https://virgool.ir/feed/@sh83adimfa2026-11-12 03:38:07https://files.virgool.ir/upload/users/3319465/avatar/avatar.pnghttps://virgool.ir/@sh83adimhttps://virgool.ir/@sh83adim/4-خلاصه-ی-کتاب-factfulness-jlfsnwclgeubدر این سلسله مطالب قراره کتاب Factfulness رو به شکل فصل به فصل، خلاصه کنم. در مطلبی که دارید می‌خونید قراره نگاهی به فصل سوم کتاب که "The Fear Instinct" هست بندازیم.عکس جلد کتاب Factfulnessاین فصل قراره چی بهمون یاد بده؟مسئله‌ی شناختی‌ای که در این فصل از کتاب مورد بحث قرار می‌گیره، مسئله‌ی ترسه. همه‌ی ما با ترس و عواقبش تا حدی آشناییم و خیلی اوقات در زندگی‌هامون، کم و زیاد، تجربه‌اش کردیم. خیلی وقت‌ها هم بوده که به چشم دیدیم که ترس، چقدر باعث شده قضاوت‌هامون و تصمیماتمون دچار خطا بشه و مسائلی که به روشنی قابل حل بوده‌اند، تحت تاثیر این غریزه، لاینحل و یا بسیار مشکل‌تر از چیزی که واقعاً هستند، بنظر بیان.از طرفی، ترس‌های ما خیلی مواقع بیهوده و در واکنش به مسائلی است که منطقاً می‌دونیم اتفاق نخواهند افتاد یا با احتمال بسیار کمی اتفاق خواهند افتاد. اما این حس غریزی از کجا میاد؟ چطور می‌تونه در دید‌مون به جهان پیرامون‌مون تاثیرات شگرف بگذاره؟ و مهم‌تر از همه، از چه چیزهایی واقعاً باید ترسید؟فصل چهارم - The Fear Instinctشروع این فصل نیز مانند فصل‌های قبل، روایت‌گر خاطره‌ای از نویسنده است. داستان به سال ۱۹۷۵ برمی‌گرده؛ زمانی که Hans به عنوان یک دکتر تازه‌کار در یکی از شهرهای ساحلی کوچک سوئد مشغول به کار بوده. نویسنده وسط انجام کاری بوده که ناگهان یکی از پرستارها به سرعت وارد اتاق می‌شه و اعلام می‌کنه که یک هواپیما سقوط کرده و مجروحین در حال انتقال به این بیمارستان با هلی‌کوپتر هستند. به جز خود Hans و اون پرستار، بقیه‌ی کادر درمان در اون لحظه در شیفت نبودن و این دو باید به تنهایی مسئله رو مدیریت می‌کردند.مجروح که آورده می‌شه، می‌بینن که یک فرد با لباس نظامی و پوشش استتار هست. Hans مشغول باز کردن لباس‌های نظامی مجروح می‌شه که ناگهان می‌بینه که خون داره کف زمین رو پر می‌کنه و ترس سراسر وجودش رو فرا می‌گیره. از مجروح سوال‌هایی راجع به محل درد می‌پرسه و مجروح نمی‌تونه واضح حرف بزنه و با توجه به چیزهایی که می‌شنوه، Hans حدس می‌زنه که مجروح به زبان روسی حرف زده!اینجاست که عملاً کنترل اوضاع از دستش خارج می‌شه؛ چرا؟ چون اولین حدسی که می‌زنه اینه که یک حمله از روسیه به سوئد آغاز شده (این زمان در دوران جنگ سرد بود و تنش و ترس از جنگ بسیار شدید بوده) و هواپیمای این خلبان توسط پدافند سوئد ساقط شده! عملاً آغاز جنگ جهانی‌ای دیگر!از اون لحظه فقط چند دقیقه می‌گذره تا سرپرستار خودشو به شیفت می‌رسونه و چند واقعیت مشخص می‌شه:۱. چیزی که فکر می‌کرده خونه در واقع فقط یک کارتریج رنگی مربوط به لباس جنگی بوده.۲. مجروح در واقع عضو نیروی هوایی سوئد بوده و دلیل بد حرف زدنش این بوده که تو آب یخ افتاده بوده.به همین راحتی برای نویسنده واقعیت ذهنی به کل در چند ثانیه دگرگون می‌شه! در پایان این خاطره نویسنده می‌گه:I didn’t see what I wanted to see. I saw what I was afraid of seeing. Critical thinking is always difficult, but it’s almost impossible when we are scared. There’s no room for facts when our minds are occupied by fear.قبل از پرداختن به مهم‌ترین جاهایی که ترس باعث می‌شه ما درست فکر نکنیم، کتاب به چند موضوع اشاره می‌کنه:مسئله‌ی اول، موضوع Attention Filter هست. Hans می‌گه مغز ما هر لحظه بی‌نهایت اطلاعات از دنیای پیرامونش دریافت می‌کنه و طبیعتاً ظرفیت اینو نداره که همه‌شونو پردازش و تحلیل کنه. بنابراین تکامل پیدا کرده که فیلترهایی داشته باشه که با اونا یه سری از اطلاعات رو از همون اول ایگنور کنه.حالا نویسنده می‌گه رسانه هدفش اینه که محتواش رو بتونه از Attention Filter ما عبور بده. از طرفی، یک دسته از اطلاعاتی که مغز ما به شدت دنبالشونه و به راحتی از فیلتر ما عبور می‌کنند(همونطور که در فصل‌های قبل هم بهشون اشاره شد)، اطلاعات دراماتیک و هراسناک هستند. به زبان دیگه، ما دنبال اطلاعات Unusual هستیم. در نهایت هم نویسنده می‌گه که با اینکه در دوره‌ای زندگی می‌کنیم که دیتای معتبر در تقریباً هر زمینه‌ای موجوده، ولی تمایل ذاتی مغزمون به اهمیت دادن بیشتر به ترس و همینطور ترند رسانه برای نشون دادن محتوای دراماتیک و هراسناک باعث شده که ما دید اشتباهی به خیلی مسائل داشته باشیم.مسئله‌ی بعدی اینه که چطور می‌شه ترس‌های اصلی و غریزی انسان رو دسته‌بندی کرد. به نظر نویسنده، به طور کلی، این، دسته‌بندی مناسبیه:1. physical harm: violence caused by people, animals, sharp objects, or forces of nature 2. captivity: entrapment, loss of control, or loss of freedom3. contamination: by invisible substances that can infect or poison usاصولاً ترس‌هایی که باعث می‌شن ما درست و طبق آمار فکر نکنیم و رسانه‌ها از این‌ها برای جذب Attention استفاده می‌کنند جزو همین سه دسته هستند.از اینجا به بعد، نویسنده به چند مثال بزرگ و مهم از این نوع ترس‌های ذاتی اشاره می‌کنه:بلایای طبیعیمهم‌ترین نکته راجع به بلایای طبیعی اینه که میزان خسارات جانی و مالی این نوع حوادث همیشه در مناطق کم درآمد و ضعیف خیلی بیشتره. دلیلشم واضحاً سازه‌های ضعیف، زیرساخت‌های ضعیف و سیستم درمانی ضعیف هست. در قالب پرسش‌نامه‌هایی که در فصل‌های قبلی راجع بهش حرف زده شد، در این مورد هم سوالی وجود داشته:‌ "در صد سال گذشته میزان مرگ و میر بر اثر بلایای طبیعی چه تغییری کرده؟". مانند بقیه‌ی سوال‌ها، فقط ۱۰٪ افراد پاسخ صحیح به این سوال دادند. جواب صحیح اینه: تقریباً نصف شده!طبیعتاً در طبیعت تغییر بزرگی اتفاق نیفتاده، بلکه دلیل این روند، تعداد بی‌شمار جوامع و انسان‌هایی هستند که در این مدت از اقشار بسیار کم درآمد به سطح‌های بالاتر درآمدی رسیده‌اند. همچنین به دلایلی از جمله وضعیت تحصیلی بهتر، ابداع راه‌حل‌های قابل انجام و همچنین همکاری‌های گسترده‌تر بین المللی، وضعیت مرگ و میر به طور خاص در جوامع کم درآمد نیز بسیار بهتر شده.نموداری از روند مرگ و میر بر اثر بلایای طبیعی در حدود ۱۰۰ سال گذشته هم در عکس زیر، قابل مشاهده است:روند مرگ و میر بر اثر بلایای طبیعی در طی زمانسپس، نویسنده به وضعیت کنونی رسانه در مورد این نوع حوادث اشاره می‌کنه:Next time the news shows you horrific images of victims trapped under collapsed buildings, will you be able to remember the positive long-term trend? When the journalist turns to the camera and says, “The world just became a bit more dangerous,” will you be able to disagree? To look at the local rescue crew in their colorful helmets and think, “Most of their parents couldn’t read. But these guys are following internationally used first-aid guidelines. The world is getting better.” When the journalist says with a sad face, “in times like these,” will you smile and think that she is referring to the first time in history when disaster victims get immediate global attention and foreigners send their best helicopters? Will you feel fact-based hope that humanity will be able to prevent even more horrific deaths in the future?در نهایت Hans از ما می‌خواد که تمام واقعیت رو ببینیم و بعد از وقوع یک حادثه به جز وضعیت وحشتناک فعلی، به روند بلندمدت فوق‌ العاده‌ای که طی شده هم توجه کنیم.۲. سانحه‌های هوایییک مثال خیلی خوب دیگه از بحث می‌تونه ترس از سقوط هواپیما باشه. Hans اشاره می‌کنه که طبق آمار، بیش از ۴۰ میلیون سفر هوایی با موفقیت در سال ۲۰۱۶ انجام شده و فقط ۱۰ تای اون‌ها با سقوطی مرگبار پایان یافته. اما طبیعتاً هیچ‌وقت در رسانه و اطراف‌مون خبری به شکل: "فلان پرواز مانند هزاران پرواز دیگه، امروز با موفقیت انجام شد." نمی‌بینیم؛ بلکه ذات رسانه‌های جمعی و Attention آدمی تمایل داره فقط به اندک اتفاقات تراژیک و هولناک توجه کنه. باز هم مثل همیشه می‌تونید نمودار روند مرگ و میر بر اثر سوانح هوایی رو در عکس زیر مشاهده کنید:نمودار تعداد مرگ و میر بر اثر سوانح هوایی در طی زمان۳. جنگ و درگیرینویسنده در این بخش اشاره می‌کنه که بشریت در یکی از نقاط اوجش از نظر جلوگیری از درگیری و صلح پایدار بین ملل رسیده. چندین دهه است که به جز درگیری و جنگ‌های منطقه‌ای کوچک، جنگ بزرگی رو نداشته‌ایم. البته که نویسنده همین درگیری‌های فعلی رو کم ارزش نمی‌دونه و می‌گه:I do not seek to trivialize the horror that undoubtedly remains. I do not try to understate the importance of ending current conflicts. Remember: things can be bad, and getting better. Getting better, but still bad. The world was once mostly barbaric and it is now mostly not. But for the people of Syria, these trends are of course not comforting. There it is barbaric right now.مهم‌تر از همه نویسنده اشاره‌ می‌کنه که یکی از مهم‌ترین پیامدهای این صلح نسبی، دقیقاً پیشرفت‌های بی‌نهایت ارزشمندی‌ست که بشریت تونسته در دوران اخیر بهش دست پیدا کنه که اگه جنگ‌های گسترده در جریان بود، امکان‌پذیر نبود و یا بسیار کند بود. نموداری مربوط به این بحث نیز در عکس زیر قابل مشاهده است:تعداد افراد کشته شده در جنگ‌ها در طی زمان۴. آلودگی‌ها و مسمومیت‌های شیمیاییدر این مورد، Hans به اولین و مهم‌ترین روند بسیار مثبت اون اشاره می‌کنه: وضعیت کلاهک‌های هسته‌ای. در دوران اوج جنگ سرد در سال ۱۹۸۶، بیش از ۶۴ هزار کلاهک هسته‌‌ای در جهان وجود داشته که در حال حاضر این عدد به ۱۵ هزار رسیده! دولت‌ها یاد گرفته‌اند که با دموکراسی مسائل را حل کنند.همچنین نویسنده به سونامی سال ۲۰۱۱ ژاپن هم اشاره می‌کنه. داستان اینجاست که نگرانی‌هایی از آسیب به یک نیروگاه اتمی در اون منطقه وجود داشته و مردم از ترس نشت رادیواکتیو، به صورت گروهی اقدام به فرار از اون منطقه کردند که خود این باعث مرگ بیش از ۱۶۰۰ ژاپنی شد و در نهایت مشخص شد که هیچ نشتی وجود نداشته! ترس، خود عامل مرگ بود.مسئله‌ی دیگه‌ای که نویسنده به اون اشاره می‌کنه ترس بی‌منطق مردم از مواد شیمیایی و مسمومیت و استنشاق اون‌ ها است. درسته که خیلی از مواد شیمیایی برای بدن مضر هستند ولی عموماً در مورد اون‌ها در رسانه اغراق می‌شه و حتی این باعث شده در برخی موارد، موادی که ضروری و کاربردی هستند، توسط مردم استفاده نشوند.‌(مثال واضح اون واکسن‌هراسی است.)در کل نظر نویسنده اینه که خیلی اوقات ترس از یک ماده یا یک آلودگی، می‌تونه خسارات جانی و مالی بیشتری رو از خود اون ماده ایجاد کنه!۵. تروریسماینجا Hans برای اولین بار به طور خاص به موردی اشاره می‌کنه که برعکس بقیه‌ی موارد مورد بررسی تا اینجای کتاب، روند اون طبق آمار در حال بدتر شدن است! تروریسم همانطور که از واژه‌شناسی آن مشخص است، از ترس ریشه و جان می‌گیرد. هدف آن اصلاً ایجاد و تغذیه از ترس است. اما آیا با توجه به وجود این روند بدتر شدن، نیاز است که بترسیم و هر آن نگران یک حمله‌ی تروریستی باشیم؟به عقیده‌ی نویسنده در کل این موضوع به شدت وابسته به محل زندگی شماست. نویسنده بیان می‌کنه که در افزایش اخیر حمله‌های تروریستی، اکثریت این افزایش فقط در ۵ کشور اتفاق افتاده است: عراق(بیش از ۵۰٪ سهم!)، افغانستان، نیجریه، پاکستان و سوریه.بنابراین شاید همه‌ی ما نیاز نیست که به صورت روزمره از یک حمله‌‌ی تروریستی هراس داشته باشیم. طبق یک نظرسنجی، بیش از ۵۰٪ شهروندان آمریکایی دقیقاً بعد از حادثه‌ی ۱۱ سپتامبر از کشته شدن توسط یک تروریست هراس داشتند و الان بعد از بیش از ۲۰ سال و کاهش فاحش حملات تروریستی در خاک آمریکا، این میزان هنوز تغییر نکرده است! هنوز بیش از ۵۰٪ آمریکایی‌ها از کشته شدن توسط عامل تروریستی در هراسند!بعد از بررسی برخی مثال‌های مهم، نویسنده به یک نکته‌ی بسیار مهم برای در نظر گرفتن، در مواجهه‌ی با ترس‌ها اشاره می‌کند. در مورد ترس‌ها، ما معمولاً فقط به میزان تاثیرات وحشتناکی که اگر اتفاق بیفتند، روی ما می‌گذارند توجه می‌کنیم در حالی که فاکتور مهم دیگری که باید در نظر داشته باشیم، احتمال وقوع آن هاست.“Frightening” and “dangerous” are two different things. Something frightening poses a perceived risk. Something dangerous poses a real risk. Paying too much attention to what is frightening rather than what is dangerous—that is, paying too much attention to fear—creates a tragic drainage of energy in the wrong directions. It makes a terrified junior doctor think about nuclear war when he should be treating hypothermia, and it makes whole populations focus on earthquakes and crashing planes and invisible substances when millions are dying from diarrhea and seafloors are becoming underwater deserts. I would like my fear to be focused on the mega dangers of today, and not the dangers from our evolutionary past.در نهایت هم مثل فصل‌های دیگه، خلاصه‌ای یک صفحه‌ای از کل فصل رو داریم که عکسش رو براتون می‌ذارم:خلاصه‌ای از فصلمرسی که تا اینجا خوندید. امیدوارم که مفید بوده باشه. اگه نظری داشتید حتماً بگید!شایگان ادیمشایگان ادیمSat, 10 Aug 2024 16:03:45 +0330https://virgool.ir/@sh83adim/3-خلاصه-ی-کتاب-factfulness-lsmbx97g2r8uدر این سلسله مطالب قراره کتاب Factfulness رو به شکل فصل به فصل، خلاصه کنم. در مطلبی که دارید می‌خونید قراره نگاهی به فصل سوم کتاب که "The Straight Line Instinct" هست بندازیم.عکس جلد کتاب Factfulnessاین فصل قراره چی بهمون یاد بده؟این فصل مانند فصل‌های دیگه، روایت یکی دیگر از تمایلات مغز انسانه که می‌تونه باعث خطا در بینش ما بشه. مغز انسان رو در انتزاعی‌ترین حالت خودش می‌تونیم به شکل یک ماشین دریافت، تفسیر، پیش‌بینی و در نهایت عمل در برابر دنیای بیرونی خودش بدونیم که هدف نهایی این ماشین بقای ژن‌ها هست. در اثر میلیون‌ها سال تکامل، مغز انسان هم مثل هر سامانه‌ی زیستی دیگه‌ای که دورمون می‌بینیم یاد گرفته که چطور می‌تونه بیشترین (و مفیدترین) اطلاعات رو از دریای اطلاعات اطرافش دریافت و درک کنه و نسبت بهشون اقدام بهینه رو انجام بده.این قدرت بهینه‌سازی بی‌نظیر اما با خودش ضعف‌‌هایی رو برای درک ما به ارمغان‌ آورده. ما به طور ناخودآگاه وقتی یک پدیده‌ی متغیر رو مشاهده می‌کنیم، ساده‌ترین و اولین پیش‌بینی‌‌ای که مغز ما برای آینده‌ی احتمالی اون پدیده می‌کنه، ادامه‌ پیدا کردن همون روند، دقیقاً با همان نرخ تغییرات است. ترجمه‌ی این حرف‌ نظری به طور خلاصه این است که ما در اولین نگاه، معمولاً نرخ تغییرات پدیده‌ها رو خطی پیش‌بینی می‌کنیم. اصلاً خوب است بپرسیم دیگر چه نوع روند‌هایی وجود دارند؟!این تمایل به خطی‌نگری(!) شاید در وهله‌ی اول آن‌چنان تاثیرگذار به نظر نیاید ولی همانطور که خواهیم دید، تاثیر ژرفی در نگاه ما به دنیای اطراف‌مان و قضاوت ما از آن دارد!فصل سوم - The Straight Line Instinctاین فصل با روایت اتفاقی که برای خود Hans در سال ۲۰۱۴ افتاده شروع می‌شه. در اون سال، زمزمه‌هایی از شیوع یک بیماری جدید(ابولا) در کشورهای غرب آفریقا شروع به قوت گرفتن کرد و خیلی زود هم سازمان بهداشت جهانی و بقیه‌ی نهادهای بین‌المللی وارد عمل شدند. این خاطره، به طور خاص، مربوط به شیوع این بیماری در کشور لیبریا است. در اون زمان، نویسنده چندین هفته بعد از شروع شیوع این بیماری در لیبریا، در حال بررسی آمار هفتگی مبتلایان جدید (منتشر شده توسط سازمان بهداشت جهانی) بوده که یک‌دفعه ترس سراسر وجودش رو فرا می‌گیره. مسئله این بوده که برخلاف دید اولیه‌ای که نویسنده به روند رشد تعداد بیماران ابولا در لیبریا داشته، ناگهان متوجه می‌شه که تعداد بیماران نه به شکل خطی بلکه به شکل نمایی در حال افزایش بوده که نشان از شیوع و واگیردار بودن زیاد بیماری بوده. این موضوع مسئله رو ترسناک‌تر و حل مسئله رو بسیار اضطراری‌تر می‌کنه. چرا؟ چون حتی تعلل ۳ هفته‌ای تاثیری ۸ برابر رو‌ی‌ آمار خواهد داشت! این نشون می‌ده که توانایی شناسایی روند صحیح چقدر می‌تونه در اقدام موثر اثرگذار باشه. بعد این موضوع هم به عنوان متخصص بیماری‌های واگیردار، Hans روانه‌ی لیبریا می‌شه.اولین مسئله‌ای که کتاب در این فصل بهش می‌پردازه مسئله‌ی جمعیت انسان‌ها است. در کتاب اشاره شده که همه‌ی ما، مخصوصاً در سال‌های اخیر، عبارت "Sustainability" رو زیاد شنیدیم. یک موضوعی که به شدت با این مسئله‌ی رشد و توسعه‌ی پایدار گره خورده و در ادبیاتِ حول این موضوع خیلی دیده می‌شه، دقیقاً موضوع "Overpopulation" (رشد بی‌رویه‌ی و بیش از حد جمعیت) هست. به قول نویسنده:We have now arrived at the third instinct—the straight line instinct—and the third and last mega misconception: the false idea that the world population is just increasing. Please pay attention to the word just, which I’ve made italic and underlined for a purpose. This word is the misconception.قضیه اینه که در اینکه در حال حاضر جمعیت در حال رشده شکی نیست ولی روند رشد جمعیت خطی نیست! یعنی اینکه در حال حاضر جمعیت در حال افزایشه دلیل نمی‌شه که همیشه به همین شکل در حال افزایش خواهد بود و ما کران بالایی برای جمعیت نخواهیم داشت! اتفاقاً پیش‌بینی‌های آماری و علمی سازمان‌های جهانی معتبر کلاً چیز دیگه‌ای رو پیش‌بینی می‌کنن.برای اشاره به اینکه در این مورد خاص چقدر دید آدم‌ها غلطه، نویسنده باز هم به یک پرسشی که از عده‌ای پرسیده اشاره می‌کنه:سوال: پیش‌بینی UN از روند جمعیت کودک در جهان کدامیک است؟سوال این بوده: کدام منحنی نشان‌گر پیش‌بینی سازمان ملل از جمعیت کودکان تا سال ۲۱۰۰ هست؟ طبق معمول اکثریت مردم کاملاً اشتباه جواب داده‌اند و جواب درست C هست. جمعیت کودکان تا سال ۲۱۰۰ تغییر فاحشی نخواهد داشت! پس اگر روند به این شکله، این تصور ما از وضعیت وحشتناک جمعیتی از کجا اومده؟ به نمودار پایین دقت کنید:جمعیت انسان‌ها از ۸۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح تا سال ۲۰۱۷این نمودار به خوبی نشون می‌ده که این تصور احتمالاً از کجا اومده. اگه خیلی بلندمدت به روند جمعیتی انسان‌ها نگاه کنیم، فقط یک واقعیت را می‌بینیم. انسان‌ها در سال‌های اخیر در حال منفجر شدن هستند! دلایل بسیار زیادی برای رشد بسیار زیاد جمعیتی انسان در ۲۰۰ سال اخیر وجود داره که خودتون احتمالاً از خیلیاش با خبرید. انقلاب صنعتی، وضعیت بهتر بهداشت عمومی، سواد عمومی، رشد پزشکی و ...اما فارغ از دلایل مذکور و روند بلندمدت، آیا پس این برداشت درسته که این روند به ظاهر وحشتناک، بدون کنترل ادامه خواهد داشت؟روند جمعیتی در آینده چگونه خواهد بود؟در اینجا نویسنده از ما می‌خواد به این تیکه‌ از دوران اخیر از نمودار قبل دقت کنیم. آیا واقعاً تمایل نداریم که پیش‌بینی‌ای که برای ادامه‌ی این نمودار داریم به شکل خط راست مشخص شده در تصویر باشد؟ این یک تمایل ذاتی و ساده‌کننده در همه‌ی ماست! ولی واقعیت چیست؟قبل از تحلیل واقعیت، ‌Hans یک مثال ملموس می‌زنه. رشد قد یک کودک بسیار زیاده. اگر ما این تمایل‌مون به پیش‌بینی ساده‌انگارانه رو روی یک کودک در نظر بگیریم و رشدش رو خطی فرض کنیم، باید انتظار داشته باشیم که قد کودک در ۵ سالگی مثلاً به چیزی حدود ۲ متر برسد‍! ولی آیا این اتفاق میفتد؟ پس چرا ما در کودک به این شکل پیش‌بینی نمی‌کنیم؟ دلیلش این است که ما در زندگی روزمره، بارها روند رشد کودکان را در اطراف خود دیده‌ایم و به موضوع آشنا هستیم. در مورد روند رشد جمعیت بشریت اما آیا آشنایی روزمره داریم؟پیش‌بینی سازمان ملل از روند جمعیتی بشریتدر نهایت بالاخره نویسنده پیش‌بینی واقعی سازمان ملل از روند جمعیتی انسان رو قرار می‌ده. همونطور که مشاهده می‌کنیم، شاید وضعیت آنقدر که فکر می‌کردیم هم وحشتناک نبوده است! نرخ رشد به طور واضحی در حال کند شدن است و به زودی در حدود سال ۲۱۰۰ به تعادل نسبی خواهد رسید.اینجا قطعاً سوال پیش میاد که چرا؟! این پیش‌بینی از کجا اومده و دلیل افزایش جمعیت فعلی و تعادل اون در آینده چیه؟جواب این سوال در این بخش از کتاب به طور مفصل و با جزئیات بحث شده و توصیه می‌کنم که به کتاب مراجعه کنید ولی به طور خلاصه، جواب در چند نمودار پایین خلاصه شده:پیش‌بینی سازمان ملل از روند جمعیتی بشریت به تفکیک بزرگسال و کودکنرخ باروری زنان در طی زمانوضعیت کودکان در تعادل و عدم در طی زمانبه طور خلاصه، دلیل اصلی رشد جمعیت فعلی، افزایش تعداد بزرگ‌سالان است. نمودار اول این موضوع را تایید می‌کند. اما چرا؟ دلیلش رو می‌تونیم در نمودار دوم ببینیم. نرخ باروری زنان در سال‌های اخیر تقریباً نصف شده! دلایل متعددی برای این موضوع وجود دارن ولی به طور کلی، انسان‌ها در هر خانواده کمتر در حال زاده شدن هستند و از طرفی روند مرگ و میر هم صرفاً چندین سال به عقب‌تر شیفت خورده است. پس روند رشد جمعیت ادامه پیدا خواهد کرد تا جایی که به تعادل بین مرگ و میر و تولد برسیم.در نهایت هم می‌تونید به طور شماتیک این موضوع رو در نمودار آخر ببینید. در گذشته کودکان زیادی متولد می‌شدند ولی تعداد زیادی‌شون هم می‌مردند. از حدود ۱۰۰ سال پیش، روند مرگ و میر کودکان کند و تا حد خوبی متوقف شد و در نتیجه روند قبلی از تعادل خارج شد و رشد جمعیتی بسیار زیاد شد. اما حالا بدلیل کم شدن دوباره‌ی کودکان متولد شده، به زودی دوباره به تعادل خواهیم برگشت.در نهایت هم در این بخش، نویسنده اشاره‌ای می‌کنه به فضای فعلی رسانه که وضعیت تعداد کودکان در کشورهای فقیر رو به تصویر می‌کشه و بولد می‌کنه و پشت سرش استدلال می‌کنه که ما باید کاری بکنیم تا این روند متوقف شه و مثلاً شاید راهش این باشه که نباید کودکان خانواده‌های فقیر رو از مرگ و بیماری نجات داد تا جمعیت متعادل بشه! در حالی که به نظر نویسنده این استدلال به کل غلطه. دلیل زیاد بودن جمعیت خانواده‌ها در کشورهای ضعیف و فقیر از نظر ثروت، اتفاقاً دقیقاً اینه که کودکان هنوز نرخ مرگ و میر بالایی دارند و خانواده‌ها نیاز دارند که با کمک کودکانشان و کار کردن‌شون زنده بمونند، بنابراین مجبورند تعداد بچه‌‌ی زیادی داشته باشند.بنابراین اتفاقاً با کمک به نرخ مرگ و میر کمتر کودکان و همچنین ارتقا وضعیت بهداشت، سواد و ثروت در این نوع خانواده‌ها، آن‌ها خود به خود به سمت کودکان کمتر حرکت می‌کنند.در آخر این فصل، Hans مانند فصل‌های دیگه،‌ اشاره‌ای می‌کنه به اینکه از نظرش، چطور می‌تونیم بر این تمایل‌مون به خطی‌انگاری غلبه کنیم. دو تا راه معرفی می‌کنه: روندهای ممکن مختلف رو بشناسیم.به جز روندهای خطی، روندهای بسیار زیاد دیگه‌ای هم در پدیده‌های مختلف دیده می‌شه. با آشنا شدن با اون‌ها و دلایل ظهورشون، می‌تونیم کم کم به این نتیجه برسیم که تنها روند ممکن روند خطی نیست. در ادامه من فقط برای مثال نمودار چند روند مختلف دیگه در پدیده‌های مختلف رو میارم(محور افقی همه‌ی نمودارها ثروت خانوار از کم به زیاد است که در فصل اول معرفی و بحث شد.):روندهای S-bendروند A Slideروندهای Humpروندهای نمایی۲. به این دقت داشته باشیم که در نمودارهای کشیده شده، ما فقط داریم بازه‌ی کوچکی از اطلاعات رو مشاهده می‌کنیم. شاید عاقلانه نباشه که از روی این دیتای کم، سعی کنیم گذشته رو با همین روند حدس بزنیم و یا آینده رو پیش‌بینی کنیم.در نهایت هم مثل فصل‌های دیگه، خلاصه‌ای یک صفحه‌ای از کل فصل رو داریم که عکسش رو براتون می‌ذارم:خلاصه‌ای از فصلمرسی که تا اینجا خوندید. امیدوارم که مفید بوده باشه. اگه نظری داشتید حتماً بگید!شایگان ادیمشایگان ادیمThu, 01 Aug 2024 16:51:40 +0330https://virgool.ir/@sh83adim/2-خلاصه-ی-کتاب-factfulness-dou0xzlcsdftدر این سلسله مطالب قراره کتاب Factfulness رو به شکل فصل به فصل، خلاصه کنم. در مطلبی که دارید می‌خونید قراره نگاهی به فصل دوم کتاب که "The Negativity Instinct" هست بندازیم.عکس جلد کتاب Factfulnessاین فصل قراره چی بهمون یاد بده؟این فصل همونطور که از عنوانش پیداست، راجع به تمایل ما به توجه کردن و بولد کردن اخبار و فکت‌های منفی در ذهن‌مون در مقایسه با اخبار و فکت‌های مثبت هست. قضیه فقط به یک گرایش کلی در عوام ختم نمی شه؛ بلکه این تمایل در عملکرد روزمره‌ی برخی نهادهای بشریت (به طور خاص رسانه) تاثیر مستقیم‌ می‌ذاره و همین نهادها در راستای این تمایل، محتواهاشون جهت‌دهی می‌شه و این موضوع خودش این گرایش رو تو عوام تقویت می‌کنه.خلاصه اینکه فصل راجع به یه پرسش بنیادیه: اگر همین الان ازتون پرسیده بشه که وضع جهان داره بهتر می‌شه یا بدتر، چه جوابی می‌دید؟ حقیقت چیه؟فصل دوم - The Negativity Instinctاین فصل با یک خاطره‌ی کوتاه از خردسالی نویسنده در سوئد آغاز می‌شه. وقتی Hans کودک بوده، به دلیل مشغله‌ی روزانه‌ی والدینش، پیش مادربزرگش زندگی می‌کرده. یک روز هنگام بازی بیرون خونه، نویسنده‌ی کودک توی یکی از مجراهای فاضلاب سرباز (که در اون دوران مشکلی عادی و سراسری در سوئد بوده) میفته و شانس میاره که مادربزرگش شانسی می‌بینتش و به موقع می‌کشدش بیرون و نجات پیدا می‌کنه. خیلی از کودکان اون دوران این شانس رو نداشتن!در ادامه، ابتدا نویسنده به برخی از شواهدی که برای مردم عادی نشان از درست بودن "Things are getting worse" داره اشاره می‌کنه: افزایش شمار تلفات جنگی بعد از مدت‌ها صلح (جنگ سوریه)، ماهیگیری بیش از حد و نابودی اکوسیستم‌های آبی در برخی مناطق، گرمایش جهانی و آب شدن یخ‌های قطبی، بحران مالی ۲۰۰۸ آمریکا و ...با توجه به همه‌ی این شواهد‌ (که احتمالاً حداقل چندتاش رو شنیدید قبلاً و درگیرش بودید و به جز این‌ها هم خودتون بتونید تعداد زیادی مشابه‌شون نام ببرید)، آیا شکی باقی می‌مونه راجع به این‌که اوضاع بده و داره بدتر هم می‌شه؟این سوال از مردم ۳۰ کشور مختلف دنیا پرسیده شده: "Do you think the world is getting better, getting worse, or staying about the same?"نتیجه‌ی این نظرسنجی رو می‌تونید در تصویر پایین ببینید:نتیجه‌ی نظرسنجی درباره‌ی نظر مردم کشورهای مختلف در مورد مسیر فعلی جهانهمونطور که طبیعی و قابل حدسه، اکثریت قاطع مردم مسیری که بشریت پیش گرفته رو مسیری منفی و در حال سقوط می‌بینن!اینجاست که argumentهای نویسنده بر خلاف این تمایل کم کم خودشونو نشون می‌دن. عنوان این بخش از کتاب رو خود نویسنده "Statistics as Therapy" گذاشته که خیلی با‌معنیه! نویسنده می‌گه:It is easy to be aware of all the bad things happening in the world. It’s harder to know about the good things: billions of improvements that are never reported. Don’t misunderstand me, I’m not talking about some trivial positive news to supposedly balance out the negative. I’m talking about fundamental improvements that are world-changing but are too slow, too fragmented, or too small one-by-one to ever qualify as news. I’m talking about the secret silent miracle of human progress.نویسنده اشاره می‌کنه که دقیقاً به دلیل این تمایل worldwideای که به منفی‌نگری وجود داره، ما هر روز با ده‌ها فکت دردناک و منفی بمب‌باران می‌شیم و bias پیدا نکردن و در نظر گرفتن کل حقیقت واقعاً کار سختیه! اما به لطف پیشرفت‌های اخیرمون در حوزه‌ی آزادی اطلاعات و دسترسی بی‌سابقه‌ای که تقریباً همه به آمارهای سازمان‌های جهانی معتبر دارن، همیشه می‌تونیم با کمک‌شون سعی کنیم از bias بالقوه فرار کنیم.در اینجا، Hans شروع می‌کنه به بررسی چند متغیر مهم و قابل لمس و تحلیل trendشون در طی زمان.فقر مطلقدر ۲۰ سال اخیر، درصد افرادی که در فقر مطلق زندگی می کنن تقریباً نصف شده! تنها ۱۰٪ افراد در نظرسنجی جواب صحیح به این سوال بدن.درصد افرادی با درآمد کمتر از ۲ دلار در روز در طی زماننویسنده بیان می‌کنه که ما همچنان در رسانه، تصاویر و فیلم‌هایی از مردمانی که در فقر مطلق زندگی می‌کنن (که وجود دارن و هیچ‌کس وجودشون و حتی تعداد زیادشون در حتی امروز رو انکار نمی‌کنه!) می‌بینیم و به طور ناخودآگاه تمام این روند در ذهن‌مون پاک می‌شه؛ جهان جای بدی‌ست!۲. امید به زندگیدر سال ۱۸۰۰، امید به زندگی انسان ۳۰ سال بوده! همچنین تقریباً نصف کودکان قبل از رسیدن به جوانی می‌مردند. این نکته هم شایسته‌ی توجه هست که همونطور که در فصل اول دیدیم، میانگین می‌تونه گول زننده باشه و اینکه مردم به طور متوسط ۳۰ سال عمر می‌کرده‌اند، معنی‌اش اینه که تعداد خیلی زیادی از آدم‌ها خیلی کمتر از ۳۰ سال عمر می‌کرده‌اند! It’s just an average, and with averages we must always remember that there’s a spread.در نهایت هم این نمودار حجت رو به اتمام می‌رسونه:نمودار امید به زندگی در طی زمانبعد از این ۲ پارامتر، Hans بحث رو به کشور خودش (سوئد) برمی‌گردونه و روندش رو در طی زمان به تصویر می‌کشه:مسیر سوئد از سال ۱۸۰۰ بر اساس ثروت و امید به زندگیهمونطور که مشاهده می‌شه، سوئد در سال ۱۹۴۸ جایی بوده که مصر در حال حاضر هست و این نویدیه از مسیر مشابهی که هر کشوری در هر وضعیتی می‌تونه در زمان طی کنه. همچنین اشاره می‌شه که در حال حاضر هیچ کشوری وجود نداره که امید به زندگی زیر ۵۰ سال داشته باشه که باز هم نسبت به گذشته فوق العاده است!به عنوان پایانی بر این بخش،‌ نویسنده صرفاً نمودار تغییرات ۳۲ متغیر مشابه این‌هایی که تا اینجا بررسی شدن رو میاره تا ثابت کنه که جهان رو به بهبوده. در این مطلب، من به آوردن ۱۶ تاش بسنده می‌کنم:نمودار ۸ متغیر منفی در حال کاهشنمودار ۸ متغیر مثبت در حال افزایش از اینجا، نویسنده ابتدا به دلایلی که تمایل به منفی‌نگری در ما وجود داره می‌پردازه:The misremembering of the pastنویسنده ادعا می‌کنه که خیلی وقت‌ها انسان‌ها گذشته رو اونجوری که واقعاً بوده به یاد نمیارن و خیلی وقت‌ها عمق مشکلاتی که وجود داشته و الان کمرنگ و یا رفع شده به نظر نمیان. بنابراین شاید به اشتباه با اتکا به حافظه‌ی غلط‌انداز خودمون تصور کنیم که وضعیت قبلاً تقریباً مشابه و یا حتی بهتر بوده.Selective reportingهمونطور که از اسمش مشخصه، دلیل دومی که نویسنده برای این پدیده معرفی می‌کنه، مربوط به عنصر رسانه‌های جمعیه. همونطور که از یک شبکه‌ی خبری انتظار میٰ‌ره، همیشه جنگ‌ها، قحطی‌ها،‌ بلایای طبیعی، فساد، بیماری‌ها و تروریسم هستن که گزارش و به طور روزمره به عوام اطلاع داده می‌شن. در واقع خبرنگاری که به شکل مداوم خبر بیاره از مثلاً آمار هر روزه‌ی هواپیماهایی که سقوط نکرده‌اند(!) احتمالاً خیلی سریع اخراج می‌شه!نویسنده به این اشاره می‌شه که این ذات طبیعی رسانه است واتفاقاً گزارش همه‌ی این مشکلات و دسترسی آزادانه‌ی مردم به اون‌ها فواید بی‌شماری داره و راه‌حل این نیست که سعی کنیم مسیر تولید محتوای رسانه رو عوض کنیم بلکه اینه که در خودمون این رو به عنوان یک حقیقت نهادینه کنیم که رسانه اینجاست که اینطور محتواها رو به گوش ما برسونه و این‌ها تمام ماجرا نیستن.Feeling, Not thinkingاینجا نویسنده بین دو مسئله تفاوت قائل می‌شه. اول اینکه جهان داره جای بهتری‌ می‌شه و دوم اینکه جهان در حال حاضر جای بهتریه.با توجه به تمام اتفاقات و مشکلات عمیق و دردناکی که همین الان بشریت باهاش روبرو هست، برای مردم استرس‌زا و غیراخلاقی به نظر میاد که قبول کنن که دنیا داره بهتر می‌شه!‌ولی مسئله اینه که قبول اینکه دنیا داره بهبود پیدا می‌کنه معنیش این نیست که همین الان هم بدون مشکله. اتفاقاً به عقیده‌ی نویسنده، اینکه شفاف بدونیم دقیقاً در چه حوزه‌هایی و با چه سرعتی در حال پیشرفتیم باعث می‌شه که با ذهن بازتر و منطقی‌تر در مورد وضعیت‌مون قضاوت کنیم و هرچه بهتر و بهینه‌تر منابع‌مون رو صرف حل معضلات کنیم.در نهایت هم راه‌حل‌های پیشنهادی نویسنده برای کنترل این تمایل ذاتی این‌ها هستند:۱. قبول تفاوت گفته شده در بخش قبل بین خوب بودن دنیا و در حال بهتر شدن دنیا. به قول Hans:When I say things are getting better, I am not saying those things at all. I am certainly not advocating looking away from the terrible problems in the world. I am saying that things can be both bad and better.۲. راه‌حل دوم از نظر Hans اینه که انتظار اخبار و گزارش‌های بد همیشگی رو داشته باشیم. اگر وظیفه و ذات رسانه‌های جمعی و همچنین میزان تاثیرگذاری این تمایل در قضاوت‌هامون رو بدونیم، می‌تونیم سعی کنیم که از دید اشتباه همیشگی‌ای که در ما ایجاد می‌کنن جلوگیری کنیم.۳. راه‌حل آخر هم اینه که سعی در سانسور تاریخ و بدی‌هاش نداشته باشیم. شفاف فکر کنیم و موقع بازگو کردنش برای اطرافیان‌مون همه چی رو سعی کنیم در نظر بگیریم.در نهایت هم مثل فصل‌های دیگه، خلاصه‌ای یک صفحه‌ای از کل فصل رو داریم که عکسش رو براتون می‌ذارم:خلاصه‌ای از فصلمرسی که تا اینجا خوندید. امیدوارم که مفید بوده باشه. اگه نظری داشتید حتماً بگید!شایگان ادیمشایگان ادیمThu, 18 Jul 2024 21:11:22 +0330https://virgool.ir/@sh83adim/1-خلاصه-ی-کتاب-factfulness-kzmpyb4gziimدر این سلسله مطالب قراره کتاب Factfulness رو به شکل فصل به فصل، خلاصه کنم. در مطلبی که دارید می‌خونید قراره نگاهی به فصل اول کتاب که "The Gap Instinct" هست بندازیم.عکس جلد کتاب Factfulnessاین فصل قراره چی بهمون یاد بده؟در این فصل نویسنده به اولین خطای شناختی بزرگ ما در مورد جهان می‌پردازه. همونطور که از اسمش مشخصه،‌ قراره راجع به مسئله‌ی ذهنیت دوگانه‌انگارانه‌ی ما از جهان حرف بزنه. ما به طور ذاتی(و البته به دلایل غیرذاتی نیز!) خیلی وقت‌ها به اطراف‌مون خیلی صفر و یکی و یا سیاه و سفید نگاه می‌کنیم. احتمالاً با خواندن این چیزی که الان گفتم، یاد روان‌شناسی و اخلاقیات و این‌ها افتادید ولی این مسئله‌ جاهایی که حتی انتظارشو نداریم هم تاثیرشو می‌ذاره!دسته‌بندی در حوزه‌های منطقی و علمی خیلی ابزار خوبیه چون با دونستن یک اسم، می‌تونیم مجموعه‌ی بزرگی از ویژگی‌های یک چیز رو به عنوان یک پکیج بشناسیم و همینطور پیش‌بینی‌های دقیقی راجع بهش داشته باشیم. اما! دسته‌بندی‌های کلی بعضی اوقات می‌تونن بسیار گمراه‌کننده باشن. مثال بارزش در بحث این فصل کتاب، مسئله‌ی دوگانه‌ی "کشورهای توسعه‌یافته و درحال توسعه" هست. این تقسیم‌بندی رو قطعاً همه‌مون بارها شنیدیم. تقسیم‌بندی دنیا به کشورهای بزرگ و خفنی که به اتوپیا بسیار نزدیک شده‌اند و کشورهای فقیر و ضعیفی که چیزی برای از دست دادن ندارند. ولی آیا همچین دسته‌بندی‌ای(و دسته‌بندی‌های مشابه اون) مطابق واقعیت هستند؟ آیا بین دسته‌هامون(حداقل در دسته‌بندی‌های مورد بحث نویسنده) پیوستگی وجود داره و به اصطلاح وجود Gap صرفاً یک توهمه؟فصل اول - The Gap Instinctاین فصل رو Hans با یک داستان از تدریس خودش در دانشگاه در سال ۱۹۹۵ شروع می‌کنه. ابتدا از دانشجوها با توجه به جدولی که جلوشون بوده نرخ مرگ و میر کودکان در کشورهای مختلف(یعنی از هر ۱۰۰۰ کودک در هر سال، چند کودک قبل از ۵ سالگی می‌میرند) رو می‌پرسه. آمار (طبیعتاً مربوط به ۱۹۹۵) به این شکله:عربستان: ۳۵ | مالزی: ۱۴ | برزیل: ۵۵‌ | تانزانیا: ۱۷۱بعد توضیح می‌ده که نرخ مرگ و میر کودکان می‌تونه متر خوبی برای اندازه‌گیری وضعیت رفاهی و اجتماعی یک جامعه باشه زیرا که کودکان به شدت حساس هستند و دلایل بسیار مختلفی می‌تونه باعث مرگ‌شون بشه و اینکه برای مثال در مالزی در هر سال ۱۴ کودک قبل از ۵ سالگی می‌میرند، یعنی خانواده‌ها به کمک بقیه‌ی نهادهای کشور تونستن به سلامت ۹۸۶ کودک رو بزرگ کنند.در نهایت از دانشجوها می‌خواد که همین نرخ رو در سال ۱۹۶۰ بررسی کنند. آمار به این شکله:عربستان: ۲۴۲ | مالزی: ۹۵در اینجا نویسنده برای دانشجوهاش توضیح می‌ده که با اینکه باورش سخته ولی دنیا در همین حدود ۳۰ سال در خیلی پارامترها قابل مقایسه با قبل نیست و همچنین بیان می‌کنه که مطلقاً هیچ کشوری نبوده که در این مدت در این نرخ وضعیت بدتری پیدا کرده باشه.از اینجا وارد اصل مباحث این فصل می‌شیم:بگذارید برای شروع، جوری که خود نویسنده بحثش رو شروع کرده رو نقل کنم:This chapter is about the first of our ten dramatic instincts, the gap instinct. I’m talking about that irresistible temptation we have to divide all kinds of things into two distinct and often conflicting groups, with an imagined gap—a huge chasm of injustice—in between. It is about how the gap instinct creates a picture in people’s heads of a world split into two kinds of countries or two kinds of people: rich versus poor.سپس نویسنده ادامه‌ی خاطره‌ی قبلی‌اش رو بیان می‌کنه: بعد از تایم استراحت، خلاصه‌ای از بحث رو دوباره مطرح می‌کنه و می‌گه: هنوز تعداد زیادی از مردم جهان با این مشکلاتی که شما بعضاً در رسانه می‌بینید دست و پنجه نرم می‌کنن(گرسنگی، فقر مطلق، مرگ و میر کودکان، قحطی و ...) اما روز به روز تعداد این افراد در حال کاهشه. اینجاست که یکی از دانشجوها دستش رو بلند می‌کنه و می‌گه:‌ "آن‌ها هیچ‌وقت نمی‌تونن مثل ما زندگی کنن!" (سوئد). این سوال باعث می‌شه یک بحثی شروع می‌شه و استاد دانشجوهاش رو به چالش می‌کشه که دقیقاً ما و آن‌ها رو تعریف کنن. آیا می‌تونن این‌ کار رو بکنن؟ بعد از چند تلاش ناموفق(با مثال نقض‌های آشکار) یکی از دانشجو‌ها دسته‌بندی رو اینطوری تعریف می‌کنه: "ما افرادی هستیم که به طور متوسط تعداد کمتری فرزند داریم و تعداد کمتری‌شون هم می‌میرن و آن‌ها افرادی‌ان که به طور متوسط تعداد بیشتری فرزند دارن و تعداد بیشتری‌شون می‌میرن!". خوبی این نوع نگاه اینه که به راحتی قابل کمی‌سازی و تصدیق با آمار هست. اینجا خاطره تموم می‌شه و با این نمودار مواجه می‌شیم:نمودار نرخ کودکانی که تا حداقل ۵ سالگی زنده می‌مانند بر حسب تعداد متوسط کودکانخوبه ذکر بشه که هر دایره در این نمودار(و نمودارهای آینده که به این سبک هستند) نشان‌دهنده‌ی یک کشور و اندازه‌ی دایره نشان‌گر جمعیت اون کشور هست.همونطور که دانشجوها انتظار داشتند و می‌بینیم، واضحاً جهان رو می‌شه به دو دسته برحسب این متغیر دسته‌بندی کرد! همچنین Gap واضحی هم بین‌شون وجود داره!ولی یک جای کار می‌لنگه! نه؟ بله! این نمودار مربوط به سال ۱۹۶۵ هست! نمودار مشابه مطابق با آمار سال ۲۰۱۷ رو ببینیم:نمودار نرخ کودکانی که تا حداقل ۵ سالگی زنده می‌مانند بر حسب تعداد متوسط کودکان (سال ۲۰۱۷!)همونطور که به راحتی دیده می‌شه، در دورانی که ما توش زندگی می‌کنیم تقریباً Gapای وجود نداره و به هیج‌وجه نمی‌شه دنیا رو به دو بخش کلی تقسیم کرد! بله، قطعاً اگر دو سر طیف رو صرفاً در نظر بگیریم، کشورهایی با نرخ تقریباً ۱۰۰٪ و کشورهایی با نرخ زیر ۹۰٪ هم پیدا می‌کنیم ولی واقعیت اینه که چون Gapای وجود نداره، اکثریت مردم جایی اون وسط‌ها زیست می‌کنند!همچنین قابل توجه هست که در باکسی که به کشورهای به اصطلاح "در حال توسعه" اختصاص دادیم، در حال حاضر فقط اندک کشورهایی وجود دارند! دنیا داره پیشرفت می‌کنه!The complete world makeover I’ve just shown is not unique to family size and child survival rates. The change looks very similar for pretty much any aspect of human lives. Graphs showing levels of income, or tourism, or democracy, or access to education, health care, or electricity would all tell the same story: that the world used to be divided into two but isn’t any longer. Today, most people are in the middle.از اینجا به بعد عمیق‌تر وارد مسئله می‌شیم و بررسی می‌کنیم که این خطا چجوری به وجود میاد و باید چیکارش کنیم.اولاً مثل همه‌ی دیگر خطاها، این خطا نیز بین همه‌ی انسان‌ها خیلی رایج هست. آمار نویسنده نشون می‌ده که از بین کسانی که کوییز اول کتاب رو دادن، فقط حدود ۷٪ شون در سوالات مربوط به این موضوع، گزینه‌ی درست رو زدن!اولین دلیلی که باعث می‌شه خیلی از ما این خطا رو داشته باشیم اینه: ما اصولاً در تخمین تعداد افرادی که در وضعیت‌های بد Extreme زندگی می‌کنن دچار خطا هستیم. تعدادشون بسیار کمتر از تصورمونه.دومین دلیل هم اینه: ما شرایط زندگی در کشورهای عقب افتاده رو معمولاً خیلی بدتر از جوری که هستن ارزیابی می‌کنیم.برای اینکه تحلیل‌مون نسبت به وضعیت جهان دقیق‌تر شه، به جای فقیر و غنی کلاسیک، نویسنده مردم جهان رو به ۴ دسته بر اساس میزان درآمد روزانه‌شون تقسیم می‌کنه:تقسیم‌بندی مردم بر اساس درآمد روزانه به ۴ گروه درآمدیهر آدمک نماینده‌ی یک میلیارد آدم هست. اولین چیزی که می‌شه دید اینه که اکثریت مردم جهان در دو گروه وسط قرار دارند و تقریباً Gapای بین غنی و فقیر وجود نداره.در این مرحله Hans توضیحات مفصلی در مورد هر گروه و شرایط زندگی‌شون می‌ده که از اون گذر می‌کنیم ولی این نکته قابل ذکره که ۲۰۰ سال پیش ۸۵٪ از همه‌ی مردم در سطح ۱ بودند!نویسنده در ادامه به دلایلی که ما در تله‌ی این خطا میفتیم می‌پردازه. از کتاب بخونیم:I think this is because human beings have a strong dramatic instinct toward binary thinking, a basic urge to divide things into two distinct groups, with nothing but an empty gap in between. We love to dichotomize. Good versus bad. Heroes versus villains. My country versus the rest. Dividing the world into two distinct sides is simple and intuitive, and also dramatic because it implies conflict, and we do it without thinking, all the time.حالا در برابر این خطای رایج چه می‌شه کرد؟ نویسنده سه راه برای شناسایی و رفع این خطا پیشنهاد می‌ده:۱. Comparisons of Averagesاولین موضوع اینه که ما در زندگی روزمره خیلی عادت داریم که به مقادیر میانگین اهمیت بدیم. منطقی هم هست چون معمولاً مقادیر میانگین راه کوتاه و بسیار ساده‌ای برای منتقل کردن داده‌های بزرگ و بعضاً پیچیده هستند ولی باید حواس‌مون باشه که در این نوع مقادیر توزیع داده‌ها به کل در نظر گرفته نشده است و Gapها رو بزرگ‌نمایی می‌کنه. مثال‌های بسیار جالب این مورد رو می‌تونید در نمودارهای زیر ببینید:راست: نمودار میانگین دستمزد روزانه در آمریکا و مکزیک در طی زمان | چپ: نمودار میانگین نمره‌ی مردان و زنان در درس ریاضی در طی زماندر نگاه اول به نظر میاد که مردان به طور کلی واقعاً در درس ریاضی بهتر از زنان عمل می‌کنن و همینطور آمریکایی‌ها به صورت کلی وضعیت درآمدی بهتری از مکزیکی‌ها دارند ولی چقدر این جملات کلی با واقعیت مطابقت دارند؟ حالا نمودار توزیع این دو رو ببینیم:راست: توزیع دستمزد روزانه در آمریکا و مکزیک در سال ۲۰۱۶ | چپ: نمودار توزیع نمره‌ی مردان و زنان در درس ریاضی در سال ۲۰۱۶نتیجه واضح است! Gap واقعی‌ای وجود ندارد و اگر در نظر گرفتن مقادیر میانگین برای این دو مورد مضر هم نبوده باشد، حداقل بخش بزرگی از اطلاعات را پنهان کرده. اینجا به اهمیت میزان پخش‌شدگی داده‌ها می‌رسیم!۲. Comparisons of Extremesبحث بعدی این است که ما طبق عادت همیشه به جای در نظر گرفتن کل داده، مقادیر انتهایی اون رو با هم مقایسه می‌کنیم ولی در مورد کل توزیع داده نتیجه‌گیری می‌کنیم.برزیل را در نظر بگیرید. مردم برزیل یکی از نابرابرترین مردم جهان از نظر توزیع درآمد هستند. ۱۰٪ پولدار در برزیل، ۴۱٪ درآمد کل برزیل را در اختیار دارند! ولی بگذارید نگاهی به آمارها بیندازیم:درصد درآمد ۱۰٪ پولدار در برزیل از کل در طی زماناولاً برزیل به طرز واضحی در این شاخص از حدود ۳۰ سال پیش در حال پیشرفت هست!دوماً:توزیع درآمد در برزیل در سال ۲۰۱۶همانطور که دیده می‌شود، حتی در یکی از نابرابرترین کشورهای جهان از نظر اقتصادی، اکثریت مردم از سطح ۱ درآمدی خارج شده‌اند و اکثریت در میانه و سطح ۳ هستند!۳. The View from Up Hereاینجا نویسنده بحث می‌کنه که هر شخص با توجه به سطح درآمدی‌ خانواده‌اش، احتمالاً خیلی بی‌اطلاع از وضعیت زندگی بقیه‌ی سطح‌های درآمدی هست و خیلی جاها ممکنه وضعیت رو در سطح‌های دیگه بسیار بدتر و یا بهتر در نظر بگیره. بنابراین خوبه که در مورد سطح‌های دیگه با استفاده از آمارهای موثق و درست نتیجه‌گیری کنیم و از استدلال‌های دلی پرهیز کنیم!در نهایت هم مثل فصل‌های دیگه، خلاصه‌ای یک صفحه‌ای از کل فصل رو داریم که دیگه عکسش رو براتون می‌ذارم:خلاصه‌ای از فصلمرسی که تا اینجا خوندید. امیدوارم که مفید بوده باشه. اگه نظری داشتید حتماً بگید!شایگان ادیمشایگان ادیمThu, 20 Jun 2024 11:08:14 +0330https://virgool.ir/@sh83adim/0-خلاصه-ی-کتاب-factfulness-yqfbi8xg2fbtدر این سلسله مطالب قراره کتاب Factfulness رو به شکل فصل به فصل، خلاصه کنم. در مطلبی که دارید می‌خونید قراره توضیح کلی‌ای راجع به کتاب بدم و بعد نگاهی به فصل صفرم(!) کتاب که در واقع Introduction هست بندازیم.عکس جلد کتاب Factfulnessقبل از شروع توضیحات، بگم که این کتاب اثر Hans Rosling و به کمک بچه‌هاش Ola و Anna هست. ایده و محتوای متنی اکثراً از خود Hans هست و محتوای گرافیکی و نمودارها طبق گفته‌ی خود Hans توسط بچه‌هاش آماده شده.حالا ایشون کی هست(بود!)؟ ویکی‌پدیا اینطور می‌فرمایند: Swedish physician, academic and public speakerدر واقع اونطور که من فهمیدم، ایشون استاد دانشگاه در رشته‌ی international health بودن ولی با توجه به دغدغه‌ای که داشت، خیلی از عمرش رو وقف گسترش آگاهی مردم دنیا راجع به واقعیات دنیا کرد. ارائه‌های زیادی در جاهای مختلف (مثل TED و کنفرانس Davos)‌ داشته و کلاً از اینجور کارها لذت می‌برده.نکته‌ای که وجود داره اینه که وقتی که کتاب رو می‌خونید هم دقیقاً حس می‌کنید پای یک ارائه‌ی جذاب و رنگی رنگی نشستید و حوصله‌تون سر نخواهد رفت با اینکه کتاب جدی و پرمحتواییه. خب، بریم سراغ اصل مطالب:قبل از هر چیز، ۲ ۳ دقیقه وقت بذارید و این کوییز کوتاه رو که مربوط به همین کتاب هست بدید:https://factfulnessquiz.com/این کتاب قراره چی بهمون یاد بده؟به نظرم بهترین و کوتاه‌ترین خلاصه‌ای که از لب کلام این کتاب می‌شه آورد رو روی جلد کتاب می‌شه دید: "Ten reasons we're wrong about the world and why things are better than you think"در واقع این کتاب در ۵ محور اصلی پیش می‌ره:۱. مسئله‌ای معمولاٌ جهانی رو مطرح می‌کنه و نظر خواننده رو جلب می‌کنه. خواننده در ذهنش پاسخ‌هایی به مسئله می‌ده و پیش‌بینی‌هایی می‌کنه(که همونطور که حدس می‌زنید اشتباه هستند اکثر اوقات!)۲. با آمار رسمی و sourceهای معتبر از سازمان‌های جهانی اثبات می‌کنه که شهود خواننده اشتباه بوده!۳. نشون می‌ده خواننده تنها نیست و خیلی از افراد دقیقاً دارای همین شهودهای اشتباه هستند.۴. دلایلی که احتمالاً باعث این اشتباهات شناختی شدن رو معرفی می‌کنه.۵. راهکارهایی رو برای دور زدن این خطاها نشون خواننده می‌ده.به نظرم مهم‌ترین نکته‌ی کتاب اینه که اولاً درباره‌ی همه چی با دیتای موثق حرف می‌زنه و دوماً دنبال جاج کردن خواننده به دلیل دانش کمش نیست و برعکس این موضوع رو خیلی طبیعی می‌دونه و عمل‌گرا راجع به راه‌حل‌هاش بحث می‌کنه.وارد کتاب شیم:فصل صفرم - Introductionکتاب با داستان کوتاهی راجع به رویای بچگی نویسنده که انجام حرکت قورت دادن شمشیر هست شروع می‌شه که نویسنده در میان‌سالی بالاخره انجامش رو یاد می‌گیره و در بعضی ارائه‌هاش هم برای مردم انجام می‌ده. هدف از این بخش اینه که بگه بعضی اوقات واقعاً اتفاقاتی که از دور برای مردم عادی غیرممکن و خیلی دور به نظر میاد، قابل انجام و بعضاً انجام شده است.در ادامه کوییزی که قبل‌تر براتون گذاشته بودم رو داریم و بعدش با دونستن نتیجه‌ی کوییز(که احتمالاً خیلیی رضایت‌بخش نیست!) نویسنده شروع به توضیح این موضوع می‌کنه که چقدر این نگاه غلط، Worldwide هست. نویسنده اشاره می‌کنه که این کوییز و مشابه‌هاش رو در خیلی از جاهای جهان و از مردم در سطوح مختلف شغلی و آکادمیک گرفته و نتیجه تقریباً یکسان بوده. اکثریت بلامنازع مردم دید بسیار بدتری نسبت به واقعیت جهان، نسبت به جهان دارن.آمار جواب درست در کشورهای مختلف به یکی از سوال‌های کوییز اینجا یک اشاره‌ای هم می‌کنه اگر یک شامپانزه(!) (که تمثیلی از انتخاب رندوم گزینه‌هاست) جواب می‌داد کوییز رو تقریباً از همه‌ی مردم نتیجه‌ی بهتری در خیلی از سوالات می‌گرفت و این نشون می‌ده که یک بدبینی معنی‌دار و سیستماتیک بین مردم نسبت به جهان وجود داره. از اینجا به بعد به این سوال می‌پردازه: "?Why don't we beat the chimpanzees" ابتدا از داستان خودش شروع می‌کنه که چیشد که اصلاً با این مسئله بین مردم مواجه شده و چطور سعی داشته بفهمه ریشه‌ی این دید چیه. اولین مواجهه‌اش موقع تدریس در یکی از کلاسای دانشگاه برای دانشجوهاش بوده در اواسط دهه‌ی ۱۹۹۰ میلادی. اولین دلیلی که به ذهنش می‌رسه اینه که احتمالاً خیلی از افراد به آمارهای موثق و جدید دسترسی ندارند و آمارها و اطلاعاتی که دارن قدیمی و آلوده به خطا هست. برای حل این مشکل با بچه‌هاش حرف می‌زنه و با هم تعداد زیادی Graph و نمودارهای Interactive و جذاب آماده می‌کنن و ارائه‌های خیلی زیادی برای آگاهی‌بخشی به مردم برگزار می‌کنن. بعضی از جاهایی که ارائه دادن:‌ TED, Coca-Cola, IKEA, Global banks, hedge funds, US State Department ولی بعد از مدتی به این نتیجه رسیدن که دلیل قبلی‌ای که بهش رسیده بودن نمی‌تونه دلیل جامعی باشه؛ حالا چرا؟ چون اولاً دیدند که خیلی وقت‌ها مردم حتی بعد از ارائه‌هاشون و دیدن همه‌ی اون آمار دقیق باز هم Deep down حرفاشون رو قبول ندارند و دوماً در سال ۲۰۱۵، Hans در کنفرانس ‌Davos‌(که یکی از معتبرترین کنفرانس‌های اقتصادی جهانی دنیاست و هرساله برگزار می‌شه) به عنوان ارائه‌دهنده در یکی از استیج‌ها شرکت می‌کنه و وقتی سه تا از سوال‌های کوییزش رو اونجا در مقابل تعداد زیادی از سیاست‌مدارها، فعالین اقتصادی و افراد بانفوذ مطرح می‌کنه می‌بینه که در این جمع هم حتی در دو تا از سوال‌ها افراد در مجموع بدتر از شامپانزه‌ها عمل کردن! اونجا بود که متوجه می‌شه مشکل نمی‌تونه به سادگی کمبود آمار و اطلاعات درست باشه چون این افراد حتماً به همه‌ی این نوع آمارها دسترسی دارند و سپس به بعضی واقعیات می‌رسه. در ادامه می‌گه که قراره تو این کتاب دقیقاً همین نتایجی که بهش رسیدن رو بیان کنه. درواقع به صورت خلاصه خیلی از مشکل رو در گرایش ذاتی انسان به نگاه به قول خودش "Overdramatic"، به مسائل و اتفاقات اطرافش می‌دونه. به واقع، این گرایش رو گرایشی حاصل تکامل چند میلیون ساله‌ تا رسیدن به انسان امروزی می‌دونه. در نهایت هم به قول خودش:This book is my very last battle in my lifelong mission to fight devastating global ignorance. It is my last attempt to make an impact on the world: to change people's ways of thinking, calm their irrational fears, and redirect their energies into constructive activities. In my pervious battles I armed myself with huge data sets, eye-opening software, an energic lecturing style, and a Swedish bayonet. It wasn't enough. But I hope that this book will. مرسی که تا اینجا خوندید. امیدوارم که مفید بوده باشه. اگه نظری داشتید حتماً بگید!شایگان ادیمشایگان ادیمWed, 12 Jun 2024 13:19:34 +0330