https://virgool.ir/feed/@r.lدکتری تخصصی مدیریت رسانه؛دبیراسبق اجرائی مجمع نمایندگان خراسان رضوی دریازدهمین دوره مجلس شورای اسلامی خانه کتاب و ادبیات ایران https://ketab.ir/book/22bad71d-b7c2-4325-a54c-4d8c70bc14bc مدرس دانشگاه.fa2026-11-11 16:05:46https://files.virgool.ir/upload/users/4213572/avatar/1Q374l.jpghttps://virgool.ir/@r.lhttps://virgool.ir/@r.l/خانه-کتاب-و-ادبیات-ایران-httpsketabirbook22bad71d-b7c2-4325-a54c-4d8c70bc14bc-vvj0dp6sfpfhچاپ دوم کتاب نقش مسئولیت اجتماعی در تجکیم سرمایه اجتماعی با طرح روی جلد متفاوتدر عصر حاضرکلید موفقیت حکمرانان در هر جامعه، از یک سو در گرو تحقق مسئولیت های اجتماعی آنها و از طرف دیگر توجه ویژه به سرمایه اجتماعی و ارضای نیازهای جوامع می باشد. سرمایه اجتماعی و مسئولیت اجتماعی دو عامل مهم‌اند که نقش اساسی در تحقق اهداف تصمیم سازان ومدیران درجامعه را دارند. اهمیت سرمایه اجتماعی به‌ اندازه‌ای است که از آن به‌عنوان عامل تسهیل‌کننده همه فعالیت‌های اجتماعی یاد می‌شود. تصمیم سازان در جوامع می بایست از اهرم‌های مختلفی برای ارتقاء عملکرد این سرمایه ها استفاده کنند که در عصرکنونی در کنار بهره گیری از هوش مصنوعی؛ لزوم استقرار عدالت اجتماعی نیز تضمین کننده بقای سیستم های اجتماعی می باشد.نقش مسئولیت اجتماعی در تحکیم سرمایه اجتماعی (ضرورت توجه به هوش مصنوعی و عدالت اجتماعی)نقش مسئولیت اجتماعی در تحکیم سرمایه اجتماعیدر عصر حاضرکلید موفقیت حکمرانان در هر جامعه، از یک سو در گرو تحقق مسئولیت های اجتماعی آنها و از طرف دیگر توجه ویژه به سرمایه اجتماعی و ارضای نیازهای جوامع می باشد. سرمایه اجتماعی و مسئولیت اجتماعی دو عامل مهم‌اند که نقش اساسی در تحقق اهداف تصمیم سازان ومدیران درجامعه را دارند. اهمیت سرمایه اجتماعی به‌ اندازه‌ای است که از آن به‌عنوان عامل تسهیل‌کننده همه فعالیت‌های اجتماعی یاد می‌شود. تصمیم سازان در جوامع می بایست از اهرم‌های مختلفی برای ارتقاء عملکرد این سرمایه ها استفاده کنند که در عصرکنونی در کنار بهره گیری از هوش مصنوعی؛ لزوم استقرار عدالت اجتماعی نیز تضمین کننده بقای سیستم های اجتماعی می باشد.دکتر رامین لطفیان دلوئیدکتر رامین لطفیان دلوئیSat, 06 Sep 2025 23:17:53 +0330https://virgool.ir/@r.l/رامین-لطفیان-دلوئی-vc6m25xwt9hsبحران آب از جمله چالش های مهم زیست محیطی منطقه خاورمیانه می باشد. بسیاری از کارشناسان نگران آن هستند که استفاده از منابع آب در ایران بدون در نظر گرفتن محدودیت آن در آینده مشکلات جدی را ایجاد می نماید.در چند دهه اخیر رشد جمعیت و توسعه ی فعالیت های کشاورزی و صنعتی باعث شده است فاصله بین نرخ تجدید و نرخ بهره برداری از آبخوان ها افزایش یابد و این شکاف در نتیجه وقوع خشکسالی ها بسیار عمیق شده است به طوری که کارشناسان, مدیریت بر مصرف منطقی منابع آبی آبخوان ها بالاخص در بخش های پر مصرف و کم صرفه اقتصادی از جمله بخش کشاورزی را خاطر نشان می سازند.رشد جمعیت و تغییر الگوهای مصرف موجب اهمیت تجارت محصولات كشاورزی برای كشورهایي با فقدان منابع طبیعي مطلوب و كافي شده است. از طرفي كشاورزی برای دستیابي به منابع زمین با شهرنشیني و صنعتي سازی در كشورهای در حال توسعه رقابت ميكند، كه این امر باعث كمبود منابع زمین در سراسر جهان ميشود. تجارت بین المللي نقش فزایندهای در برقراری ارتباط كشورها جهت تعادل بخشي به ظرفیت های موجود منابع طبیعي دارد (کیانگ وهمکاران ،2020). به عبارتي كشورهایي كه با وفور منابع طبیعي روبرو بوده، تولیدكننده و صادركننده عمده محصولات هستند و كشورهایي با منابع طبیعي ضعیف، واردكننده آن ميباشند. براین اساس تجارت محصولات كشاورزی برای كشورها با كمبود منابع طبیعي اهمیت فزایندهای خواهند داشت (کیانگ وهمکاران ،2020). چرا كه تولید مواد غذایي به طور مستقیم و غیرمستقیم به زمین و آب احتیاج دارد، تجارت مواد غذایي معادل انتقال زمین و آب در بین كشورهای مختلف است. مطالعه تجارت در علم خدمات اكوسیستم به تازگي یکي از مهمترین بخشهای تأكید شده برای تحقیق، به ویژه در رابطه با اثرات تجارت در اكوسیستم بوده است (هان وهمکاران،2017).مدیریت بحران در ایران به جای تلاش برای تحلیل اصولی و جلوگیری از مشکلات بخش آب، به درمان نشانه های بحران آب پرداخته است، درحالی که عوامل اصلی بروز مشکل با گذر زمان تقویت می‌شوند.اولین محرک بحران: رشد سریع و توزیع نامناسب مکانی جمعیتکشور ایران شاهد رشد قابل ملاحظه جمعیت در قرن اخیر بوده است. در طی دو دهه پس از انقلاب اسلامی، جمعیت ایران تقریبا دو برابر شده و در حال حاضر به حدود ٧٧ مییلیون نفر رسیده است. علاوه بر رشد ناگهانی جمعیت، توزیع نامناسب جمعیت نیز مدیران منابع آب ایران را با چالش جدی مواجه کرده است. افزایش مهاجرت از مناطق روستایی به نواحی شهری به منظور دستیابی به شرایط زندگی بهتر، جمعیت شهری را درحال حاضر به ٧٠ درصد رسانده است که بسیار بالاتر از رقم ٢٧ درصد در دهه 1330 و ٤٤ درصد در دهه 1350 می باشد. در حال حاضر هشت شهر ایران جمعیتی بالغ بر یک میلیون نفر را در خود جای می دهند و جمعیت کلان شهر تهران با وجود دسترسی محدود به منابع آب از مرز 14 میلیون نفر (معادل 18 درصد جمعیت کل کشور) گذشته است.با وجود این حقیقت که رشد جمعیت یکی از مهمترین عوامل بحران آب بشمار می‌رود، دولت ایران علاقمند به افزایش نرخ رشد حال حاضر جمعیت ( ١/٣ درصد)‌ می‌باشد. این علاقه ریشه در نگرانی های مربوط به توزیع سنی جمعیت در سالهای آتی دارد اما ضروری است در کنار رشد جمعیت اصلاح جدی در توزیع مکانی جمعیت و کاهش مصرف سرانه آب نیز مورد توجه جدی قرار گیرددومین محرک بحران: کشاورزی ناکارآمدایران، همواره از ناکارآمدی شدید بخش کشاورزی که وابستگی شدید به آبیاری و مصرف عمده منابع آب محدود کشور دارد، رنج برده است. این ناکارآمدی تا حد زیادی ریشه در اقتصاد مبتنی بر نفت دارد که موجب غفلت و عدم مراقبت از بازدهی اقتصادی بخش کشاورزی گشته است.با وجود این که تنها ١٥ درصد از اراضی کشور تحت کشت می باشد، بخش کشاورزی بیش از ٩٢ درصد از مصارف آب را به خود اختصاص داده است. بعد از انقلاب دولت تلاش کرد تا برای دستیابی به امنیت غذایی و افزایش درآمدهای غیرنفتی از بخش کشاورزی حمایت نماید. این حرکت از اهمیت بالایی به خصوص در خلال جنگ ایران و عراق برخوردار بود. با این وجود بازدهی اقتصادی این بخش به طور قابل ملاحظه ای کاهش یافته است به طوری که در حال حاضر فقط ٢٣ درصد از نیروی کار کشور در این بخش فعال بوده و تنها ١٣ درصد از تولید ناخالص ملی سهم دارد.فقدان یک برنامه جامع برای توانمندسازی کشاورزان و جوامع روستایی موجب شده است که اقدامات تشویقی سیاستگذاران ایرانی در راستای حمایت از کشاورزان مانند اختصاص یارانه های قابل ملاحظه به آب و انرژی به منظور بالا بردن رفاه آنان، با شکست مواجه شود. قیمت های بسیار پائین نتوانسته اند انگیزه های لازم را برای افزایش راندمان تولید در این بخش ایجاد نمایند.متوسط راندمان آبیاری در ایران کمتر از ٣٥ درصد بوده و تنها ٥ درصد از اراضی کشاورزی از سیستم‌های آبیاری تحت فشار بهره می برند. با توجه به الگوهای بارش، کشاورزی دیم از قدرت تولید قابل ملاحظه ای برخوردار نمی باشد. الگوی کشت موجود در ایران با شرایط و موجودیت منابع آب سازگار نبوده و عمدتا براساس انتخاب سنتی محصولات، شیوه های منسوخ کشاورزی و قیمت های تضمینی خرید محصولات توسط دولت تعیین می‌شود.سومین محرک بحران: سوء مدیریت و عطش برای توسعهبیش از هر عامل دیگری، بحران آب در ایران نتیجه سوءمدیریت در دهه های متوالی بوده است. ایران از تغییرات قابل ملاحظه اجتماعی-اقتصادی و سیاسی در قرن اخیر گذر کرده است. با وجود اینکه میل برای نوسازی سریع فواید اجتماعی-اقتصادی بسیاری را به همراه داشته است، فرایندهای نوسازی و توسعه سریع فاقد اثرات منفی بر منابع آبی زیست محیطی در کشور نبوده است. انقلاب اسلامی و فشارهای بین المللی بر ایران منجر به تشدید عطش توسعه و میل بیشتر به اثبات استقلال شده است. ایران در دستیابی به استقلال در عرصه سیاستگذاری و تکیه بر تخصص ملی در مقابله با تحریم های غرب بسیار موفق تر از سایر کشورهای درحال توسعه جهان بوده است اما توسعه سریع و احداث زیرساختهای اصلی که با کمترین توجه به اثرات درازمدت غیراقتصادی آنها انجام شده است باعث ایجاد مسائل متعدد آبی و زیست محیطی شده است که این موفقیت را زیر سوال می برد.با وجودی که تحریم های شدید بین المللی با محدود کردن دسترسی ایرانیان به فناوری‌های مدرن، فرایند توسعه را در ایران کند کرده است، اما برخلاف ادعای بسیاری از سیاستگذاران، مسائل آب در ایران لزوما ریشه در محدودیت دسترسی به فناوری و تجربیات فنی نداشته است. درواقع ایران از سیاستگذاری های غیر جامع و تلاش برای حل نمودن مشکلات با تکیه بر دانش کارشناسانی مجرب که متاسفانه به طور مستقل عمل می نمایند، رنج برده است. یکی از مهمترین عوامل این سیاستگذاری مجزا و ناهمگن، ساختار حکمرانی آب بوده است که ذی‌مدخلان و ذی‌نفعان بسیار و سلسله مراتب نامطلوب را به مدیریت منابع آب در ایران تحمیل کرده است.عامل اصلی توسعه ناهماهنگ در ایران و دیگر کشورهای خاورمیانه، اشتیاق بیش از حد برای رشد و توسعه بی وقفه بوده است که مانع از یک درک جامع ازروابط پویا و پیچیده و بازخوردی بین بخش‌های مختلف مدیریت شده است. یک چنین شرایطی در کشورهای توسعه یافته نظیر امریکا در مراحل اوج توسعه مشاهده شده است اما این کشورها توانستند با اقدامات به موقع مکانیسم های موثری طراحی کنند تا بتوانند با بسیاری از مسائل آبی-زیست محیطی در پس رشد و توسعه سریع مقابله و از وقوع آنها جلوگیری کنند.ﺭﺍﻫﻜﺎﺭﻫﺎﻳﻲ ﻛﻠﻲ ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﺁﺏﺭﺍﻫﻜﺎﺭﻫﺎﻳﻲ ﻛﻠﻲ ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﺁﺏ ﺩﺭ ﺟﻬﺎﻥ ... ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺯﻣﻴﻨﻪ. ﺳﺎﺯ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﻛﻤﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺁﺏ ... ﻣﻴﺰﺍﻥ ﻭ ﻧﺤﻮﻩ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﺭﺍﺿﻲ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ ﺁﺑﻲ ﺩﺭ ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺤﺮﺍﻥ.باتوجهبه محدودیت منابع آب در استان، اصلاح مدیریت منابع آب نیاز به فرهنگ سازی دارد، استفاده درست از این منابع تنها راه غلبه بر بحران کم آبی است. بر این اساس شناخت صحیح از فرآیند آبیاری، مدیریت بهینه آن، ترویج و نحوه استفاده مناسب تر آب کشاورزی رضوری است تا کارشناسان ترویج آموزش کشاورزی برای مقابله با کمآبی در سطح کشور و استان با اجرای برنامه های ترویجی تولید کنندگان محصولات کشاورزی و باغی و عوامل اجرایی این طرح را تحت پوشش طرح قرار دهند و با ارتقا دانش و مهارت در تولیدکنندگان و عوامل اجرایی موجب افزایش بهره وری منابع آبی و ارتقا کمیت و کیفیت تولید در مزارع و باغات شوند (رحیمیان، 1395). از مشکلات پیش روی کارشناسان ترویج مرصف بهینه آب، عدم بهبود مدیریت آبیاری، عدم مدیریت مرصف آب کشاورزی به خصوص در سدها، نداشتن تشكل های مناسب بهره برداری در بخش كشاورزی جهت ترویج کشاورزان از طرف کارشناسان، عدم آگاهی کشاورزان از بحران کمآبی و بی توجهی به آن، عدم دانش کافی کارشناسان ترویج جهت ارائه برنامه های مؤثر، پایین بودن راندمان آبیاری در اراضی آبی كشاورزی به دلیل عدم آگاهی و نداشتن ترویج مؤثر و به موقع، هدر رفنت سیلاب ها، نداشتن طرحهای مدیریت یكپارچه منابع آب در حوزه آبخیز، نداشتن الگوی كشت متناسب با ظرفیت پایداری منابع آب در منطقه از طرف کارشناسان ترویج، عدم اطلاع بهره برداران از روشهای نوین و همچنین عدم وجود کارشناسان متخصص و وارد در این زمینه است (حسین زاد و همکاران، 1392).با وجود اتلاف زیاد آب كشاورزی، سرمایه گذاری ها و تلاشها برای كاهش مصرف آب ناچیز است؛ زیرا در این راستا، تهیه برنامه های ویژه مستلزم تأمین منابع و سرمایه گذاری سنگین است كه دولت به تنهایی از عهده آن بر می آید؛ بنابراین، مدیریت آب كشور ناگزیر از توسعه مشاركت اجتماعی در بخشهای مختلف این حوزه و به دنبال آن، توسعه مشاركت زنان در این زمینه است. توجه به مشاركت زنان به منزله نیمی از منابع انسانی، از موضوعات و اهداف اساسی توسعه ی اجتماعی و اقتصادی در هر كشور به شمار می رود. به علاوه مشارکت زنان در تحقق اهداف توسعه پایدار محسوب میشود؛ ازاین رو، از شاخص های درجه توسعه یافتگی یک كشور، میزان مشاركت و نقش زنان در آن كشور است. باتوجه به پتانسیل های موجود در زنان و استعداد نهانی آنان میتوان در جهت انجام بخشی از اهداف و برنامه های توسعه از مشاركت آنان بهره جست. مشاركت زنان به معنی دخالت همه جانبه آنان اعم از هم فکری، مشاوره، همکاری، تصمیم گیری و اجرایی در امور اقتصادی، سیاسی و محیط زیستی است كه به آنان امکان میدهد در فرایند مدیریت جامعه مشاركت فعالی داشته باشند (نیکخواه و همکاران، 1398).رامین لطفیان دلوئیدکتر رامین لطفیان دلوئیدکتر رامین لطفیان دلوئیThu, 28 Aug 2025 03:11:56 +0330https://virgool.ir/@r.l/رامین-لطفیان-دلوئی-نویسنده-کتاب-نقش-مسئولیت-اجتماعی-در-تحکیم-سرمایه-اجتماعی-ضرورت-توجه-به-هوش-مصنوعی-و-عدالت-اجتماعی-necx4stebub9در عصر حاضرکلید موفقیت حکمرانان در هر جامعه، از یک سو در گرو تحقق مسئولیت های اجتماعی آنها و از طرف دیگر توجه ویژه به سرمایه اجتماعی و ارضای نیازهای جوامع می باشد. سرمایه اجتماعی و مسئولیت اجتماعی دو عامل مهم‌اند که نقش اساسی در تحقق اهداف تصمیم سازان ومدیران درجامعه را دارند. اهمیت سرمایه اجتماعی به‌ اندازه‌ای است که از آن به‌عنوان عامل تسهیل‌کننده همه فعالیت‌های اجتماعی یاد می‌شود. تصمیم سازان در جوامع می بایست از اهرم‌های مختلفی برای ارتقاء عملکرد این سرمایه ها استفاده کنند که در عصرکنونی در کنار بهره گیری از هوش مصنوعی؛ لزوم استقرار عدالت اجتماعی نیز تضمین کننده بقای سیستم های اجتماعی می باشد.دکتر رامین لطفیان دلوئیدکتر رامین لطفیان دلوئیThu, 28 Aug 2025 03:01:54 +0330