ویرگول
ورودثبت نام
moghadam
moghadam
moghadam
moghadam
خواندن ۳ دقیقه·۳ ماه پیش

چرا نباید در متن‌های ادبی از (شکلک) ایموجی استفاده کنیم؟

اگر بخواهیم تمام این بحث را در چند جمله خلاصه کنیم، دلیل اصلی ساده است: ادبیات باید احساس را خلق کند، نه اینکه صرفاً به مخاطب دیکته کند الان باید چه حسی داشته باشد.

وقتی نویسنده برای نشان دادن غم، شادی، ترس یا خشم به یک آیکونِ آماده تکیه می‌کند، در واقع بخشی از قدرت قلمش را به آن واگذار کرده. در حالی که هنر اصلی نویسنده دقیقاً همین است که حس و حال را لابه‌لای کلمات، لحن دیالوگ‌ها، رفتار شخصیت‌ها و فضاسازی زنده کند؛ طوری که خواننده خودش آن را با تمام وجود لمس کند، نه اینکه فقط از روی یک علامتِ ساده بفهمد الان وقتِ غمگین شدن است یا خوشحال شدن.

از طرفی، خواننده اهل کشف کردن است؛ دوست دارد خودش از دل سکوتِ یک شخصیت، از مکث‌ها، رفتارها و حتی حرف‌های ناگفته‌اش بفهمد در درون او چه می‌گذرد. بخش زیادی از لذت ادبیات در همین کشف و شهود، حدس زدن‌ها و برداشت‌های شخصی نهفته است. وقتی احساسات را بیش از حد مستقیم و لقمه‌پیچ دست مخاطب دهیم، شیرینیِ این تجربه از دست می‌رود.

نکته‌ی مهم‌تر، پیچیدگیِ عجیب احساسات انسانی است؛ حس‌هایی که به این راحتی در چند شکلک خلاصه نمی‌شوند. دلتنگی دقیقاً خودِ غم نیست؛ حسرت با پشیمانی تفاوت دارد و ترس هم همیشه همان اضطراب نیست. گاهی آدمی در یک لحظه ترکیبی از چند حس متناقض را تجربه می‌کند. این ادبیات است که فرصت می‌دهد این ظرافت‌های باریک‌تر از مو کشف و با جادوی کلمات تصویر شوند. یک نمادِ آماده هرگز نمی‌تواند بارِ چنین پیچیدگی عمیقی را به دوش بکشد.

نکته‌ی مهم‌تر، پیچیدگیِ عجیب احساسات انسانی است؛ حس‌هایی که به این راحتی در چند شکلک خلاصه نمی‌شوند. دلتنگی دقیقاً خودِ غم نیست؛ حسرت با پشیمانی تفاوت دارد و ترس هم همیشه همان اضطراب نیست. گاهی آدم در یک لحظه ترکیبی از چند حس متناقض را تجربه می‌کند. این ادبیات است که فرصت می‌دهد این ظرافت‌های باریک‌تر از مو کشف و با جادوی کلمات تصویر شوند. یک نمادِ آماده هرگز نمی‌تواند بارِ چنین پیچیدگی عمیقی را به دوش بکشد.

و در نهایت، ماندگاریِ کلمات داستان دیگری است. نمادها و نشانه‌ها با مرور زمان ممکن است معنی خود را از دست بدهند؛ علامتی که امروز کاملاً روشن و جاافتاده است، ممکن است سال‌ها بعد معنای دیگری بگیرد یا برای خواننده‌ی نسل‌های بعد به‌کلی گنگ باشد. اما یک توصیف دقیق، یک دیالوگ جان‌دار یا یک جمله‌ی درخشان می‌تواند قرن‌ها بعد هم همان حسِ ناب اولیه را در دل خواننده زنده کند.

البته این حرف به معنی تحریمِ مطلق ایموجی در هر نوع روایتی نیست. اگر ذاتِ داستان (مثلاً در یک چت‌نویسی مدرن) به این فضای بصری نیاز داشته باشد، حضور ایموجی کاملاً موجه و طبیعی است. گیرِ کار زمانی است که ایموجی، عصای دستِ نویسنده شود برای پنهان کردن کم‌توانی‌اش در خلق احساسات.

شاید بد نباشد هر بار که دستمان رفت تا برای انتقال یک حس، ایموجی بگذاریم، لحظه‌ای دست نگه داریم و از خودمان بپرسیم: «یعنی واقعاً نمی‌شود این حس را با کلمات ساخت؟»

اگر پاسخ مثبت است، پس بهتر است به قدرت کلمات اعتماد کنیم. کار نویسنده برچسب زدن روی احساسات نیست؛ کار او آفرینش است. او باید مخاطب را بخنداند، بترساند، دلتنگ کند یا دلش را بفشارد، بدون اینکه مستقیم به او بگوید الان باید چه حسی داشته باشد. عیارِ واقعی یک نویسنده دقیقاً همین‌جا روشن می‌شود: جایی که کلمات، به جای توضیح دادنِ احساس، خودِ احساس را در جانِ مخاطب خلق می‌کنند.

نویسندهداستانادبیات
۲
۰
moghadam
moghadam
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید