https://virgool.ir/feed/@ramazani.ahmadبازرگان ایرانی دارای ۴۰ سال تجربه. مقیم خارج کشور . روستا زاده خراسانی .fa2026-11-11 20:06:41https://files.virgool.ir/upload/users/788376/avatar/HiItk5.jpeghttps://virgool.ir/@ramazani.ahmadhttps://virgool.ir/@ramazani.ahmad/آری-اینچنین-بود-برادر-i2keiszwqycsجنگ بود و نفس ها تنگ، اوضاع وخیم و بلکه بقول چوپون حاج میر احمد َ ضخیم َ بود،یادش بخیر ، صالح آباد، روزهایی که به غروب شاه زبانه می کشید ، حاج میر احمد خدا بیامرز، چوپانی داشت که مراتع شوروی را می چرانید، بچه ها سربه سرش می ذاشتند روی شکم خرش با اسپری، مرگ بر شاه نوشته بودند، فکر می‌کرد کار اروس ست یعنی روس‌ها. می گفت اوضاع ضخیم ه، از وخیم رد کرده بود. القصه جنگ بود و اوضاع ضخیم. همه هم کوپه های قطار آرزوها که از دبیرستان ما را به دانشگاه رساند و همه هم اتاقی ها که با هم چلوکباب شاه را خوردیم و دوغ ش را به اطراف ریختیم تو سر و صورت درس خوانهایی که می‌گفتیم سوسول ن، همه انقلابی های نشئه دیروزی، حالا دسته دسته و گروه گروه و هریک بسویی روان بودند. یکی خانه تیمی نشین شد در انتظار دستور فرمانده تا به کجا یورش برد، یکی بندی َ، در آرزوی آزادی، یکی جانش در کوله اخلاص راهی خط دفاع از میهن. اغنیا مکه روند و فقرا سوی تو آیند، این وسط شتر تقدیر من میرفت جای ديگري زانو زند، انگار راه ذخیره توشه آخرت به مزاج من نمی ساخت، رو به دنیا کردم، به دم خر دجال چسبیدم، یک جورایی با جانم جور آمده بود،. چمدانی که به اندازه مستوره های تجاری جا داشت بستم و بسوی میدان سرخ از پلکان هواپیمای روسی بالا می رفتم. توپولف 154 ،معادل 727 بوئینگ می گفتند. توپولف اسم طراح این هواپیما بود. کمونیست های خدا نشناس اینقدر عاقل بودند که قدر شناس نوابغ و مخترعان باشند، با وجود بیست میلیون کشته ای که در جنگ میهنی داده بودند، بسیاری محصولات و مراکز علمی نام بنیانگذاران و مخترعین را همراه داشت. کلاشینکف از جمله. از هفت خوان فرودگاه مهر آباد گذر کردم. هنوز این دستگاه‌ها نبود تفتیش با دست و انگشت انجام می شد که ارز بری کمتری داشت و دانش بومی بود، بی خیال، اگر بقول آخوندا کثیرالسفر بودیم آدم معتاد این گونه تفتیش می شد. از پله های توپولف برای اولین بار بالا رفتم. فرودگاه از همه جا بدتره. همه نهادهای مردم آزار اونجا جمعند. فرقش با ترمینال اتوبوسی اینه که دیگه آدم خودت نیستی بری بالا بیای پایین، آی نگه دار دل پیچه دارم، نه این خبرها نیست، وارد فرودگاه تا خروجی اون فرودگاه، مثل گوسفندی. خم شو راست شو، بکش بالا بده پایین ببند باز کن. دیگه یک بسته گوشتی هستی تحت پروتکل های فرودگاهی و پروازی. دو سانت صندلی ت عقب رفته مهماندار چنان بی اجازه راستت می کنه اینگار خیلی ها با این راست نشينی از سقوط نجات پیدا کردند. لوس گری های فرودگاهی خیلی آزار دهنده ست. آدم حاضره سوار خر بشه ولی خر اینها نشوی. اون زمان‌ها اجازه خروج یکبار بود هر بار باید می‌رفتی اجازه جدید که خودش داستانی داشت. ایران انقلاب شده بود و جنگ میهن را می سوخت. در ایران مستضعفین وارث زمین شده بودند و جوانه های زمین خواری نو نو داشت حواس تسبیح گردانان ریا کار را پرت می کرد. اینجا مستضعفان صاحب شدند و اونجا پرولتاریا. بقول رفیق افغانی، عبدل، ایران را ریش گرفت و روسیه را تواریش. البته نقل افغانی تری داشت که ترسیدم بگم. اینجا انقلاب شده بود و در حال صادرات، اونجا انقلاب شون را خیلی پیش تر ها کرده و پشیمان داشتندبر می گشتند. گورباچف با شعار بازسازی و آزادی رای آورده بود و داشت مزارع را به دهقان ها وعده میداد و در ایران تازه اول راه مصادره انقلابی بودند. براستی که آزموده را آزمودن خطاست. اینترنت نبود، خبرها دیر می‌رسید، مانیفست ها بقول امروزی ها آپدیت نشده بود، گورباچف درها را برای سرمایه گذاران می گشود و ایران به نسخه توده ای های بیضه قژمه، مدیران و صاحبان صنایع ای که با ابتکار خودشان خشت روی خشت چیزی ساخته بودند ، لگد مال و زندانی می کرد، کمونیست های ایرانی از همه طیف سر در آخور تئوری های نوابغ سازمان امنیت شوروی داشتند که برای هر مزاج تند و نازکی نسخه ای داشتند و بدبخت نوجوان آذری و فردوسی و مشهدی که رنج زندگی مخفی و شکنجه و فرار را بجان می خریدند تا به گمان خود با باز گرداندن زمین به زارعی که روی آن کار می کند و تسلط کارگران بر امور تولید و صنعت و خلقی کردن ارتش، به خلق خدمت می کردند. جنگ در خاک ریزها و جنگنده ها رخ نموده بود جنگی آشکار که در آتش و دود و خون نمود داشت، جنگ ریشه سوز دیگری که بچشم ديده نمی شد مملکت را به فقر کشاند. کمونیست ها با نفوذ در تصمیم گیری ها زمینه فرار استعدادها و مدیران لایق و سرمایه داران وطنی را فراهم کردند. همان روزی که بازرگان مرحوم پای مصوبه مصادره ملی کردن صنایع را امضا کرد به یقین نسخه کمونیست ها اثر کرده بود چه در ظاهر و فشارهای سیاسی و مطبوعاتی چه عناصر نفوذی چه بچه مسلمون های کمونیست زده که در مسابقه مصادره و اعدام از هم صنف کمونیست خودشان جلو زدند تا ثابت کنند اسلام کم از شما ندارد ما هم ابوذر داریم که گفته در شگفتم ان کسی در خانه نانی نمی یابد و بر سرمایه دار نمی شورد. من همین جمله در مغزم بیاد مانده به گمانم از کتاب ابوذر خدا پرست سوسیالیست بود یا چیزی مثل این گمان کنم از مرحوم شریعتی. مسلمون ها، تحت تاثیر کمونیست ها بلکه ذر ضدیت با آنها گشتند و گشتند تا احکام کمونیستی داذگاه های استالینی را را در لابلای درس ها پیدا کنند و چنان بجان و آبرو و امنیت هر صاحب کارخانه و سرمایه داری تاختند گویا رسول اکرم ص که مکه را فتح کردند با کفار چنین کردند و شترها و خانه های ابوسفیان را به فرماندهان فاتح بخشیدند. پس از کجا چنین درسی آموختند نه مگر نفوذ محض کمونیست ها و چپ زده ها. ایران هنوز از این زخم رنج می برد. طناب شرع را بر دار کا گ ب محکم کردند و اقتصاد پویای مملکت را خفه کردند خود روس ها، ریشه شکنندگی اقتصاد خود را در نخبه کشی های استالین می بینند که سالها و بلکه قرنی طول خواهد کشید تا اندکی جبران شود. روسیه ای که تمام عناصر جدول مندلیف را در خود جا داده ، چگونه ست که از تحریم غرب می هراسد. این احکام مصادره به امضای حاکمان شرع را چه کسی انشا کرد. روحانيون که ضدیتی با بازاری و حجره دار و کارخانه دار و پولدار و سرمایه دار نداشتند، چطور شد اموال حاج برخوردار که خرج سفر عمره دانشجوها را میداد بدست همین روحانیون مصادره و خودش از ترس جانش فراری شد. آقا بیا اینجوری نگاه کنیم، براستي اگر الان انقلاب می شد یعنی شاه تا الان بود و شوروی سقوط کرده بود وکمونیست های سابق، امروز خودشان میلیاردر های جهان و در عیش و نوش و زندگی سرمایه داری تا خرخره غرق بودند، کا گ ب ای های سابقه دار وحزب درست کن، همه کاخ نشین و خود الیگارها و سر دستگان مافیاهای پول و ثروت و قدرت بودند، دیگر چه کسی حاضر بود داس و چکش زیارت کند و برای آرمان‌های لنین زجر خانه تیمی و زندان و مرگ را تحمل کند، وقتی ثروت حتب یکی از کمونیست های توبه کرده چند برابر همه کارخانجات جاده کرج میشد آیا دختر چپی سبیل نتراشیده ای کارگران را علیه رئیس کارخانه تحریک می کرد آیا کسی به خیامی و برخوردار و ایروانی گیر میداد. اگر مصادره اموال سرمایه داران ملی، ریشه در بطن دین و شرع داشت پس چرا امروز قوه قضاییه دعوت از سرمایه گذاران و حل مشکلات آنها را خدمت به مردم می داند همان هایی که خانواده نخبگان اقتصاد ی را ساعت ها برای باز پس گرفتن حتی یکی از اموالشان سالها سرگردان کردند و ترس و وحشت بجان کارآفرینان دیروز انداختند حالا روی خرابه های قلعه اقتصادی کشور در جستجوی امثال ایروانی ها، ندا سر می دهند. امروز که در پیش چشممان دیوار برلین با پتک گورباچف شکست، وپرده آهنین دریده شد و آن اژدها خاکستر شد و دیوان بر خرابه های آن نظام رقصیدند وغارت همه جا زبانه کشید و اموال دولتی به چنگ مافیاها افتاد و صد ها میلیارد یک‌شبه سر بر آوردند و داچا های کوچکی که سردمداران و وابستگان حزبی بعنوان تنها امتیاز بهره می بردند به قصر های میلیون دلاری در همه سواحل دنیا تبدیل شد، دگر چه کسی کارخانه نو پای دو برادر زحمت کش خیامی را بعنوان سرمایه دار وابسته مصادره می کرد و در کف بی کفایت فرصت طلبان ریا کار قالتاق می گذاشت تا چهل سال جاذه های کشور را قربانگاه قریب یک میلیون انسان کنند. برادران خیامی از ماشین شوئی در مشهد و تعمیر کاری کنار جاده شردع کردند تا تاسیس ایران ناسیونال و تولید پیکان قدم به قدم ابتکار و زحمت. تا روزی که لشکر تباهی به خیمه نوپای آنان تاخت و تواریش های روس جوهر در قلم شرع ، ریشو های نو مسند کردند و بنام شرع و به اسم خلق آتشی به باغ آبادانی کشور افکندند و روزنامه کیهان درشت تر از درشت نوشت : کارخانجات 53 سرمایه دار بزرگ ملی شد. دیو سیرتان حزب پیشه، قلم زنان فرمانبردار افسران خارجی، جغدان طوطی خوار، در گوش هم گفتند تیر زهر آلود شان کارگر افتاد، پیش قراولان خودساخته، اسپهبدان لايق سپاه اقتصاد، بزمین غلطیدن، می میرند. بلند پروازی و نو آوری و تلاش و لیاقت و ابتکار، از کالبد اقتصاد ملی پر کشید و جسم آن طعمه شغال های بدسگال، روبه صفتان ریاکار، فرصت طلبان حیله گر ، شد. لاشه های روح زخم خورده که دهها سازمان و بنیاد برآن آتش اجاق زدند، دیگی برای خلق گرم نکرد، همه آن دست آورد به غارت رفته، هیزم یک زمستان هم نشد. اموال مصادره ای ، خالی از دم گرم صاحب کار مبتکر نو آور خوش ذوق عاشق کار و پیشه خود. چیزی نگذشت که لاشه ای شد سنگین، که هر روز گندیده تر شد. سازمان هاو نهادها و بنیادهای تازه بر آمده هر یک بخشی از این مال مردار بیروح را پاسبانی کردند، برای آنها نان شد ولی برای ملت آبی جاری نگشت. اقتصاد موجودی بیولوژیک است زاییده می شود کودکی و جوانی و رشد و پیری و خرد و تجربه دارد. صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی. گرنه موش دزد در انبان ماست حاصل اعمال چل ساله کجا ست. آنروز که مغز طلاها را تار و مار کردند و لشکری از نالایقان و فرصت طلبان اسب کینه و حسد وبغض و طمع بر قلعه های آباد تاختند، بقول آن آهنگ داریوش جغدها در گوش هم گفتند پلنگ زخمی می میرد. آن آهنگ زیبای شهر خالی خانه خالی از خواننده تاجیکی را گوش کنید. شاعر هراتی در چنین احوالی سروده. براستی در کشوری که همه قاضی و شارع و حاکم، سیاهی سجده بر لوح جبین داشتند چه کسانی مجری این برنامه نخبه کشی بودند ، چه کسانی نظامنامه و مصوبه تهیه کردند، آخوندها که همه می‌دانیم در هیچ منبری به پولدار و صاحب مکنت، بد وبیراه نمی گفتند، هیچوقت مردم را علیه مالک و صاحب زمین و گله دار و آبادی دار نمی شوراندند. اهل سازماندهی و برنامه ریزی و تاسیس نهاد جدید و دستورالعمل و بند و ماده و مصوبه نیستند. برعکس هر جا که امری بی قاعده پیش می‌رود می گفتیم هیاتی. یعنی مدیریت بی مدیریتی. یعنی آخوندی. عیب هم نیست، اهلش نیستند. دی ان ای شان به طراحی و نظام نامه و فلو چارت و ساختار سازمانی و بهینه سازی و اینجور چیزها نمی خورد. ادعا هم نداشتند در آن روزها. پس این فرمانها ی منظم را، پس سرمقاله های زمینه ساز مسلسل وار حساب شده را چه کسانی سر تیتر روزنامه ها می کردند. شورای انقلاب که یا روحانی و یا روحانی مآب بودند چگونه فرمان تاسیس سازمان صنایع ملی را نوشت. افسران کا گ ب و کیانوری و احسان طبری و پیمان و اینها که در جلسات جایی نداشتند. بدطینت تر از آن افسر مامور میز ایران، بدتر از آن کمونیست های خانه تیمی، این نیم درس خوانده ها و دانشجو ها و باسواد های با هوش و مبتکر ی بود که هی کژ می شد و مژ می شد و چپ می زد و راست می شد، تا بالاخره راست شد، هر روز می شنیدیم فلانی چپ کرد اون پیمانی شد اون دیگری هنوز معلوم نیست چی خواهد شد هر دو زاغه را سر می زند، این راست کرده های مماس بر چپ، این کف های سر ریز پاتیل چپ، مسلمون ماندند، چگونه‌ مسلمانی، راهنمای راست میزد ولی دلش به چپ می پیچید خودش به راست. بی خدا نبود ولی خدا را هم تحلیل می کرد تا کی برسد به بندگی خدا. پیشتازی و ترقی خواهی کمونیست ها را قبول داشت، بی خدایی شان را نه. حالا که مسند و معاونت و مباشرت و مقام و پستی در این فروپاشی زیر رانش آمده بود، نظر تنگ و درون پر کینه اش بر همه تصمیماتش می پیچید. بدترین ها اینها بودند. اینها آن پیش نویس ها را نوشتند. اینها گشتند و گشتند موسوی خوئینی ها را یافتند تا بالا رفتن از دیوار سفارت وسط شهر را توجیه قهرمانه و اقدام مثل فتح خیبر جلوه دهد، اینها سرمایه دار را تفاله امپریالیسم انگ زدند، اینها تلاشگران را دنیا طلب گفتند، اینها تخم کینه علیه نخبگان پراکندند. نخبه کشی و مصادره و کوپن و سوبسید و بازرگانی دولتی را ، ترویج کردند. آخوندها نسخه های این بد کینه ها را امضا کردند. مصادره، دولتی کردن، صنایع ملی، تعاونی، اعدام بخاطر تخلف مالی، نسخه شیاطین سرخ بود بدست این جوانهای باهوش و پرکار و پر کينه و پر غش ، تباهی به وطن وارد کرد. عزیز برادر، سخن از حمله مغول نیست، از انقلاب فرانسه نیست، از حمله بلشویک ها به کاخ تزار قصه نمی گویم. در تنهایی غربت بیشتر از شما حال ایران را به تماشا می نشینم، اخبار ایران را بیشتر از شما می بینم، تلویزیون در تسخیر مدیران نالایق ریاکار و بی ابتکار را می بینم و فقط حسرت می خورم و فحش نثار می کنم. دیروزدیدم روحانی ای از نمایندگان مجلس چنان داد میزد : آقای رئیس جمهور چرا مردم گرسنه اند و دیگری می گفت ‌‌: جرا باران آمد و سیل شد و آن دیگر که چرا زیرمان گاز دارد و از بالا باید گاز وارد کنیم ، و رئیس جمهور خطبه مالک اشتر می خواند و می گوید : گر تو بهتر میزنی بستان بزن. چمدانم چندین نمونه یک لنگی از کفش ملی بود می بردم به شوروی بفروشم... ادامه دارد احمد رمضانیاحمد رمضانیWed, 31 Dec 2025 06:37:07 +0330https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/ترکمنستان-ov49vylizei3 پایان سخن شنو که ما را چه رسید از خاک بر آمدیم و بر باد شدیم ****عشق آباد بود قریب ۱۳ سال پیش ، غروب های عشق آباد را دوست می‌داشتم بوی صالح آباد مان را داشت . خاک تشنه کویر ، قدر قطره قطره آب را می داند . نفس خاک با بوسیدن آب عطر آگین می شود . آبادی های بیابان نشین، پگاهی پرنیانی و بادی تف دار و سایه ای تن آسود و غروبی غم گریز و شبی شاعرانه دارند . زندگی به روانی آب جاریست ، با دانه جوانه می‌زند ، با خوشه خرم می شود و از جالیز شیرینی می چشد و با خرمن خستگی وا می نهد . دم گرم سینه خاک ، لطف آسمان را چشم می‌دارد ، باور بزرگر و بلبل و بلدرچين همه اینست که بهار در همان روزی که نوروز نام دارد هر سال خواهد آمد . در این بوم و دشت زندگی به آرامی آمو دریا جریان دارد ،شتابی نیست ، غرشی نیست ، طوفان و آتش فشانی نیست ، باران با ترنم می بارد ، برف بر سینه گرم خاک زود آب حیات می شود . نسیم نوازشگر ، آسمان صاف ، ستاره ها در دسترس ، سحر سبک بال ، افق تا هر جا چشم توان دارد پیدا ، درختان تکیه گاه خستگان ، مردم آرام ، دختران دختر ، خنده و ناز و شرم ، تن پوش زنان پوشیده و پر از گل و رنگ ، پیران محترم ، سایه سر فرزند ، و اما دین ، نرم نرم نرم ، چونان پودی پنبه ای در تار فرش سنت مردم تنیده و رنگ آداب و عادات و خلق و خوی مردم را بخود گرفته ، از لشکر خلیفه غریبه ، معدود مردمی با نسب عرب در این سامان مانده اند و فرهنگ و زبان و آداب محلی را پذیرفته اند ، سالهاست که از دارالخلافه و شمشیر و حد و تازیانه اثری نیست . خلق پاک سرشت از نیشابور تا بلخ و مرو و بخارا و سغد و کاشغر ، حقیقت و لطف و مهر آیین محمدی را از جهل و بغض و قساوت قاصدان خلیفه جدا کردند . چون لشکرها آرام و شمشیرها در نیام شد ، مام تمدن پارسی ، پای در مزرعه پارک ایران زمین ، در طوفان تازیان بر جای ایستاده ، ، گرد از رخ و درد و ناخالصی از شراب دین برگرفت و عصاره ناب دین را در خمیر تمدن ایرانی آمیخت و طبق طبق قند پارسی از غزل و شعر و سرود وعلم و عرفان را و نجوم و طب تحفه تمدن ها کرد.....عشق آباد شهری بدون داد و دود و بوق ، همسایه بی دیوار دشت و کشتزار و طبیعت ، ساده و کم طبقه ، چند سالی بود از بند شوروی رها شده و خیز آبادانی برداشته بود .شهر در زلزله ی در ۵۰ سال قبل به کلی ویران شده بود و بر خرابه های زلزله شهری ساده و بی شکوه و جلال و بدون جلوه خاص از هنر ومعماری ، محصول مهندسی بیروح نظام تولید مسکن کمونیستی برای اسکان فوری بازماندگان ساخته بودند ، شهراینک بی بیرق کمونیستی نفس می کشید ، عطش آبادانی داشت ، بولدزرها بی رحم و بی مانع تحت امر دولتی بشدت متمرکز و قوی ، محله های قدیمی شهر را شبانه روز تخریب می کردند و شهر از روی طرح کلان که معماران بکار گرفته شده فرانسوی تهیه می کردند در حال نو نوار شدن بود . صفر مراد نیازف اولین رئیس جمهور کشور بعد فروپاشی شوروی ، که پدرش را در جنگ دوم جهانی و مادر و خویشان را در زلزله ویرانگر از دست داده بود و از یتیم خانه تا هیات مرکزی حزب کمونیست ترکمنستان راه پر رنجی را پیموده بود ، از قضا با فروپاشی شوروی ، رهبر بلامنازع و واجب الاطاعه کشور شد . با وجود منابع نفت و گاز و پنبه ، ترکمنستان از سهم و حق خود در دوره امپراطوری کمونیستی کمترین بهره را داشت .رئیس جدید مشتی آهنین و عزمی خستگی ناپذیر در اداره و آبادانی کشور داشت . شهری مرمرین از ویرانه ها سر در می آورد ، همه نماها باید مرمر یکدست سفید و بدون رگه می بود ، در طراحی شهر جدید هیچ مزاحمتی و حق و ادعایی جای اعتنا نداشت ، فقط طرح و نقشه حاکم بود و اراده رئیس کشور پشتیبان آن . براستی هم شهر خوب را هرگز شهردارهای بی مایه و بند باز و باند باز و مهندسینی که با فروش امضا کاسبی می کنند و مجریانی که زورشان را با بساط دستفروشها می آزمایند ، نمی سازند . چهل سال ست با این همه ثروت ملی ، بافت فرسوده شهر بین المللی خودمان ،مشهد را که بیش از بیست میلیون زائر را در سال میزبانی می کند ، نتوانستیم از نو بسازیم . در این فاصله عشق آباد از ویرانه ی به شهری زیبا تبدیل شد . ....القصه، غروب بود و عشق آباد بود و من بازرگانی قریب ۵۰ ساله .خانه یک طبقه ی را به همت رفیق درست کاری نوسازی کرده بودیم و منتظر رجب ترکمن و آرکادی که کره ای الاصل و از بازماندگان کره ای هایی بود که استالین از مرز ها به عمق کشور پراکنده کرده بود ، بودم .آرکادی طراح با سوادی در زمینه راه آهن بود ، درس خوانده تاشکند، خوش خنده و مثل لوکوموتیو دود می‌کرد صدا و خنده ش از روی بالشتکی از دود سیگار گذر می‌کرد و آهنگ بم دلنشینی داشت . رجب در ساخت با تجربه ودر محاسبه سریع و در گزارش و نتیجه گیری توی باد خواسته آدم چارشاخ میزد آهنگ مخالف نداشت ، کارفرماها معمولا این نوع کارشناسها را بیشتر می پسندند، ولی کار بلد ، و دره و دشت ترکمنستان را خوب می شناخت ، آب کجا و باد و سیل کجا ، سنگ و شن و خاک و راه کجا .چند وقت بود جمع می شدیم و همیشه سفره ی خوب می گستردم ، میهمان که به خانه م می آمد و بر دسترخان می نشست دیگر کارمند و کارگر و پایین دستم نبود ،میهمان بود و من تمام قد ، خدمتگزار. کسی از همسفری و هم سفره شدن با من بجز خوبی خاطره ندارد. شکر خدای روزی رسان را ، تا امروز و در مرز ۶۵ سالگی از خوان گسترده و دست دهنده پشیمان نیستم بقول گنابادی ها ، طی شدی برفت .داستان امروز ما قصه همین راه آهن ست .عشق آباد اینک پایتخت رو به شکوفایی جمهوری ترکمنستان بود ، اولین رئیس جمهور ، دولتی بنیان نهاد بسیار متمرکز و با تمام توان کشور را از روزهای سخت گذراند ، رابطه دوستانه خوبی با آقای هاشمی رفسنجانی داشت و هم را برادر خطاب می کردند از یاد نمی برد روزی که سیلوهای ترکمنستان از گندم خالی و قحطی نان نزدیک بود بدستور آقای هاشمی کاروانی از کامیون های گندم و آرد راهی ترکمنستان شد و خاطره ای تاریخی ثبت شد .نیازف که خود از یتیمی به زعامت رسیده بود قدرت مطلقه ی بتدریج در دست گرفت تا جایی تاخت که کتاب "روح نامه " خود را به فضا فرستاد . مثل نمازخانه های زورکی بی نمازگزار خودمان، در هر وزارتخانه ای جایی بعنوان اتاق روح نامه پیدا شد . مجسمه طلایی رهبر رو به خورشید می گردید و در هر گوشه شهر نمایان بود , روزهای هفته را دیگر نام ها گذاشت و برای هر روز آدابی مقرر کرد ، شهر که مرمری تر می شد ، نفس ها تنگ و تنگ تر می شد. شراب شهوت قدرت بنی آدم را به جرعه ی آرام نکند هر که هر چه نوشد عطش ش افزون شود . ساخت شهری از کاخ و سنگ و ستون ، هیبت و هیمنه دولت را می‌نمایاند و برخ کشیدن قدرت متمرکز و بی چون و چرا ست بر باشندگان شهر ، برای سان و سالگرد و رژه و دوربین تلویزیون طراحی می شود. در همین عشق آباد میزبان پیراستادی آرشیتکت بسیار با تجربه و نو آور و جهاندیده انگلیسی بودم ،که می گفت در طراحی شهر باید " با حال" باشد همینکه به سبک " کول سیتی " معروف ست . شهروند حسب غریزه دوست دارد " ببیند و دیده شود " . پنجره ها روی به گذر مردم گشوده شود . می گفت بهترین وسیله نقلیه "پا " هست . طراحی باید چنان باشد مردم پیاده به مدرسه و کار و بازار بروند. همان سیک محله های قدیم شهرهای خودمان. آرزو میکردم یک شهر اینجوری در ایران بسازم .عشق آباد بود و غروبی لطیف دامن روز را به سراپرده شب می رساند. چوغوکا گزارش کار روزانه به خانم هاشون می دادند همه هم با هم . اینقدر چشم چشم خانم چوغوک باشه فردا حتما می خرم گفتند که خوابشان برد و درخت یکباره خاموش شد . همسایه نان می پخت . هیزم و کنده هاش از درخت پسته بود بجای دود رایحه ای خوش داشت به‌همراه بوی آشنای نان داغ . من و رجب و آرکادی در باره یک پروژه راه آهن صحبت می کردیم که مدتها در خبرها آمده بود دولت ترکمنستان قصد احداث دارد . نه ببار بود نه به دار و من هم هیچ جای این پروژه . چند شب بود ریز می شدیم و سختی هاش را می سنجیدیم . این استعداد و توان را داشتم که از آدم متخصص چیری یاد بگیرم تا جایی که بعد مدتی همون ها را به چالش‌ و سوال بکشانم و راهکار پیدا کنیم بالاخره اندک سواد ریاضی و حساب استدلالی به من توان مساله سازی میداد . ساخت‌ مساله وجه تمایز یک مدیر در هر رده ای ست نه حل مساله . حل مساله کار کارشناس‌ هاست . ولی ساخت و ایجاد مساله هنر مدیر باید باشد . واخوری ها بقول تاجیکا پر شوخی و خنده و کیف و صفا بود . رجب از سوالات من هیجانی که می‌شد راه می رفت و پک میزد . راه آهن را از بیست سال پیش سر و کار داشتم . از روسیه. زمانی که هنوز شوروی بود .ادامه خواهم داداحمد رمضانیاحمد رمضانیFri, 12 Jan 2024 22:57:14 +0330https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/ترکمنستان-tlgkpu6rfav3 پایان سخن شنو که ما را چه رسید از خاک بر آمدیم و بر باد شدیم ****عشق آباد بود قریب ۱۳ سال پیش ، غروب های عشق آباد را دوست می‌داشتم بوی صالح آباد مان را داشت . خاک تشنه کویر ، قدر قطره قطره آب را می داند . نفس خاک با بوسیدن آب عطر آگین می شود . آبادی های بیابان نشین، پگاهی پرنیانی و بادی تف دار و سایه ای تن آسود و غروبی غم گریز و شبی شاعرانه دارند . زندگی به روانی آب جاریست ، با دانه جوانه می‌زند ، با خوشه خرم می شود و از جالیز شیرینی می چشد و با خرمن خستگی وا می نهد . دم گرم سینه خاک ، لطف آسمان را چشم می‌دارد ، باور بزرگر و بلبل و بلدرچين همه اینست که بهار در همان روزی که نوروز نام دارد هر سال خواهد آمد . در این بوم و دشت زندگی به آرامی آمو دریا جریان دارد ،شتابی نیست ، غرشی نیست ، طوفان و آتش فشانی نیست ، باران با ترنم می بارد ، برف بر سینه گرم خاک زود آب حیات می شود . نسیم نوازشگر ، آسمان صاف ، ستاره ها در دسترس ، سحر سبک بال ، افق تا هر جا چشم توان دارد پیدا ، درختان تکیه گاه خستگان ، مردم آرام ، دختران دختر ، خنده و ناز و شرم ، تن پوش زنان پوشیده و پر از گل و رنگ ، پیران محترم ، سایه سر فرزند ، و اما دین ، نرم نرم نرم ، چونان پودی پنبه ای در تار فرش سنت مردم تنیده و رنگ آداب و عادات و خلق و خوی مردم را بخود گرفته ، از لشکر خلیفه غریبه ، معدود مردمی با نسب عرب در این سامان مانده اند و فرهنگ و زبان و آداب محلی را پذیرفته اند ، سالهاست که از دارالخلافه و شمشیر و حد و تازیانه اثری نیست . خلق پاک سرشت از نیشابور تا بلخ و مرو و بخارا و سغد و کاشغر ، حقیقت و لطف و مهر آیین محمدی را از جهل و بغض و قساوت قاصدان خلیفه جدا کردند . چون لشکرها آرام و شمشیرها در نیام شد ، مام تمدن پارسی ، پای در مزرعه پارک ایران زمین ، در طوفان تازیان بر جای ایستاده ، ، گرد از رخ و درد و ناخالصی از شراب دین برگرفت و عصاره ناب دین را در خمیر تمدن ایرانی آمیخت و طبق طبق قند پارسی از غزل و شعر و سرود وعلم و عرفان را و نجوم و طب تحفه تمدن ها کرد.....عشق آباد شهری بدون داد و دود و بوق ، همسایه بی دیوار دشت و کشتزار و طبیعت ، ساده و کم طبقه ، چند سالی بود از بند شوروی رها شده و خیز آبادانی برداشته بود .شهر در زلزله ی در ۵۰ سال قبل به کلی ویران شده بود و بر خرابه های زلزله شهری ساده و بی شکوه و جلال و بدون جلوه خاص از هنر ومعماری ، محصول مهندسی بیروح نظام تولید مسکن کمونیستی برای اسکان فوری بازماندگان ساخته بودند ، شهراینک بی بیرق کمونیستی نفس می کشید ، عطش آبادانی داشت ، بولدزرها بی رحم و بی مانع تحت امر دولتی بشدت متمرکز و قوی ، محله های قدیمی شهر را شبانه روز تخریب می کردند و شهر از روی طرح کلان که معماران بکار گرفته شده فرانسوی تهیه می کردند در حال نو نوار شدن بود . صفر مراد نیازف اولین رئیس جمهور کشور بعد فروپاشی شوروی ، که پدرش را در جنگ دوم جهانی و مادر و خویشان را در زلزله ویرانگر از دست داده بود و از یتیم خانه تا هیات مرکزی حزب کمونیست ترکمنستان راه پر رنجی را پیموده بود ، از قضا با فروپاشی شوروی ، رهبر بلامنازع و واجب الاطاعه کشور شد . با وجود منابع نفت و گاز و پنبه ، ترکمنستان از سهم و حق خود در دوره امپراطوری کمونیستی کمترین بهره را داشت .رئیس جدید مشتی آهنین و عزمی خستگی ناپذیر در اداره و آبادانی کشور داشت . شهری مرمرین از ویرانه ها سر در می آورد ، همه نماها باید مرمر یکدست سفید و بدون رگه می بود ، در طراحی شهر جدید هیچ مزاحمتی و حق و ادعایی جای اعتنا نداشت ، فقط طرح و نقشه حاکم بود و اراده رئیس کشور پشتیبان آن . براستی هم شهر خوب را هرگز شهردارهای بی مایه و بند باز و باند باز و مهندسینی که با فروش امضا کاسبی می کنند و مجریانی که زورشان را با بساط دستفروشها می آزمایند ، نمی سازند . چهل سال ست با این همه ثروت ملی ، بافت فرسوده شهر بین المللی خودمان ،مشهد را که بیش از بیست میلیون زائر را در سال میزبانی می کند ، نتوانستیم از نو بسازیم . در این فاصله عشق آباد از ویرانه ی به شهری زیبا تبدیل شد . ....القصه، غروب بود و عشق آباد بود و من بازرگانی قریب ۵۰ ساله .خانه یک طبقه ی را به همت رفیق درست کاری نوسازی کرده بودیم و منتظر رجب ترکمن و آرکادی که کره ای الاصل و از بازماندگان کره ای هایی بود که استالین از مرز ها به عمق کشور پراکنده کرده بود ، بودم .آرکادی طراح با سوادی در زمینه راه آهن بود ، درس خوانده تاشکند، خوش خنده و مثل لوکوموتیو دود می‌کرد صدا و خنده ش از روی بالشتکی از دود سیگار گذر می‌کرد و آهنگ بم دلنشینی داشت . رجب در ساخت با تجربه ودر محاسبه سریع و در گزارش و نتیجه گیری توی باد خواسته آدم چارشاخ میزد آهنگ مخالف نداشت ، کارفرماها معمولا این نوع کارشناسها را بیشتر می پسندند، ولی کار بلد ، و دره و دشت ترکمنستان را خوب می شناخت ، آب کجا و باد و سیل کجا ، سنگ و شن و خاک و راه کجا .چند وقت بود جمع می شدیم و همیشه سفره ی خوب می گستردم ، میهمان که به خانه م می آمد و بر دسترخان می نشست دیگر کارمند و کارگر و پایین دستم نبود ،میهمان بود و من تمام قد ، خدمتگزار. کسی از همسفری و هم سفره شدن با من بجز خوبی خاطره ندارد. شکر خدای روزی رسان را ، تا امروز و در مرز ۶۵ سالگی از خوان گسترده و دست دهنده پشیمان نیستم بقول گنابادی ها ، طی شدی برفت .داستان امروز ما قصه همین راه آهن ست .عشق آباد اینک پایتخت رو به شکوفایی جمهوری ترکمنستان بود ، اولین رئیس جمهور ، دولتی بنیان نهاد بسیار متمرکز و با تمام توان کشور را از روزهای سخت گذراند ، رابطه دوستانه خوبی با آقای هاشمی رفسنجانی داشت و هم را برادر خطاب می کردند از یاد نمی برد روزی که سیلوهای ترکمنستان از گندم خالی و قحطی نان نزدیک بود بدستور آقای هاشمی کاروانی از کامیون های گندم و آرد راهی ترکمنستان شد و خاطره ای تاریخی ثبت شد .نیازف که خود از یتیمی به زعامت رسیده بود قدرت مطلقه ی بتدریج در دست گرفت تا جایی تاخت که کتاب "روح نامه " خود را به فضا فرستاد . مثل نمازخانه های زورکی بی نمازگزار خودمان، در هر وزارتخانه ای جایی بعنوان اتاق روح نامه پیدا شد . مجسمه طلایی رهبر رو به خورشید می گردید و در هر گوشه شهر نمایان بود , روزهای هفته را دیگر نام ها گذاشت و برای هر روز آدابی مقرر کرد ، شهر که مرمری تر می شد ، نفس ها تنگ و تنگ تر می شد. شراب شهوت قدرت بنی آدم را به جرعه ی آرام نکند هر که هر چه نوشد عطش ش افزون شود . ساخت شهری از کاخ و سنگ و ستون ، هیبت و هیمنه دولت را می‌نمایاند و برخ کشیدن قدرت متمرکز و بی چون و چرا ست بر باشندگان شهر ، برای سان و سالگرد و رژه و دوربین تلویزیون طراحی می شود. در همین عشق آباد میزبان پیراستادی آرشیتکت بسیار با تجربه و نو آور و جهاندیده انگلیسی بودم ،که می گفت در طراحی شهر باید " با حال" باشد همینکه به سبک " کول سیتی " معروف ست . شهروند حسب غریزه دوست دارد " ببیند و دیده شود " . پنجره ها روی به گذر مردم گشوده شود . می گفت بهترین وسیله نقلیه "پا " هست . طراحی باید چنان باشد مردم پیاده به مدرسه و کار و بازار بروند. همان سیک محله های قدیم شهرهای خودمان. آرزو میکردم یک شهر اینجوری در ایران بسازم .عشق آباد بود و غروبی لطیف دامن روز را به سراپرده شب می رساند. چوغوکا گزارش کار روزانه به خانم هاشون می دادند همه هم با هم . اینقدر چشم چشم خانم چوغوک باشه فردا حتما می خرم گفتند که خوابشان برد و درخت یکباره خاموش شد . همسایه نان می پخت . هیزم و کنده هاش از درخت پسته بود بجای دود رایحه ای خوش داشت به‌همراه بوی آشنای نان داغ . من و رجب و آرکادی در باره یک پروژه راه آهن صحبت می کردیم که مدتها در خبرها آمده بود دولت ترکمنستان قصد احداث دارد . نه ببار بود نه به دار و من هم هیچ جای این پروژه . چند شب بود ریز می شدیم و سختی هاش را می سنجیدیم . این استعداد و توان را داشتم که از آدم متخصص چیری یاد بگیرم تا جایی که بعد مدتی همون ها را به چالش‌ و سوال بکشانم و راهکار پیدا کنیم بالاخره اندک سواد ریاضی و حساب استدلالی به من توان مساله سازی میداد . ساخت‌ مساله وجه تمایز یک مدیر در هر رده ای ست نه حل مساله . حل مساله کار کارشناس‌ هاست . ولی ساخت و ایجاد مساله هنر مدیر باید باشد . واخوری ها بقول تاجیکا پر شوخی و خنده و کیف و صفا بود . رجب از سوالات من هیجانی که می‌شد راه می رفت و پک میزد . راه آهن را از بیست سال پیش سر و کار داشتم . از روسیه. زمانی که هنوز شوروی بود .ادامه خواهم داداحمد رمضانیاحمد رمضانیFri, 12 Jan 2024 22:43:10 +0330https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/زود-بابا-شدیم-و-دیر-پدر-juxzx0v0pdpgروز پدر مبارک باد...زود بابا شدیم و دیر پدر جوانی بود و آتش غرائز ، جسم و جان و عقل و ایمان را سوختن داشت ، طبيب طبیعت حجله ای آراست و در کنار همسری هم نیاز ، آتش سوزان ، لطیف و لذیذ شد و زندگی شاخه و شاخه شکوفه داد.جوانی بود و ناپختگی و شور و شیدایی، آرزوهای سرکش ، عقل تازه دم ، دین موروثی ، هوس های هر دم ، کوله بی تجربه ، راه های نرفته ، گوش های خوشباور ، چشم های نزدیک بین ، سینه جولانگاه  عشق و کینه و عقده . جهان نا دیده ، سر در هوا و دستان در طلب ، که :دست  لطیفی انگشت جوان را به نرمی فشرد ، چشمانی معصوم به صورتش می نگریست  ، رودی از عشق تمام وجودش را پر کرد.  بابا منم ، قاصدک مهر ، هدیه خدا در خانه شما ، بابا من از پشت توام ، ملک تو نیستم ، از آن خدایم .من به تو مهر می ورزم ، محتاج توام ، بنده خدایم .دست تو مرا راه رفتن آموخت ولی بگذار خودم راه یابم ‌ . از مزرعه تو دانه گرفتم  ولی بگذار لذت دیگر سو پریدن را تجربه کنم . من کردار تو را شاهدم ، مرا به نصیحت نیازار . من عاشق توام ، انگشت هدایت  تو را رها نمی کنم ، مرا به بلندایی بر که باورها و راه ها و اوج ها را ببینم و بگذار با باور های خودم ذوق زندگی را مزه کنم .از بیم خطا پرهایم را کوتاه نکن ، بگذار از تجربه خطا خودم درس بیاموزم . چنین دست در دست هم ، هم سفر شویم . من جوانی شاداب و تو آنگاه پدر خواهی شد . دستان پر مهرت را هر روز خواهم بوسید    احمد رمضانیاحمد رمضانیاحمد رمضانیMon, 05 Sep 2022 03:53:49 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/ره-بادیه-رفتن-به-از-نشستن-باطل-ker8zhxtnyttره بادیه رفتن به از نشستن باطل که گر مراد نیابم بقدر وسع بکوشم ..... وارد ساختمان اتاق بازرگانی شدم ، ساختمان ها هم مثل آدما هویت و شخصیت و روح دارند ، چینش و آراستگی و نظم و نظافت ، نشان مدیریت آنجا را بر سینه دارد . راست میگن که : مرد به لباس ، خونه به پلاس . پله پله رسیدم اتاق رئیس . منشی ، مثل منشی ها نبود قر و قمیش نداشت ، مردی موقر ، لاغر ، کت و شلوار غیر همرنگ ولی یک مایه ، موی مردانه سنتی ، یک مباشر و امین و محاسب را مانند بود ، همين مقداری که ایستاده منتظر بودم گفتگوهایی در باره پرداخت و تحویل و قیمت و انبار از تلفن هاش فهميدم ، کنار میزش ، مرد شاید ۵۰ ، ۵۵ ساله ی ، یک بسته نامه و پاکت ریز و درشت و دفتر ،در دستش بود ، بهش می‌خورد که پستچی و نامه رسان و اینجور چیزها باشد . در صحبت‌های تلفنی آن آقا هم دخالت داشت ، وسطاش چیزی می گفت ، تلفنش که تمام شد ، گفت بیا حاج باقر این ها را هم ببر ، پس اسم نامه رسان و یا کارپرداز ، حاج باقر بود . قدی کوتاه ظاهری ساده و فقیرانه و صورتی مهربان ، مهربانی صورتش بیشتر از اسمش بیادم همیشه هست ، آن آقا که مرا منتظر دید، گفت بفرمایید، گفتم ببخشید ، من دانشجو هستم، اونوقت ها کارت دانشجویی خیلی افتخار داشت، آماده کرده بودم و نشان دادم ، خراسانی م ، می خواهم کنار درس ، کار کنم ، تجارت کنم ، بازرگانی یاد بگیرم ، انگلیسی هم بلدم ، کسی و راهنمایی ندارم ، فکر کردم اینجا کسی کمک کند ، کنار دست کسی کار کنم . حاج باقر هم گوش می کرد . این آقا که بعدا فهمیدم اسمشان آقای طباطبایی ست ، خودش رئیس دفتر ،ریاست اتاق بود ، دستی در خرید و فروش خشکبار و تامین کشمش و برگه زردآلو برای بعضی صادر کننده ها هم داشت ، رده ش منشی نبود ، مباشر و امین رؤسا بود ، تجار قدیم که بچه کمونیست های دانشگاه آنها را بورژوا و خرده بورژوا می گفتند و بچه مسلمانهای انقلاب زده ، با اکراه حاجی بازاری خطاب می کردند، اتفاقا آدم های اخلاق مدار ، پایبند اصول بازار و امانت داری و حساب کتاب و بدون تشریفات و بدون زلم زیمبو و منشی و جلسه بازی و ادا بازی ، و دور از فخر فروشی و پز دادن و به رخ کشیدن بلکه بر عکس خود را خیلی پایین تر و ساده تر از آنچه داشتند ، نشان می‌دادند ، ماشین ساده و حداکثر بنز مدل قدیمی سوار‌می شدند ، شو آف یعنی به رخ کشیدن دارایی در منش شان نبود . رعایت بزرگتری و پیش کسوتی و حل و فصل مسائل با وساطت و ریش سفیدی بزرگترها و معتمد ها را می کردند . دفتر هاشون یکی دو اتاقه ساده، یک نفر یک گوشه حساب جنس و انبار و چک و سفته و همه چی را داشت ، خط کاری و رشته و حرفه پدری و اجدادی خودشان را داشتند و خط کمتر عوض می کردند معمولا پسر و داماد شان هم به پشتشون می رسیدند و قبل مردن تکلیف فرزندان و ارث ومیراث را معلوم می کردند تا سر خاک بین عروس و داماد و فرزندان جنگ و جدال نشود ، سنت بازار و بازار سنتی خیلی وطنی تر ، اصیل تر ، سالم تر ، ابرو دوست تر از پولدارهای پر زرق و برق و تازه به دوران رسیده بود ، مشکل تجارت سنتی، درجا زدن و پويايي کم ، و حرکت بر مدار پيشينيان بود که با پدیده نوظهور شوم جهانی شدن و حل شدن در نظام تجارت بین المللی و غول های جهانی و پرتحرکی و بورس و تغییرات لحظه‌ای، هم خوانی و سازگاری و تاب آوری ندارد .ای کاش بقالی میرزا یدالله ها هیچوقت در هایپر مارکت آقا غوله ، حل نمی شد ، کاش پشت هر پاچالی و پیشخوانی مثل قدیم خودصاحب مغازه ایستاده بود ، خوش آمدگوی و احوالپرس و صاحب مرام، رفیق و هم محله ، قصه می گفت ، نصیحت می کرد و درد دل می شنید . که بناگاه بانک ها پیشقراول سپاه سرمایه داری ، به بازار سنتی یورش بردند. چون غول آمد ند و غلطک زدند ، چون دیو آمدند و دودمان سوزاندند ، زنجیره غول ها و مگا ها و هایپرها ، خرده پاها را خوردند . از هر متر برخاست هفتاد متر . اژدهای هفت سر و حریص نظام سرمایه داری، به هر سو لهیبی زد ، از کوچه و کوی و گذر و محله ، خاکستری بر جا ماند . دیگر پنجره ها رو به باغچه باز نمی شوند ،‌‌ پرده ها چو دیواری ست در پیش چشمانت . زمین خاکی و آسمان آبی، انگاره ای در قاب نقاشی شد. صفای خرید از دکان آشنا را شما بچه های عصر شبکه شتاب ، بیاد ندارید.آن شهری که خانه ما بود ،خاطره شد ، یادش بخیر. هنر مند معمار، در جنگ با ولع‌ شهرداری ها در کسب درآمد و فروش تراکم ، شکست خورد و تسلیم شد . مهندسین شهرساز کمر خدمت به صندوق درآمد شهرداری ها بستند ، دستور کارشان تراکم بیشتر وتولید پذیره شد ، این شهر به آرامش‌ و عواطف شهروند ، دهن کجی می کند . سیاسیون و کشتی گیران ،شهردار بر می گزینند، شهردار خرمن زیبایی شهر را همسوی تف باد سیاست چهار شاخ می زند . شهری که طرح و تدبیرش دورنمایی چند صد ساله را می طلبد ، بین سیاسیون و احزاب ، چهار به چهار سال دست بدست می‌شود. نفرین به خیمه شب بازی بنام‌ :" دموکراسی " . چنین می‌شود که افسردگی و خودکشی، بیماری اول بشر روزگار ماست . من همین شکوه و سخن را از معماری در توکیو ، شهر ساز نو آفرینی و معروفی در لندن ( بقول تاجیک وی از دنیا گذشت ) ، شنیده ام . من در آرزوی ساخت شهری با حال، بسیار نشست و برخاست کردم. معماران و شهر سازان دور اندیش و درد آشنا ، در اندیشه و آرزوی شهر با حال یا همان " کول سیتی " با محوریت" انسان" ، برای بازگرداندن روح به شهرها ، در طرح و تلاشند . آن پیرمرد طراح انگلیسی می گفت ، بهترین تفریح برای آدم ها ، اینست که دیده بشوند و ببینند . محله ها و مغازه ها ، پیاده رو های امن ، این نیاز را برآورده می‌کرد. به امید آنکه روزی دوباره باز گردند . .......... آقای طباطبایی گفت : جوان ، اینجا اسمش اتاق بازرگانی ست ، ولی بازرگانی نمی کند ، اینجا تجار و صادرکنندگان و واردکنندگان هر صنفی گاهی برای مشورت جمع می شوند ، اگر تجارت خارجی کسی بخواهد شروع کند ، یک راهش رفتن به سفارت خانه های خارجی ست . چشمان مشتاق مرا که راضی نشده دید ، چند تا مجله و نشریه هم کنار دستش بود ، به من داد . گفتم خیلی ممنون ، تلفن هم که نداشتم ولی خیلی آرزوی داشتن یک خط تلفن مدتها با من بود . تشکر کردم ، بنظر خودم خیلی چیزی یاد گرفته بودم ، از همان روزها تا همين حالا، پس از هر تلفن ، هر جلسه ، هر ملاقات، هر مذاکره، حتی بی نتیجه ، همیشه فکر کردم یک چیزی فهميدم، یک پله بالا آمدم ، این اصل فیزیک را همیشه باور دارم که انرژی از بین نمی‌رود ، تغییر حالت می دهد ، سعی و کار و تلاش ،اگر تبدیل به محصول و نتیجه نشود، به شکلی ذخیره می شود، بعدا در طول زندگی آزاد خواهد شد. اینقدر کارت ویزیت از صدها تاجر و صنعتگر دارم که هر کدام حکایت از یک جلسه و بازدید ظاهرا بدون نتیجه ست، ولی دانش یک جلسه ی حتی شکست خورده، جایی دیگر به کارم آمده ست . پر ارزش ترین و کم خرج ترین بخش نوآفرینی ، فکر کردن ست . هر وقت در موضوعی فکرتان را پرواز می دهید ، عميق می شوید، درگیر می شوید، آخرش از خستگی متوقف می شوید و به کار دیگری می پردازید، اینک در پایان آدم دیگری هستید، دانشی ناشی از آن کار فکری بی خرج و مخارج را با خود دارید که ميزان آن برابرست با گستره یا مساحت و دامنه ای که فکر تان پایش کرده ست ضربدر عمق تفکر . . به گمان من ، فرق کارآفرین با مدیر و کارشناس و کاردان و کارگر در اینست که کارآفرین مساله حل نمی کند بلکه خودش مساله می آفریند، و بعد درگیر حل مساله ی می‌شود که خودش خلق کرده . کارشناس و مدیر و بقيه ، در پایین دست تر به کمک حل مساله می آیند. ..آن روز از دیدن اتاق بازرگانی ، آقای طباطبایی ، تلفن هاش ، مجلات ، همش چیزی یاد گرفتم . من و حاج باقر با هم از دفتر آقای طباطبایی بیرون آمدیم، تو پله ها وراهرو هم سفر شدیم . حاج باقر از اون نامه رسان هایی بود که از رؤسا کارراه انداز تر و کار گشا تر ند، معلوم بود از قبل تر ها اینجا بوده ، تجار تاج نشان دوره شاه را هم دیده بود ، از در هر اتاقی رد می شد سلام و حال و احوالی رد و بدل می کرد ، بعضی ها سوال وبعضی‌ سفارش و پیغام داشتند ، خلاصه این مرد بی درجه ، این ژنرال بی پاگون خودش ساربان یک کاروان پیغام و کلید مشکل گشا بود . من هم تا پایین و دم در همراه این مرد بودم . یک موتور گازی رکس آبی کهنه داشت ، یک خورجین مانندی هم براش درست کرده بود برای همین نامه ها و بسته ها و نمونه و مستوره . مراسلات را تو خورجین موتور جا داد و برگشت طرف من ‌ مهربانانه مثل اینکه پسرش باشم یقه ‌‌کت مرا حین صحبت به عادت خودش مرتب می کرد و گفت ببین جوان ، به دلم نشستي ، دوست دارم کمکت کنم ، دارم میرم این نامه ها را ببرم تحویل یک تاجر درجه یک بدهم . همراه من بیا تا راهنمايي ت کنند . شما بچه های عصر تسلا ، موتور گازی ندیدین. کره اسب آهنی مانندی، دو گانه سوز و لاغر اندام بود، باکش بنزین می سوخت و رکابهاش ، پا می زدی و انرژي شما را می سوخت، مثل خری که نمیخواد طویله رو ترک کند باید اول کمی کمکش مي کردی تا راه بیفته و بعد مي پریدی روش، مرکب چموشی نبود ، راهوار بود ، رم نمی کرد و تک چرخ هم نمی شد بزنی، من خودم با همین موتور رکس تمرین داشتم در حد فرمول وان ، حاجی را همراهی کردم، تو باند که قرار گرفت، با اجازه برج مراقبت جلدی پریدم ترکش . بسم الله گفتم و سفر آغاز شد ، رهرو گر صد هنر دارد توکل بایدش ..... این اولین سفر بیزنسی من بود ، آن‌هم با چه بیزنس کلاسی ...حاج باقر ، کان زری بود در این خاکدان. از تبار مردان مردم مدار ،خوش مرام ، پاک آیین ، دریا دل ، خاک نشین ، آسمان و ماه بالین ، بود . که چون بخت خوش اقبالی کند ، بمانند صدفی گوشه نشین، در طریق زندگی، دهان می گشایند و مروارید درخشان وجودشان، نور به سینه ت می تابانند: گفت پیغامبر که چون کوبی دری عاقبت زان در برون آید سریچون نشینی بر سر کوی کسی عاقبت بینی تو هم روی کسیچون ز چاهی می‌کنی هر روز خاک عاقبت اندر رسی در آب پاک ... راه کوتاه بود و مقصد بس قریب ، خيابان قره نی بود ، ساختمانی حیاط دار دو طبقه حاشیه خیابان، نوشته بود شرکت شمس و شرکت صادراتی حساس ‌. بازاری های حسابگر قدیمی، پول به آپارتمان هدر نمی کردند ، هوا نمی خریدند ، دفتر را هم با زمینش می خریدند تا هر روز ترقی کند . حاجی باقر با آن همه اختلاف رده نسبت به این دو نفر تاجری که پشت میزی ساده در یک اتاق نشسته بودند، خیلی رفاقتانه، صمیمانه خوش و بش کرد ، آقایان هم به رسم اخلاق و مروت خوش برخوردی و مزاح کردند، خوش خلقی و مردم داری ، منش بازاری های سنتی و تجار اصیل بود . با شاگرد و کارگر تحقیر آمیز برخورد نمی‌کردند ، هوای مباشر و پیشکار و شاگرد و پادو را داشتند ، در خرید خانه و دامادی و گرفتاری هاش کمک می کردند ، خیلی هم با دقت و وسواس آدم انتخاب می کردند ، آگهی و رزومه رسمشان نبود ، معرفی و شناخت شخصی ملاک بود. آدم بی معرفت و دست کج چشم ناپاک در بازار دوام نمی آورد . بازاری اصیل ، حسابدار و کارگر و شاگرد و آبدارچی و راننده را بخشی از دارائی معنوی خود بحساب می آوردند ، و در حلقه خویش و خودی واردمی کردند، سلامت و وفاداری شرط دوام بود ، از همین رو حال و هوای دکان و حجره ، دلپذیرتر از کورپوریشن های نسل جدید ست که گزینش ها بی اعتنا به خلق و خو و دل و عاطفه و درون ، بلکه فقط چینش های پازلی ، تا تاب و توان دارند ، اسب ارابه مسابقه بالارفتن ارزش سهام سازمان باشند . ... دو تاجر شریک که در اتاقی ساده، کنار هم، هم گپ می زدند ‌ هم همفکری ، بگمانم پنج دهه را گذرانده بودند، از سلام و صحبت فهمیدم یکی حاج آقا شمس و دیگری حاج اسدالله عسگر اولادی ، از رده اول های صادرات کشور بودند ، سیمای شان آرامش‌ بخش بود . روی میز مقداری مستوره خشکبار بود . خدا رحمت کند حاج آقا عسگر اولادی را ، وقتی حاج باقر گفت این جوان خراسانی سرش سودای بازرگاني دارد ،همراه آورده ام تا راهنمایی کنید، ایشان فروگذار نشدند ، گمان دارم از حوصله و تلاش و پایداری و ظاهر متناسب ، واز این چنین اندرزهایی سخاوتمندانه ی دریغ نکردند. البته باورشان هم نمیشد برای من کاربردی داشته باشد . من که خیلی ذوق زده شدم از اینکه یک روزه خود را کنار این چنین نامدارانی می دیدم و آنقدر تشنه یادگیری بودم که از ذره ذره این حال و هوا چیزی می آموختم . آن روز چنین پر بار گذشت و دست و دلم پر شد ، روی گشاده حاج باقر ، را بفال نیک گرفتم ، بالاخره از کاروان تجار ایران ، ترک موتور نامه رسانش نشسته بودم . سایه حق بر سر بنده بود عاقبت جوینده یابنده بود ....... این روز را ، روز آغازين پیشه بازرگانی خودم بحساب می آورم. حاجی باقر ماند و من خوشحال سوی خانه بال زدم و تعریف کردم که انگار دنیائی تازه به رویم گشوده خواهد شد. صبح زود روز بعد ، زودتر ازحاجی باقر ، پیش در انتظارش بودم ، آمد و با خوشروئی گفت کمی صبر کن ، یک جایی با هم برویم . ترک موتورش نشستم و راهی شدیم. یک ساختمان کهنه بود و یک دفتر کاری نامرتب ، مردی جوان ، قیافه ش مثل ابی خواننده. حاج باقر گفت کار این خویش ما را راه بنداز ، شرکتی براش ثبت کن تا کارت بازرگانی بگیرد . لطفی که به من داری از این جوان دریغ نکن . چند تا اسم خواست ، همينطوری انتخاب کرديم و فرم هایی پر کرد، آدرس خونه را دادم بعنوان آدرس شرکت ، هزینه ش چند هزار تومان، رقم کمی گفت ، این قدرها را داشتم، چند روز بعد خودم تنهایی رفتم ، یک پوشه مدارک شرکت و ‌کارت بازرگانی آماده کرده بود ، خیلی ذوق کردم ، بال در آوردم ، سریع رفتم به حاج باقر نشان دادم . خانه رفتم ، همسرم به ‌کارهای من مهربانانه می خندید، خنده همراهی و دلگرمی و البته ناباوری ، از اینکه می دید هر صبح میرم شب میام باز یک کاری کرده بودم از روی سکه پنجاه ریالی آن زمان ، که طرح خوشه گندم داشت و چرخ دنده به نشانه صنعت، گفتم تو نقاشی ات خوبه ، همین رو برای آرم شرکت بکش، بعدا مهر و سربرگ درست کردم . حالا دیگه شرکت و مهر و کارت بازرگانی داشتم ولی خود بازرگانی اش رو نداشتم . پالانش را داشتم خرش را نه . کوزه بود آب می باید که جست . صالح آباد که بودیم ، برق و تلویزیون که نبود زیر آسمان پر ستاره،از امیدها ، آرزوها، رؤیاها ، هر کسی هر چه می خواست دل تنگش می گفت ، بقیه شب را هم چشمها را به آسمان می دوختیم و هم صحبت چشمک زنان کهکشانی می شدیم . من که همه آرزوهام شکلی از خوشحال کردن مادر و پدرم را داشت ، مثلا آرزو می کردم به وقت خاک بازی ، مثلا دستم به یک دو قرونی می خورد آخه سکه بالاترش رو آرزو نداشتم و نمی شناختم ، پنجه به خاک می زدم ، یکی دیگه ، چند تا دیگه ، اووو ، یک دنیا سکه بود، چه جوری تا خانه ببرم. آها، پیرهنم رو میکردم تو شلوارم و سکه ها را مثل سنگ پلخمون، می ریختم تو یقه م و می دویدم بطرف خانه . و اینجوری با رؤیای لبخند شادی مادرم ، خواب مرا می ربود . یادم هست ، برادرم محمود که آدم فنی آچار بدست و چرخ و دنده دوستی بود ، مدتی رؤیا ش این بود یک کمباین که گندم درو می کند داشته باشد ،کمباین ها خیلی موجودات جالبی بنظر می رسیدند ، وقتی پیداش میشد از داس و عرق و گرما راحت میشدی، در یک روز کار یکماه را تمام می‌کرد، البته که بدرد رؤیا پروری می خورد . برادرم هر شب همین قصه را می گفت . مادرم هم برای خوشنودی او همراهی می کرد و انشالله انشالله می گفت . و می گفت چشمات چی ، تو چشمات گرد و خاک میره . برادرم می گفت عینک داره ، عینک مخصوص داره. رو خود کمباین می‌دهند. یک روز یک عینک گیر آورده بود ، مادرم گفت این چیه ، گفت عینکش رو گیر آوردم، اگر کمباین بخرم ، این رو میزنم تا تو چشمام خاک نره . از کل آرزوی کمباین داری ، فعلا عینکش رو خریده بود . تا از حالا به بعد با عینک ، خواب کمباین ببیند . من هم حالا از خر سواری پالونش رو داشتم ، خرش را نه هنوز .کارت بازرگانی و مهر و سربرگ، و عشق و ذوقش را با خود داشتم ، ولی خود کار و رشته تجارت و پول و ملزوماتش را نداشتم . قصه آن چوپانی که گفت مادر قصد دارم با دختر حاکم ازدواج کنم ، نصفش هم درست شده . چطور گل مادر ، چی جوری پنجاه در صدش رو درست کردی ؟ پسر گفت: نصفش که خودم باشم خیلی هم راضیم و آماده . خب نصفه اون طرف دختر را نمی‌دانم، حاکم چه نظری داشته باشد . ....... گاه‌گاهی دانشگاه می رفتم . برای بچه ها تعریف می کردم ، موضوع جوک و خنده و شوخی دور همی ها همکلاسی هام بود . تعداد واحدهای ترم را به کمترین تقلیل دادم تا مگر به کارم برسم . تو رو در واسی درس مونده بودم ، چقدر دویدم و دویدم تا به دانشگاه رسیدم . ......... گر تو خواهی باقی این گفت و گوای رفیق در دفتر چهارم بجواحمد رمضانیاحمد رمضانیThu, 13 May 2021 01:32:40 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/چگونه-بازرگان-شدم-uiokpbfrretgهنوز خیابان تخت جمشید می‌گفتند ، آمده بودم جلو ساختمان اتاق بازرگانی ایران ، ساختمان تمیز و در شیشه ی و زهوار آلومینیوم طلایی یادم هست، شاید ۲۴ سالم بود ، درانتظار اولین فرزندمان بودیم ، ازدوره پزشکی عمومی همسرم دوسال بیشتر نمونده بود ، سختی حاملگی و بعضی شب های کشیک، زحمتش را دو چندان می‌کرد، خونه ای اجاره ی داشتیم ،خدا سازی نو ساز بود و موکت نو داشت، حداقل آبرومندی سر هم کرده بودیم جارو برقی و ماشین لباسشویی نداشتیم ، همسرم ساعت ها توی وان حمام لباس می شست، یک فریزر از مشهد آورده بودم بدون آنکه استفاده ی داشته باشد از طریق سهمیه و رفیق بازی گرفته بودم ، یک روز با چه زحمتی بردم میدان حسن آباد، فروختم ،یک ماشین لباسشویی دست دوم خوب سطلی می گفتند، و مقداری اندک پول ،بجاش گرفتم، قبل اینکه همسرم از دانشگاه بیاد راه انداختم، وقتی آمد از خوشحالی اشک تو چشماش آمد خیلی کارگشا بود، این وقتی بود که چند ماه از تولد پسرمان گذشته بود . هنوز یاد اون روز را بارها بخوشی مرور می کنیم . روزهای ساختن خیلی شیرین تر از روزهای داشتن ست، خونه هم مثل همسر ، شانس می خواد، صاحب خونه خوبی داشتیم، طوفان انقلاب رنگشون رو زرد کرده بود ، همون جور بی حجاب ولی خانه نشین خشک‌شون داشت میزد. نمونه گویایی از میلیونها خانواده‌ی بودند که هم خدا و پیامبر و نذر و نیاز و امام رضا و عاشورا و حضرت عباس و قیمه مسجد و آش نذری و آب زمزم و فاتحه و فال و استخاره و خواب را کم رنگ و پررنگ تو پروتکل زندگیشان منظور دادند ، از طرفی بی حجابی و رقص و آواز و بعضی گاهی لبی به گیلاسی ، و بی پروایی در روابط و از اینجور چیزا هم در ذیل همان پروتکل لحاظ داشتند، نباید انگی و رنگی بهشون زد. اگر تساهل پیشه باشد و اگر کلمة التوحید اصل اسلام است، این بخش بزرگ بدنه ملت، از تنه متروکه نمی شد، خانه نشین و ترس زده و تحقیر نمی شد . پدر پیرشون بیشتر تو صف مسجد بود تا تو خونه ، نه برای نماز، برای از دست ندادن سهمیه های دفترچه بسیج اقتصادی، یکبار هم چادر مشکی گرفته بود دخترش آمد قواره پارچه چادری را داد به همسرم گفت سهمیه تعاونی بود پدرم گرفت تا از دست نرود ،ما که استفاده نمی کنیم برای شما گرفتند . گفتیم دستش درد نکند ، پولش رو دادیم ، جنس خوبی داشت و سال ها استفاده شد و هر بار گفتیم دستش درد نکنه .الان و هر وقت بیاد می آورم مهربانی و خوشروئی این صاحبخانه را به نیکی و سپاسگزارانه یاد می کنیم . همسرم دختری پارسا، بی توقع ، با وجدان، راستگو ، اصفهانی مقتصد ، پاک دل و پاک دست ، بزرگوار ، صلح طلب جنجال گریز ، مظلوم ، اصیل ، فارغ از ریاکاری و آلوده گی های حزبی و متنفر از ظاهر گرائی های انقلابی از هر نوع ، مأنوس با قرآن ، زحمت کش، وطن دوست ، خانواده دوست ، و سایه ای از جنس طوبی بر زندگي ما می بخشید . من چی ؟ من از این فرشته خویی و پاک سیرتی ، بهره ی ندارم ، همین قدر انصاف دارم که در ستایش همسرم راستگو باشم . من جوانی روستا زاده، تنها مکتبی که زانو زده بوده و درسی به جان گرفته بودم ، مدرسه قدسی مهر مادری بود ، ما به چشم دل ، سوختن مادر را برای رستن ما ، می دیدیم . صورت افروخته مادرم از داغی تنور ، ماه و خورشید آسمان‌ کودکی ما بود ، مادرانی چون : ماهیانی کاندرون جان هر یک یونسیست گلبنانی که فلک را خوب و خوب را آیین کنند از لطافت کوه ها را در هوا رقصان کنند وز حلاوت بحرها را چون شکر شیرین کنند ..... من جوانی کتاب نخوانده ، عاطفی ، عاشق پیشه، وطن دوست ، مردم مدار ، خدا و رسول باور ، و سهل انگار در تکلیف های دینی ، تلاشگر و نترس از شکست ، اهل طرح و ابتکار در پیشبرد کارها و پرواز فکر و مدیر و خلاق ، ببخشید، اینها را میگم ، تا اینجاش رو خودم باور دارم ، زحمت خواننده را کم میکنم . تا حالا هم که سحر رمضان ۱۴۰۰ ست و در ۶۴ سالگی برای اولین بار از گذشته می نویسم ، سینه م مالامال از عشق به همسر و فرزندانم ، سلولهای جانم پر از مهر ایران ، آرزویم سلامتی و خوشبختی فرزندانم، زندگی در وطن امن و امان است . نه جیره خوار و آدم هیچ دولتی و هیچ حزب و سازمانی بوده م ، و نه آرزوی سرنگونی و فرو پاشی کشورم را دارم ، به مظلومیت مردم و وطنم گاه می گریم .همسرم گفت احمد بنویس ، بگذار بماند، اهمیت ندارد الان کی خواهد خواند ولی بنویس . چهار قسمت نوشتم . بعد دو هفته نوشتنم دست نداد ، راست میگن مستمع صاحب سخن را بر سر ذوق آورد .هر چه نوشتم ، وای جغدی هم نیامد بگوش . بابام حرف که میزد و چیزی نمی گفتیم می گفت خب اووم بع کوو. یعنی یک بع بع بکن بفهمم فهمیدی . سحر ست، معمولا تا نزدیکای صبح بیدار می مانم تابا طرف های چینی سوال جواب کنم، اگر تمام شب بخوابم، صبح ما، آخروقت اونهاست، چینی ها که خودشون خوره کار هستند، از من تعجب می کنند، میگن پس تو کی می خوابی. .‌‌..گفتم تا بقیه خانواده خوابند کمی ظرفها را بشورم، چه کار آرامش‌ بخشی ست ظرف شویی اگر تکراری نباشه، حالا می فهمم چرا خانمها وقت آشپزی و ظرفشویی غیبت کردن و حرف زدنشان گل می کند ، پا منبری باشه صد تا بشقاب هم بشوری خسته نمیشی، راست میگن حرف نشخوار آدمیزاد ست . ولی بدون هم صحبت کم میارن . یک وردست باشه موافق حال ، پاس کاری کنه ، سخنی بگه و بشنوه ، نه دیگ سر میره نه حوصله . اگر نه حرفا جمع می شود ، فشرده میشه ، بعد در طول روز و شب بصورت" نق" آزاد میشه. پس خاستگاه نق را کشف کردیم، مردها هم حتما از کار که خسته میشن ، قبل رفتن خونه، بایدبروند جایی حرف بزنند ، خستگی بخانه نبرند. روس‌ها مثل همین کار را تو " بانیا " یعنی سونای روسی ،می کنند ، جمع میشن مردا و رفیقا ، تن لخت و شکم های آفساید ،هی داغ میشن و می زنن به آب پر از یخ و استکان پشت استکان ودکا ، و حرف و خنده و خالی بندی و پر بندی . همه رفیق بازی ها و باند بازی ها و مافیا بازی ها و بده و بستان های روس ها ، تو همین " بانیا "ها شکل می گیره . خب ما هم قدیما قهوه خانه داشتیم که قهوه نداشت ولی حال داشت و شاهنامه خوانی داشت . انگلیسی ها ، " پاپ " دارند ، از طرف دولت میان پیمانه سر بطری ها را اندازه می گیرند تا مبادا کم فروشی کنند ، گناهان شون زیادتر بشه. آلمانی ها " بی یر اشتوبه یعنی مثل اتاق آبجوخوری" ، دارند. هر ظرفش اندازه یک لگن آبجو جا میشه. چینی ها ،خیلی رستوران بازن. چینی ها که برادر خواهر ندارند، تک فرزندن، حلقه های همکلاسی تو چین حلقه اول ارتباط ست ، یکبار رفیقی مرا به یک رستوران چینی تو جنوب چین دعوت‌ کرد ، قبل اینکه در روباز کنه ، فکر کردم تعدادی سگ و آدم دارن دعوا می کنن، شنیده بودم سگ می خورن ، فکر میکردم مثل بقیه چیزا ، از طریق مذاکره و مصالحه می خورن. داخل که شدیم دیدم نه ، میز به میز، حلقه دوستانه ست ، ولی بلند بلند به زبان خودشان گپ می زدند ، به گوش نا آشنا و به جنگ و دعوا می نمود ، خیلی خنده های بلند ، گیلاس مشروب رو از این میز برای رفیق چند میز اونطرف تر بلند می کرد به چینی می گفت به سلامتی هر چه مردیه .به گوش من می آمد که فریاد زد: عووو ووق هاکا هاکا. اونجا باورم بیشتر شد که حیوونا طفلی ها با هم حرف می زنن ما میگیم عوعو ، واق واق ، عرعر ، جیک جیک می کنند ، نمیگیم شاید غزل و رباعی می خونند ، شاید فحش بالا و پائین به آدما میدن . شاید از زنش به اینجاش رسیده داره داد می‌زنه . شاید اتفاقی صاحب خونه ی حیوان دوستی نصیبش شده داره مدحش رو عرعر می کنه . ماآدما فحشمون شده خر ، گاو ، سگ ، حیوان. بر عکس، حیوونا بدترین نامردیی که رفیقشون بهشون بکنه میگن تو از آدم ها هم بدتری ‌ . برو دیگه ریخت انسانتو نبینم. آدم ها ما اسبا و خرا رو ، اخته می کنند همون یک سال یک تیر ،که کوپن فطری و خدائی مون بود رو هم پوچ می کنند کاری کردند که تو خجالت مادیون و ماچه خر بمونیم ، هه خودشونو نیگاه کن ، هر روز خشاب سهوتشوت شونو فشنگ گذاری می کنند ، به زن و مرد و کودک و حتی تازه گی به ربات ها هم چشم شهوت دارند ، اینهمه قرص و ویتامین و دوا و نرینه گاو و تخم کدام پرنده و کجای فلان چرنده کوفت می کنند ، به صغیر و کبیر نرم تن و سخت تن، می تازند. گیر که میفتند تو کیفر خواست شون قرائت می‌ کنند مرتکب اعمال دد منشانه ، حیوان صفتانه شده . ای بابا ، چی دارید میگید ، این شهوت بی حساب جنسی و زن باره گی که صفات ذاتی خود شونه، میخوان مستقیم بهشون برنخوره میگن نیمه شیطانی. خدائیش این شهوت بی مرزشون ، به هیچکدام از ما حیوونا مانند نیست ، همه رو چک کردیم . این رو خواهشا به ما نسبت ندین . همه ما این لذت فطری را یک سال یک بار تجربه می کنیم ، با رضایت طرفین. دیگه رفت تا سال دیگه. خروس استثنا ست ، اون بیچاره اگر با خودش بود اونم بافقط یک مرغ کاکل زری سر ببالین پر می گذاشتند و دنبال این همه لایک نمی رفت. خروس بیچاره هم در جهت افزایش تولید و جلوگیری از واردات تخم مرغ و خروج ارز، به منفعت آدم ها ، زحمت اینهمه مرغ را نه برای شهوت بلکه به قصد خدمت، قبول کرده. آدم ها رو ببین درجنگ تاج و تخت میلیون میلیون از هم می کشند ، می سوزونن، به چه وضعی ، اونوقت تو تاریخ می نویسند: چون گرگان درنده خو . عجب ! جهت تنویر افکار ، از گرگ آمار خواستیم، زدیم رو بلندگو همه شنیدند، گفت این شما و این صورت کشتار من ، کل زمستون پارسال ، فقط دو گوسفند خوردم ، حرومم باشه بیشتر خورده باشم ،بعدش برفا که آب شد ، مردار پرنده و چرنده سیرم کرد . اگر آدما ناراحتند ، سر تپه هر آبادی هر چند وقت یک لاشه گوسفند سقط شده بذارند ، اگر ما دور و بر رمه هاشون گشتیم شما دندونامو بکش . اضافه کرد اگر آدما مثل ما گرگا بودند که دنیا گلستان بود ، چند صد میلیون کشته ها شون رو به حساب خوی خودشان باید گذاشت، آدم کشی صفت خود آدماست. چرا میگن حیوان صفت ، دد منش، گرگ خوی. کلا مرام ما، مدار ما ، خط ما حیوانات محترم ، بر اساس فطرت و غریزه ست . همین جوری سیستم ناوبری مون ، تنظیم شده. نه به گاو و خر گله همسایه نظر داریم ، گویم که خوش بر و ابرو هم باشه . کنار هم که می شینیم تا جیره روزانه را نشخوار کنیم ، اصلا تو فکر و طرح حزب و حمله و جنگ و توطئه و ترور و انتخابات نیستیم ‌ . تن ماست و تقدیر خدا. ‌ ........ چگونه بازرگان شدمجلو اتاق بازرگانی بودم ، بقول ستار : تازه از راه رسیده، هنوزم خسته رام... دوباره دانشگاه ها باز شده بود، ما رفته بودیم انقلاب فرهنگی کنیم ، دو سال مشغول انقلاب فرهنگی بودیم، منکه نمی دونستم فرهنگ چیه، انقلاب چی‌ بود ، ترکیباتش چی میشه . این یکی دیگه نسخه روس‌ها نبود، جنسش چینی بود و زود به روغن سوزی افتاد ، فقط چلوکباب و ژیگو و راگو از منوی سلف سرویس کم شد ، و تعدادی استاد با سواد هم تصفیه شدند تا فرهنگ به دو سال متعالی شد و الحمدلله انقلاب فرهنگی به پیروزی رسید!! . دستاورد شخصی بنده از این انقلاب زود باز ده ، همسری همدل و یک ماشين وانت بود که از استانداری خراسان یک رفیقی لطف کرد و حواله داد رفتم بندر عباس گرفتم و بال بال زنان تا مشهد یکسره آمدم ، پولش را هم از برادرم قرض کردم ، بعدا فروختم، چیزی تهش موند که چند تیکه اثاثیه زندگی کردم و یک رنو دست دوم که خیلی کار گشا بود، بالاخره همین حواله وانت خیلی برکت داشت . و اما رفتن سر کلاس درس دانشگاه خیلی سخت می آمد ، هوایی شده بودم ، همش تو فکر کار بودم. یکی دو جا ، حق التدریسی بعد صد بار مراجعه برای درس ریاضی کار پیدا کردم، چند ساعت درس انگلیسی توی یک مدرسه دخترانه راهنمایی ، آخر تهران تو ، درس پیدا کردم ، یک موتور گازی پژو بل وام ۸۰۰تک تومانی اتاق رفاه دانشجویان ،خریده بودم ، از خوابگاه زنجان تا اونجا که می رسیدم چهل باز سر شمع میزد ، یک آچار شمع مثل هفت تیر کابوی ها تو کمرم داشتم ، هی باز کن ، فوت کن ، تمیز کن. ببخشید، این درس رو قبل تعطیلی دانشگاه همان سال ۵۵ ، داشتم، خیلی دست نخورده و دهاتی بودم ،به نزدیکای مدرسه که می رسیدم صورتم از دود چرب و دودی بود ، یک کت ظاهرا ژیگولی دست دوم هم خریده بودم ،ترک موتور مچاله می بستم ، قبل مدرسه موتور را به درخت می بستم و کت را می پوشیدم ، پشت در مدرسه رسیدم ،خیلی از تهرانی ها کم می‌آوردم، هم لهجه، هم پرروئی، هم که اینهمه دختر یک جا ، اونم تهرانی، اونم با شر و شور ندیده بودم ، پشت در از یکی پرسیدم دفتر مدرسه کجاست، رو کرد بقیه رو صدا زد ، یک موج دختر به ساحل در حرکت کرد ، یکی در رو باز کرد ، گفتم من معلمم، لرزان و ترسان ، دلم تاپ و توپ می کرد، یک مرتبه ولوله شد، فهمیدند دست پاچه شدم ، داش مشدی وار صدا تو گوشم می آمد بفرما ،بفرما ، کم کم تب دار شدم انگاری، چون الان و بعدش که مرور کردم اون فاصله و گذر از کریدوری که دخترا باز کرده بودند رو مثل حرکت ابر یادمه، توده داغ از خجالت شده بودم ، کریدور به این حرارت رد نشده بودم ، روی ابر خنده و شوخی و برو کنار برو کنار ،بچه دهاتی رو به مدیر مدرسه تحویل دادند، هنوز حجاب اجباری نبود، توی دفتر مدرسه لابلاي خانم معلم ها ، روی چی بود نمیدونم نشستم ، تا کول داون بشم ، بزحمت این درس را گرفته بودم ولی گفتم برگردم ،من حریف کلاس نمیشم. مدیر با صلابت مرا در پشت سر خودش پناه داد بطرف کلاس ، مثل طواف کعبه که آدم شانس بیاره پشت سر یک بلدزر سودانی بیفته ، راحت راه باز می کنه، تو کلاس معرفی کرد رفت . وقتی رفت بیشتر با تخته سیاه حرف می زدم ، چون تا رو به دانش آموزا می کردم انواع شکلک در می‌آوردند، چند تا اعضای یک باند، با هم به یک شکل دستاشون رو زیر چونه گذاشته بودند با هم زل زده بودند ، تا نیگاه می کردم زبونم بند می اومد، باز هم صحبت تخته سیاه می شدم ، البته فضا شوخ و شیرین بود ، ولی کم آوردم ، باید از مهد کودک شروع میکردم درس دادن تا عادی میشد برام. از وسط ده به وسط تهران نو پرت شده بودم ، اینجوری تب آلود شد .بعد چند جلسه ، تاب نیاوردم ،نرفتم . سوار موتور که بر می گشتم هی تکرار اون چهره ها به صورتم می خورد . حالا خسته از انقلاب فرهنگی بیوه مائو ، برگشته بودیم ، درسم نمی گرفت ، میزدم بیرون ، فکر کار کردن ، پول در آوردن ، خانواده را کمک‌ حال بودن ، سر کلاس نشستن رو سخت می‌کرد. من که پدر و مادر دانشگاهی و شهری نداشتم ، در سلسله کسانی که می شناختم هم بچشم نمی خورد ، هر چه تجربه می کردم اول بار بود ، به ابتکار خودم ، از ریشه یاد می گرفتم ، همیشه اسم بازرگان و تاجر می شنیدم خوشم می آمد، از نزدیک یکیشون رو ندیده بودم ، ولی اون بالا ها بالاتر از زمین ، تو نظرم بود ، حالا پرسان پرسان رسیده بودم دم در اتاق بازرگانی، ۲۴ و ۲۵ ، ساله بودم ، قیافه خلقی، پلشت نه ، ولی برای ترک موتور مناسب بود . چگونه بازرگان شدم .. ادامه دارداحمد رمضانیاحمد رمضانیThu, 06 May 2021 03:38:15 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/ورود-به-دانشگاه-۱۳۵۵-fb9mgyrx8k2tروی بالکن اتاق ۳۲۸ خوابگاه زنجان، درسته حسین ؟ ۳۲۸ بود اتاق ما؟ وایستاده بودم، بیکار ، طبقه سوم ، پشت خوابگاه بود بالکن ما، تو محوطه پشت ، مدتها بود تعدادی کمد لباس فلزی تک سلولی  کنار هم همین جور رها شده بود، می گفتند وسائل بچه هایی ست که گرفتند و بردند و خبری نیست کجان،  راست و دروغش معلوم نبود ، برای کسی مثل من که می‌خواست بترسه  ، ترسناک بود ، اونی هم که عزم جنگ داشت ، انگیزه ش جزم تر می شد ، حالا که بندی‌های رها شده،  راه‌های شکسته  شدن را روایت می کنند ، میگم حتما خود ساواک گذاشته که پیش چشم دوره های بعدی باشه،چرا نذاشتن تو انباری ، جایی .  خوابگاهی خشن بود ، هم سخت افزارش کهقیافش باشه ،  هم نرم افزارش که حال و هوای باشه.  نشئگی اون تخت و ملافه و کمدهای نو روز اول  و قاشق چنگال چلوکباب خوری ، زود پرید . شاه نپروند، هنوز کو تا برسیم به شاه و ساواک . نگاه های اندر سفیه سال بالایی ها،  مخصوصا انقلابی هاش،  وای اگر چپ هم بودند،  اوف اگر اصفهانی هم بودند،  تکون می خوردی،  با لهجه شیرین کارت زرد می گرفتی،  همه یادشونه  بچه مشهدی ها  این سوسول بازیا چییست  در آووردین ، آخه آب بازی کرده بودیم،  خارج مانیفست ، خیلی زود فهماندن اینجا قاه قاه و غش غش و عربده و بدو بدو و بزن قدش،  برو که رفتیم،  نداریم.  اینا رو که ساواک نکرد،  کارت ما ۵۵ بود دو رقم اولش باید به ۵۴ ی احترام میذاشت وای اگر ۵۲ ی بود . اونکه مثل اون  نشانه امپراطور  تو کارتن می تی کومان  تا می‌دیدی باید خم می شدی نه به اون معنی ،  یعنی باید احترام می گذاشتی ،   اوو   برق اول ست یا سازه،  مکانیک پس چی ،تا   طفلک شیمی اونا کارتشون رو رو نمی کردن اصلا.  جوجه جان،  جیگر جان،  اینجا خوابگاه نیست، اینجا قلعه" لیان شامپو"ست ، ما جنگجویان کوهستانیم .اونی که رد شد دیدی ، کلاسورش خالی بود،  کفشش  کتانی،  نخندید و سلام نکرد اون،  آها ، بارک الله  اون  ، اون چریک بود،  سال ۵ ، واویلا،  نخندی،  نگاه نکن، شناسایی‌ نکن ‌. اونی که بوی خوش داد، شیک بود ، رفت تو کلاس،  استاد بود  استاد مزدور،  همه کلاسهاش برقراره،  انگشتت  رو بکن تو لپت  بگو " مزدور برو گمشو " و فرار کن ، آره جونم ، قبل رسیدن گارد ، بزن در رو ، سوسولا باتوم بخورن نوش جونشون،  آره جوجه جون وقتی داری می فهمی خیلی چشمات مثل چگوارا میشه  . روی بالکن وایستاده بودم ، یک تیکه کاغذ یا اعلامیه بود ،چه مرگی بود تو دستم ، گفتم پاره کنم بریزم پایین،  چکار کنم  ، گفتم بهتر که آتش بزنم ،   آتش زدم  و ...بقیه ماجرا پایان هاف تایم اولاحمد رمضانیاحمد رمضانیThu, 15 Apr 2021 09:41:29 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/مسکو-قسمت-چهارم-y3u4yfbskeloیکی از آدم های کار کشته این اتحادیه تعاونی شوروی گفت ببین جوان ، من چندین سال بازرس کالاهای خریداری شده از ایران بودم ، کفش ملی را خوب می شناسم . اینجا سال ها بود جا افتاده بود ، شهرت خوبی داشت . از ۱۹۷۹ دیگه نیامد ، جاش کفش دیگری خریدیم . چی جواب بدم ، بگم چون " آقای رحیم ایروانی " ۲۵ میلیون جفت کفش تولید می کرد ، ۸۰۰۰ کارگر داشت ، به کشور بسته شماهم کفش فروخته بود ، " دانه درشت " و " وابسته به شاه ^ و بقول شما کمونیست ها " نوکر امپریالیزم ^ بود ، در اقدامی انقلابی و اسلامی ، دستش را از کارخانه و خونه و زندگیش ، قطع کردند . ۵۳ سرمایه دار ایرانی ، با ده‌هاهزار کارگر ، و صدها کارخانه از جمله همین کفش ملی ، مصادره و در خرداد ۵۸ سازمان توسعه صنایع بجای همه این کارآفرینان، تشکیل گردید. بند ب ، مصوبه شورای انقلاب اسلامي: ب: خروج اقتصاد ایران از وابستگی به نفت و احراز استقلال از طریق تولید نیازهای داخلی تا سرحد خودکفایی و توسعه صادرات ... کفش نخریدند ، دیگه بعد من هم هرگز نخریدند. بازار صادرات کفش ایران به روسیه ، که طی ده ها سال بدست آمده بود ، خشکید . یعنی یکی از بندهای مصوبه شورای انقلاب‌ محقق شد !؟ لنگه کفش ها را بردم خونه سیروس، بعدا گفت پدر خانمش ، دو جفت پوتین ها ش رو که هرلنگه ش یک شماره مختلف داشته برای خودش برداشته . ....... پایان حکایت سوم ...حاصل تجارت فقط پولش نیست ، لذت اصلی سفر هاش ست . از سفر کردن ،تفریحی بهتر سراغ ندارم . بهترین دیدنی و بهترین موزه هر کشور ، مردم آن کشور ند. اگر دوباره نوجوان می شدم زبان ملت ها را تا حد استعداد می آموختم، اگر چینی و روسی بلد بودم از تو دو میلیارد آدم بسیار رفیق پیدا می کردم ، الان که به چشماشون نگاه می کنم ، نگاه و لبخند و سکوتشون را نمی توانم ترجمه کنم ، حیف . میدونم چیزی به عمق تاریخ پشت نگاه و خنده و سکوت شان هست ولی حیف نمی فهمم ، می فهمم که نمی فهمم. اگر زبان بلد بودم فقط رسپشن هتل نقطه وصل به شهر نبود ، هر قهوه خانه چینی و روسی پاتقم میشد ، هر خانه ی میشد میهمان خانه، قلندری می کردم در کوچه ها ش. زبان در حدی خوبه که بشود جوک و شوخی و فحششون را فهمید . اون وقت درها گشوده میشود . جفت خوش حالان و بد حالان می‌شوی . همین میز شام روس ها و اوکراینی ها و گرجی ها ، به وقت عرق خوری هاشون ، یک کلاس تاریخه . مست ها ، از هر چه زیر چرخ کبود ست آزادند . من عرق خور نبودم ولی پای سفره شان می نشستم و نظاره همی کردم . حیف از وقت هایی که کنکور و مثلثات و تاریخ و اینها از ما گرفت ، کاش ، زبان ملت ها را می آموختم . حالا مرزها ، سیم های خارداری در چشمام نبود ، بلکه آغوش گشاده مردمی دیگر بود در آن سوی مرز . کاش مثل فوتبال ، زندکی داور چهارم می داشت‌، وقتهای تلف شده را که ما تقصیری نداشتيم رو حساب می‌کرد،این قسمت حکایت را تا آخرش بخوانید، زحمت کشیدم نوشتم، من تو عمرم يادم نمیاد غیر پیک دانش آموز، کتاب خونده باشم، حزبی و مکتبی و خط دار نیستم، کلا بی سوادم، بی سواد بهتره ، کتاب نخونده بهتره، هر چه بدبختی داریم سر همین کتاب خوان هاست، يعني بجز بدبختی چیزی نداریم. آدم کتاب خون و سواد دار و مکتبی ، دلش و فکرش مثل کتابخانه ش، قفسه بندی داره، اونهایی که با سواد میشن تا دنیا را بفهمند، مثل ورزشکارای زیبایی اندام ن، عضله جمع می کنند تا از بقیه متفاوت باشند، نه که حال خودشان بهتر بشه. من تمام دوره دبستان و دبیرستان شاگرد ممتاز بودم ، دانشگاه خوبی قبول شدم بی رابطه، بی سهمیه، اینش را ممنون شاهم ، ببخشید. هر چند آخراش رها کردم تا کار کنم، پول در بیارم. القصه مسکو چه شهر خوبیه ، روس ها جنس و منش شرقی و داش مشدی دارند ، اخلاق تی تیش مامانی و ننر مثل این غربیا ندارند، اصلا اهل چغلی دادن به پلیس و وکیل خبر کردن نیستن ، ماشین روبرو که چراغ داد یعنی پلیس تو کمینه ، حواست باشه، نه مثل آلمان ها که همه آنتن پلیسن، افتخار هم می کنند . روس ها دل گنده ان ، یک رفیق خوب روس ، بجایی برسه ، فراموشت نمی کنه ، ولی همکلاسی مکتب زده ايرانی قطار قطار داشتم ، بجایی رسیدند ، آیین اصیل رفاقت را به پست حکومت ریاکارانه فروختند، و فکر کردند خلیفه مسلمینن و ادای عدالت در می آوردند . دم همینا گرم ، قولی که بدی عمل کنی ، زیر تعهدشان نمی زنند ، هر چند هم زیاد سود کنی ،به جیب تو کاری ندارند، همونی که توافق کردی همون را انتظار دارند. به همین مرامنامه نا نوشته من هم عمل کردم و سود ها کردم ، در روسیه همین که دو طرف گفتند "قبول کردم - قبول کردم " مبنای میلیاردها دلار و هزاران معامله ست . یک نمونه کوچک با مزه ش رو بگم : وقتی وضعم بهتر شد و ماشین ب ام و خریدم و خونه ی بیرون مسکو ، همکارم یک ایرانی درس خونده روسیه بود و قلق کار را بلد بود ، تو بزرگراهی که از خونه ما، تا وسط مسکو می‌رسید با سرعت خیلی‌زیاد میرفت که حالش رو ببره بقول خودش ، ماشین خارجی خیلی کم بود، اولین ب ام و، سری ۷ ، را ما خریدیم ، خلاصه تو مسیر از دو سه تا پست پلیس رد می شد که همشون رادار داشتند، به پست پلیس که می رسید با همون سرعت یک عشق الله به پلیس بالای سکو می رسوند ، پلیس هم اون بالا چوبش را بالا می برد یعنی هم را فهمیدیم به عبارتی یعنی قبول . منظور شد . پست دوم و سوم هم به همین ترتیب. بعد آخر هفته ، یک جعبه ودکا می برد به اون پست اولی میداد ، برای تسویه حساب جرائم اون هفته . بعضی وقتا دیر و زود می شد ، قبول داشت . اون اولی با دو تای دیگه خودش حساب می کرد ، حلال واری . همین توافق های نا نوشته در تمام عزل و نصب ها ، مالی ، غیر مالی ، سیاسی و خلاصه توی خون روسیه جاری ست . هیچکس هم معترض نیست ،عیب و فساد هم بحساب نمیاد در این حدش ، هرگز هم از بین نخواهد رفت . همینجوری همساز و ذاتی فرهنگ شان ست . اشتباه نگیرید، این آیین رفیق بازی و اعتبار دادن به توافق و قول را با رشوه و دزدی های دولتی در بسیاری از کشورها از جمله خودمان، را اشتباه نگیرید. در روسیه هم این نوعش هم هست ، ولی رفیق هوای رفیق را داشته باشد و منش سفره گسترده و دست و دل باز ی ، و وفا داری سلسله نعمت یافته ها به ولی نعمت ، در سیاست و تجارت و وزارت و روابط داخلی و خارجی بین روس جماعت یک اصل نا نوشته ست . من این اخلاق را دوست میدارم. قانون سر جای خودش ، ولی جوامعی که خیلی به قانون فراتر از آدم ها جایگاه داده ند ،با همسایه ش هم از طریق وکیل آدم حرف بزنه ، خیلی کسل کننده ست . کی گفته هر قانونی از بی قانونی بهتره مگه کی نوشته، کی جا انداخته قانون اساسی صد سال و بیشتر، بالاترین ومقدس ترین قانونه، همه باید به خاطرش بمیریم ، اگر وضع من و شما و دنیا خیلی خوب بود ، منت دار این قانون اساسی ها بودیم ، حالا که وضع اینجور گند ، افتضاحه در تمام دنیا، همه‌ عمرمان سوخته همه جا قالتاق ها غالب ، از کی باید تشکر کنیم . من که فحش و نفرینش را نثار همه آن باسواد ها، فیلسوف ها ، صاحب نظرها می کنم که از جهل مردم برای خودشان مقام و جایگاه ساختند ، توده ها را شیفته کردند و پیاده نظام افکار خود کردند. بفرما، این دل عبرت بین ، همین میدان سرخ رو ببین ،ادامه میدم ...احمد رمضانیاحمد رمضانیSun, 11 Apr 2021 13:36:58 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/مسکو-قسمت-سوم-whg4wqagr9ukخواستم کمی به عقب برگردم ، که بگم چطور شد مسکو آمدم، از کجا پول ، برای چی . که یاد دهات کردم .بعدا عمری بود به عقب بر می گردم .ولی حالا ،یکی از روزهای ۱۹۸۵ ، روز چندم سفر اولم به مسکو بود ، تمام وجودم پر از شوق و ذوق ، که بالاخره آمدم مسکو . خیلی آرزو داشتم بیام شوروی رو ببینم یعنی کشف کنم . شاید من اولين تاجر جوان ایرانی بعد انقلاب بودم که به‌ شوروی آمده بود. برای یک تلفن زدن به ایران باید دو روز قبل ، رزرو می کردم تازه اگر میشد . ایناش اصلا مهم نبود . آمده بودم کفش ، لباس بافتنی کودک ، و زعفران به روس‌ها بفروشم.هنوز پولدار نشده بودم که برای حمل چمدان از کسی کمک بگیرم ، نمی‌دانم کجای مسکو بود ، با تاکسی آمده بودم یک جای جدید، اون دانشجوی ایرانی که چند روز پیش تو هتل آشنا شدم، سیروس نوروزی ،دمش گرم ، بچه کرمانشاه بود و منشش پهلوانی، خدانگه دارش، گفت یک اتحادیه تعاونی ها هست ، سایوز..فلان،اسم سختی داشت، گفت معمولا کفش از خارج وارد می کند، آمده بودم اونجا. تعاون؟! چه نام آشنا یی ، ماهم تو ایران بعد انقلاب ، کی زیر گوشمون خووند " تعاونی " خیلی درست کردیم ، ولی ما مثل بقیه ساختارهای وارداتی ، یک سس اسلامی هم ریختیم روش، تا مزه خارجیش معلوم نشه ، مثل بانک اسلامی. اینا از ما یاد گرفتن آیا ؟! یا ما از اینا ، ولی آخه عمر ساختمونش ۵۰ ساله بیشتر بود . پس ما از اونها گرفته بودیم . دخترکی برای راهنمایی آمد ، بغایت خوشرو چنانکه دانی ، به ما گفته بودند ، کا گ ب ، با همین ها تور پهن می کنه ، می‌فرسته سراغ خارجی های ندید بدید ، تا بخودشون بیان وسط تورن، زانو زده ، اونم چه توری ، اونم با چه وضعی. حالا خر بیار باقالی بار کن . دقیق نگاه کردم ، تور دستش نبود ، بعدا کاشف بعمل آمد که تو وطن خودمون هم از این تور گستر ها، وطنی ش را ساخت داخل درست کردند تا وابستگي بخارج کم بشه و ارزبری هم نداشته باشه، اسمش هم گذاشتند " پرستو " ، برای بعضی ها هم که گوشت خوار بودند، " مرغابی " به گمانم کارگر می افتاد و اعزام می کردند . پرستو که جرق و جونی نداره . ما تو دهاتمان ، وسط بیابون ، زیر یک درخت توت ، یک عارف و سالک پیر، دفن شده بود ، میگفتن پیر کلاته ، مردم تو گردنه زندگی ،جایی گیر می کردن ، می‌گفتن " یا پیر کلاته " ، کارشان ساز می شد . سهم و خرج و متولی و موقوفه و بارگاه هم نداشت بیچاره، یک تیکه پارچه ، می گفتند " لته " به درخت گره می زدی ، قبول بود ، پیر قانع بود . فقط هم یک خشت رو خاکش بود . تازه وقت توت خوری می میشد یک شکم توت هم می خوردی. القصه که یادش افتادم ، گفتم یا پیر هم کلاته ی ، هوامو داشته باش ، تو این تور نیفتم، یادم رفت از پیر مون بخوام که در فروش کفش هم کمک کنه ، البته مراجعینش نازایی و طلسم هوو و جن زدگی بود ، صادرات واردات موضوع کراماتش نبود. با خودم گفتم چقدر فرق دارند تورهای این کا گ ب ای ها ، با اونهایی که ایران در انتظارم خواهند بود . برگردم باید بنویسم، یک اتاق و صندلی دسته دار کنکوری،باید دقیق بنويسم ، از اولش که نوشته:النجاه فی الصدق . باید بعدا همشو بیاد داشته باشم . پشت سر دخترک، رفتم داخل اتاق ملاقات با خارجی ها می گفتند بخش پروتکلی. پیش فرض هم این بود که زیر صندلی هاش شنود داره . منکه نشستم، اگر گوش شنود را آزرده کرده باشم ، بدینوسیله حلالیت می طلبم . چمدانی را که به اندازه همه تولیدات کفش ملی جا داشت ، بر داشتم و روی میز گذاشتم . اونجا فهمیدم که کفش ملی بی مروت از هر کفش یک لنگه گذاشته ، کاش جفت بود چند تاش را میدادم به این پروفسورهای کفش ، راضی می شدند اقلا از یک نمونه سفارش بذارند، لنگه کفش ها را که دیدند، از زیر سبیل هاشون چیزهایی که به فحش شبیه تر بود صادر شد ، مستوره مقبول نیفتاد، برخاستند که بروند ، اون دخترک تور گذار هم نا امید شد و رفت ، بیخودی گناهش رو شسته بودم ، کاش یک چیز دیگه خواسته بودم از پیر کلاته. گفتم اقلا این دمپایی اوتافوکو، بخرید . هر خونه مردم این جماهیر یک جفت از این دمپایی ها را زنده یاد ، آقای رحیم ایروانی، فروخته بود ، برف و دریا و کفش ملی نزد خانم های روس ، سربلندی نام ایران بود ، گفتم از این دمپایی ها بخرید ، در برابرش هم کالا می خرم، چی دارید می خرم . بده دست خیرت رو . یکی از آدم های کار کشته این اتحادیه تعاونی شوروی گفت ببین جوان ، من چندین سال بازرس کالاهای خریداری شده از ایران بودم ، کفش ملی را خوب می شناسم . اینجا سال ها بود جا افتاده بود ، شهرت خوبی داشت . از ۱۹۷۹ دیگه نیامد ، جاش کفش دیگری خریدیم . چی جواب بدم ، بگم....ادامه دارداحمد رمضانیاحمد رمضانیSun, 11 Apr 2021 01:09:28 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/مسکو-۱۹۸۵-قسمت-دوم-cvno200dbdjvخوب روزگاری خوبی بود ، ولی با همه دهاتی بودنمون هم گله گاومون مختلط بود هم مدرسه مون ، گاوها گله ی ، سحرها می‌رفتند دنبال یک لقمه روزی، به چوپانی غیب الله و برادرش حبیب الله، که معاون صدر هیأت رئیسه شاخداران با برکت بود و شبانی چند شغله بود با حفظ سمت گوسفند هم می چراند ، شغل دومش رو اظهار نکرد که بعدا اعتبار نامه ش گیر نکنه ، دو تایی گاوها را پر شیر و نیم شیر بر می گرداندند، اونوقت ها هنوز رژیم سبزی خواری بین آدمها رایج نبود که مردم بگن غیبک و حبیبک علف حق گاوا را خورند ، صندوق های قرض الحسنه هنوزهم کشف نشده بودند، پس انداز مردم همین شیر پستان گاو ها بود و چند کیسه گندم و جو ، کسی منتظر یارانه و سهام عدالت نبود، زد و خوردها دست جمعی بود ، همه بستگان اون طرف و این طرف ، بدون سوال ، به قصد قربت سر و کله هم می‌زدند، یکبار یکی از گرد راه میرسه که وسط ده جنگ جاری بوده، چماقی گرفته و وارد معرکه شده ،گفتند تو چرا می زنی، گفته ما رو به هیچ و پیچ به پاسگاه می برن پس سهمی خودم را بزنم اقلا . اون وقتا دعوا که میشد همه ده را می بردند پاسگاه . حداکثر چوب و چماق اونم به نواحی مجاز نثار می شد، کارد و قمه و تیزی ، همین تازه گی ها بر اثر هنر هفتم و خب شکم سیری های بعد انقلاب الحمدلله ، جزو پروتکل دعوا شد . همين دعوا هم آنتراکت داشت و قبل پایان وقت توی پاسگاه جمع می شد . مانده بدهکار بستانکار کتک ها نزد فامیل ثبت می شد تا در دعوای بعدی تسویه شود . زندگی به تخم ، مرغها مون می گذشت و چه خوب می گذشت ‌ . مدرسمون هم مختلط بود و چه خوب بود . چقدر مدرسه مختلط خوبه ، اقلا دخترا هم گاهی پسرا روکتک می زدند ،حساب کار دستمون می آمد ، که این نبیره های حوا ، فقط سیب گاز نمی زنن، مثل شیرین ، جاش بیفته خودت رو هم گاز گاز می کنند . در مدرسه مختلط می فهمی دخترا هم قبل اینکه دختر باشن ، رفیقن، دل نازک ن ، احساس رقیق تر از تو دارن ، دل سوزند ، کسی زمین می خوره، دخترا زودتر بالا سرش بودن . کیف و وسایلشون تمیز تر بود . موجودات آسمانی حالا کنارمون ، هم نیمکتی پسرا بودند ، شبکه مجازی و پروفایل جعلی برای آشنا شدن لازم نبود ، خودبخود احترام بهتری را حقشون میدانستی ، خلاصه همین جور کنار هم که بالا می آمدیم ، می دیدیم جنس هامون بافت خدادادیش ، مثل پنبه و ابریشم در لطافت فرق دارند ولی هر کدام بر قامت خود زیبنده ند . ابروی خوش حالت و خوش اشاره ، رخ نسرین گون ، گیسوی پر تطاول ، زیبنده دخترا بود ، پسرا ، مرد بودنشان پسندیده بود . حال و هوای مدرسه مختلط کسل کننده نبود، رفتارها طبیعی تر بود .... می خواستم کمی به عقب برگردم ، که بگم چطور شد مسکو آمدم، از کجا پول ، برای چی . که یاد دهات کردم .بعدا عمری بود به عقب بر می گردم .احمد رمضانیاحمد رمضانیSun, 11 Apr 2021 01:05:45 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/مسکو-jtrdx7gcvmrf ..... ۲۵ - ۲۶ ساله بودم به میلادی میشد ۱۹۸۵ ، یک چمدان سنگین پر کفش ملی حمل می کردم‌، از کفش ملی جاده کرج تا مسکو، به چه جون کندنی تا کفش ملی رسيده بودم، بعد یک سال زحمت، دست خالی ، توانسته بودم ۵۰۰ کیلو زعفران بفروشم به شوروی ‌ . قصه‌ی دارد خودش . کمی به عقب بر می گردم . ...... توی ده ما که تازه بزرگ میشد ، دوره اوج اعلیحضرتی بود ، هم مدرسه ی ما، شیرین دختر سرکار استوار رئیس پاسگاه ده ما هم ، سهمی از شوکت و عظمت همایونی حقش شده بود ، کسی به شیرین حرفی می زد ، هر چه می تونست خود دختره میزدش، کم می آورد باباش دو ساعت بعد راست می‌آمد تو حیاط مدرسه ، در بدرقه و خوش آمد و لبخند تایید مدیر مدرسه ، بیچاره بچه دهاتی که خاطر شیرین را تلخ کرده ، سیر کتک می کرد ‌. اعلیحضرت صبح ها بیسکویت میداد ولی خب سرکار استوارش رو هم باید تحمل می کردی . یک روز گفتند تیمسار داره میاد از طرف خود اعلیحضرت، ژاندارم ها مردها را به خط کردند، برای بچه ها هم خبری خوش تر از بهم خوردن کلاس نیست ، از بس که درس خوندن کار زورکی، سخت ، خلاف فطرت کودک و نوجوان، مزاحم بازی و تفریح کودکانه ست ، خلاصه همه قبول دارید که هر خبر و حادثه ی که درس و کلاس‌ و مدرسه را بهم بزند ، خبر خوش ست . بچه ها را هم بردند دو سه ساعت دو طرف پاسگاه به صف نگه داشتند که تیمسار می آید ، گفتند درست بایستید بیسکویت میدن ، یکباره دیدیم ژاندارما همه بهم چسبیدند و صداهایی مثل دنگ فنگ منگ در آوردند ، تفنگ هاشونو بردند بالا بعد پشیمون شدند چسبودند به سینه ها شون و بخیر گذشت، ساکت شدند ، یکباره تیمسار موعود ظاهر شد ، قیافه ش می خورد که از سرکار عباس نژاد خیلی بالاتره، ندیده بودیم اینجور موجودی، خودش قد بلند بود، تازه یک سکو هم گذاشته بودند رفت بالاش، همه از جیک جیک و بازی افتادیم ‌ زیاد زیاد کف زدیم تیمسار چیزهایی گفت یک در میان نام شاهنشاه و باز کف زدن ما به اشاره غضب ناک آقای مدیر . بعد مقدمه پر کف، مکثی کرد و گفت: بیایید کمی به عقب برگردیم...، دهاتی ها اول و بعدش ما، فکر کردیم باید عقب بریم، از اطرافش عقب عقب کمی دور شدیم. داد تیمسار بلند شد، گفت شما را نمی گم تاریخ را میگم میگم به عقب تاریخ برگردیم. معلم ها بچه ها را به جلو هل دادند. چند تا از معلم هامون را دیدم با صدا خفه کن تو لپ هاشون می خندند. نزدیک بود تف هاشون فواره بزند . تیمسار رضایت داد ، از خوشحالی تمام شدن مراسم، کف زدن را ادامه دادیم، صف که بهم خورد، درست وقت برگشت گله گاو بود، اوضاع بهم ریخت، خرهای نر و ماده که تو راه با هم چت کرده و قرار گذاشته بودند، دو تا شون بی اعتنا به جدیت مراسم، قصد صحنه‌ های غیر مجاز داشتند، چند تا از ژاندارم ها خطر کردن و بین دو خر بال بال زنان مانع شدند و صحنه را شطرنجی کردند . خنده بچه ها و مردم زوجين الاغین را بیشتر بطرف هم تشویق می کرد. صحنه بیاد ماندنی خلق شد، معلم ها از این وصال هوسناک و اون که تیمسار به عقب تاریخ برگشت و مردم بطرف دیوار، از خنده بخودشون می تابیدند . ماچه خر، به نرخری که در محاصره گروهبانان نهی از منکر چشماش از حدقه بیرون زده بود و می گفت مگه فردا تو بیابون گیرت نیارم، با اشاره و وغمزه جواب میداد که من تقصیری ندارم . نمی‌دانم تو از صبح وقت داشتی، گذاشتی بعد ساعت اداری، اینجا، وسط چها راه ، اونم در اختتامیه میتینگ بازرس شاهنشاهی ، دیدار رومانتیک را به جنگ چریکی کشاندی.احمد رمضانیاحمد رمضانیSun, 11 Apr 2021 01:01:31 +0430https://virgool.ir/@ramazani.ahmad/خاطرات-یک-بازرگان-vdsyvygenwooخاطرات یک بازرگان باورم نمیشد وسط مسکو راه میرفتم، بچه که بودیم، از بلندی تپه های آبادی کوچک و کم آب زادگاهم، که همیشه در دل و جانم خانه دارد، اون روبرو در افق نه خیلی دور یک کوه سنگی خشک بودپد، می گفتند اونجا اروس ه، یعنی سرزمین روس‌ها، بین مارا یک رودخانه کم جان جدا می کرد، طرف ما یک پاسگاه کوچک با چند سرباز و بی مرز و بی حصار و بی ترس و آزاد ، طرف اونها ساکت و بی سکنه و ترسناک. مثلا باید وسط رودخانه بی آب ، مرز باشد ولی بچه ها می‌رفتند گوسفندانشان را رها می کردند، هیچ آبادی اونها در نزدیکی مرز نبود، فقط يک میله مرزی رنگ پرچم سرخ و جاده مرزی . اون دورتر می‌گفتند سیم خاردار و برق دار کشیده اند ، هر کس از اروس ها حکایتی از پدرش و کسی شنیده بود راست و دروع نقل می کرد، می گفتند رنگ پوستشان سفید و موهاشون بور و طلایی ه، تو گوشم مونده یکی مي گفت بابام رفته از اونطرف پسته از کوه زده یعنی چیده، سللات روس دیده ش گفته استوی استوی ، راست می گفته طفلک ، ایست به روسی میشد استوی. سللات همین سالدات یعنی سرباز. قصه ها می گفتند از این سرزمین ترس و افسانه و دست نیافتنی، می گفتند اون دورتر قطار هاشون دیده میشه، همه‌ آبادی ها به پشت سیم های خاردار دور از نوار مرزی کوچانده شده بودند، مرز در همه جا دست روس ها بود، سرباز های محلی را جاهای دورتر اعزام می‌کردند، حالا بعد ۱۵ -۱۶ سال به آرزوم رسیده بودم، مردم پشت اون کوه که مثل دیوار بین ما و همسایه ایستاده بود را می دیدم ، وسط مسکو بودم ،چقدر خوشحال ،چقدر ذوق زده، می خواستم از هر چیزی سر در بیارم . برای من که حالا مثلا بخیال خودم بازرگان شده و وارد سرزمینی پر از راز و رمز و ترس و حکایت و افسانه شده، خیلی کیف می کردم ، بهترین دوران زندگیم را اون روزها بیاد دارم، مثل اینکه گنجینه ی ، دفینه ی ، جزیره ی ،کشف کرده باشم. در کودکی هزاران بار با آن کوه و قصه هاش رؤیا ها می پروراندم. حالا اینجام ، ای بابا اینجا که خیلی جای با حالیه ،ترس نداره ، نصف شبی تو راه مونده بودم پلیس با ماشینش وایستاد سوال می کرد نمی فهمیدم فقط کلید هتل رو نشون میدادم ، بعد با یک بسته سیگار، رفیق شد ، رسوند منو تا دم هتل . نه سیبری .نه ماگادان. دمش گرم . اینا که با ما ین بقول مشهدیا . مردم در شتاب نبودند، آرام و مهربان، لباس ها ساده و آراسته . خانم های روس آراستگی و پوشش خانمانه و موی آراسته و صورت آرایش شده و مرتب انگار جزو فرهنگشان بود. مجسمه لنین هر گوشه و دیوار و میدان ، شعارهای حزبی مرتب و نصب شده ،يعني اداره و جای خاصی مسئول است ، معني ش را نمی‌شود فهمید ولی همه عکس ها صورت های شتابان وپر حرارت و مشت ها گره کرده و رنگ ها سرخ و داس برای درو دشمن و چکش نشانه پتک بر سر هر که غیر ما ، غیر خودی . جا به جا صف ، صف های بی دعوا . ایران که بودم می گفتند هر جا خارجی راه برود یک مامور کا گ ب در پی او چشم بر نمی‌دارد، من که ندیدم . سبیل استالینی که چپ های دانشگاه ما خطرش را به جان می خریدن، من که تو خیابان های مسکو ندیدم ، دختران در نقاشی روی پلاکاردهای انقلابی با دامن دراز و موی پاشیده و صورت خشمگین پشت سر لنین ،یعنی به پیش ، یعنی درو کنیم، بکوبیم ، ولی پایین تر از پلاکارد ، در پیاده رو، از این چهره ها خبری نبود صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی خانم ها خانم بودند ، ویترین به ویترین ،مغازه به مغازه، فکر انتخاب تازه ها، ، آرایش، مد، نو خواهی، ذوق خرید ، ذوق زیبا نمودن، لذت بردن از روز ، اززندگی . از آن‌ گردان فریاد زنان ، پشت سر لنین ، در کف خیابان خبری نیست. مرد بیکار و سرگردان ندیدم ،بازنشسته ها کیسه ای پارچه ای در دست در این صف و آن صف خواربار و سهمیه ها را خانه می بردند جنس ها فقط برای نیازها بود نه برای هوس ها ، مارلبرو و جینز آمریکایی ، هدیه ی نوباوه بحساب می آمد مردان مردانه لباس داشتند و زنان خانمانه، مرز جنسیت سوال بر انگیز نبود، اخلاق و خانواده و پاکدستی و کار سالم در شعارها و تلویزیون ترویج میشد ، مردم عادی نه از سیاهکل خبر داشتند و نه از اقلیت اکثریت شدن چریک های انقلابی دانشکاه ما از روی پاورقی های تفسیر لنینیسم، مردم نه سودای جنگیدن در افعانستان داشتند و نه خشم فشردن کلید شلیک موشک اتمی به قلب واشنگتن . آرزویشان دنیای خوب و شکم سیر و خانه‌ امن و شادی و تعطیلات منظم و دوستان گرد هم و بازیکودکانی که پیش چشمانش شان دنیا را شیرین می کنند، هر جا می رفتم کتاب خوان زیاد بود حتی در مترو در حال حرکت ، مردم کتاب می خواندند، کسی بی خانه کاشانه نبود، کارتن خواب و آواره ندیدم ، بیکار و بی حقوق وبی معاش کسی نبود . شکم ها گرسنه گی نداشت ولی چشم ها گرسنه چیزهایی که نداشتند ، نیازها تامین بود ولی هوس ها نه . حرکت برای معاش بود ولی آسمانی برای پرواز نبود، تلاش اگر بود پاداش نبود، اگر هم می دویدی با انکه می خزید آخر ماه، اجر و مزد فرقی نداشت ، عجب کارهای سختی در مسیر اشتباه کرده بودند این پیشاهنگ های کمونیست . خیلی زحمت کشیده بودند، کارهایی کرده بودند کارستان، از جایی تقلید و نمونه برداری نکرده بودند، همه ابتکار خودشان، زحمت و فکر خودشان ، از بیخ ریشه هر چه ، سرمایه دار، پولدار، تا مغازه دار و نانوا، و کشاورز و دامدار و راننده را بقول خودشان هر چه بورژوا و خرده بورژوا بود زده بودند ، همه عمله دولت شده بودند و البته دولت خدمتگزارخلق مثلا. استالین هر چه انقلاب قدرت در دستش گذاشته بود چندین برابرش پیروزی در جنگ به تقدس و قدرتش افزوده بود و هر چه مارکس و لنین تئوری تحویل داده بودند از ولادی وستوک تا آلاسکا ، تاخت و امر کرد و نهی کرد و اجرا و عمل کرد ، این که من الان می دیدم سیمای دو نسل بعدش بود‌. واقعا هم در حد حیرت کارها کردند این نسل نشئه انقلاب . به یک قوطی کبریت و یک عروسک و یک لیوان بستنی نگاه می کردی یک شماره استاندارد داشت یعنی تولید قاعده علمی دارد و یک قیمت حک شده ، این دیگه چطور ممکنه قیمت کبریت از اون نزدیک ژاپن تا آلاسکا ، از سیبری تا عشق آباد مثلا یک کوپک باشد، و کسی هم تخطی نکند، و درست توزیع شود و تولید کننده و حمل کننده و فروشنده و همه از معدن تا مصرف کننده و خود مصرف کننده حقوق بگیر دولت باشند. کار کمی نیست، حالا کار غلط یا درست ، این گونه نظامی برای اولین بار پی ریزی کردن ، آنهم روی کشوری که تمام عیار بجز ارتش خصوصی و اربابی و مالک و رعیتی بود ، گار حیرت آوری بود. گاگارین را ، الان کنار مجسمه ش ایستادم ، اولین فضانورد را همین سیستم حکومت برد فضا و آورد زمین سالم نشاند . همین سیستم حکومت ، وقتی آمریکا بمب اتم آزمایش کرد بفاصله کوتاه ، تولید و آزمایش کرد . یعنی وسط تحقیقات اتمی آمریکا آدم دارند. اینکه مارکس ،یک فیلسوف یهودی یک نظریه و کتاب نوشته حتما یک چیزی داشته که جوان بزن بهادری مثل استالین از زندان های گرجستان و سازمان ده با هوشی یهودی مثل تروتسکی و نابغه تئوری پرداز ی مثل لنین و صدها مبارز ضد پادشاه را دور هم جمع کرد و از دل یک فلسفه‌ ، نظام حکومت در آوردند، آنهم همه ش نو و مبتکرانه و برای اولین بار . همین جمع از خود گذشته و هوشمند در یک پیچ تاریخ ، فرصت طلبانه ، ساق تزار ضعیف شده را زدند و تا زانو زد گلوی امپراطوری و کلیسای پشتیبانش را چنان جویدند که خودش شد نسخه و راه کار و دستورالعمل پیروزی انقلاب های بعدی ، سال ها بعد خمر های سرخ در اون گوشه دنیا همین راه را مقدس دانستند و از جمجمه مخالفان مناره ساختند ، و در تمام دنیا شورش بر طبفه حاکم ، از چین و کوبا و ظفار، بگیر تا سیاهکل خودمان ، دستورالعمل اجرایی و روش قدم بقدم پیدا کرد ، کلیسای ارتودوکس بعنوان مظهر احمق کردن مردم ، در میدان سرخ ویران شد و بجای ناقوس ، پرچم داس و چکش بر کاخ کرملین نشان آزادی زحمتکشان جهان شد . حالا من وسط مسکو ، چه شهر خوب ،منظم ، مترو ش یک موزه مانند بود، ماشین ها روسی و بندرت خارجی با شماره قرمز یعنی سفارتی، همه چی مرتب ، آشغال و آلودگی، ترافیک و بوق و دود ، پارک دوبله ، تابلو بی نظم ، دیوار کثیف و نوشته دار ، بساط و دستفروشی هیچ جا نبود . هر چه می دیدم با وطن فرق داشت ، فرق نه ، اصلا دنیای دیگری بود . همه چی دولتی ‌همه چی مرکزی . تاکسی هم دولتی تا دستگاهی که توی خیابان بستنی و نوشابه کاواس که از نان درست می کنند ‌ اون هم دولتی یعنی بالاش نوشته بود نمیدانم مثلا سایوز فلان ، همه چی اولش یک سایوز یعنی اتحادیه فلان . مثلا همین بستنی طلاب مشهد که دوتا اوستا ی هنرمند زحمتکش در یک دهانه مغازه از سر صبح به مردم می دادند و دخل شون جیبشان بود و عشقشان لذت مشتری و حسن شهرت سرمایه به ارث رسیده شان ، اینجا زیر این پرچم سرخ، کیل و پیمانه و طبقه بندی آدم ها اینجوری نیست دیگه. گفتی تو چکاره ی : قناد، اوستای بستنی ساز . نه از حالا تو ( توارش ) بستنی ف هستی ،نه اوستا ‌ . مغازه مال کی بود: ارث پدری ،اونم از پدرش . خب ، شما تو ترازوی انقلابی ما ،میشی خرده بورژوا. مغازه ت بنفع خلق مصادره شد ، خودت هم کارگر اتحادیه سراسری انقلابی تولید مواد یخی، در خدمت خلق ،حقوق ۱۲۰ روبل ، بلند بگو زنده باد دولت خدمتگزارخلق. خ خ خواهر.....خیلی عالی توارش. الان که انقلاب جا افتاده دیگه مردم یادشان رفته این شهر هر محله بستنی فروش و کفاش و نانوا و خیاط و قصاب داشت ، صبح ها هر کدام به امید روز بهتر ،پر تلاش تر ، پر مشتری تر ، کسب و کار را شروع می کردند، چشمی به مشتری و نگاهی به رقیب داشتند ، مسابقه برای بهتر شدن لذتش فقط در آخر کار نیست ،خود دویدن و بالارفتن زندگی را سبز،و خرم می نمایاند. اینها خشک شد . همه شدند کارگر کارخانه‌ها ی دولتی ، خوب کار کنی بد کارکنی ، فرقی با بغل دستی نداری، حقوق بگیر دولت خدمتگزارخلق شدی.اینجا وسط مسکوی قبله گاه کمونیست‌های جهان ، یک مرکز خرید خیلی عریض و طویل اسمش سووم. یعنی فروشگاه مرکزی کالاهای عمومی. با همین هیبت و هیکل و اسم در همه شهرها ساختند تاشکند و عشق آباد و از مرز ژاپن تا مرز فنلاند ، همه شهرها سووم دارند ، الان هم هست . و اما از ثمرات و برکات مصادره اموال بورژواها و خرده بورژوا ها و فئودال ها و استثمار کنندگان طبقه پرولتاریا، از نگهبان دم در تا فروشنده و بالاترش همه با هم در فکر دزدي از دولت و راه های در رو . بالای در ورودی باز همان شعارهای خلقی ولی داخلش هر جنس خوب مثلا یک کفش که از آلمان شرقی وارد شده فوری شبکه ی میرفت زیر میز . و پول بیشتر میدادی می‌گرفتی. همه با هم یعنی هم مردم خریدار و هم بالا تا پایین این فروشگاه این زیر سبیلی را پذیرفته بودند اونم زیر سبیل پهن دولتی که مردم را آدمی به حساب نیاورده بود . اون شعارش رو میداد مردم هم کار خودشون را می کردند همه با هم همزیستی مسالمت آمیز بعد اون اعدام ها و تبعید های میلیونی. یک غول اون بالا نشسته بود ، یعنی خود همین دو نسل‌ قبل تر خودشون نشانده بودند اون بالا، غول با عمو سام در جنگ بود ، به حال و روز مردم خودش بی اعتنا ، مردم هم که دیگه نه حال و نه رمق و نه راهی داشتند ، پس با هم کنار اومده بودند، شهر آرووم و صلح آمیز و زندگی می چرخید . زندگی سخت نبود، جهش نداشت ولی گردش داشت . جالب بود، همه مسئولین ، رؤسای نواحی حزب ، وزیران، مدیران کل ، تا رئیس یک رستوران برای خودش امتیازاتی دست و پا کرده بود ، مردم هم همه را پذیرفته بودند. کسی اعتراض نداشت ، داد نمی زد، شکایت نمی کرد که ای چرا اون یکی بی صف چیزی گرفت، چرا اون ماشین سیاه دراز بی چراغ و پر سرعت از راه قرق شده گذشت ، اون رئیس کالخوز بهتر زندگی می کنه ، دختر و زن اون رفیق توپولف ، کفش و لباس فرانسوی دارند. خیر ، نخیر ، دیگه این جا افتاده بود . کسی حتی تو دلش هم، حتی تو خلوتش هم اعتراض نداشت ، بلکه برای زندگی خودش در همین دایره تنگ و کم دامنه راهی می جست که سهم بهتری ببره .القصه دیو و پری با هم زندگی می کردند، هر یکی کار خودش ، بار خودش ، آتیش به انبار خودش .روس ها مردمی با سواد و کتاب خوانن، هر خونه که میرفتی پر کتاب بود، خیلی ها هم یک پیانو داشتند ، موسیقی جزو فرهنگ اون دوره پادشاهی بوده، روس ها مثل ما نقطه جوش پائین ندارند، زود داغ نمی کنن ، بیخودی عصبانی نمی شوند ، خشمگین که شدند، عزم به تغییری کردند، سرد و داغ نمی شوند ، دیر پا و مصمم وبا شهامت و سخت کوش و با تحمل ن . نمونه انقلاب ،نمونه جنگ ، نمونه اینهمه راه و سد و کارخانه و معدن، کارهای حیرت آور در جاهای سخت ، آب و هوای بسیار دشوار . البته اینها خاصیت های ذاتی نژادی روس‌ها ست ، تحمل شرایط سخت ، آسان‌گیری در خورد و خوراک، طاقت دوری از خانواده . میخواستم بگویم ای همزبان ، دیگر مردمان را از روی دولت ها و جنگ و کالاها و فیلم و اخبار، نمی شود شناخت، به قيافه رفیق چینی م نگاه می کردم ، از خنده و سکوت و تأیید و صداهای ابراز احساساتش،نمی توانستم بفهمم چه جور آدمیه، هم سفره خانگي ش نشده بودم ، در غم و شادی و مراسم و روابط ش نبودم ،ملت ها مثل اقیانوس هستند ، از ساحل نمی شود شناخت ، تا بر سطح اقیانوس دریانوردی نکنی از بزرگی و خشم و آرامش و طوفان و نسیم و باد موافق و مخالف بی خبری . عمق آنرا وقتی در می یابی که غواصی کنی تا ببینی چه گوهر ها در دل آن نهان ست . ملت ها را چون اقیانوس باید دید ، باید هم نشین آنها شد باید همزبانی کرد در فرهنگ آنها غوطه خورد، اینکه لشکر روس و کازاک ها خاک ما را به توپ بستند و سرزمین‌ها ی ما را از ما جدا کردند، گناه این راننده تاکسی و آن پیرمرد که توی صف ایستاده چیست که به اشاره پادشاهی سر مست قدرت ، پدران پدرانشان راه غارت ایران در پیش گرفتند، جنگ ها جنگ دو ملت نیست همین سرشکستگی را از دربار زن باره غرق در لجن قاجار داریم، هر چه لعن و نفرین ست نثار آن دربار از جمله همه آن سالوسان روحانی دین فروشی که اجسام گندیده ی را با عناوین مردم فریب ، سایه خدا و ملائک پاسبان به خلق خدا قالب زدند و غالب کردند. نفرین بر هرآنکه با دین خدا و باور مردم کاسبی کند ‌. سربازان روس هم که در میدان کشته می شدند ، برده تزارهایی بودند که کليسای درباری و کشیشانی چون راسپوتین آنها را به اسم مبعوثین خدا بر سر مردم سوار کردند، و مردم در حد رعیت تزار تحقیر کردند. به حکم لایتغیر الهی ، روزی در رسید همان سربازی که در خاک غارت شده ما غنائم برای دربار تزار جمع می کرد و ارابه توپ می گرداند، بر تخت سلطان آتش کشید و در شمار لشکر بلشویک های سرخ در آمدند. در دو سوی مرز ،که مرز قدرت هاست ،نه مرز فرهنگ ها، مردم با هم بیگانه ند . فقط سپرها و شمشیرها به امر سلاطین با هم سینه به سینه و گلاویز شده اند تا جان ستانند ، مردم دو سوی رودخانه مرز که دور یک سفره ننشستند، هم آوازی و همدلی نکردند ، به ما آموختند آنسوی این میله مرزی دشمنان در کمین ند ، عشق به خاک تا همین سر حد ، عشق است از این نقطه ببعد خشم و قهر ست ، هر دانه که تا این حصار در زمین کنی ، آبادی و خدمت ست ، آن سوی خط ،خدمت به بیگانه ست و خیانت . مردم را قدرت ها از هم دور نگه داشته ند .نه بخاطر مردم ،به بهانه مردم ولی برای اینکه پایه های قدرت در سنگلاخ کینه و دشمنی به گمان خود، دیرپا تر می مانند .احمد رمضانیاحمد رمضانیThu, 08 Apr 2021 19:35:48 +0430