<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"><channel><title>نوشته های محمدجواد اخوان</title><link>https://virgool.ir/feed/@mjakhavan</link><description></description><language>fa</language><pubDate>2026-11-11 13:04:30</pubDate><image><url>https://virgool.ir/images/default-avatar.jpg</url><title>محمدجواد اخوان</title><link>https://virgool.ir/@mjakhavan</link></image><item><title>اگر ایران در سیطره پهلوی‌ها می‌ماند</title><link>https://virgool.ir/@mjakhavan/اگر-ایران-در-سیطره-پهلوی-ها-می-ماند-zwq1upk6och2</link><description>#سرمقاله #روزنامه_جوان ✍️ محمدجواد اخوان هرچند در تاریخ از رخ‌داده‌ها سخن به میان می‌آید، اما بیایید یک‌بار هم که شده از فرض تحقق‌نایافته بگوییم. مثلاً اگر شاه مخلوع در ۲۶ دی‌ماه ۱۳۵۷ از ایران فرار نمی‌کرد یا کودتای ژنرال هایزر امریکایی ماجرای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ را برای او تکرار می‌کرد و پیروزمندانه به ایران بازمی‌گشت چه می‌شد؟ طبیعی است که با وجود بیماری‌های متعدد و ناشناخته احتمال زنده‌ماندن شاه چیزی بیش از عمر واقعی‌اش زیاد نبود، اما درهرحال اگر فرضاً چنبره سلطنت خاندان پهلوی بر ایران ادامه می‌یافت، اکنون در چه وضعیتی بودیم. مهم‌ترین مبنای ما برای پاسخ به این پرسش نوع حکمرانی و روند‌های حاکم بر ایران دوره پهلوی، خصوصاً در ۱۵ سال پایانی آن است.بر این اساس، اگر ایران در سیطره پهلوی‌ها می‌ماند، اکنون:۱- فعالیت تمامی احزاب و گروه‌های سیاسی در ایران ممنوع و فقط حزب رستاخیز مجاز به فعالیت بود. تنها نشانه بازمانده از قانون اساسی مشروطه انتخابات فرمایشی مجلس بود که با حضور اقلیتی از مردم برگزار می‌شد و اکثریت مردم در فرایند‌های حکومت نقش و تأثیری نداشتند.۲- همه مخالفان و منتقدان حکومت پهلوی تحت پیگرد ساواک قرار داشته، هرگونه اعتراضی سرکوب شده و زندانیان سیاسی در زندا‌ن‌هایی، چون «موزه عبرت کنونی» نگهداری شده و تحت شکنجه‌های قرون‌وسطایی قرار داشتند و نهاد‌های به‌اصطلاح بین‌المللی نیز همچون سکوتی که در مقابل نقض حقوق بشر در عربستان دارند، این موارد را هم نادیده می‌گرفتند.۳- ایران همچنان مملو از پایگاه‌های نظامی امریکا بود که مستشاران و نظامیان حاضر در آن‌ها از مصونیت «کاپیتولاسیون» برخوردار بوده و آزادانه و بدون ترس جان و مال ناموس ایرانیان را مورد تعرض قرار می‌­دادند.۴- قرارداد ناعادلانه کنسرسیوم نفت همچنان پابرجا بود، پهلوی‌ها در رقابت دیوانه‌وار با سعودی‌ها برای استخراج و خام‌فروشی نفت بودند و سود حاصل از فروش بی‌حدوحساب نفت خام در جیب کنسرسیوم غربی نفت و نیز فروشندگان تسلیحات و جنگ‌افزار به ایران می‌رفت و البته پادشاه هم سهم خاص خود را مطابق گذشته از کمیسیون قرارداد‌های خرید تسلیحاتی در حساب‌های بانکی‌اش در سوئیس دریافت می‌کرد.۵- با توجه به ناتوانی پهلوی‌ها در حفظ تمامیت ارضی ایران در ماجرا‌هایی، چون جدایی بحرین، آرارات، دشت ناامید، فیروزه و...، هیچ بعید نبود که در طول نیمه دوم قرن چهاردهم شمسی نیز بخش‌هایی از خاک ایران تجزیه شده یا به اشغال بیگانه درآید.۶- روزبه‌روز بر دایره نفوذ و قدرت بهائیان در کشور افزوده می‌شد و چه‌بسا اکثر وزرا و نخست‌وزیران از بهائیان و بهائی‌زادگان بوده و این نفوذ منجر به باز شدن باب ترویج افکار منحط این فرقه و سایر فرق ضاله در جامعه می‌شد.۷- ایران از نزدیک‌ترین متحدان رژیم‌صهیونیستی در منطقه بود و شرکت‌های صهیونیست فعالیت گسترده‌ای در حوزه صنعت و کشاورزی ایران داشتند. مستشاران یهودی در بخش‌های مختلف اقتصادی ایران حضور داشته و کنترل حساس‌ترین مراکز کشور را در اختیار داشتند.۸- حکومت نه‌تنها به دین و آموزه‌های اسلامی توجه نمی‌کرد، بلکه هم‌وغم خود را برای ترویج بی‌عفتی و از میان بردن حیا در جامعه دنبال می‌کرد. علاوه بر توسعه بی‌حدوحصر قمارخانه‌ها و مراکز فحشا، اعمال منافی عفت اعم از جنس مخالف یا همجنس، قانونی و آزاد اعلام می‌شد.۹- به‌جز چندده­‌هزارنفر که شامل اشراف متصل به دربار، امرای ارتش و سرمایه‌داران نوکیسه بودند، اکثریت جامعه ایرانی در محرومیت حداکثری قرار داشتند. مانند دهه ۵۰ که بر اساس برآورد بانک جهانی ۵۰ درصد جمعیت ایران زیرخط فقر قرار داشتند، اینک نیز بخش عمده‌ای از جمعیت روستانشین و حاشیه‌نشین از امکانات حداقلی از قبیل آب آشامیدنی سالم و برق، بهداشت و درمان و... هم محروم مانده بودند. حکومت توجه خود را معطوف به مدرنیزاسیون ویترینی شمال تهران کرده و درحالی‌که شمال تهران یکی از شیک‌ترین شهر‌های منطقه و حتی دنیا شده بود، اکثر مردم ایران را در فلاکت محض و فقدان امکانات نگاه می‌داشت.۱۰- ایران همچنان در زمره کشور‌های با جمعیت بی‌سواد بالا مانده بود، تعداد اندکی دانشگاه و شعب دانشگاه‌های خارجی در ایران وجود داشت که کارکردشان صرفاً آماده‌سازی دانشجویان برای اعزام به خارج در مدارج بالاتر بود. دانشجویان شانس کمی برای ادامه تحصیل در تحصیلات تکمیلی داشتند و فعالیت‌های دانش‌بنیان صرفاً در صورت مهاجرت به غرب امکانپذیر بود.آنچه در سطور بالا اشاره شد چیز عجیبی جز گوشه‌­ای اجمالی از نتایج ادامه روند‌های جاری کشور در ۱۵ سال پایانی حکومت پهلوی نبود. باید خدا را شکر و سپاس کرد که شر این بلیه از سر ملت ایران کم شد.? @mjakhavan</description><category>محمدجواد اخوان</category><author>محمدجواد اخوان</author><pubDate>Sun, 05 Feb 2023 09:36:49 +0330</pubDate></item><item><title>براندازی آن‌ها و انقلاب ما</title><link>https://virgool.ir/@mjakhavan/براندازی-آن-ها-و-انقلاب-ما-ixagy77ugx7g</link><description>#سرمقاله #روزنامه_جوان✍️ محمدجواد اخوان به آن‌ها گفته بودند که کار جمهوری اسلامی تمام است و چند روز که به خیابان بیایید و چند سطل آشغال که آتش بزنید، «این‌ها رفتنی هستند!» چند روز که گذشت و دیدند اوضاع آن‌طور که گفته بودند نشد، به ذهنشان رسید که بگویند «خب، باید همان کار‌ها را که آن‌ها در پاییز ۱۳۵۷ کردند، شما هم بکنید، تا بروند!» این بود که رفتند روی پشت‌بام و شعار دادند، منتها، چون شعار‌ها هم اثری نداشت، به سمت فحاشی رکیک رفتند تا از این ستون بلکه فرجی شود.به همین‌جا هم منتهی نشد، رفتند نعل‌به‌نعل هرچه را که در پاییز سال ۵۷ رخ داده بود ناشیانه شروع به کپی‌برداری کردند: سرودسازی و سرودخوانی، شعارنویسی و... اما ذره‌ای هم به ذهنشان خطور نکرد که چرا حتی یک‌دهم آن جمعیت گسترده‌ای را که مثلاً در تاسوعا و عاشورای ۵۷ به خیابان‌های تهران آمد، نتوانستیم به خیابان بکشانیم؟!این‌ها حتی متوجه دلیل شکست زودهنگام این رؤیایشان هم نیستند! عجیب هم نیست کسانی که تاریخ نخوانند و تنها پادکست‌های صوتی «شاه کشتار نکرد» زیباکلام را شنیده و مستند‌های لندنی تولیدشده با قطعات آرشیوی به سرقت رفته از صداوسیما را دیده باشند همین‌قدر ساده‌انگارانه باور می‌کنند که دلیل پیروزی انقلاب اسلامی، انسان‌دوستی شاه بوده و الآن، چون جمهوری اسلامی با براندازان مقابله می‌کند، هنوز دوام آورده است! آن‌ها خیال می‌کردند که در پاییز ۱۳۵۷ هستند و شرایط اجتماعی به‌صورت «اتوپایلوت» در ۲۲ بهمن آن‌ها را به مقصد خواهد رساند، اما زودتر از آن متوجه شدند که نه‌تنها خلبانان غربی این هواپیمای براندازی «ایجکت» کرده‌اند، بلکه موتورش هم آتش­‌گرفته و در حال سقوط است.انقلابی که در حال کپی‌برداری ناشیانه از روی آن بودند، اما چیزی فراتر از تصور محدود آن‌ها بود؛ متکی به اندیشه‌­های بنیادین مکتبی بود، آرمان‌های بزرگی داشت و احیای هویت یک ملت ریشه‌دار را مطالبه می‌کرد. با تمام ابرقدرت‌های مستکبر جهانی مرزبندی داشت و هیچ نیازی به جلب حمایت دول خارجی نداشت. در رأس آن رهبری دانا و متقی قرار داشت که چه قبل و چه بعد از قرار گرفتن در مسند قدرت، برای خود هیچ نیندوخت. شهیدانی جان‌فدا داشت که برای تحقق این آرمان‌های اصیل، عزیز‌ترین دارایی خود را نثار کردند. اعتلای ایران و تمامیت ارضی آن برای انقلابیون مهم بود و تاریخ شهادت می‌دهد که برای اینکه حتی چند سانتی‌متر از این خاک به دست بیگانه نیفتد، چه خون‌ها که بر این خاک نریخته است.البته فهم این اهداف والا و مفاهیم عمیق برای کسانی که نهایت آرزویشان التذاذ جنسی و آزادی حیوانی است، دشوار می‌نماید. از کسانی که سقف آرزوهایشان برداشته شدن مرز‌های عفاف در جامعه است، نباید انتظار داشت که بفهمند دویست‌و‌اندی هزار شهیدی که خونشان را نثار انقلاب اسلامی و فدای استقلال ایران کردند، چگونه می‌اندیشیدند؟ جماعتی که دربه‌در دنبال جلب حمایت فلان دولت یا مسئول غربی برای حرکت سیاسی خود هستند و بدون آن موفقیت خود را ناممکن می‌دانند، مگر می‌توانند بفهمند انقلابیونی با دست خالی چگونه ایران را از چنگال مستشاران امریکایی و صهیونیست‌ها می‌توانند خارج کنند و یا حال شهید مدافع حرمی را درک کنند که چند هزار کیلومتر‌ها دورتر از مرز‌های ایران مقابل هیولای تکفیر می­­‌ایستد؟ آیا کسانی که گوش‌وچشمشان را به بوق بن‌سلمان و چارلز دوخته‌اند، معنی شعار «هیهات‌­مناالذله» را می‌فهمند یا می‌توانند درک کنند چرا وقتی هم ژنرال هایزر امریکایی به فرماندهان ارتش شاه دستور کشتار تظاهرات‌کنندگان ایرانی را می‌دهد، مردم ایران از مسیری که برگزیده بودند بازنگشتند؟براندازی ناکام آن‌ها و انقلاب پیروز ما خیلی با هم فرق دارد و فاصله میانشان «تفاوت از زمین تا آسمان است.» البته آن نوجوان تاریخ‌نخوانده مشغول به فضای مجازی تقصیری ندارد. از دشمنی هم که ۴۴ سال است عزادار منافعش در ایران است، انتظاری بیش نیست. اما نظام آموزشی، فرهنگی و رسانه‌ای ما در پیشگاه احکم­‌الحاکمین باید پاسخ گوید که چرا تاریخ و آرمان‌های انقلاب را صحیح به نسل‌های بعدی منتقل نکرده‌ایم که نگرشی تا این حد سطحی و گاه کاریکاتوری از مبارزات و مجاهدت‌های یک ملت بزرگ برجای بماند.اینک می‌توان عمق بصیرت حضرت امام (ره) را درک کرد که حتی ماه‌ها قبل از پیروزی انقلاب اسلامی به خطر تحریف تاریخ انقلاب واقف گردید و در نجف هشدار داد که «درست آنچه را امروز برای ما روشن و واضح است برای نسل‌های آینده مبهم می‌باشد؛ و تاریخ، روشنگر نسل‌های آینده است، و امروز قلم‌های مسموم درصدد تحریف واقعیات هستند، باید نویسندگان امین این قلم‌ها را بشکنند.»? @mjakhavan</description><category>محمدجواد اخوان</category><author>محمدجواد اخوان</author><pubDate>Sun, 05 Feb 2023 09:33:16 +0330</pubDate></item><item><title>حرف خدا بر زمین نماند</title><link>https://virgool.ir/@mjakhavan/حرف-خدا-بر-زمین-نماند-tsfodxuyxbuy</link><description>#سرمقاله #روزنامه_جوان ✍ محمدجواد اخوان  یکی از اصلی‌ترین چالش‌های مدیریت راهبردی فرهنگی، انتخاب میان نگاه فعال و ابتکاری و یا انفعال و دنباله‌روی در طراحی‌ها و برنامه‌ریزی‌هاست. مسئله این است که آیا سیاست‌گذار فرهنگی باید به دنبال تسری یک یا مجموعه‌ای از «هنجار‌ها و ارزش‌ها» باشد یا آنکه خود را در این حوزه فاقد مسئولیت بداند و خنثی و یا حتی دنباله‌رو دیگران باشد؟هرچند چنین امری در نگاه تربیتی اسلامی تقریباً واضح و مبرهن است، اما لیبرال‌ها معمولاً سعی می‌کنند بر ضرورت بی‌طرفی در مدیریت فرهنگی تأکید نموده و در هنر بیشتر به‌جای محتوا، قالب را برجسته کنند. اما در واقع خودشان هم در عمل به این ادعا پایبند نیستند. در جهان غرب و بسیاری دیگر از کشور‌ها که لزوماً دینی یا ایدئولوژیک هم نیستند، هنجار‌ها و ارزش‌هایی نوشته یا نانوشته وجود دارد که حکومت‌ها از ترویج آن‌ها حمایت کرده و حتی با تخطی‌کنندگان از آن برخورد می‌کنند. اینکه حکومت مروج طیفی از ارزش‌ها و هنجار‌ها باشد تقریباً جهان‌شمول است، اما اختلاف بر سر مصادیق آن است.به‌عنوان نمونه در بیشتر کشور‌ها استعمال مواد مخدر تخلف یا جرم و نیز یک ضدارزش است و هیچ‌کس به نام «آزادی» و «حریم خصوصی» آزاد نیست که این مواد را در جامعه توزیع و یا در ملأعام مصرف کند. چرا استعمال مواد مخدر برای حکومت‌های لیبرال و غیرلیبرال عادی انگاری و جزو حقوق طبیعی بشر قلمداد نشده است؟ چرا حکومت‌های غربی به خود اجازه می‌دهند در مسیر دسترسی معتادان به مواد مخدر اختلال ایجاد کنند و هیچ‌کس از روشنفکران در غرب به خاطر این اجبار دولت‌ها را تقبیح نمی‌کند؟گاه گفته می‌شود، چون اکثریت مردم مواد مخدر را قبیح می‌دانند، بنا بر قاعده دموکراسی این اجبار وضع شده است. اگر این‌طور است چرا اغلب کشور‌های اروپایی از ایالت‌های امریکا در برگزاری «رفراندوم ماری‌جوانا» تبعیت نمی‌کنند و کل آزادی مواد مخدر در کشورشان را به رأی عموم نمی‌گذارند؟ مگر نه این است که در بیشتر کشور‌های غربی که رفراندومی با این موضوع برگزار شده، آزادی مواد مخدر عمدتاً از صندوق‌های رأی بیرون آمده است. اگر واقعاً مبنا همین باشد اصلاً بعید نیست که چند سال دیگر مواد مخدر کلاً در غرب آزاد شود. مثال‌های دیگری هم هست. یک قرن پیش، قریب به ۱۳ سال شرب خمر در امریکا ممنوع بود و اکنون یک امر عادی و قانونی است. آن ۱۳ سال با چه مبنایی ممنوع بود و اکنون بر چه اساس مجاز است؟ پاسخ این است: سلیقه انسان.نکته اصلی این است که آیا سرنوشت مادی و معنوی جامعه بشری به عقل ناقص و در حال تطور افراد معدود سپرده شود یا مبنایی بالاتر از تجربه ضدونقیض بشر در میان باشد. اگر امرونهی‌ها بر اساس سلیقه بشر باشد، نتیجه آن است که در کشور‌های غربی حتی کشتن یک انسان هم در قالب سقط‌جنین قانونی می‌شود. در جامعه دینی مبنایی عمیق‌تر وجود دارد و آن اوامر و نواهی الهی است. روشن است که اینجا منظور محکمات و ضروریات دین است که فرموده‌اند «حَلاَلُ مُحَمَّدٍ حَلاَلٌ أَبَداً إِلَی یوْمِ اَلْقِیامَه وَ حَرَامُهُ حَرَامٌ أَبَداً إِلَی یوْمِ اَلْقِیامَه». اگر سلیقه اجتماعی به هر دلیلی آسیب ببیند و ارزش‌ها دگرگون شوند، هم حلال و هم حرام در جای خود باقی مانده‌اند. وظیفه حکومت ترویج دستورات اسلامی و تثبیت آن در جایگاه «معروف» است و جامعه‌ای که اسلامی است، «حرام» حتی اگر عده‌ای بدان مبتلا باشند از منکر بودن خارج نمی‌شود.هنر دستگاه‌های فرهنگی، رسانه‌ای و تبلیغاتی این است که بتوانند جهت‌گیری صحیح و شریعت‌پایه را با قالب‌های متناسب با ذائقه عمومی عرضه کنند. با توجه به بنیان‌های فطری مفاهیم و گزاره‌های دینی، اکثریت انسان‌ها نوعی کشش درونی به سمت این مفاهیم دارند، اما دوری از تربیت دینی یا فاصله‌گیری از گفتمان توحیدی گاه سبب استبعاد این موضوعات برای برخی شده است.نکته اصلی آن است که ساختار‌های مدیریت فرهنگی و فعالان این حوزه، مبانی ترسیم‌شده دینی را برای خود باید حجت تلقی کنند و نباید هجوم خرده‌فرهنگ‌های رقیب موجب عقب‌نشینی آن‌ها شود. اگر ایستادگی بر شاخص‌های توحیدی و اسلامی با استهزای معارضان دین مواجه می‌شود نباید تعجب کرد که «مَا یَأْتِیهِمْ مِنْ رَسُولٍ إِلَّا کَانُوا بِهِ یَسْتَهْزِئُونَ». مهم آن است که هوچی‌گری و اتهام‌افکنی دشمنان خود نشانه‌ای از قدرت تأثیرگذاری پیام‌های دینی و الهی است.</description><category>محمدجواد اخوان</category><author>محمدجواد اخوان</author><pubDate>Mon, 23 Jan 2023 23:31:57 +0330</pubDate></item></channel></rss>