https://virgool.ir/feed/@manitalebzadeh84fa2026-11-12 04:50:01https://files.virgool.ir/upload/users/4278953/avatar/sCOteO.jpghttps://virgool.ir/@manitalebzadeh84https://virgool.ir/@manitalebzadeh84/بهرام-چه-گونه-گور-بگرفت-همه-عمر-akwzia1cxa4dبهرام گور یا بهرام پنجم، فرزند یزدگرد اول‌ را بیشتر مردم از این رباعی منسوب به خیام می‌شناسند:آن قصر که جمشید در او جام گرفت آهو بچه کرد و روبه آرام گرفت بهرام که گور می‌گرفتی همه عمر دیدی که چگونه گور بهرام گرفت؟اکثر ما می‌دانیم که شهرت بهرام به گور به این دلیل است که او علاقه زیادی به شکار حیوان گور داشت. در مورد گور باید گفت که با گورخر امروزی فرق دارد. نام این حیوان بارها در شاهنامه و دیگر داستان‌های منظوم ما نیز دیده می‌شود:هوا را به شمشیر گریان کندبر آتش یکی گور بریان کندنظامی مفصلا در خصوص شکارهای او بهرام سخن می‌راند. نکته جالبی که در خصوص شکارهای او وجود دارد آیین و هنجار جالبیست که او در این راه اتخاذ نموده بود. می‌دانیم که او مهارت بسیار زیادی در شکار کردن داشته تا به جایی که حتی در ماجرایی که با زنی به اسم فتنه می‌گذراند سم یک گور را با تیری به چشم خود گور می‌دوزاند.اینک بخوانیم از آیین او:این حقیقت دارد که بهرام پشته پشته گور ها را هلاک می‌کرده اما بهرام هر گوری را نمی‌کشت بلکه تنها گورهای بالای ۴ سال را می‌کشت و می‌توان بهرام را در نوع خودش یک نوع حامی حقوق حیوانات دانست:خون آن گور کرده بود حرامکه نبودش چهار سال تمامنام خود داغ کرد بر رانشداد سرهنگی بیابانشهرکه زان گور داغدار یکیزنده بگرفتی از هزار یکیچون که داغ مَلِک بر او دیدیگرد آزار او نگردیدیبوسه بر داغگاه او دادیبندی‌یی را ز بند بگشادینکته جالبی که در خصوص این رسم و آیین وجود دارد این است که گویی قبل از بهرام گور این رسم و آیین وجود نداشته است و بنابراین نمی‌توان این رسم را به دلایلی مثل نوع گوشت و مطبوع نبودن گوشت گورهای جوان دانست. بلکه مشخصاً دلیل این کار او انسانیت و حیوان دوستی او بوده‌است. در تاریخ بیهقی نیز می‌خوانیم که امیر محمود غزنوی نیز به تبعیت از بهرام گور بر گورها داغ می‌نهد و آنها را آزاد می‌کند: و گورخری در راه بگرفتند به کمند و بداشتند باشکال‌¹ها پس فرمود تا داغ برنهادند به نام محمود و بگذاشتند که محدثان² پیش او خوانده بودند که بهرام چنین کرد. محمودی که علاقه داشت رزمندگان سپاهش را به رستم تشبیه کند هیچ بعید نیست که برای تشبیه شدن به بهرام، گورها را آزاد کرده باشد. لازم به ذکر است که مشابه این رسوم در پندنامهٔ عنصرالمعالی، معروف به قابوسنامه، مشهود است:اما هیچ باز را بیش از یک‌بار مپران که پادشاه نباید که بازی را دو بار پراند، یک بار پران و نظاره همی‌کن، اگر صید گیرد یا نه، بازِ دیگر بستان تا به‌طلب آن برود، که مقصود پادشاه از شکار باید که تماشا بود، نه طلب طعمه و اگر پادشاه به سگ نخجیر کند پادشاه را سگ نشاید گرفت، باید که در پیش او بندگان گشایند و وی نظاره همی‎‌کند و از پس نخجیر اسب متاز و اگر شکار یوز کنی البته یوز را از پس پشت خود بر اسب مگیر، که زشت بود از پادشاه یوز داری کردن و هم در شرط خرد نیست سباعی را در پس قفای خویش گرفتن، خاصه پادشاه و ملوک را، این‌ست تمامی شکار کردن و شرط او.هرچه باشد شکار از کارهای ملوکانه بوده و دارای آیین خاص.به هرجهت فراموش نکنیم که عنصرالمعالی چندین قرن پس از بهرام زندگی می‌کرده است.اشارهٔ بیهقی بیانگر این بدعت و نوآوری بهرام در شکار می‌تواند باشد و مدعای خوبی‌ست برای جوانمردی بهرام ساسانی.۱ـ شکال:طناب۲ـ محدث: راویگردآوری:مانی طالب‌زادهمانی طالب‌زادهمانی طالب‌زادهSun, 05 Oct 2025 08:00:43 +0330