاعت
متفق:
پاسخ: هماهنگ
محنت:
پاسخ: رنج
۲. جاهای خالی را با واژگان مناسب پر کنید.
الف- آوردن دو کلمه با معنی ……… موجب زیبایی و لطافت سخن میشود و همچنین باعث تلاش بیشتر ذهن میشود و درک مفاهیم را سادهتر میکند.
پاسخ: متضاد
ب- این کلمات، اجزای یک جمله را ندارند ولی معنای یک جمله کامل را بیان میکنند. به این واژگان ……… میگویند.
پاسخ: شبه جمله
ج- نشانه ……… ای تعجب: در پایان جملات تعجبی و جملههایی به کار میرود که یکی از حالات عاطفی مثل آفرین، تاکید، افسوس، آرزو، دعا، ندا و … در جمله باشد.
پاسخ: بیان عاطفه
د- گاهی برای زیبا و ……… شعر، جای اجزای جمله تغییر میکند؛ از جمله اینکه فعل به جای اینکه در آخر جمله قرار گیرد در وسط و حتی گاهی در ابتدای جمله قرار میگیرد.
پاسخ: موزون شدن
۳. مفهوم اصلی ابیات زیر را در یک یا چند کلمه بنویسید.
الف- شب شنفته است مناجات علی / جوشش چشمه عشق ازلی
پاسخ: شب زنده داری حضرت علی (ع)
ب- تنم را فرش کردم تا بتازد / دلم را نذر کردم تا بیاید
پاسخ: آماده شدن برای ظهور امام زمان (عج)
ج- گر رسد دشمنی برای وطن / جان و دل، رایگان بیفشانیم
پاسخ: فداکاری در راه میهن
د- علم چندان که بیشتر خوانی / چون عمل در تو نیست نادانی
پاسخ: نکوهش علم بدون عمل
۴. معنی جملات زیر را به طور دقیق بنویسید.
الف- مرد اگر بی برادر باشد به که بی دوست
پاسخ: اگر آدمی بدون برادر باشد بهتر است از اینکه هیچ دوستی نداشته باشد.
ب- چرا خدمت نکنی تا از مشقت کار کردن رهی؟
پاسخ: چرا به پادشاه خدمت نمیکنی تا از سختی کار کردن راحت شوی؟
ج- با خود تکرار کرده باشد تا فرو نماند
پاسخ: با خود مرور کرده است که از گفتن آن ناتوان نباشد.
د- مشاورت کردن در کارها از قوی رایی مردم باشد و از تمامی عقل و پیش بینی
پاسخ: مشورت در کارها نشان دهنده استواری فکر و عاقل بودن و آیندهنگری است.
۵. واژههای مخفف در زیر دیده میشود. واژههای کامل آنها را بنویسید.
الف- زان
پاسخ: از آن
ب- زو
پاسخ: از او
ج- چنو
پاسخ: چون او
د- وگر
پاسخ: و اگر
۶. برای هر بیت زیر دو آرایه ادبی مهم و آشکار بنویسید.
الف- آوخ که شدم هیزم و آتشگر گیتی / اندام مرا سوخت چنین ز آتش ادبار
پاسخ: تشبیه - تناسب
ب- گر بود اختیار جهانی به دست من / میریختم تمام جهان را به پای تو
پاسخ: کنایه - تناسب - مبالغه
۷. معنی روان و دقیق اشعار زیر را بنویسید.
الف- خرد را نیست تاب نور آن روی / برو از بهر او چشم دگر جوی
پاسخ: عقل و خرد قدرت تحمل آن روشنایی خیره کننده را ندارد. پس برو برای درک حق و حقیقت چشم بصیرت داشته باش.
ب- با این که سخن به لطف آب است / کم گفتن هر سخن صواب است
پاسخ: با این که کلام مانند آب لطیف و پاک است؛ اما درست این است که کم سخن بگوییم.
ج- ای نام تو روییده به گلدان لبم / در مرحمت تو غوطهور روز و شبم
پاسخ: ای خدایی که نام تو مانند گلی که در گلدان است بر لبم روییده است و در دریای لطف تو روز و شب شناور هستم.
د- از گفته ناکرده و بیهوده چه حاصل / کردار نکو کن که نه سودی ست ز گفتار
پاسخ: سخن بیهودهای که به آن عمل نمیشود فایدهای ندارد. رفتار و کار خود را نیکو انجام بده که در گفتار بیعمل سودی وجود ندارد.
۸. پدیدآورنده آثار زیر را بنویسید.
الف) تاریخ مسعودی:
پاسخ: ابوالفضل بیهقی
ب) گنجشک و جبرئیل:
پاسخ: سید حسن حسینی
ج) از گلوی کوچک رود :
پاسخ: مصطفی علیپور
د) گلشن راز:
پاسخ: شیخ محمود شبستری
ه) احیا علوم الدین:
پاسخ: امام محمد بن محمد غزالی
ل) آب انبار:
پاسخ: هوشنگ مرادی کرمانی
م) خسرو و شیرین:
پاسخ: نظامی گنجهای
ی) از آسمان سبز:
پاسخ: سلمان قنبر هراتی
۹.در کدام بیت حروف اضافه بیشتری وجود دارد؟
الف) رهی پیشم آور که فرجام کار / تو خشنود باشی و من رستگار
ب) خداوند مایی و ما بندهایم / به نیروی تو یک به یک زندهایم
ج) سخن گفتن کژ ز بیچارگی است / به بیچارگان بر، بباید گریست
د) از گفته ناکرده و بیهوده چه حاصل / کردار نکو کن که نه سودی ست ز گفتار
پاسخ: گزینه سوم
۱۰. مدام گزینه در مورد ابیات زیر درست نیست؟
آوخ که شدم هیزم و آتشگر گیتی / اندام مرا سوخت چنین آتش ادبار
خندید برو شعله، کز دست که نالی / ناچیزی تو، کرد بدین گونه تو را خوار
الف) کلمهای وجود دارد که متضاد آن «اقبال» است.
ب) معنی کلمهای که شبه جمله است، افسوس و دریغ است.
ج) واژهای وجود دارد که دارای کلمه متشابه است.
د) آتشگر: خاموش کننده آتش
پاسخ: گزینه چهار. آتشگر = روشن کننده آتش
۱۱. کدام گزینه از تعداد جملات بیشتری تشکیل شده است؟
الف) زبان سرخ، سر سبز میدهد بر باد / به هوش که سر در سر زبان نکنی
ب) نگردد شاخک بیبن بروند / ز تو سعی [باید] و عمل باید ز من
ج) همی بکشتی تا در عدو نماند شجاع / همی بدادی تا در ولی نماند فقیر
د) فتاد از پای، کرد از عجز ناله / ز شاخی مادرش آواز در داد
پاسخ: گزینه سوم
۱. املای کدام دسته از کلمات زیر صحیح است؟
الف) پیغامبر، زعیف ب) رأی، معجزات ج) طعام، نزر د) لغمه، توقف
پاسخ: گزینه ب
۲. کلمات همخانواده را به هم وصل کنید و یک کلمه همخانواده دیگر برای آن بنویسید.
تبلیغ | معلم
مشورت | ابلاغ
علوم | مشاور
پاسخ: معلم، علوم، تعلیم / تبلیغ، ابلاغ، تبلیغات / مشورت، مشاور، مشاوره
۳. شکل صحیح کلمات زیر را انتخاب کنید.
الف) دوستی ایشان به مردمی (احسان - اهسان) تازه دار.
پاسخ: احسان
ب) باید دانست که جماعت (لایق - لایغ) چه نوع سخن است.
پاسخ: لایق
۴. در جمله زیر نهاد و فعل را مشخص کنید.
انسانها باید خالق خود را بشناسند.
پاسخ: نهاد: انسانها / فعل: بشناسند
۵. کلمه «وطن» شما را به یاد چه کلمههایی میاندازد؟
پاسخ: سربازان، پرچم، جنگ تحمیلی، ایران و …
۶. کلمات زیر را با «ان» جمع ببندید.
نویسنده - نمازگزار
پاسخ: نویسندگان - نمازگزاران
۷. با کلمه «مادر» یک جمله خبری و یک جمله پرسشی بنویسید.
پاسخ: پرسشی: مادر امروز به مهمانی میرویم؟ / خبری: مادر امروز نمرهام بیست شد.
۸. دو کلمه بنویسید که آخر آنها مانند «فعلاً» باشد.
پاسخ: اصلاً - قطعاً
۹. معنای دور و نزدیک کنایه زیر را بنویسید.
در خانه او باز است.
پاسخ: معنای دور: او همیشه مهماننواز است. / معنای نزدیک: در خانهاش باز است و قفل و بندی ندارد.
۱. املا کدام کلمه با توجه به معنای آن نادرست است؟
الف) حلاک: نابودی
ب) بزار: پارچه فروش
ج) عطا: بخشش
د) خوار: پست و حقیر
پاسخ: گزینه الف
۲. در جمله « انسان باید خالق خود را بشناسد» نهاد کدام است؟
پاسخ: انسان
۳. کدام یک از جملههای زیر شبه جمله است؟
الف) پس اعتدال باید نگه داشت
ب) گشاده است بر ما، در راستی
ج) یا رب
د) دانشآموز زرنگ است
پاسخ: گزینه سوم
۴. مخالف کلمه زندگی کدام است؟
الف) حیات
ب) به دنیا آمدن
ج) زیستن
د) مرگ
پاسخ: گزینه د
۵. برای هر یک از کلمههای زیر یک هم خانواده بنویسید.
عزت:
پاسخ: عزیز
امثال:
پاسخ: مثل، تمثیل
معلوم:
پاسخ: علم، معلم
۶. شکل صحیح کلمات را انتخاب کنید.
الف) معلم گفت: نام (شهدای - شهداء) انقلاب ما در تاریخ جاودان باقی میماند.
پاسخ: شهدای
ب) چون دوست نو گیری، پشت بر دوستان (کهن - کوهن) مکن.
پاسخ: کهن
ج) محمد دلش برای کوچههای (ثمرقند - سمرقند - صمرقند) تنگ میشد.
پاسخ: سمرقند
۷. در متن زیر چهار غلط املایی وجود دارد. آنها را مشخص کنید و شکل درست آنها را بنویسید.
شهید دریاقلی صورانی یکی از دلاور مردان دفاع مغدس بود که در نخستین ماههای جنگ تهمیلی با فداکاری خود، مانع سقوت شهر آبادان شد.
پاسخ: ۱.صورانی -> سورانی / ۲. مغدس -> مقدس / ۳. تهمیلی -> تحمیلی / ۴. سقوت -> سقوط
متن املا:
۱. سه کلمه بدون نقطه متن را که ارزش املایی دارد بنویسید.
پاسخ: گروه - علمی - طعام - مرحله - میدهد - همه - مردمی - گردد
۲. در متن املا برای هر چهار شکل «ز» یک کلمه بنویسید.
پاسخ: ز = یزدان، بزرگ، مزه، تازه / ذ = گذاشتن / ض = اعضا / ظ = عظیمی، نظم
۳. مفرد یا جمع کلمات زیر را از متن املا پیدا کنید و در جدول زیر بنویسید.
اهداف
پاسخ: هدف
جامعه
پاسخ: جوامع
آثار
پاسخ: اثر
عضو:
پاسخ: اعضا
۴. با توجه به متن املا، برای کلمات زیر هم خانواده بنویسید.
حسن:
پاسخ: احسان
عظمت:
پاسخ: عظیم
منظم:
پاسخ: نظم
معتدل:
پاسخ: اعتدال
۵. برای هر یک از حروف مشخص شده زیر، یک کلمه از متن املا بیابید.
ع:
پاسخ: علمی، اعضا، اعتدال، جوامع، عظیمی
ق:
پاسخ: مشفق، قصه
ص:
پاسخ: قصه
۶. مترادف کلمات زیر را در متن املا بیابید.
آفریدگار - خوبی - دلسوز - میانهروی
پاسخ: آفریدگار: یزدان / خوبی: احسان / دلسوز: مشفق / میانه روی: اعتدال
۷. با حروف در هم ریخته زیر دو کلمه بنویسید که ارزش املایی داشته باشد.
ط - م - ع - ا - ل - د
پاسخ: طعام، عمل، عدل، عالم، مال و ...
۱. کدام گزینه از گزینههای زیر جمله به حساب نمیآید؟
الف) رو که در خانه خود بستهایم
ب) خورشید خوب و مهربان است
ج) دست در دست این رفیق عزیز
د) خدا را در دل خود جوی یک چند
پاسخ: گزینه ج
۲. مفرد کدام گزینه صحیح نیست؟
الف) ظروف = ظریف
ب) آداب = ادب
ج) بازوان = بازو
د) اقطار = قطر
پاسخ: گزینه الف
۳. در کدام جمله ضربالمثل به کار رفته است؟
الف) برو کار کن مگو چیست کار که سرمایه جاودانی است کار
ب) تا پول داری رفیقتم عاشق بند کیفتم
ج) تو خواب دیشب کلی کیک دیدم و به شکل خود صابون مالیدم
د) به تنگ آمدم از تمام ملل چه دانی کجایند مردان خیره سر
پاسخ: گزینه ب
۴. تعداد جملات در کدام بیت بیشتر است؟
الف) درد عشقی کشیدهام که مپرس / زهر هجری چشیدهام که مپرس
ب) گشتهام در جهان و آخر کار / دلبری برگزیدهام که مپرس
ج) همچو حافظ غریب در ره عشق / به مقامی رسیدهام که مپرس
د) خوشا آنان که در نمازند / بهشت جاودان بازارشان بی
پاسخ: گزینه الف
۵. بیان شباهتها یا تفاوتها میان چند چیز در نویسندگی را چه میگویند؟
الف) مصالحه
ب) مقایسه
ج) برقراری ارتباط
د) استفاده از تجارب
پاسخ: گزینه ب
۶. پرسش و پاسخ در شعر را چه میگویند؟
الف) مشاعره
ب) مناظره
ج) محاصره
د) مباحثه
پاسخ: گزینه ب
۷. شعر زیر در چه قالبی سروده شده است؟
علم چندان که بیشتر خوانی / چون عمل در تو نیست، نادانی
نه محقق بود، نه دانشمند / چارپایی بر او کتابی چند
الف) دو بیتی
ب) مثنوی
ج) غزل
د) قصیده
پاسخ: گزینه ب
۸. کدام گزینه از شکلها و چهرههای زبان نیست؟
الف) آوا و صدا
ب) اشاره
ج) تصویر
د) خط
پاسخ: گزینه ج
۹. کدام گزینه ترکیب وصفی است؟
الف) پدرِ حسین
ب) کوهِ دماوند
ج) معلمِ کلاس
د) دریای بیکران
پاسخ: گزینه د
۱۰. کدام گزینه با بقیه همخانواده نیست؟
الف) معلوم
ب) معلول
ج) علوم
د) معلم
پاسخ: گزینه ب
۱۱. عطار نسخهای از کدام کتاب را به مولانا جلالالدین محمد هدیه داد؟
الف) الهی نامه
ب) مختارنامه
ج) اسرار نامه
د) مصیبت نامه
پاسخ: گزینه ج
۱۲. عبارت « یکی دو پیرهن بیشتر پاره کردن» کنایه از چیست؟
الف) لباس پوشیدن
ب) با تجربه بودن
ج) کهنه کردن لباس
د) لباس خریدن
پاسخ: گزینه ب
۱۳. با توجه به جملههای زیر کدام گزینه کامل کننده عبارتها است؟
کم گفتن هر سخن …….. است.
مراقب محمد باش، به ………. خدا آینده درخشانی دارد.
الف) صواب - خاست
ب) ثواب - خاست
ج) صواب - خواست
د) ثواب - خواست
پاسخ: گزینه ج
۱۴. منادا در جمله « ای مادر عزیز که جان دادهای مرا» کدام گزینه است؟
الف) ای
ب) جان دادهای
ج) مادر عزیز
د) مرا
پاسخ: گزینه ج
۱۵. مفهوم کلی بیت « ای شکم خیره به نانی بساز / تا نکنی پشت به خدمت دو تا» در کدام گزینه دریافت میشود؟
الف) تلاش کردن
ب) بیتوجهی کردن به دیگران
ج) قانع بودن
د) تواضع داشتن
پاسخ: گزینه ج
۱۶. آرایههای ادبی کدام گزینه با بقیه فرق دارد؟
الف) شهدا خورشیدند
ب) چو ایران نباشد تن من مباد
ج) چون شقایق سرخ است
د) چون چراغی است که در خانه ما میسوزد
پاسخ: گزینه ب
۱۷. «قابوس نامه» نوشته کیست؟
الف) ملا ادهم عزلتی
ب) عنصرالمعالی کیکاووس
ج) خواجه نظام الملک طوسی
د) شهریار
پاسخ: گزینه ب
۱۸. مخالف کدام یک از گزینههای زیر صحیح است؟
الف) موافق: موافقت
ب) مشفق: دلسوز
ج) حقیقت: دروغ
د) مدهوش: بیهوش
پاسخ: گزینه ج
۱۹. کدام گزینه شبه جمله نیست؟
الف) افسوس
ب) به به
ج) بگو
د) آوخ
پاسخ: گزینه ج
۲۰. بهمنیار شاگرد کدام شخصیت زیر بود؟
الف) بوعلی سینا
ب) عطار
ج) دهخدا
د) بهاالدین
پاسخ: گزینه الف
۲۱. رستم در خان چهارم با چه چیزی نبرد میکند؟
الف) شیر قوی پنجه
ب) جادوگر
ج) دیو سپید
د) اولاد دیو
پاسخ: گزینه ب
۲۲. کدام یک از شاعران زیر به شهریار معروف بود؟
الف) محمد تقی بهار
ب) محمد حسین بهجت
ج) قیصر امینپور
د) سهراب سپهری
پاسخ: گزینه ب
۲۳. تاریخ بلعمی اثر کیست؟
الف) ظهیری سمرقندی
ب) ابوعلی سینا
ج) جامی
د) ابوعلی بلعمی
پاسخ: گزینه د
۲۴. املای کدام واژه با توجه به معنی آن صحیح است؟
الف) اصرار = آرزوها
ب) حیاط = زندگی
ج) غلبه = چیره
د) خان = سفره
پاسخ: گزینه ج
۲۵. نشانهای است که میان عبارتها یا جملهها و برای جدا کردن کلمه یا عبارت توضیحی به کار میرود؟
الف) ویرگول (،)
ب) علامت سوال (؟)
ج) علامت تعجب (!)
د) دو نقطه (:)
پاسخ: گزینه الف
۲۶. اولین و دشوارترین سطح زبان به ترتیب کدام گزینه است؟
الف) آوا - خط
ب) خط - آوا
ج) اشاره - خط
د) خط - اشاره
پاسخ: گزینه الف
۲۷. کدام یک از واژههای زیر جمع است؟
الف) اژدها
ب) زابلستان
ج) فاضل
د) دیوان
پاسخ: گزینه د
۲۸. کدام ترکیب با بقیه ترکیبها فرق دارد؟
الف) آخر و عاقبت
ب) شور و هیجان
ج) فراز و فرود
د) ظاهر و آشکار
پاسخ: گزینه ج
۲۹. در لغتنامه کدام کلمه زودتر از بقیه میآید؟
الف) همراز
ب) همسر
ج) همسو
د) همراه
پاسخ: گزینه ب
۳۰. کدام یک از ترکیبهای زیر ترکیب اضافی است؟
الف) پدر مهربان
ب) خدای عزوجل
ج) ثروت دنیا
د) فردوسی پاکزاد
پاسخ: گزینه ج
۳۱. یک جمله میتواند حداقل دارای چند کلمه باشد؟
الف) یک کلمه
ب) دو کلمه
ج) سه کلمه
د) چهار کلمه
پاسخ: گزینه الف
۳۲. بیت «شیخ خندید و بگفتش ای سلیم / این درخت علم باشد ای علیم» دارای چند جمله است؟
الف) ۲ جمله
ب) ۳ جمله
ج) ۴ جمله
د) ۵ جمله
پاسخ: گزینه د
۳۳. کدام یک از کلمات زیر فعل است؟
الف) مطالعه
ب) کتابخانه
ج) خوردم
د) سواری
پاسخ: گزینه ج
۳۴. کدام مورد همخانواده واژه مشفق نیست؟
الف) مشفقانه
ب) مشقت
ج) شفیق
د) شفقت
پاسخ: گزینه ب
۳۵. به فرموده پیامبر اکرم (ص)، بیشتر خطاهای فرزند آدم مربوط به ……. است؟
الف) رفتار
ب) سکوت کردن
ج) زبان
د) نگفتن سخن خوب
پاسخ: گزینه ج
۳۶. شکل جمع با «ان» در کدام گزینه با بقیه فرق دارد؟
الف) فرزانه
ب) بیگانه
ج) فرمانده
د) ستاره
پاسخ: گزینه ج
۳۷. خدمت دهخدا به زبان فارسی را با خدمت کدام شاعر کهن ایران برابر میدانند؟
الف) حافظ
ب) سعدی
ج) فردوسی
د) خیام
پاسخ: گزینه ج
۳۸. در بیت زیر، قافیه کدام است؟
خوشا آنان که الله یارشان بی / به حمد و قل هو الله کارشان بی
الف) بی، بی
ب) کارشان، یارشان
ج) یارشان، کارشان
د) یارشان بی، کارشان بی
پاسخ: گزینه ج
۳۹. کدام واژه با پسوند «گذار» ترکیب میشود؟
الف) شکر
ب) نماز
ج) سپاس
د) سرمایه
پاسخ: گزینه د
۴۰. ……… سخنی کوتاه و پرمعناست که به سادگی فهمیده میشود و معمولا آمیخته به طنز، حکمت و اندرز است.
الف) مثل
ب) لطیفه
ج) ضربالمثل
د) نظم
پاسخ: ب
متن املا:
ما برای کشف و شناخت بهتر زیباییهای آفرینش، باید به تفکر درباره خود، خلق، خلقت و خالق بپردازیم. خوب و دقیق نگاه کنیم، گوش بدهیم، بسیار بخوانیم و درباره دیدهها و شنیدهها و خواندهها بپرسیم و از پرسیدن نهراسیم.
در تاریخ، انسانهای بسیاری بودهاند که همه توان و جان خود را برای رسیدن به هدف خویش فدا کردهاند و گاهی نجات مردمی یا آینده ملتی به هوشیاری و فداکاری و تصمیم به هنگام و جانفشانی به موقع یک نفر یا جمعی محدود وابسته میشود. همه جوامع بشری، فداکاری چنین انسانهایی را ارج مینهند و تلاش میکنند خاطره آن را در تاریخ و ادبیات و آثار هنری خود حفظ کنند.
از آداب حکایت گویان آن باشد که چست و چالاک به سخن درآید و خام نباشد و داند که جماعت، لایق چه نوع سخن است، بیشتر از آن گوید که مردم راغب آن باشند.
نیکویی گویید و نیکوکاری کنید که خدای عزوجل، که شما را آفریده، برای نیکی آفرید و زینهار تا بدی نکنید و از بدان دور باشید که بد کننده را زندگانی، کوتاه باشد و پارسا باشید و چشم و گوش و دست از حرام و مال مردمان دور دارید و مردمان را عیب مکنید که هیچکس بیعیب نیست.
۱. در کدام گزینه املای کلمه صحیح است؟
الف) ربیع
ب) فراض
ج) حادسه
ه) کحن
پاسخ: گزینه الف
۲. جملههای زیر را از نظر املایی بررسی کنید و کلمه صحیح داخل کمانک را انتخاب کنید.
چون زوال ملک و مال (سلاتین - سلاطین - صلاطین) گذشته شنود، دل از مال دنیا و دنیا بردارد.
پاسخ: سلاطین
هر ایرانی با آواهای دلنشین و (نقمههای / نغمههای) مهربانی من، پرورش مییابد.
پاسخ: نغمههای
چون (اجایب / عجایب / اعجایب) بشنود، نظر او به قدرت الهی گشاده گردد.
پاسخ: عجایب
۳. واژههای مترادف را به هم وصل کنید.
واژه: اعتدال - فضیلت - الفت - اتحاد
مترادف: برتری - یکپارچگی - میانه روی - دوستی
پاسخ:
اعتدال = میانه روی
فضیلت = برتری
الفت = دوستی
اتحاد = یکپارچگی
۴. جاهای خالی را با توجه به معنای داده شده کامل کنید و بنویسید.
ط….ام: غذا و خوراک
پاسخ: طعام
مشفـ….: دلسوز و مهربان
پاسخ: مشفق
جا….ل: نادان
پاسخ: جاهل
سپاسگـ…..ار: قدر دان
پاسخ: سپاسگزار
۵. در متن زیر غلط املایی را پیدا کنید و صحیح آنها را در جای خالی بنویسید.
ما بسیاری از این لقات را به تدریج از هافظه، نقل و سپس آنها را الفبایی کردهایم. مرا هیچ چیز از نام و نان به تحمل این رنج سنگین جز مظلومیت مشرق در مقابل ضالمین ستمکار مقربی وانداشت.
پاسخ: لغات - حافظه - ظالمین - مغربی
۶. سه کلمه بنویسید که آخر آنها مانند کلمه «مثلاً» تنویندار باشد.
پاسخ: حتماً، اصولاً، اصلاً، ثانیاً
۷. برای کلمات زیر دو همخانواده بنویسید.
طب
پاسخ: طبیب، مطب، اطبا و ...
حق
پاسخ: حقوق، حقیقت، حقیقی و ...
۸. با حروف بههم ریخته زیر، دو کلمه بنویسید که ارزش املایی داشته باشد.
ع - ب - م - ت - ر - ع
پاسخ: عمر، مربع، معتبر، عبرت و ...