https://virgool.ir/feed/@riphosseinمدیر محصولfa2026-11-11 09:24:19https://files.virgool.ir/upload/users/1901/avatar/D1hYUv.jpeghttps://virgool.ir/@riphosseinhttps://virgool.ir/@riphossein/مصاحبهٔ-شغلی-یک-سنجش-دوطرفه-v8ea9wlgdetwدر یک سال اخیر برای جذب افرادی در چند موقعیت شغلی تیم محصول، حدود ۵۰ مصاحبه کرده‌‌ام و برای دو موقعیت شغلی مدیریت محصول و نیز طراح محصول حدود ۱۰ بار مصاحبه شده‌م. از خلال این مصاحبه‌ها نکاتی در مورد مصاحبه‌های شغلی می‌گم که احتمالا در درجهٔ اول کمی شخصی باشه. یعنی پوزیشن‌هایی که دنبالشون بوده‌م، سطح تخصصی که دارم و حتی نکاتی که برای من مهمه، همگی مختص امروز من باشه. اما به نظرم بسیاریشون مواردیه که می‌تونه برای هر پوزیشن دیگهٔ تیم محصول هم مهم باشه و احتمالا تجربهٔ من در نحوهٔ اکتشاف نکات در جلسهٔ مصاحبه هم الهام‌بخش عده‌ای باشه.یه رویکرد کلی که در جایگاه مصاحبه‌شونده مهمه، اینه که شما در بخشی از زمان جلسه‌های مصاحبه در جایگاه مصاحبه‌کننده بشینید و مواردی که برای شما مهمه رو بپرسید یا استخراج کنید. این موضوع مطمئنا در آیندهٔ کاری شما در شرکت اثرگذاره و مواردی ممکنه مشاهده کنید که ترجیح بدید کارتون در اون مجموعه رو شروع نکنید و یا این که بدونید قراره با چه چالش‌هایی مواجه بشید. آیا چالش‌ها چیزاییه که شما توشون قوی هستید و بهترین فرد برای اون موقعیتید یا توشون قوی هستید، ولی نمی‌خواید در این مقطع از تجربیاتتون کار تکراری کنید. یا چالش‌هاییه که شما دنبال تجربه‌کردنش بوده‌اید و بهترین فرصت برای شماست. نکتهٔ جنبی دیگه اینه که جدیت شما در استخراج این نکات می‌تونه پیام مثبتی به مصاحبه‌کننده باشه که شما برای شناخت و درگیرشدن با چالش‌ها آماده و جدی هستید.کارهایی که بهتره قبل از مصاحبه انجام بدیم:پیش از مصاحبه حتما در مورد شرکت، جایگاه شغلی شما در اونجا، محصول یا خدمتشون، مشکلاتی که باهاش درگیرن و حتی افرادی که اونجا کار می‌کنن تحقیق کنید.اگه محصول دیجیتالی دارن، به وب‌سایت یا اپلیکیشنشون سر بزنید و سعی کنید یه سری داده‌های آماری هم پیدا کنید.رقباشون و جایگاه شرکت در بین اونا رو بشناسید.فرضیه‌هایی برای کاربرهای هدف و بالقوهٔ اونا داشته باشید.یه کار پیشرفته‌ای که اگه امکانش فراهم بشه عالیه، اینه که از مصاحبه‌کنندگان بخواید یه کانال ارتباطی با بعضی از افراد اصلی دیگه‌ای که قراره باهاشون کار کنید در اختیارتون بذارن و با اونا هم صحبت کنید. مثلا اگه مدیر محصولید می‌تونید با مدیر فنی یا لید دیزاین گپ و گفتی داشته باشید. این کار رو می‌تونید در مراحل تکمیلی‌تر پروسهٔ مصاحبه انجام بدید.چی بپرسیم؟اینجا من سوال‌هایی که خوبه پرسیده بشن رو میارم هر چند بعضی از اون‌ها ممکنه در خلال صحبت‌های مصاحبه‌کنندگان بهش اشاره شده باشه. یا داده‌هایی قبل‌تر در این مورد به دست آورده باشید. بعضی از سوال‌ها رو هم بسته به جو جلسه می‌تونید به طور غیرمستقیم بپرسید.آیا بیزینس در حال حاضر از لحاظ هزینه و درآمد در وضعیت مثبته؟ اگر نیست چقدر در این راستاست و کی قراره خوداتکا بشه؟ و یا این‌که چقدر و به چه شکل وابسته به دولت، هولدینگ‌های مادر و یا سرمایه‌گذارهاست؟پاسخ این پرسش می‌تونه بازتاب‌دهندهٔ خیلی از جنبه‌های متفاوت بیزینس باشه. فارغ از خوب‌بودن ایدهٔ بیزینس، شکل پاسخ‌دادن به مسئلهٔ مشتریان، ورود و حضور در بازار، زحمات تیم بیزینس و حتی نوع هزینه‌کرد بیزینس باشه. خیلی از بیزینس‌ها شاید منابع زیادی هزینه کنن ولی بازدهی به همون اندازه نداشته باشن.به قول یکی از دوستام، نگین: «برای جایی کار کنید که می‌دونن چطور پولشونو خرج کنن.» شاید خیلی از جاها مخصوصا دولتی‌ها پول زیادی هزینه کنن ولی این که ندونن چطور خرج کنن، احتمالا در میان‌مدت و بلندمدت بیزینس و تجربهٔ خوبی به جا نمی‌ذارن.پایبندی به متدولوژی‌های Best Practice چقدر توی بیزینس جدیه؟ اعم از فرآیند طراحی و توسعه، معیارهای سنجش موفقیت، متد اسکرام، OKR، فرآیندهای دیزاین، داکیومنتیشن‌های محصولی و فنی و ...و اگر نوع کاستومایزشده و یا متفاوتی از متدها داره استفاده می‌شه چقدر مبتنی بر دلایل معناداره.مدیریت و تیم فعلی بیزینس چقدر پذیرای پیشنهاداتی برای تحول در چارچوب‌های سازمانی، فرآیندهای طراحی و توسعه، متدولوژی‌ها و حتی پیشنهاد جذب نیروهای تکمیلی خواهند بود؟از دیدگاه مصاحبه‌کنندگان با توجه به آشنایی با بیزینس و آشنایی با شما که به دست اومده، پس از میان‌مدت، چه افزودهٔ مثبت دوطرفه‌ای بین شما و بیزینس می‌تونه به دست بیاد؟ انتظار دارن شما چه اتفاق مثبتی رقم بزنید و این تجربه برای شما چه آورده‌ای خواهد داشت؟نیازمندی‌های پروژه و محصول با چه کیفیتی از سطوح مختلف مدیریتی معین و تعریف می‌شن؟ آیا مدیران از چیستی‌ها می‌گن و یا در مورد چگونگی‌ها هم نظر دارند؟ این فرآیندها چقدر مبتنی بر داده‌ها و شناخت‌های معنادار اون‌هاست؟نرخ ورودی و خروجی نیروها چه میزانه؟ مثلا طی یک سال چه تعداد نیرو به مجموعه اضافه می‌شن و چه تعداد خارج و چرا؟این مورد می‌تونه به شما کمک کنه که بدونید احتمالا قراره در ادامه چه تجربه‌ای برای شما رقم بخوره.در مورد هم‌تیمی‌ها بپرسید. چقدر افراد با تجربه و دانشی هستند و یا چگونه رشدی توی مجموعه موردنظر داشته‌ان.چند نکتهٔ تکمیلی:شخصا چه مصاحبه‌هایی رو دوست دارم؟مصاحبه‌ای که به چالش کشیده بشم. تجربه‌هایی بوده که انفعال مصاحبه‌کننده در به چالش‌کشیدن، منو به این فکر انداخته که شاید اونقدرها هم بیزینس شرایط جدی و هدفمند نداره. البته که بیشتر در مصاحبه‌های فنی این اتفاق باید بیفته. همچنین دوست دارم چالش‌ها، چالش‌های کاستومایز در مورد اون بیزینس و یا تجربیات خودم باشه و نه کلیشه‌هایی مثل: «تهران چندتا در داره؟» حتی اگه بخوان نوع نگاه شما رو به حل مسئله بدونن.مصاحبه‌ای که اگه نتونن شما رو به چالش بکشن یا در شناخت شما عمیق بشن، دست کم یک تسک جدی برای شما تعریف کنن. حتی شکل و عمق تعریف تسک هم به شما دید می‌ده.مصاحبه‌ای که مایندست شما ارزیابی بشه و نه ابزارهای خاصی که بیزینس استفاده می‌کنه. بیزینس‌های حرفه‌ای برای ابزارها شرایط یادگیری رو برای شما فراهم می‌کنن.در پایان باید بگم در مصاحبه‌ها هرگز خودتونو در موضع ضعف قرار ندید. غیر از اون مجموعه، شما هم قراره انتخاب کنید که می‌خواید برای اونا کار کنید یا نه.همچنین به مصاحبه‌ها به عنوان یه فرصت خوب نگاه کنید تا خلاءهاتون رو بشناسید. یادداشت بردارید و برای بهترشدنتون برنامه‌ریزی کنید.محمدحسین گمارمحمدحسین گمارMon, 18 Jul 2022 17:18:09 +0430https://virgool.ir/Rocket/تناسب-محصول-با-بازار-product-market-fit-vfxidq03d17eدر مورد پروداکت مارکت فیت مطالب زیادی خونده‌م. از زوایای متنوعی تعریف شده. تو این مطلب سعی می‌کنم بهترین تعریف‌ها و اصول اساسیش رو توضیح بدم.تعریف‌ها:«پروداکت مارکت فیت فرضیهٔ ارزش متقاعدکننده‌ای را شناسایی می‌کند.» (اندی ریچل)نکته: پروداکت مارکت فیت کارش شناساییه.«پروداکت مارکت فیت وقتی است که چیزی می‌سازید که مردم می‌خواهند.» (پل گراهام)نکته: پروداکت مارکت فیت یه زمانه.«پروداکت مارکت فیت وقتی است که شما راه حل درستی را برای یک مسئله که حل آن ارزشمند است ارائه می‌دهید.» (اش ماوریا)نکته: مسئله، مسئله‌ایه که حلش ارزشمنده. راه حل شما هم براش درسته.«پروداکت مارکت فیت وقتی است که کاربرها آن‌قدر محصول شما را دوست دارند که به بقیه هم می‌گویند تا از آن استفاده کنند.» (سم آلتمن)نکته: معرفی به دیگران به عنوان یه سنجه.«پروداکت مارکت فیت هنگامی است که مشتری شما در عین حال فروشندهٔ شما می‌شود.» (مایکل پورتر)نکته: اشتیاق مشتریان به قانع‌کردن دیگران برای پرداخت پول برای محصول شما. پرداخت پول به عنوان یه سنجهٔ ارزش و رضایت.«پروداکت مارکت فیت آن مرحله‌ایست که یک محصول پاسخگوی یک تقاضای قوی بازار است. پروداکت مارکت فیت گام اول برای ساخت یک ریسک موفق است که در آن، بیزینس به پذیرندگان اولیه (Early Adapters) دست می‌یابد، بازخوردهای آنان را می‌گیرد و علاقه به محصول خود را می‌سنجد.» (ویکیپدیا)نکته: پروداکت مارکت فیت یه مرحله‌ست. گام اول برای ساخت یه ریسک موفق.پس:می‌شه گفت پروداکت مارکت فیت یه مرحله‌ست. مرحله‌ای برای یه گام بزرگتر. مرحله‌ای که محصول با یه نیاز واقعی منطبق می‌شه. در ادامه می‌گم که این مرحله می‌تونه یه نقطه باشه و یا یه بازه.چه مرحله‌ای؟گرافیک‌های مختلفی از چرخه‌ها و روندهای محصول تا حالا دیدید. این گرافیک از زاویهٔ پذیرش مشتری بر اساس ارزش‌هایی که بهش می‌ده، پروداکت مارکت فیت رو هم نشون می‌ده:پروداکت مارکت فیت به عنوان یه نقطهٔ عطف بین مرحلهٔ معرفی به بازار و رشدمحصولی ـ که البته با نیازسنجی دقیق اولیه در مسیریه که می‌تونه به پذیرش مشتری منتهی بشه ـ پس از توسعهٔ MVP به بازار معرفی می‌شه. پس از معرفی (در هر مقیاسی) به بازار، یه نقطهٔ عطف وجود داره که بهش می‌گیم پروداکت مارکت فیت. تو نقطهٔ عطف شیب نمودار زیاد می‌شه تا مرحلهٔ بعدی رشد انجام بشه. این نقطهٔ عطف همون پروداکت مارکت فیته. تا در نهایت محصول در مراحل بعد به بلوغ برسه.اهمیت:گزاره‌ای هست که می‌گه: «پروداکت مارکت فیت تنها سنجه‌ای است که در ابتدا اهمیت دارد.»شاید تجربهٔ محصولی که خیلی ایدهٔ جذاب و متفاوت و out of boxی داشته رو داشته باشید. تجربهٔ محصولی که ویژوالی خیلی جذاب و چشمگیره. یا تجربهٔ محصولی که توی منطق طراحی‌ش یا توسعه‌ش روی لبه‌های دانش حرکت می‌کنه. همهٔ این‌ها ممکنه ابتدائا شما یا تیمتون رو به وجد بیاره. اما این گزارهٔ مهم می‌گه که هیچ کدوم این‌ها اهمیت نداره. بلکه این مهمه که محصول شما با بازار منطبق بشه. فقط و فقط این مهمه. بقیهٔ ارزش‌ها باید در خدمت این سنجه باشن.اینستاگرام، نقطهٔ عطف یا مرحلهٔ عطف:گفتم این مرحله می‌تونه یه نقطه باشه. جایی که مشخص بشه مثلا از محصول Burbn که کارش معرفی مکان‌ها و ویژگی‌هاشونه و صرفا قابلیت اضافه‌کردن عکس و فیلتر داره؛ فقط این قابلیت عکس و فیلترشه که داره کار می‌کنه و تیم بیاد اون‌جا سرمایه‌گذاری کنه و بعدها ‌Burbn بشه اینستاگرامی که می‌شناسیم.البته که از فاصلهٔ دور و پس از سال‌ها می‌شه یه نقطهٔ عطف. اما قطعا اکتیوبودن تیم طراحی و توسعه در بازخوردگیری از نحوهٔ استفاده از محصوله که توجه به پروداکت مارکت فیت رو جلب می‌کنه. یعنی تیم:فعال در بازخوردگیری از بازار هدفش در نحوهٔ استفاده از محصولشهدر نتیجه سنجه‌هایی درست و دقیق برای بازخورد تعریف کردهچرخهٔ معروف Iteration که در دیزاین می‌شناسید رو برای بازطراحی و تطبیق به نیاز مشتری فعال کردهسنجه‌ها (Metrics) و روش‌های اندازه‌گیری:نرخ بازگشت مشتری (retention rate):وقتی مشتری برمی‌گرده یعنی محصول شما داره نیازشو برطرف می‌کنه. مثلا در بازهٔ یک ماهه چند درصد از مشتریان به محصول برمی‌گردن. می‌تونید با راه‌حل‌های آنالیتیکسِ گوگل یا متریکا اندازه‌ش بگیرید.شاخص NPS (Net Promoter Score):این که چقدر مشتریان شما حاضرن شما رو به بقیه معرفی کنن. (خریدار محصول شما فروشندهٔ محصول شما بشه.) می‌تونید با یه باکس فیدبک از مشتریا بپرسید.ارزش طول عمر مشتری LTV (Lifetime Value):مثلا یه ماه استفادهٔ مشتری از محصول شما باعث خرید متوسطی به ارزش ۵۰ هزارتومان می‌شه، یا هزینهٔ اشتراک ماهیانهٔ شما، یا هر ارزش دیگه‌ای که می‌تونید با حضورداشتن مشتریانتون در محصول محاسبه کنید. این شاخص هر چقدر بالاتر باشه بهتره. می‌تونید با هزینه‌ای که برای جذب هر مشتری دارید می‌پردازید Customer Aquisition Cost (CAC) هم مقایسه‌ش کنید و در پی نرخ بالاتری برای LTV/CAC باشید.قانون ۴۰٪:حداقل ۴۰٪ از کاربران شما اگه ازشون بپرسید اگه دیگه به محصول شما دسترسی نداشته باشن:- خیلی ناامید می‌شن- تا حدودی ناامید می‌شن- ناامید نمی‌شنجواب بدن خیلی ناامید می‌شن.و شاخص‌های دیگه‌ای از این جنس که اساس تعریف پروداکت مارکت فیت رو بتونه اندازه بگیره. جمع‌بندی:پروداکت مارکت فیت یه مرحله، یه سنجه و تنها مسئلهٔ مهم برای هر ایده‌س تا به یه محصول موفق تبدیل بشه. مراحل دیگه‌ای هم البته پیش راه محصول هست که خارج از بحث این مقاله‌ست.محمدحسین گمارمحمدحسین گمارFri, 15 Jul 2022 18:01:07 +0430https://virgool.ir/@riphossein/blackpasserby-ymapptrhlm4jهرشب مردی در خیابان با آهنگِ مطلقاً ثابت در پیاده‌رو راه می‌رود. مردمک چشمانش را کاملا باز می‌بینید. نابینا نیست، پس احتمالا با این حالتِ چشم‌ها دارد به همه نگاه می‌کند. مردی خیره به همه. یا شاید آن‌طور که قبلا گفتم خیره به جایی پُشتِ چشم‌ها.هرکس متوجه او شود احساس می‌کند به او زُل زده. نمی‌داند کسانی دیگر همزمان همین حس را دارند. از تجمع کانونیِ این همه زُل زدن، چشمانِ رهگذر، حرارتِ غیرعادی را تحمل می‌کنند.این مرد تلاش می‌کند همۀ حواسش در بیشینۀ ورودی باشند. یعنی همین حالت چشم‌ها را گوش‌ها نیز دارند. هدفون در گوشش است. گوش‌ها را حداقل به همۀ فرکانس‌های آستانۀ شنوایی گشوده. صدای نفسِ نوازندۀ فلوت، صدای پدالِ پیانو، صدای چسبندگیِ لب و دهان نوازندۀ سازدهنی، و گاهی جزییات نعرۀ اوجِ خواننده. در عین حال، با شنیدن صدای درگیری در آن‌طرف خیابان سرش را سریع می‌گرداند. گوش‌ها نیز داغند.به غیر از رهگذرانی که در ناخودآگاه متوجه این مرد می‌شوند بقیه باید دقت کنند تا حینِ برگزاری این آیین، به مَرد برخورد نکنند. چرا؟ چون حرارت زیادی دارد و ممکن است بسوزند؟ نه. چون بارهای الکتریکی را جذب کرده و تخلیۀ ولتاژ بهشان آسیب می‌زند؟ نه. چون میدان مغناطیسی دارد؟ نه. متغیری که برای‌تان حذف کردم این بود که او حینِ این آیین، هاضمِ همه‌چیز است. اگر به او برخورد کنید در او حَل می‌شوید. همۀ ورودی‌های او باز است، حسِ لامسه را می‌شناسید. برای لمس، شما را خواهد بلعید. حواسِ ششم و ناشناخته را نمی‌شناسید، شاید او بشناسد پس از او حذر کنید.چشمانِ مرد، سیاه‌چاله‌ایست که هر نوری را جذب می‌کند و چنان تشنه است که به جای حدقه، کاواک در جمجمه دارد. و اما متغیر دیگری که برای‌تان حذف کرده بودم تا او را بشناسید، این بود که می‌توانید او را ببینید. این‌طور نیست، مردِ بلعندۀ همه‌چیز، نور را به تمامی حتی با پوستِ خود می‌بلعد. به این‌ترتیب دیدنِ او محال است و در نتیجه برخورد و اصابت با او کاملا محتمل.ممکن است شبی در آن حوالی مشغول راه رفتن، حالتِ احساسیِ ناگهانی‌ای بر شما آوار شود که منشاء آن را نمی‌دانید. اثرِ این سنگینی، شما را کاملا از وجودش با خبر می‌کند. معمولا همه گُنگ می‌شوند. گاهی در این برخورد، علاوه بر روحِ آن‌ها جسم‌شان نیز در او هضم می‌شود و ناگهان در جایی دیگر، در فاصله‌ای دور، روی کاناپۀ خانه، فرد به خود می‌آید و حدس می‌زند متوجهِ گذر زمان نشده. در حالی که هیبتِ این تصادف به قدری بوده که باور نمی‌کند و البته نمی‌تواند اعتراف کند از لحظۀ سکونِ قبلی در پیاده‌رو تا قرارگرفتنش روی کاناپه، اصلا وجود نداشته و تصاویرِ این حالتِ گذار، خاطره‌ای جعلی بیش نیست.محمدحسین گمارمحمدحسین گمارFri, 23 Feb 2018 12:18:57 +0330