https://virgool.ir/feed/@milad918068fa2026-11-10 20:54:35https://files.virgool.ir/upload/users/4972953/avatar/avatar.pnghttps://virgool.ir/@milad918068https://virgool.ir/@milad918068/امپراطوری-ذهن-2-gyc5smcoi7sqدرود بی‌کران 🌿همه ما انسان‌ها از درد و رنج بیزار و طالب لذت و آسایشیم. اگر بپرسند لذت‌بخش‌ترین چیز در دنیا چیست؟ با اینکه جوابش ممکن است به ظاهر یک چیز باشد، اما می‌توان چیزهای مختلفی را نام برد که از یک جنس نیستند. مثلاً هم می‌شود گفت خوردن فلان غذا، هم می‌شود گفت ریاست کردن و امر و نهی کردن. خوب که نگاه کنی، جنس این لذت‌ها با هم فرق می‌کند. علتش چیست؟گفتیم نفس از چهار جزء است: عقل، غضب، شهوت و وهم. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۲۴)هر کدام از این‌ها یک درد و یک لذت دارند. اساساً لذتشان در برآورده شدن مرادشان و رسیدن به مقصودشان است، و درد و رنجشان هم در دور شدن و عدم دسترسی به خواسته‌شان است. حالا هرچه که باشد.اساسی‌ترین اصول برای جهت دادن به این مطلب و پایه آسایش و آرامش (به‌نوعی قلق زندگی راحت) این دو تا است:یکی اینکه باید بدانی این لذت و درد مثل صفر و یک نیست، بلکه یک بازه است که بسته به آن می‌تواند درد بیشتر یا کمتر باشد (و بالعکس، لذت بیشتر یا کمتر). مثلاً زمانی که شهوت قصد سیر شدن می‌کند، گرسنگی یک درد محسوب می‌شود؛ گرسنه‌تر، درد بیشتر. پوشیده نیست که خوردن هم لذتی است؛ هرچه غذا لذیذتر، لذت بیشتر.دوم اینکه بین این اجزاء نفس، برای این درد و لذت همپوشانی‌ای هست که بسته به تربیتی که از نفس می‌کنی می‌تواند جای همدیگر را پر کند. مثل زمانی که گرسنه‌ای اما ایثار می‌کنی و خوراک خودت را به گرسنه‌ای دیگر می‌دهی؛ لذتی که حاصل می‌شود، درد گرسنگی را می‌پوشاند.ما تا اینجا درباره یک نفس عادی سخن گفتیم. اما به راستی یک نفس مشکل‌دار چطور است؟هر چیزی به اندازه خوب است. معمولش این است که وسط کار را در نظر می‌گیرند؛ نه تندرو، نه کندرو، میانه‌رو.برای این چهار جزء هم همین‌طور است:· اگر عقل در اندازه خود قرار گیرد، حکمت حاصل می‌شود.· اگر شهوت متعادل گردد، عفت شکل می‌گیرد.· اگر غضب در جایگاه خود بنشیند، شجاعت حاصل می‌شود.· و اگر وهم نیکو گردد، فضیلت عدالت حاصل می‌شود. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۳۲ و ۳۵)متعادل کردن این‌ها سخت‌ترین کار دنیاست؛ مثل بندبازی کردن بر نخی در حد ناپیدا!این چهار فضیلت اساس همه اخلاق‌اند. چون وسطی هستند، پس یک دامنه‌ای دارند که سر و ته دارد و آن‌ها افراط و تفریطاند. پس برای هر کدام از این چهار فضیلت، هشت رذیلت است. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۳۵)انحراف عقل:· افراط عقل: آدمی نیاز دارد درباره امورات خود تدبیر کند و این لازمه‌ی کار است. اما اگر برای امور، زیادی حساب‌گر شود یا در امور بیخود غرق شود، از محدوده خودش خارج و به فساد وارد می‌شود. در اخلاق به این حالت «جربزه» می‌گویند (ص ۳۵ و ۵۷).· تفریط عقل: اگر آدمی کمتر از حدش فکر و تحلیل کند و بیندیشد، می‌شود «بلاهت و جهل بسیط»؛ یعنی نادانی. همان بی‌مغز خودمان که می‌گویند به اندازه‌ی یک جلبک هم مغز ندارد! (ص ۳۵ و ۵۸).انحراف غضب:· افراط غضب: به افراطش می‌گویند «تهور»؛ یعنی خود را به هلاکت انداختن. آدمی باید از یک سری چیزها بترسد و این برای بقای انسان لازم است. اگر گفتند فلانی از هیچی نمی‌ترسد، این شخص مریض است و اصطلاحاً خودش را به فنا می‌دهد (ص ۳۵ و ۱۱۸).· تفریط غضب: «جبن» است؛ یعنی از چیزی ترسیدن که ترس ندارد. حالا دو تا چیز هست: جبن و خوف. این‌ها ممکن است شبیه هم باشند اما یکی نیستند.تفاوت جبن و خوف:· جبن: یعنی اینکه آدمی از سایه خودش هم می‌ترسد؛ مثل ترس از میت و مرده، ترس از تاریکی، برق روشنه و همچی آروم برق که خاموش می‌شه ترس هم شروع میشه . این اساساً یعنی یک چیزی در خیال دارد و از آن خیال خود می‌ترسد و واقعیتی در آن نیست (ص ۱۲۰).· خوف: یک واقعیتی در آن هست، هرچند جزئی، اما مبتنی بر حقیقت است؛ مثل ترس از تنبیه شدن شدید در اثر یک تخلف.خوف هم خوب و بد دارد. چون آدمی که خوف نداشته باشد و نترسد، مشکل دارد.کلی بگم؛ ترس برای امور دنیوی ناپسند و بده. چطور؟چند حالت دارد که آدمی می‌ترسد:۱. اتفاقی قرار است بیفتد که هیچ چیزش تحت امر انسان نیست؛ مثل مرگ. بالا بری، پایین بیای، اتفاق می‌افتد. تنها فرقی که دارد این است که زمانی که می‌ترسی، تا وقتی که اتفاق می‌افتد هر لحظه زجر می‌کشی و آخرش باید با آن حقیقت رو به رو شوی (ص ۱۲۱).۲. قسمتی از امور دست تو است و قسمتی نیست؛ مثل اینکه دیر بروی سر کار و توبیخ شوی. دیر رفتن دست تو است، اما توبیخ نه. آنجایی که دست تو است تا می‌توانی تلاش کن که آنی که دوست نداری رخ نده؛ تا هر جا توانستی. هر جا هم نتوانستی، مثل حالت قبله! (ص ۱۱۹).۳. کامل دست خودت است و تسلط داری؛ پس انجامش نده! همین!۴. و بدتر از همه: ترس از چیزی که اتفاق نخواهد افتاد! مثل اینکه بترسی نکند الآن زلزله بیاید، یا در جنگ یک‌و‌هو یک موشک بخورد وسط خانه. آخه مگه تو کی هستی که بخواهند ترورت کنند؟! پس چرا باید بترسی؟! (ص ۱۱۹).آره این‌جوریاست.فردا درباره روش‌های درمان امراض نفسانی می‌گم.التماس 2A---منابع:· نراقی، ملا احمد. معراج‌السعاده، صفحات ۲۴، ۳۲، ۳۵، ۵۷، ۵۸، ۱۱۹، ۱۲۰ و ۱۲۱.میلادمیلادThu, 05 Nov 2026 10:41:56 +0330https://virgool.ir/@milad918068/دنیایی-دقیق-در-وجود-آدمی-ttjjtqes9rd5سلام 👋در پست‌های قبل گفتم که یک سری دغدغه و افکار ذهنی داشتم و شدیداً نیاز به معیاری برای سنجش دنیای اطرافم و اعمال خودم داشتم. این بزرگ‌ترین فشار ذهنی‌ام بود که باعث می‌شد از همه چیز ناراضی باشم. برای همین، مجبور شدم از کلی‌ترین و همه‌گیرترین افکار—یعنی دین—شروع کنم.بعد از آن شرط‌بندی که با خدا کردم، کل وجودم را صرف کتاب اخلاقی «معراج‌السعاده» (نوشته ملا احمد نراقی) کردم.یادم است در کلاس هفتم یا هشتم، در کتاب دینی حدیثی بود که می‌گفت: «هر کس خودش را بشناسد، خدا را شناخته است». همان اول این کتاب هم به همین حدیث اشاره شده بود. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۱۱: «من عرف نفسه فقد عرف ربه»). این برای من سؤال بود که مگر یک آدم چه می‌تواند باشد که حتی خودش هم به سختی بتواند خودش را بشناسد؟این را هم بگویم که شنیده بودم اسلام کامل‌ترین دین است، و من هم تا آن موقع دنبال بهانه‌ای بودم که ایرادی از آن دربیاورم و بگویم «دیدی کامل نبود؟! پس آسوده باش که دین دروغ است!» پس تصمیم گرفتم به هر طریقی که شده، مسئله را روشن کنم.کتاب این‌گونه گفت:آدمی متشکل از روح و جسم است. اما دربارهٔ روح، کتاب به مشهورترین و مستقیم‌ترین آیهٔ قرآن اشاره می‌کند که مشخصاً دربارهٔ «روح» سخن می‌گوید:«وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ ۖ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي وَمَا أُوتِيتُم مِّنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا» (اسراء/۸۵)(و از تو دربارهٔ «روح» می‌پرسند، بگو: «روح از فرمان پروردگار من است، و به شما از دانش جز اندکی داده نشده است.»)و به همین دلیل می‌گوید اطلاعات زیادی از آن در دسترس نیست. پس آنچه می‌ماند نفس است. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۱۴: بیان اینکه روح از عالم امر است و شناخت کنه آن ممکن نیست).کدام‌شان مهم‌تر است؟ مراقبت از جسم یا نفس؟انسان گاهی مریض می‌شود (جسمش)؛ پس به پیشگیری نیاز دارد تا مریض نشود و اگر مریض شد، به طبیب نیاز دارد. نفس هم همین‌طور است؛ نیاز به مراقبت دارد و نفس هم خوراک دارد: خوب و بد، مفید و مضر.وقتی جایی از بدن درد دارد، دردش متوجه خود شخص است و صدمه‌ای متوجه دیگران نیست—مگر در بیماری مسری. اما در نفس که صحت و بیماری‌اش را سر جمع «اخلاق» می‌گویند، نه تنها متوجه خود شخص است، بلکه دیگران را هم در بر می‌گیرد. حالا بگذریم از آنکه اگر نفس اصلاح نشود، ممکن است آدمی را به جهنم ببرد و تا ابد بدبخت کند، در حالی که جسم اگر مریض شود، نهایتاً چند سال دردش را باید تحمل کنی. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۱۷: بیماری روح، آدمی را به هلاکت دائمه و شقاوت ابدیه می‌رساند، در حالی که بیماری جسم نهایتاً چند روزه است).«پس علاج کردن اخلاق از درمان کردن جسم ارجح‌تر است.»کسی خوشبخت است که هرچه زودتر و بهتر و بیشتر در اصلاح خودش تلاش کند.حالا نفس چیست اصلاً؟نفس متشکل از چهار جزء است: عقل، غضب، شهوت و وهم. (نراقی، معراج‌السعاده، ص ۲۴: قوای اربع حکم کارفرمایان و سران لشکر را دارند).هر کدام از این‌ها وظایفی دارند:· عقل: به صورت کلی کار می‌کند و امور را از حالت کلی بررسی می‌کند و آینده‌نگر است. وظیفهٔ اصلی او مهار و تدبیر برای آن سه تای دیگر است.· غضب: برای امور دفاعی است؛ یعنی آنچه که آدمی را مجاب می‌کند تا چیزهایی که به آدم خسارت یا ضرر می‌رسانند را دور کند، مثل غیرتی شدن برای کسانی که برای ناموس مزاحمت ایجاد می‌کنند.· شهوت: مسئول امور جاذبه و تولید مثل است؛ چیزهایی که برای وجود آدمی لازم‌اند، مثل خوردن، آشامیدن و تولید مثل که تداوم نسل است.· وهم: مسئول نقشه کشیدن و عملی کردن دستورات آن سه تای دیگر است.با تشبیه بگویم:روح همچون پادشاهی یک کشور است که تجربهٔ کافی ندارد و چهار مشاور دارد.· عقل چون وزیر ارشد است که نظارت و تدبیر بر سه تای دیگر دارد و امور کلی کشور را بررسی می‌کند.· غضب همچون وزیر جنگ است که پاسبانی از این کشور را دارد.· شهوت نیز همچون مسئول خراج و مالیات است و در صدد برآورده کردن مایحتاج این کشور است.· و وهم نیز مسئول به اجرا درآوردن تصمیمات است—یا به صورت عینی و واقعی، یا به صورت دروغ و توهم؛ خلاصه هرجور شده تصمیم را اجرایی می‌کند.مبحث بعدی دربارهٔ رنج و لذت آدمی است…ممنون که همراه بودی 🫡---منابع:· نراقی، ملا احمد. معراج‌السعاده، صفحات ۱۱، ۱۴، ۱۷ و ۲۴.میلادمیلادThu, 05 Nov 2026 01:30:00 +0330https://virgool.ir/@milad918068/زاویه-ی-نگاه-owdglsjhdxebسلامآدم‌ها هر کاری که می‌کنند، حتماً باید دلیلی داشته باشند؛ مگر اینکه از سر عادت باشد که آن هم روزی، آگاهانه و به دلیلی شروع شده.دلیل این نوشته‌های تکه‌پارهٔ من هم چندتاست: یکی اینکه می‌خواهم نوشتن را شروع کنم و دلیل اینکه کم می‌نویسم این است که شاید با همین کم بودن بتوانم استمرارش بدهم؛ دوم اینکه خیلی وقت است دلم می‌خواهد یک بار دیگر کتاب را مرور کنم، اما نمی‌توانم.خب، برویم ادامهٔ این سرگذشت…یادم است آن روزها دلم از همه چیز پر بود، خیلی هم مشوش و ناآرام بودم، و بدجور نیاز به یک نگرش داشتم و نیاز به یک جواب برای یک سؤال: «حقیقت و واقعیت چیست؟»تا معیاری نباشد، نمی‌توان سنجید!حال، بهترین معیار برای برچسب زدن «خوب» و «بد» چیست؟حرف مردم؟ اگر مردم بگویند فلانی خوب است، خوب است؟اگر خودم بگویم، چی؟اگر قانون بگوید؟شرع و دین؟عرف؟اگر بگوییم همهٔ این‌ها، که کم پیش می‌آید برای یک مورد همه هم‌سو باشند—و تقریباً صفر است! پس باید اولویت را به کدام بدهیم؟این‌ها از دغدغه‌های فکری‌ام بودند و در حالتی بودم که واقعیت و توهم را نمی‌توانستم از هم جدا کنم؛ مثل الان که کلیپ واقعی و AI را نمی‌شود از هم جدا کرد.خیلی طول کشید تا یک نتیجه بگیرم:واقعیت چیزی خارج از ذهن است و بقیهٔ چیزها استنباطی از آن‌اند، که خیلی کم می‌تواند کامل باشد.گسترده‌ترین استنباط‌ها و نگرش‌ها همان دین است؛ بر اساس داده‌های Pew Research Center در سال ۲۰۲۵، حدود ۷۳ درصد از مردم جهان پیرو یک دین هستند.این شد که روی تعیین‌تکلیف خودم با دین قفل کردم.یک سؤال بپرسم:گاهی میان دو راهی قرار می‌گیری؛ مثلاً در خرید یک کالا، یک دل می‌گوید بگیر و حالش را ببر، یک دل می‌گوید نگیر و فعلاً پول را نگه دار.سؤال این است: «تو»ی واقعی کدام است؟!در کتاب، از مقدمه که بگذریم، مؤلف دربارهٔ یک نگرش از ساختار وجودی انسان سخن می‌گوید که واقعاً جالب است.یک دیدگاه رایج در علم مدرن این است که همهٔ امور وجودی را مغز انجام می‌دهد و انسان محصور در یک کالبد است که ارباب آن مغز است و تمام تصمیمات را قسمت‌های مختلف مغز می‌گیرند—البته این فقط یک تفسیر است و هنوز در حال بحث است.اما این کتاب یک چارچوب انسان‌شناختی دینی ارائه می‌دهد: انسان متشکل از سه چیز است—روح، نفس و جسم.می‌گوید روح مربوط به عالم بالاست و به آنجا میل می‌کند، و جسم مربوط به این دنیای خاکی است، و نفس پلی میان این دو است. روح با گوش دادن به مشورت‌های نفس تصمیم می‌گیرد و جسم این تصمیمات را اجرا می‌کند. آن دوراهی‌ها صداهای مختلف نفس‌اند، و «تو»ی واقعی آن کسی است که میان این‌ها انتخاب می‌کند.این چارچوب متعلق به حوزهٔ ایمان و فلسفه است، نه حوزهٔ علمی تجربی؛ اما برای من مفید بود.کشش امروزم همین قدر است.تا فردا…میلادمیلادTue, 03 Nov 2026 16:32:02 +0330https://virgool.ir/@milad918068/شرط-بندی-با-خدا-s1c2bk8ux7rzسلام و درودپنج سال پیش یه کتابی خوندم که درباره اخلاق بود ، متنش مال دوره قاجار بود ولی هم همچنان چاپ میشه ، تئوری ای که برای وجود آدم هم میداد جالب توجه بود اسم این کتاب «معراج السعاده »است نزدیک هفتصد صفحه میشه که به نثر قدیم نوشته شده و از باب اسلامی سخن میگهحقیقتا من نه نماز خون بودم نه علاقه ای داشتم که یه آدم مذهبی باشم چون فکر میکردم دین دست و پا آدمو می بنده به همین دلیل همش دنبال یه بهانه بودم که آدم مذهبی نباشم .اما نمیشه پنهون کرد که ما در جامعه ای زندگی میکنیم که مستقیماً با دین زندگی سر و کله می زنیم ، از قسم خوردن های عامیانه تا دلسوزی هایی که میگیم« گناه داره !!!»،از قرآن زیر تلوزیون تا تعطیلاتی که برای مناسبت های مذهبیه و ....همه ی ما یه زمینه ای از مذهب و دین تو ذهنمون داریم که رو تصمیمات زندگیمون قطعا تاثیر داره و من نمیتونستم نادیده بگیرمش .این شد که تصمیم گرفتم سنگامو با خدا وا بکنم ، دست بر قضا در شرایطی قرار گرفتم که تنها کاری که از دستم بر میومد خوندن کتاب بود اونم نه هر کتابی اونایی که تو یه قفسه تو اموزشی سربازی بود، فرمانده ام هم با هام لج بود ، نه تنها منو اذیت می کرد بلکه هرکی هم که با من می گشت هم نیش میزد؛ به بچه‌ها گفته بود که بیشتر بچه های گروهان با رفتار و حرف من عمل می کنن؛یه همچین نظری درباره من داشت ،خلاصه که تو اوضاع و شرایط ناجوری بودم و از همه طرف روم فشار بود؛ وقتی متوجه این کتاب شدم و فهمیدم سر و تهش به خدا و دین میخوره دیدم فرصت بهتر از اینا گیرم هم نمیادعلی الخصوص وقتی روی جلدش رو خوندم که جمله ای از آیت الله بهجت روش نوشته بود با این مضمون که اگر روزی نیم صفحه از این کتاب رو بخونی و به آن عمل کنی بعد یه سال مثل دارویی که مصرف می کنی تاثیر شو می بینینمیدونم چرا اما شخصیت آقای بهجت رو خیلی دوست داشتم با وجود اینکه نه از نزدیک دیده بودمش ، نه درست و حسابی پای حرفاش نشسته بودم ، نه حتی آدمی مذهبی طور بودم، اما خب، دوسش داشتمخلاصه گفتم خدایا « بین من و تو یه قرار؛من چهل روز سعی میکنم هر کاری که می کنم برای تو باشه و در این مدت بر اساس این کتاب پیش میرم ،اما اگه بهم ثابت نکنی هستی و دینت ارزشش رو نداره اگه یه پیغمبر هم برام مبعوث کنی، به خودت قسم ، بهت اعتقاد پیدا نمی کنم» و این شد شروع یک تحول.......میلادمیلادMon, 02 Nov 2026 09:21:19 +0330https://virgool.ir/@milad918068/شروع-xd1xtzz6bzd1سلام خدمت همه بزرگان و عزیزان و خوانندگان محترم این اولین نوشتمه ، یهویی دیدم و یهویی می‌خوام شروع کنم گاه‌گداری متنی بنویسم موضوع خاصی فعلاً مد نظرم نیست ،اما تمایل دارم درباره یک سری از تجربیات زندگیم اشتراک گذاری کنم امیدوارم که به دل بشینه و مستمر ثمر باشدمیلادمیلادSun, 01 Nov 2026 11:10:13 +0330https://virgool.ir/@milad918068/شروع-f4euhsjhxz2gسلام خدمت همه بزرگان و عزیزان و خوانندگان محترماین اولین نوشتمه ، یهویی دیدم و یهویی می‌خوام شروع کنمگاه‌گداری متنی بنویسمموضوع خاصی فعلاً مد نظرم نیست ،اما تمایل دارم درباره یک سری از تجربیات زندگیم اشتراک گذاری کنم امیدوارم که به دل بشینه و مستمر ثمر باشد فعلا تابعدمیلادمیلادSun, 01 Nov 2026 11:03:13 +0330