https://virgool.ir/feed/@msmesoft.78fa2026-11-11 09:39:11https://virgool.ir/images/default-avatar.jpghttps://virgool.ir/@msmesoft.78https://virgool.ir/@msmesoft.78/پشت-دیوارها-شهریست-ooezkgjfechgروایت معروفی درباره برخی دروازه‌بان‌های مشهور و صاحب‌نام فوتبال وجود دارد که می‌گوید از اول بازی پست‌شان دروازه‌بان نبوده و بعضی‌هایشان حتی نوک حمله هم رفت‌وآمدی داشته‌اند ولی قصه‌شان اینطور پیش رفته که یک‌روزی دروازه‌بان تیم سر تمرین نیامده و این مهاجم سابق رفته درون دروازه و به جای پا از دستش استفاده کرده. بعدش تازه دوزاری همه و از جمله خودش افتاده که اصلا او برای دروازه‌بانی خلق شده بوده و تا امروز اشتباهی توی جاهای دیگر مستطیل سبز پرسه می‌زده. همین می‌شود که آن روز می‌شود نقطه عطف زندگی این دوست‌مان و می‌شود آنچه می‌شود و دیده‌ایم و شنیده‌ایم.این پی‌رنگ پرطرفدار در قصه خیلی از قهرمان‌های داستان‌ها و روایت‌ها پیدا می‌شود؛ یک انسان معمولی مشغول یک کار است و زندگی‌اش را آن کار تعریف کرده ولی دست قضای روزگار به صورت اتفاقی می‌اندازدش در یک کار دیگر که آنجا دیگر معمولی نیست و می‌شود قهرمان داستان. حالا این شدت و حدت را اگر کمی بی‌خیال شویم و به جای داستان‌های پریان بیاییم روی همین زمین خودمان، می‌شود از این دست تغییر مسیرها و نقطه عطف‌ها تا دل‌تان بخواهد در زندگی مثلا ساده آدم‌های دوروبرمان پیدا کنیم؛ یک آدم معمولی کل عمرش را تا یک روزی در یک کار مشغول بوده ولی کسی یا چیزی آن روز هلش می‌دهد داخل یک کار دیگر و می‌بیند که انگار همه دلش با این کار جدید است و پستی و بلندی گِلش خیلی خوب جفت‌وجور این جای جدید. پس بسته به سن و سال و وضعیت زندگی‌اش، کمی تا قسمتی شجاعت و جسارت را چاشنی تصمیمش می‌کند و «دل به دریا»زنان می‌رود جایی که تا دیروز پایش هم به آن باز نشده بود.با هم تعارف که نداریم، همه‌مان که الآن داریم توی این دانشگاه بالا و پایین می‌رویم، یک مسیر نسبتا مشابه را تا اینجا آمده‌ایم؛ مسیری که شاید حتی زیاد به آن فکر هم نکرده‌ایم و نمی‌دانیم چرا داریم گزش می‌کنیم. همان وقتی که هِر را از بِر تمیز داده‌ایم، خانواده و جامعه و محیط و هرچه موثر بوده در وجودمان، دودستی برمان داشته و گذاشته در مسیر و گفته است برو، حتی برخی‌هایمان رفتن هم دست خودمان نبوده و چون پشت‌سری‌ها داشتند جلو می‌رفتند، ما را هم با خودشان هل داده‌اند به سمت جلو: از دبستان تا راهنمایی، از راهنمایی تا دبیرستان و ریاضی فیزیک، از دبیرستان به سمت المپیاد و کنکور و از کنکور به شریف. خب وقتی از اول در همین مسیر مقدر شده بوده‌ایم، حتما سرزمین موعود هم برایمان معین شده و زیاد فکر نکرده‌ایم که این سرزمین موعود اصلا باید چه شکلی باشد و چه شکلی نباشد و ما چه نسبتی با آن داریم که تند یا آهسته داریم به سمتش می‌رویم.ولی این مسیر مقدر طاغیانی هم دارد که سرشان هوایی می‌شود و یک تُک پایی هم می‌روند پشت دیوار و می‌بینند آن‌طرف هم خبری هست یا نه؟ حالا یا می‌فهمند آنور جنگلی‌ست که رشد و بقا در آن کار آنها نیست و برمی‌گردند همین مسیر امن و آسوده را ادامه می‌دهند و یا می‌بینند تا اینجای راه را سر کار بوده‌اند و اصل جنس آن‌طرف است و دیگر پشت سرشان را هم نگاه نمی‌کنند. همین تجربه‌های شاید کوتاه و کوچک است که یک‌سری را می‌رساند به همان‌جایی که متعلق به آن هستند، به همان سرزمینی که عمری در فراقش سوخته‌اند.در واقع اهمیت تجربه و ناخنک زدن به حوزه‌ها و زمینه‌های جدید هم همین است که شاید تا الآن مثل مسعود شصت‌چی اشتباهی بوده‌ایم و اختیار و انتخابی در قرار گرفتن‌مان در موقعیت‌هایمان نداشته‌ایم، همینطوری دستی از غیب برون آمده و ما را گذاشته اینجا؛ به همین خاطر لازم است گاهی خرق عادت کنیم و بزنیم جاده‌خاکی تا شاید بهتر خودمان را بشناسیم و بفهمیم گل‌مان را از کجا برداشته‌اند که هنوز که هنوز است، دلتنگش هستیم.ترسی ندارد؛ جهان فقط همین جاده‌ای نیست که تا الآن ما آمده‌ایم، پشت این دیوارهای خودساخته‌مان هم شهر بزرگی‌ست و آدم‌هایی که آنها هم زندگی می‌کنند و شاید اصلا زندگی همان چیزی‌ست که آنها تجربه‌اش کرده‌اند و ما ول معطل بوده‌ایم.محمدجواد شاکرورودی ۹۱ مکانیک شریفسردبیر فعلی روزنامه شریف msmesoft.78msmesoft.78Sat, 22 Feb 2020 15:40:47 +0330https://virgool.ir/@msmesoft.78/چگونه-گفتمان-موفقیت-در-ایران-حاکم-شد-ixzhxs3oeognدر زمان تحصیل ما در دانشگاه شریف، «موفقیت» ممکن بود معانی متفاوتی داشته باشد. کسی که میخواست استاد دانشگاه شود، به دنبال موفقیت به معنای علمی بود و کسی که می‌خواست کسب‌وکار کند به دنبال موفقیت به معنای اقتصادی. اما الان موفقیت یک صورت بیشتر ندارد و آن «موفقیت در بازار» است؛ موفقیتی که همه چیز را در نسبت با پول می‌سنجد و به آن ارزش می‌دهد. در گذشته معیار درونی بودن موفقیت اندک ارزشی داشت ولی اکنون کاملا جنبه نمایشی و جلب توجه موفقیت اصالت پیدا کرده‌است. اما چنین تعریفی از موفقیت، کمتر از یک دهه است که در ایران رواج پیدا کرده است.در ایران بعد از انقلاب، گفتمان سیاست به طور جدی به گفتمان غالب میان مردم تبدیل شد. با تشکیل حزب جمهوری اسلامی، ایده اصیل انقلاب، یعنی جمع میان استقلال و آزادی و عدالت، ساختاری تشکیلاتی نیز به خود گرفت و آحاد مردم را به خود درگیر کرد. اما طی سالیان بعد و با انحلال این حزب به دلایل مختلف، جریان‌های مختلفی در کشور شکل گرفتند که هر کدام تنها حامل یکی از شعارهای اصلی انقلاب بودند. گفتمان استقلال‌خواهی خود را در سیاست خارجی جمهوری اسلامی متبلور کرد و دفاع در برابر دشمن خارجی را پی گرفت. گفتمان عدالت خواهی که از اول انقلاب نیز به صورت بسیار پررنگ وجود داشت، در برهه‌ای افت بسیاری کرد اما در دهه ۸۰ توانست دولت و مجلس را در دست بگیرد. گفتمان آزادی‌خواهی نیز در دوره‌ای به صورت پررنگ توسط جریانی پیگیری شد و سپس افول کرد. گفتمان استقلال کم‌کم تثبیت شد، هرچند دچار چالش‌های زیادی گشت ولی بین بسیاری از مردم و نخبگان پذیرفته شد که تا وقتی استقلال نباشد، صحبت کردن از هرچیز دیگری بی‌معنی است.اما سایر گفتمان‌های سیاسی در دهه ۹۰، توامان رو به اضمحلال رفتند؛ مسئله اساسی همه این گفتمان‌ها به یک چیز تبدیل شد: کارآمدی(بخوانید موفقیت) سیاست به دلیل ماهیت جمعی بودنش، اساسا در تضاد با موفقیت که ماهیتش کسب سود فردی و گروهی است قرار داشته است.از طرف دیگر حاکم شدن نوعی اقتصاد سیاسی خاص مبتنی بر شرکت‌ها و افراد (و نه دولت بزرگ) باعث شد که جامعه به سمت کسب منفعت شخصی و گروهی روی آورد و حتی بخشی از بدنه قدرت نیز سعی در حاکم کردن چنین گفتمانی را در دستور کار قرار داد.دانشگاه در ایران از همان ابتدا «موسسه فنون» بوده و نه دانشگاه به معنایی که در غرب وجود داشته و سعی در کسب علم داشته است. دست دانشگاه در ایران همیشه در جیب دولت بوده و از آنجا تامین مالی میشده تا به تربیت نیروهای مورد نیاز برای پیشبرد کشور برسد. اما هنگامی که ایران سیاست‌زدایی شد و اقتصاد سیاسی مبتنی بر شرکت‌ها حاکم شد، دانشگاه نیز برای تامین مالی و انطباق خود با جامعه، به سمت ایجاد شرکت‌های خصوصی رفت.در دانشگاه شریف اما به‌هرحال سنتی علمی وجود داشته و در تاریخ خود از حد «موسسه فنون» بودن فاصله گرفته است، اما امروزه با غلبه گفتمان موفقیت، کم‌کم چنین سنتی نیز رو به اضمحلال است و موفقیت در این دانشگاه نیز در حال غلبه پیدا کردن بر علم است.گفتمان موفقیت(حداقل در ایران) هیچ ایده‌ای درباره خود علم (در وجه نظری آن) ندارد؛ بنابراین یا دانشگاه را نابود خواهد کرد یا با چالش‌های اساسی مواجه خواهد شد. شاید مهمترین سوالی که ایده موفقیت باید بدان پاسخ دهد این است که «به فرض همه دانشگاه‌ها مانند دانشگاه‌های پزشکی در اختیار گفتمان کارآمدی قرار گرفتند و پولشان را هم تأمین کردند (که البته در واقعیت ممکن نیست)، اما آیا مسائل اساسی علم حل خواهد شد؟ پس چرا الآن دانشگاه‌های پزشکی با این مسائل اساسی درگیرند و هیچ راه‌حل مشخصی درباره تعیین آینده علم پزشکی و نسبت آموزش، تحقیق و درمان ندارند؟»محمدقائم خانی۸۴ مکانیک شریفعضو فعلی اندیشکده مهاجر و شهرستان ادبmsmesoft.78msmesoft.78Thu, 20 Feb 2020 23:29:36 +0330https://virgool.ir/@msmesoft.78/انتخاب-برای-بقا-i56vtxd5qjlaسالی که داشتم برای کنکور آماده می‌شدم، عملا هر گونه تفریحی را کنار گذاشته بودم، برای رسیدن به یک هدف : "میرم دانشگاه شریف، درس میخونم، استاد دانشگاه میشم و دیگه همه چیز حله..."کاری ندارم که این انتخاب عملی شده یا نه و یا چقدر احتمال رسیدن به آن وجود دارد. اما حالا که به گذشته نگاه می‌کنم، فکر می­کنم که چرا این انتخاب؟ پیشنهاد میکنم یک بار هم که شده از یک بچه در مورد شغل آینده‌اش سوال کنید. احتمالا یکی از گزینه‌های خلبان، دکتر، مهندس، معلم را به شما خواهد گفت. اما چرا این انتخاب‌ها؟ احتمالا الان هم اکثر اطرافیانتان یا به دنبال اپلای کردن هستند یا می‌خواهند کسب‌وکار خود را راه بیاندازند. همیشه موفقیت محدود به انتخاب‌های خاصی محدود شده است...پیشنهاد می‌کنم به دور از حرف‌های کلیشه‌ای و انگیزشی، نگاهی دقیق‌تر به خودمان بیاندازیم. طراحی بدن ما به گونه‌ای است که انتخاب‌های از پیش تعیین شده ­ای دارد. تحقیقات بسیاری این موضوع را نشان داده که یک فرد قبل از آنکه آگاهانه تصمیمی بگیرد، رفتارهای آن تصمیم نمایان می‌شود. در نتیجه می‌توان گفت که همه ما اول عمل می‌کنیم و بعد ذهنمان، توجیه خیالی منطقیمان را وارد می‌کند. در نتیجه وقتی حرف از انتخاب می‌زنیم، برخلاف تصور عموم، این انتخاب از قبل در ذهن ما تعیین شده است. اما سوال اینجاست که این انتخاب بر اساس چه ملاک­ هایی گرفته می‌شود؟سازوکار انتخاب احتمالا وابسته به عوامل متعددی است، ولی شاید بتوان گفت که مهمترین عامل برای انتخاب، تمایل به بقا است. ذهن ما از کودکی در حال ثبت و ضبط وقایع و اتفاقات روزمره است. تقریبا چیزی که در انیمیشن inside out وجود دارد. اتفاقاتی وجود دارند که تمایل به بقای ما را تهدید می‌کنند. در چنین شرایطی ذهن ما مطابق غریزه ­ی خود اقدام می‌کند و یا می‌تواند عملی متفاوت داشته باشد. ولی این عمل ثبت می‌شود و به عنوان یک راه حل مناسب بقا پذیرفته می‌شود. در نتیجه ذهن ما در شرایط مشابه اتفاق قبلی، حرکت خود را تکرار می‌کند و سعی در حفظ بقای ما دارد و نه رشد و تعالی. یادمان باشد که این موضوع با کمال طلبی و رشد و تعالی انسان در تضاد نیست؛ بلکه یک سیستم دفاعی برای بقا است که در زمان مناسب کار خودش را انجام می‌دهد.نکته جالب­ تر این است که چه بسا راه آسان‌تری وجود داشته باشد که همان کار با هزینه‌ کمتری انجام شود، ولی به دلیل اینکه ذهن ما پذیرفته است که یک راه حل برای بقا وجود دارد، از انتخاب راه حل دیگر می‌پرهیزد که مبادا بقا به خطر بیفتد. باید گفت که این انتخاب‌ها و روش‌ها لزوما بد نیست بلکه زمینه خیلی از موفقیت‌های فعلی ما است؛ در حقیقت ما به یک فرمول برای زندگی و برنده شدن رسیده‌ایم.برگردیم به مسئله خودمان: انتخاب‌های محدود موفقیت. در حقیت این انتخاب‌ها را نیز می‌توان در تمایل به بقا دید. بنا به هر دلیلی در گذشته خودمان(خصوصا در کودکی) این نمونه‌های محدود به عنوان موفقیت معرفی شده‌اند. این معرفی می‌تواند تجربه شخصی باشد یا معرفی از سمت کسی که با تمام وجود به او اعتماد داریم(منظور شخص خاصی نیست منظور هر کسی است که ما سعی کردیم مثل او باشیم یا در خیالاتمان برای هر انتخاب رضایت ایشان را جویا شدیم). حال ذهن ما می‌داند که اگر بخواهیم بقا داشته باشیم باید مثل این شخص عمل کنیم تا بقای خود را حفظ کنیم. بنابراین من هم سعی می کردم برای بقای خودم تحصیلات دکترا داشته باشم و تبدیل به استاد دانشگاه شوم.همانطور که گفته شده عملا نمی‌توان ذهن را وادار کرد که در لحظه تصمیم، انتخاب درستی انجام دهد. من هم یک روانشناس یا روانکاو نیستم که بتوانم چنین چیزی را تشخیص دهم، اما تجربه شخصی من نشان داده که اولین راه برای مقابله با این موضوع آگاهی نسبت به آن است. پیشنهاد می‌کنم پس از هر انتخاب و مشخص شدن نتایجش به آن خوب فکر کنید و ببنید کدام ویژگی شما باعث شده تا این انتخاب را انجام دهید. آیا مشابه این روش را قبلا برای زندگی خود نیز به کار برده‌اید؟ با همین دیدگاه به انتخاب خود از دانشگاه، رشته تحصیلی، آینده شغلی ترسیمی نگاه کنید. آیا این انتخاب برای خودتان بوده است یا برای بقا در یک چارچوب ذهنی معرفی شده؟همین نگاه کوتاه می‌تواند دسترسی‌های بسیاری برایمان ایجاد کند؛ دسترسی­هایی که ذهن، آن‌ها را به خاطر بسپارد و در انتخاب‌های بعدی به آن فکر کند. هدف این­کار پاک کردن انتخاب‌های قبلی یا اشتباه دانستن آنان نیست بلکه آگاهی پیدا کردن نسبت به انتخاب است. در این صورت ذهن ما سعی در بهبود انتخاب‌های خود و یا تکرار انتخاب‌های مثبت خود دارد.مطمئنا مسیر بسیار سختی برای رسیدن به انتخاب‌های مناسب در جهت موفقیت شدن وجود دارد و ایجاد آگاهی و تغییر مسیر‌های بقا برای ذهن بسیار سخت و دردناک خواهد بود. ولی اگر بخواهیم مسیر خودمان را انتخاب کنیم، باید درد‌های آن را نیز بپذیریم.علیرضا محمودزادهورودی 91 مهندسی صنایع شرفمدیر اجرایی سابق شتابدهنده شریفmsmesoft.78msmesoft.78Tue, 18 Feb 2020 00:43:32 +0330