<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"><channel><title>نوشته های فاطمه اسلامی</title><link>https://virgool.ir/feed/@phateme.eslami</link><description></description><language>fa</language><pubDate>2026-11-11 23:47:11</pubDate><image><url>https://virgool.ir/images/default-avatar.jpg</url><title>فاطمه اسلامی</title><link>https://virgool.ir/@phateme.eslami</link></image><item><title>استرس و دیابت</title><link>https://virgool.ir/KHU-Cognitive/استرس-و-دیابت-klvipkxvlprv</link><description>نویسنده: فاطمه اسلامی و حسین ستودهارتباط بین دیابت و استرس از آن دست مفاهیمی است که در مرز روان‌شناسی و فیزیولوژی قرار دارد. شواهد نشان می‌دهد ارتباطی بین استرس عاطفی و دیابت وجود دارد که ریشه در توانایی مغز برای کنترل اضطراب دارد. این کنترل به عملکردهای اجرایی مغز بستگی دارد، فرآیندهایی که توجه، بازداری، حافظه کاری و انعطاف پذیری شناختی را کنترل می کنند و همچنین در استدلال، حل مسئله و برنامه ریزی نقش دارند.مطالعات منتشر شده بیان می‌کنند که یک واکنش زنجیره‌ای متابولیک که با مهار کم و ضعیف(کنترل توجه ضعیف) شروع می‌شود، فرد را در برابر اطلاعات، موضوعات، افکار یا فعالیت‌های وسوسه‌انگیز یا منحرف‌کننده آسیب‌پذیر می‌کند. مطالعات قبلی نشان داده‌اند که چنین آسیب‌پذیری می‌تواند منجر به اضطراب مکرر شود. و اضطراب به عنوان فعال‌کننده یک مسیر متابولیسم، مسئول تولید سیتوکین‌های پیش‌التهابی، سیگنال دهنده‌ی پروتئین‌های شامل اینترلوکین-6 (پروتئینی که بدن برای تحریک پاسخ ایمنی و بهبودی تولید می‌کند.)شناخته شده است.به هر حال افراد با مهار ضعیف، بیشتر افکار استرس‌زا را تجربه می‌کنند و کمتر می‌توانند حواسشان را از افکار تنش‌زا پرت کنند و به طور کلی، استرس بیشتری را تجربه می‌کنند و به علت مسیر متابولیکی اضطراب به پروتئین اینترلوکین_6, این افراد بیشتر از افراد با توانایی‌ مهار قوی در معرض دیابت هستند. البته وجود ارتباط بین استرس و دیابت امر جدیدی نیست بلکه این توضیح مسیر بیولوژیکی آن است که امری تازه به شمار می‌آید. مسیری ناشی از استرس که می‌تواند توانایی در مهار کردن را با بیماری‌ای مانند دیابت پیوند بزند. تحقیقات زیادی نشان می دهند که وقتی افراد استرس دارند یا مضطرب و افسرده هستند، التهاب افزایش می یابد و مسیری از توانایی مهار کردن به اضطراب، سپس التهاب و دیابت به وجود می‌آید. به عبارتی، ضعف در مهار کردن منجر به اضطراب، اضطراب منجر به التهاب و التهاب منجر به دیابت می‌شود.این داده‌ها از یک پژوهشی که در ايالات متحده بر روی ۱۲۵۵ میان‌سال انجام شد به دست آمده است. طی این پژوهش، توانایی شناختی آزمون شونده‌ها با فاصله زمانی دو سال بررسی شد. همچنین سطح گلوکز و انتروکلین-6 هشتصد نفر از آنان نیز به وسیله‌ی آزمایش خون مرتب چک می‌شد. طی این پژوهش محققان دریافتند که نه تنها بین التهاب و دیابت رابطه و همبستگی وجود دارد، بلکه میان التهاب و سایر توانایی‌های شناختی و بیماری‌ها نیز رابطه‌ای مشاهده می‌شود. البته نکته‌ای را بهتر است همین‌جا متذکر شویم که وقتی حرف از تاثیر مهار ضعیف بر التهاب می‌زنیم، به هیچ وجه منظورمان این نیست که این رابطه دو سویه است. بلکه برعکس، این رابطه کاملا یک طرفه‌ است. یعنی التهاب نمی‌تواند منجر به ضعف در مهار کردن شود و فقط برعکس این قضیه صادق است. همچنین مطالعات بر روی ارتباط میان استرس و دیابت حاکی از وجود یک حلقه باز خورد (لوپ فیدبک) در افراد مبتلا به دیابت است. به این صورت که افراد مضطرب بیشتر احتمال دارد که از درمان اجتناب کنند و از استراتژی‌های ناسازگار مانند سیگار کشیدن یا رژیم‌های غذایی ناسالم استفاده کنند که این موارد به شدت گلوکز خون را افزایش می‌دهد و فقط وضعیت را بدتر می‌کند. به عبارتی این افراد هرچه جلوتر می‌روند، فقط بدتر می‌شوند. به هرحال ما می‌دانیم سطح بالای گلوکز در خون می‌تواند بر شناخت و فرآیندهای شناختی نیز اثر بگذارد و از آنجا که درمان نیز اخلاق حرفه‌ای خاص خودش را دارد و رفتار مناسب و انسانی با یک بیمار این‌طور نیست که او را روی یک صندلی بنشانیم و به او دستور دهیم که باید انسولین‌ات را به موقع مصرف کنی یا باید فلان رژیم غذایی را داشته باشی، ما نیاز داریم که بیمار خودش از توانایی شناختی و تصمیم‌گیری خوبی برخوردار باشد تا خودش تصمیم بگیرد رژیم غذایی مناسبی داشته باشد و انسولینش را به موقع استفاده کند و برای درمانش همکاری کند.و در آخر، مداخله‌ی درمانی‌ای که محققین ارائه می‌کنند درمان‌های مبتنی بر مایند فولنس یا همان ذهن‌آگاهی است. چرا که تحقیقات نشان می‌دهند افرادی که مایند فولنس را بیشتر تمرین می‌کنند، از قدرت مهار قوی‌تری برخوردار می‌شوند و بدین ترتیب، سطح استرس خود را پایین می‌آورند و التهاب نیز کمتر در بدنشان اتفاق می‌می‌افتد و در نهایت، کمتر احتمال دارد که به علت استرس به دیابت مبتلا شوند. البته این به هیچ وجه به این معنی نیست که داروهای ضد التهابی یا داروهای محرک و یا حتی درمان شناختی رفتاری در این حوزه بی‌اثر عمل می‌کنند. اتفاقا هر یک از این موارد بسیار برای درمان و پیشگیری سودمند‌اند. اما آن چه که ایده‌آل به نظر می‌رسد، بودنِ همه یا بیشتر این موارد باهم است.</description><category>فاطمه اسلامی</category><author>فاطمه اسلامی</author><pubDate>Sun, 26 Jan 2025 20:07:53 +0330</pubDate></item><item><title>نوروساینس عادت‌‌ها</title><link>https://virgool.ir/KHU-Cognitive/نوروساینس-عادت-ها-znjnoxn4bcgs</link><description>نویسنده:حسین ستوده و فاطمه اسلامی عادت‌‌ها نقش مهمی در زندگی ما دارند. از کارهای روتین و روزمره گرفته تا سوءمصرف مواد همگی عادت به حساب می‌آیند و مدارهای مغزی یکسانی را فعال می‌کنند.  عادت‌ها، چه آن‌ها که نمود بیرونی بیشتری دارند مانند مدام چک کردن موبایل، و چه آن‌ها که جنبه‌ی شناختی و درونی بیشتری دارند مثل قضاوت کردن یا تصمیم‌گیری طبق یک الگوی مشخص، می‌توانند در حوزه‌ی نوروساینس شناختی مورد مطالعه قرار گیرند.دهه‌ها تحقیق برای رسیدن به نحوه‌ی عملکرد عادات در مغز انسان، نشان می‌دهد که عادت‌ها از 2 مکانیزم مغزی اثرپذیرند:    1. پاسخ دادن خودکار به تریگرها (نشانه‌های محرک که می‌توانند درونی یا بیرونی باشند)، مثل اسکرول کردن در سوشال مدیا که توسط سیستم پاسخدهی اتوماتیک انجام می‌شود.    2. کنترل هدفمند، مثل کنار گذاشتن موبایل برای انجام دادن کاری که توسط سیستم کنترل هدفمند مغز انجام می‌شود.  تعادل عملکرد این 2 سیستم، عادات ما را می‌سازند و کارهای روزمره‌مان را رهبری می‌کنند. لغزش این 2 سیستم، عادات ما را به هم می‌ریزند و این دقیقا همان چیزیست که باعث می‌شود شما به جای پسورد جدیدتان، پسورد قدیمی‌تان را وارد کنید. حتی در برخی موارد، لغزش شدیدتر تعادل این 2 سیستم، باعث انجام رفتارهای اجباری (رفتارهایی که مغزمان میل شدیدی به انجام آنها دارد؛ انگار که برای آنها طراحی شده است.) در اختلالاتی مثل وسواس فکری، اختلال خوردن و سوء مصرف می‌شود.  شکل‌گیری عادت‌ها زمانی رخ می‌دهد که سیستم پاسخدهی خودکار بر سیستم کنترل هدفمند و آگاهانه غلبه کند. این اتفاق در مواقع خستگی، تنهایی، گرسنگی و عصبانیت بیشتر رخ می‌دهد چرا که قشر پیش پیشانی کورتکس مغز به تعبیری خاموش می‌شود و رفتار و فکر کردن خارج از چهارچوب عادت‌ها بسیار سخت می‌شود. در این فرآیند تفاوتی بین عادات خوب و بد وجود ندارد. هردو تابع همین سیستم شکل‌گیری عادت‌ها هستند.  با درک این پویایی، می‌توان عادات بد را شکست داد و عادات خوب را شکل داد.   نوروساینس شناختی عادت‌ها، راه‌هایی برای تعادل بین این دو سیستم ارائه می‌دهد:    1. تکرار چندباره برای شکل‌گیری عادت‌ها مهم است. تکرار باعث ایجاد ارتباط بین علت‌های محیطی (تریگرها) و پاسخ‌ها می‌شود. در عین حال، پاداش‌دهی به رفتار و آپدیت ارزش پاداش‌ عادت‌ها توسط قشر اوربیتوفرونتال مغز نیز باعث تکرار بیشتر یک عادت می‌شود.    2. محیط تاثیر زیادی در شکل‌گیری و از بین رفتن عادت‌ها دارد. برای مثال، سهولت دسترسی به یک رفتار، باعث تکرار و تبدیل آن به یک عادت می‌شود. یا حذف تریگرها و نشانه‌های یک عادت، باعث حذف آن می‌شود. گرچه این امکان نیز وجود دارد که استرس و خستگی و فشار ددلاین، باعث کمرنگ شدن این سیستم و بازگشت به الگوهای قبلی شوند. به طور کلی کنترل روتین‌ها و عادات در مواقع استرس‌زا بسیار دشوار است.    3. دانستن نحوه‌ی مهندسی سیستم کنترل هدفمند، به تقویت و تضعیف عادت‌ها کمک می‌کند.مایند فولنس و کنجکاوی راهکار‌هایی هستند که برای شکل‌دهی عادات خوب و تخریب عادات بد ارائه می‌شوند.مسائلی که کنجکاوی نسبت به آن‌ها وضعیت عادات را بهتر می‌کند عبارت‌اند از:1.سیکل عادات. کنجکاوی نسبت به تریگرهایی که انجام دوباره‌ی یک عادت را فعال می‌کنند، رفتاری که پس از آن بروز داده می‌شود و عواقب پس از آن.2. تریگرها. داشتن مواضع بازتر و پذیرفته‌تر و کنجکاوی نسبت به امیال شدید و موج سواری بر جریان افکار.3.نتایج. توجه و کنجکاوی نسبت به عواقب منفی عادات که در آخر منجر به تغییر ارزش‌های پاداشی یک عادت با آگاهی بر منفی بودن نتیجه‌ی آن می‌شود.مطالعات در حوزه‌ی نوروساینس عادت‌ها فرصتی برای شخصی‌سازی درمان‌ها، تخریب عادات بد، شکل‌دهی عادات خوب و موثر کردن مداخلات است. این مطالعات نه تنها در درمان‌های فردی کارآمد هستند، بلکه می‌توانند بر استراتژی‌های سلامت سیاستمداران نیز موثر باشند. همچنین این مطالعات به ما نشان می‌دهد که به جای مقابله با فرآیند شکل‌گیری عادت‌ها در مغز می‌توانیم با چیدن استراتژی‌های مناسب، از این سیستم بهره‌مند شویم‌.</description><category>فاطمه اسلامی</category><author>فاطمه اسلامی</author><pubDate>Mon, 16 Dec 2024 01:10:39 +0330</pubDate></item></channel></rss>