https://virgool.ir/feed/@behnazrahimiزبان اسپانیایی و پژوهش هنر خوندم، پژوهشگر دائرةالمعارف و مسئول سایت فروش کتاب بودم، ویراستار انگلیسی و اسپانیایی هستم و نزدیک به یک ساله که مسئول تولید/ سرویراستار یک نشرم. اینجا از این کار می‌گم.fa2026-11-11 07:52:05https://files.virgool.ir/upload/users/356551/avatar/2tVU4e.pnghttps://virgool.ir/@behnazrahimihttps://virgool.ir/@behnazrahimi/تلاش-برای-غلط-ننوشتن-v5eamfdniemsبعد از این‌که خوان مربوط به مترجم رو رد کردیم و متن ترجمه‌شده رو ازش تحویل گرفتیم، نوبت به پیداکردن ویراستار می‌رسه. همون ماجراهای عدم دسترسی رو اینجا هم داریم به اضافه‌ی این‌که اینجا اطلاعات پایه‌مون هم کمتره؛ ما اسم مترجم هر کتابی که پسندیدیم و ترجمه‌ش به نظرمون خوب بوده رو می‌دونیم در صورتی که اسم ویراستار خیلی وقت‌ها مشخص نیست. پس هم گزینه‌های کمتری داریم هم راه پیداکردنشون سخت‌تره چون مثلاً پیش اومده من رفتم تو صفحه‌ی اینستاگرام ناشر و کتاب مترجم موردنظر رو پیدا کردم چون حدس زدم ممکنه ناشر مترجم رو تگ کرده باشه و اینجوری پیداش می‌کنم. ولی ویراستار هیچ‌وقت تگ نمی‌شه! حتی اسمش هم خیلی وقت‌ها نمیاد چون کارش بی‌اهمیت شمرده می‌شه. اینجا کاری به آسیب‌شناسی این موضوع نداریم بنابراین وارد این ماجرا نمی‌شیم. ولی چیزی که پیامد این رویکرده و سخت می‌کنه کار رو اینه که این ناچیز دونستنِ ویرایش و ویراستار باعث شده ما ویراستار تخصصی کم داشته باشیم یا اصلاً نداشته باشیم.منظورم از ویراستار تخصصی اینه که برای یک کتاب ترجمه‌شده در حوزه‌ی مثلاً تاریخ روانشناسی، ویراستاری رو باید انتخاب کنیم هم به زبان متن اصلی مسلط باشه که بتونه هر جا ابهامی داشت به کتاب رجوع کنه و هم به موضوع کتاب مسلط باشه که بتونه ترجمه‌ی صحیح و اشتباه رو از هم تشخیص بده. این تسلط به موضوع مخصوصاً در مورد اصلاحات اون حوزه یا حتی اسامی خاص خیلی مهمه.تو این تعریفی که از ویراستار تخصصی کردم فقط قسمت تخصصیش رو توضیح دادم وگرنه بدیهیه که چون ویراستاره باید حتماً به اصول نگارش زبان فارسی آشنا باشه و حساسیت بالایی نسبت به کلمه‌ها و جمله‌ها داشته باشه. یک راه برای پیدا کردن ویراستار کمک‌گرفتن از انجمن صنفی ویراستارانه ولی من به دو دلیل نتونستم از کمکشون استفاده کنم؛ اول اینکه زمان زیادی رو برای انجام کار در نظر می‌گیرن، مثلاً برای کتابی با حجم کمتر از ۲۰۰ صفحه دو ماه رو برای کار ویرایش تخمین زده بودن که خب زمان زیادیه. و دوم اینکه هزینه‌ی بالایی حداقل برای ما نسبت به امکانات نشر داشت. یک و نیم تا دو میلیون که البته بر اساس ارزیابی متن این رقم رو داده بودن. به هر حال متاسفانه با محدودیت زمانی و مالی نتونستیم از این مرکز کمک بگیریم. بهناز رحیمیبهناز رحیمیMon, 30 Nov 2020 00:00:33 +0330https://virgool.ir/@behnazrahimi/دوان-از-پیِ-مترجم-ab9ogf0argb4اما قابل‌توجه‌ترین قسمت از مصائبِ این مرحله مربوط به کیفیت ترجمه و سطح کار مترجمه. ناشرهایی هستن که به هر دلیلی کیفیت ترجمه براشون اهمیت زیادی نداره. بنابراین مشکلی هم ندارن چون به تعداد زبان‌آموخته‌ها مترجم وجود داره. پس اینجا تمامِ حرفم سرِ کارِ باکیفیته. چیزی که آدم رو آزار می‌ده اینه که تو می‌دونی اون بیرون هزارتا مترجم خوب هست که شناخته‌نشده‌ن ولی نمی‌تونی بهشون دسترسی داشته باشی. و از اون طرف همیشه تعداد زیادی بودن و هستن که برای همکاری ابراز تمایل می‌کنن اما تقریباً ۹۰ درصد نمونه‌ترجمه‌هایی که ازشون می‌گیرم بین بد تا فاجعه‌آمیز در نوسانن. حالا این بد بودن ده‌ها دلیل داره مثل عدم تسلط به زبان مبدأ و مقصد که باعث می‌شه دریافت درستی از یک عبارت یا اصطلاح نداشته باشن یا به خاطر ضعف در گرامر ساختار جمله رو اشتباه متوجه بشن یا نتونن به درستی اون رو به زبان فارسی بیان کنن. مثلاً ساده‌ترینش این بود:The most difficult aspect of work has nothing to do with profitability or deadlines or competition.دشوارترین بُعدِ کار هیچ ارتباطی به سودآوری یا حوادث مرگبار یا رقابت ندارد.ولی از همه بیشتر چی باعث می‌شه ترجمه به نظرم بد بیاد و نمونه رو رد کنم؟ این که مترجم ماشینی عمل کنه، فکر نکنه، جستجو نکنه، احتمال این رو نده که یه معنای دیگه‌ای داره این کلمه یا عبارت که من نمی‌دونم، بذار برم سرچ کنم. مثلاً در نمونه‌ی پایین، متن از چند خط قبل داره در مورد جمهوری‌خواهان در امریکا صحبت می‌کنه و این که برخلاف تصور عموم، اونا نسبت به مردم فقیر یا طبقه‌ی پایین جامعه بی‌تفاوت نیستن فقط روششون فرق می‌کنه.They’re likely operating under the assumptions that opportunity “trickles down”* through job creation and that tough love helps motivate people to raise themselves out of poverty.آنها احتمالاً با فرض بر این که فرصت از طریق اشتغال زایی ایجاد می شود و این که عشق شدید، به افراد انگیزه می دهد تا خود را از فقر نجات دهند، عمل می کنند.عشق شدید چیه که قراره این انگیزه رو بده؟ بعد می‌ریم سرچ می‌کنیم و می‌فهمیم این سیاست ترغیبی دولت آمریکا در فلان جا فلان وقت بوده. مترجم اصلاً براش سوال نشده که عشق شدید یعنی چی و آیا برای خواننده واضحه یا نه. من برداشتم اینه که این آدم مسئولیتی در برابر متن برای خودش قائل نیست و فقط می‌خواد این کار رو انجام بده و تموم کنه و بره. وقتی در مورد نمونه‌کار که باید تمام حواسش با همه‌چیز باشه و تلاشش رو بکنه تا کارش پذیرفته بشه انقدر بی‌توجه و بی مسئولیته، چطور می‌شه به درستیِ ترجمه‌ی کل کتابش اطمینان کرد. ممکنه یه سری ناشرها مشکل انتخاب مترجم رو نداشته باشن و دلیلش هم این باشه که تعداد کتاب‌هایی که خود مترجم‌ها براشون میارن تا چاپ بشه کفایت می‌کنه و برای اون معدود کتاب‌هایی که خودشون برای ترجمه اقدام می‌کنن هم مترجم‌های همیشگی خودشون رو دارن. یک دلیلش می‌تونه این باشه که به دلیل اعتبار ناشر، مترجم خوبی که دنبال رزومه‌ی کاری باشه از منافع مالی چشم‌پوشی می‌کنه و می‌ره سراغ این نشر. یا ناشر انقدر در پرداخت حق‌الزحمه دست‌و‌دلباز هست که مترجم‌ها یک‌راست می‌رن سراغش. البته این رو هم در نظر می‌گیرم که اصلاً روش پیدا کردن مترجم یه چیز دیگه باشه که من ازش بی خبرم و کاش می‌دونستم.بهناز رحیمیبهناز رحیمیMon, 23 Nov 2020 20:03:11 +0330https://virgool.ir/@behnazrahimi/مصائبِ-نشر-کتاب-یا-مترجمهای-نامرئی-z82zoe9cyetxقبل از اینکه کار در حوزه‌ی تولید نشر رو شروع کنم، همیشه کتاب‌ها رو با نگاه انتقادی می‌دیدم و انتخاب می‌کردم و می‌خوندم. حواسم بود مثلاْ برای چه ناشریه، نویسنده و مترجمش کی هستن و متن تمیز و ویرایش‌شده‌ای داره یا نه. بنابراین وقتی قرار شد کارم رو برای تولید کتاب با ناشر شروع کنم، تمام استانداردهایی که برای خودم اهمیت داشت تو ذهنم بود و می‌دونستم چطوری باید پیش برم. درسته این جمله خیلی کلیشه‌ایه، ولی واقعاً کارها اون‌طوری که فکر می‌کردم پیش نرفت و نمی‌ره.اول یه توضیحی می‌دم در مورد کاری که باید انجام بگیره، بعد ماجراها و موانعی که تو هر مرحله پیش میاد رو تعریف می‌کنم. کتاب بعد از تأیید تو شورای نشر باید برای مترجم ارسال بشه. در صورتی که مترجم تمایل داشته باشه، نمونه‌ترجمه‌ی دریافتی ازش قابل قبول باشه و در مورد درصد و زمان به توافق برسیم، قرارداد ترجمه بسته می‌شه. بعد از دریافت ترجمه از مترجم، متن برای ویراستار ارسال می‌شه و بعد از دریافت متن از ویراستار و بررسی نهایی، متن رو برای صفحه‌آرایی می‌فرستیم تا مراحل بعدی چاپ رو بگذرونه. از مرحله‌ی اول شروع می‌کنیم؛ تصور من این بود که خب من با توجه به موضوع کتاب، فهرستی از مترجم‌هایی که تو این حوزه فعال هستن تهیه می‌کنم و کتاب رو برای شخصی که مناسب‌تره می‌فرستم. اما اولین مشکل وقتی پیش اومد که دیدم نمی‌تونم مترجم‌ها رو پیدا کنم، یعنی راه ارتباطی باهاشون رو پیدا نمی‌کنم. ناشرها شماره تماس مترجم رو در اختیار کسی نمی‌ذاشتن و اغلب می‌گفتن آدرس ایمیلی ازشون ندارن. یا می‌گفتن می‌فرستن و نمی‌فرستادن. با گوگل‌کردن هم فقط اطلاعات آثارشون رو می‌شد دید نه اطلاعات تماس رو. بعد کار می‌رسید به سرچ اینستاگرام و توئیتر؛ احتمالِ پیدا کردن اکانت‌های شخصی با اسم کامل و واقعی تقریباً کمه و البته احتمالِ ندیدن پیغام رو هم باید در نظر گرفت. تازه با همه‌ی این‌ها و بعد از این که به مترجم دسترسی پیدا کردیم، ممکنه کتاب رو نپسنده، نمونه‌ترجمه‌ای که بهمون می‌ده قابل قبول نباشه، با درصد پیشنهادی موافقت نکنه یا نتونه تو زمان موردنظرِ ما کار رو تحویل بده.در نهایت، درصدِ کمی امکان داره همه‌ی این مراحل با موفقیت پیش بره و ما قرارداد همکاری رو با مترجم مناسب برای کتاب نهایی کنیم.این از مصائب این مرحله.بهناز رحیمیبهناز رحیمیSun, 22 Nov 2020 01:48:33 +0330