https://virgool.ir/feed/@shirgoolبنا دارم این‌جا تمرین نوشتن کنم.fa2026-11-12 04:01:43https://files.virgool.ir/upload/users/86261/avatar/6Gl5Wv.pnghttps://virgool.ir/@shirgoolhttps://virgool.ir/@shirgool/خُفتن-با-خشم-cc6uju2loflgخُفتن با خشمجای خالی گلوله در گلو«اما آن‌چه در آن مرد دیگر نیستبه گلوله‌ای می‌ماندبه آهن‌دلی سرب است واز همان الیاف متراکم برآمده است.» (۱)زودتر از خواب که برسد تا چشم، صدای مرد از سیاهِ خیابان می‌افتد در قابِ پنجره‌ی نیمه‌باز و می‌کشاند خودش را تا گوش.«نرو رو اعصاب من بهت می‌گم! نرو رو اعصاب من!»سکوتِ بعد از هر بار تکرارِ جمله‌اش می‌رساند که مرد کلماتش را نه‌ چشم‌در‌چشم، که چشم‌ در سیاهیِ شب می‌چکاند در تلفن و امواج الکترومغناطیسی و رادیویی می‌برندش تا دیگری و بر کناره‌ی گوش آرام می‌گیرند.«بهت می‌گم رو مُخِ من نرو سگ‌پدر.»شبیه تهدید نیست حرفش. شبیه زنهار است. زنهار از وحشتِ چیزی که از اختیارش خارج است، نه ارعاب از امکانِ اراده‌ای. چیزی در صدایش انگار خودش را بیشتر می‌ترساند تا دیگری را.«مادرسگ نرو رو اعصاب من.»پریشان‌تر است حالا اما نه آن‌چنان که نگران کُنَدَم و بکَنَدم از تخت. غلت می‌زنم و خودم را درگیر چرایی تفاوت جنسیت‌محورانه‌ی چینش کلماتش می‌کنم -که چرا «سگ‌پدر» و «مادرسگ».«خیال کردی من مثل اون‌ام. نه مرتیکه‌ی …»مرد رکیک می‌شود. کم‌کم غلظتِ کلماتش بیشتر می‌شود و بیشتر می‌گوید و تندتر. اما هنوز عجیب آٰرام است. انگار دور شده باشد از خودش حالا و تنها تَنی باشد؛ دهانی که صبورانه و عاری از هرگونه احساس و اختیار در تسخیر دیگری است. انگار زار گرفته باشد مرد را.« من ریدم به پدرت. من ریدم به کفن مادرت. ریدم تو چشم و دهن مادرت.»چیزی در ابراز مرد غریب است. شناعتِ کلماتش، توانِ پرداختش به چنین شناعتِ خلاقانه‌ای با آرامشِ شکلِ بیانِ آن کلمات نمی‌خواند. انگار روخوانی نمایش‌نامه‌ای باشد که صحنه‌پرداز می‌خواند بی ذره‌ای ذوقِ بازیگری.«آن‌چه در مرد نیستبه ساعتی شباهت می‌بردکه بی رخوت و بی‌خستگیدر محبس‌اش می‌تپد.»آدابِ خشم را به جا نمی‌آورد مرد. ضربان قلبش بالا نمی‌رود انگار، خون نمی‌جهد به صورتش و سرخ نمی‌شود، تستسترون سرریز نمی‌کند در رگ‌هایش و نفسش به شماره نمی‌افتد.زهرِ کلماتش را نمی‌پاشد انگار، می‌ریزاند -با پایین‌ترین دِبی(۲) ممکن. انگاره‌ی ماری ناگهان‌جهیده به حمله نیست، انگاره‌ی ماری است که تلخیِ زهر در کامش مانده باشد و حالا گوشه‌ای بی‌طمع به طعمه‌ باز کند دهان را و بگذارد زهر برود از تن‌اَش.مارتا نوسبام در «فراسوی خشم»(۳) به نقل از ارسطو می‌نویسد؛ «خشم واکنشی به یک آسیب جدی به کسی یا چیزی است که آدم به او یا به آن اهمیت می‌دهد، و این آسیبی است که فرد خشمگین عقیده دارد به خطا و به شکل ستمگرانه وارد شده است. ارسطو اضافه می‌کند که خشم رنج‌آور است، اما در بطن خود حامل نوعی امیدواری به تلافی هم هست: آسیب جدی، مرتبط بودن با ارزش‌ها یا حلقه‌ی دغدغه‌های فرد، و ستم. همه‌ی اینها هم درست به نظر می‌رسند و هم بی‌چون‌وچرا. آن‌چه چون‌وچرای بیشتری دارد، احتمالاً، این ایده‌ی او است (ایده‌ای که با این حال مورد موافقت همه‌ی فیلسوفان غربی‌ای است که درباره‌ی خشم قلم زده‌اند) که فرد خشمگین می‌خواهد به نوعی تلافی کند، و این بخشِ مفهومیِ چیزی است که خشم می‌خوانیم. به عبارت دیگر، اگر خواهان تلافی نباشید، احساسی که به شما دست می‌دهد واقعاً خشم نیست، چیز دیگری است (شاید اندوه).»در مناسکِ غریبِ مرد، نشان از رنج و آسیب ستمگرانه هست و نشانی از تلافی‌جویی نیست.اصلاً در این مناسک دیگری حذف شده است انگار و این نیایشِ غریب مردِ رنجورِ آسیب‌دیده است با خودش؛ تخلیه‌ی تلخِ زهری مانده در کام نه از سرِ تلافی، که از درماندگی و دردی مزمن. انبوهی مانده بر توانی.«آن‌چه در مرد نیستچنان حضور چاقویی‌ستکه به هر چاقوی بی‌محلحسادت می‌برد.»چیزهای زیادی در مرد نیست؛ فریاد در صدایش، تستسترون در خونش، روح در کلماتش و تلافی در اراده‌اش.تمام این‌ها نیست در مرد و مرد حالا می‌خواهد خشم هم نباشد درش.خشم در مرد نیست اما. خشم بلعیده مرد را و حالا خوابیده جایی کنار همان خیابان سیاه.خواب بلعیده من را حالا، و جای گلوله‌ای در گلو خالی است.۱. بخش‌هایی از شعر «چاقویی همه تیغه»، ژوآئو کابرال د ملو نتو، ترجمه‌ی محسن عمادی۲. دِبی حجم آب جابجاشده از یک مقطع مشخص (رودخانه، کانال آب، دریچه‌ی سد، لوله یا هر سازه‌ی دیگر) در مدت زمان مشخص است.3. Martha Nussbaum, Beyond Anger, Aeon, July 2016 (برگرفته از نشریه‌ی الکترونیکی آسو)شهرزاد بهشتیانشهرزاد بهشتیانWed, 06 Nov 2019 16:22:55 +0330