در دنیای صنعت خودرو، جایی که هر رقم تولید، بازتابی از توانمندیها، چالشها و تصمیمات استراتژیک است، سال ۱۴۰۴ برای صنعت خودروی ایران شاید یکی از دشوارترین سالهای تاریخ این صنعت لقب بگیرد. بحرانهای منطقهای، ناترازی انرژی، نوسان شدید نرخ ارز، فشار تحریمها و اختلال در زنجیره تأمین، همزمان دست به دست هم دادند تا کارخانههای خودروسازی کشور یکی پس از دیگری با توقفهای طولانی خط تولید مواجه شوند. وقتی آمار منتشر میشود، عمق این بحران بهتر قابل درک است.

این گزارش، داستان آن سالِ سخت را بازگو میکند؛ داستانی که در پایان آن، نام کرمان موتور موفق شد جایگاه سومین خودروساز کشور را از آنِ خود کند.
مجموع تولید خودروهای سواری و وانت در کشور در سال ۱۴۰۴ به ۱ میلیون و ۵۸ هزار و ۶۸۲ دستگاه رسید. این رقم در مقایسه با تولید بیش از ۱.۳ میلیون دستگاهی سال ۱۴۰۳، یعنی افت نزدیک به ۲۰ درصدی؛ رقمی که نشان میدهد صنعت خودروی ایران یک سال واقعاً سخت را پشت سر گذاشته است.
در میان دو غول سنتی جاده مخصوص، اما ماجرا متفاوت است. ایران خودرو با تولید ۵۶۶ هزار و ۸۶۹ دستگاه، توانست با رشد حدوداً ۴ درصدی خود را روی پا نگه دارد؛ رشدی نه چندان چشمگیر اما در این شرایط، یک نقطه مثبت محسوب میشود که عملکرد و حمایت مدیریت جدید این خودروساز در این مسیر بیاثر نبود. در سوی مقابل، سایپا با تولید ۲۷۹ هزار و ۸۶۶ دستگاه، سقوطی نزدیک به ۳۹ درصدی را تجربه کرد. این افت سنگین، بیش از هر چیزی نشان دهنده بحران در خطوط تولید و نبود جایگزین مناسب برای مدلهای قدیمی بود.
اما شاید تلخترین آمار سال ۱۴۰۴ به شرکت مدیران خودرو تعلق داشته باشد. این شرکت که زمانی یکی از جدیترین رقبای کرمان موتور بود، با تولید تنها ۵۲ هزار دستگاه، افت خیرهکنندهای حدود ۶۱ درصدی را ثبت کرد. این سقوط آزاد، خطر وابستگی بیش از حد به جریان قطعات چینی را به رخ میکشد؛ وقتی که اختلالی در واردات پیش میآید، خطوط تولید بدون قطعات کلیدی عملاً از کار میافتند.
اما کرمان موتور، قصهای متفاوت رقم زد. در شرایطی که مدیران خودرو بیش از ۶۰ درصد تولید خود را از دست داد و سایپا به مرز ۴۰ درصد سقوط نزدیک شد، کرمان موتور با تولید ۵۴ هزار و ۲۴۰ دستگاه، افت خود را در محدوده ۲۸ درصدی نگه داشت. رقمی که در نگاه اول شاید بالا به نظر برسد، اما وقتی کنار آمارهای سایر شرکتها قرار میگیرد، تبدیل به یک پیروزی در مدیریت بحران میشود.
نتیجه این تابآوری و مدیریت هوشمندانه، کسب جایگاه سومین خودروساز بزرگ کشور در سال ۱۴۰۴ بود. کرمان موتور توانست بالاتر از مدیران خودرو و گروه بهمن، جایگاه خود را در میان سه خودروساز برتر ایران تثبیت نماید. در سوی دیگر، گروه بهمن با تولید ۳۰ هزار و ۵۳۰ دستگاه، فاصله قابل توجهی با رقبای بالای خود دارد و در رتبه چهارم قرار میگیرد.
سال ۱۴۰۴ ثابت کرد که در صنعت خودرو، دسترسی به قطعات کافی نیست؛ مدیریت، برنامهریزی و تابآوری است که تفاوت میسازد. کرمان موتور در سختترین شرایط ممکن، نه تنها زنده ماند، بلکه بهتر از بسیاری از رقبا عمل کرد و نام خود را به عنوان سومین خودروساز بزرگ کشور در سال 1404 ثبت کرد.
