https://virgool.ir/feed/@Amirreza_234fa2026-11-11 14:24:43https://files.virgool.ir/upload/users/762981/avatar/1x5fjy.pnghttps://virgool.ir/@Amirreza_234https://virgool.ir/@Amirreza_234/onlifeandwesanderson-momjltvsquv7"[اون هتل] خرابه‌ی قدیمیِ مسحورکننده‌ای بود... اما هیچ‌وقت نتونستم دوباره ببینمش."- نویسنده‌جمله‌ی نقل شده، آخرین دیالوگی‌ست که در فیلم «هتل بزرگ بوداپست» از سوی کاراکتر نویسنده گفته می‌شود و حین ذکر شدن و پایان یافتنِ آن، کارگردان با سه کاتِ متوالی، ما را از گوشه‌ای از زمانِ از دست رفته، به گورستان (حال حاضر) باز می‌گرداند و در حالی که دخترک به صفحه‌ی انتهاییِ کتاب خیره مانده، این قصه‌ی عجیب را به پایان می‌رساند. ممکن است دیالوگی باشد که بسیار ساده از زیر نگاه گذرانده شود و حتی به نظر برسد اهمیتی ندارد، اما این دیالوگِ به ظاهر کم‌اهمیت (و کل چهار صفحه‌ی پایانی فیلم‌نامه) جوهره‌ی تمام احساسات دردناکی‌ست که در پسِ تصاویر رنگارنگِ دنیای وس اندرسون پنهان شده است. شاید بهتر باشد بگویم همان چیزی‌ست که در پشت پرده‌ی تمام این نمایش‌های به‌ظاهر شاد و شخصیت‌های عجیب و خاص آن‌ها پنهان است؛ احساسات، دردها، لذت‌ها و چیزهایی که در نهایت ما انسان‌ها، دنیای اطرافمان و زندگی‌هایمان را تشکیل می‌دهند. در این نوشته در کنار صحبت از زندگی و غم‌هایمان، بیشتر به این جزء ملموس از آثار وس اندرسون خواهیم پرداخت.توجه! در نوشته‌ی پیشِ رو سعی بر این بوده است که چیزی از داستان فیلم‌ها لو نرود، اما اگر با هرگونه ذهنیت‌سازی از فیلم‌های وس اندرسون مشکل دارید، از خواندن ادامه‌ی متن خودداری کنید.داستان‌سرایی و تنهایی"من تجربیات و اکتشافات پر زرق و برق روزهایم را بارها با... ابدا با هیچکس به اشتراک نگذاشته‌ام."- روبِک رایت؛ گزارش فرانسویتنهایی، غم، انزوا و ماتم‌زدگی از جمله احساساتی هستند که در ورای نقابِ کمدی فیلم‌های وس اندرسون حضور دارند و این اندوه شاعرانه، از مولفه‌های تکرارشونده‌ی او در تمامی فیلم‌هایش تا به امروز بوده است. احساساتی که با گذشت زمان (که عمدتا آن را راه چاره می‌دانند)، چسب زخمی که بر آنها گذاشته‌ایم، پوسیده‌تر می‌شود و در نهایت شاید تنها راهی که دوباره دل کمی آرام بگیرد، این باشد که این غم و حزن را در قالب قصه‌ای، برای دیگران بازگو کنیم؛ چیزی که در بیشتر فیلم‌های اندرسون هم در حال اتفاق افتادن است. «تننبام‌های رویایی» کتابی‌ست که قصه‌ی خانواده‌ی غم‌زده‌ی تننبام را روایت می‌کند، استیو زیسو اتفاقات زندگی‌اش را تبدیل به مستند می‌کند، جک در «دارجیلینگ محدود» عزای خود و برادرانش را در قالب داستان در آورده، زیرو مصطفی آن گذشته‌ی عجیب را به صورت قصه روایت می‌کند و الی آخر. اما چیزی که جالب است این است که راوی این قصه‌ها عمدتا افرادی هستند رنج‌کشیده، محزون و مهم‌تر از همه، تنها. شاید این موضوع را بتوان در «گزارش فرانسوی» و منابعی که اندرسون از آنها برای این فیلم الهام گرفته‌ است دنبال کرد.اسامی اشخاصی که فیلم «گزارش فرانسوی» به آنها تقدیم شده است.فیلم «گزارش فرانسوی»، از سوی بیشتر اشخاص و طرفداران اندرسون به عنوان "نامه‌ای عاشقانه به روزنامه‌نگاری" خطاب می‌شود، هرچند که خود اندرسون آنچنان موافق این عبارت نیست و از آن به عنوان "فیلمی در مورد خبرنگارانی که عاشق اون‌ها هستم" یاد می‌کند؛ نویسندگان و قصه‌گوهای مجله‌ی «نیویورکر» (The New Yorker) که از بچگی و نوجوانی با مقالات و داستان‌های آنها زندگی کرده است و در قلب او جای دارند. مجله‌ی نیویورکر، از همان ابتدا به عنوان مجله‌ای متفاوت با مطبوعات وقت خلق شد و شوخ‌طبعی آن، زبانزد بود. دیری نپایید تا نیویورکر گامی بزرگ برداشت و تبدیل به محلی برای انتشار انواع مقالات داستانی، غیرداستانی و جدی، در کنار سایر مقالات طبیعی روز شد. خیلی زود داستان‌های کوتاه نویسندگانی که یا مشهور بودند و یا قرار بود مشهور شوند، آنجا منتشر شد؛ از جمله ارنست همینگوی، رولد دال، ترومن کاپوتی، جی. دی. سلینجر و ... . علت برجسته بودن مجله هم متفاوت و خاص بودن سبک تک‌تک اشخاصی بود که در آن مقاله چاپ می‌کردند و هیچ‌چیز آن‌ها را برای بیان داستان خود محدود نمی‌کرد. (شاید بتوان گفت که این مجله و نویسندگانش کمابیش در سبک خود اندرسون هم تاثیرگذار بوده‌اند چرا که امروز وس اندرسون بیش از همه چیز به واسطه‌ی سبک خاصش شناخته می‌شود.)در لیست فوق، نام دو شخص می‌درخشد: میویس گالانت و جیمز بالدوین.میویس گالانت | جیمز بالدوینوجه اشتراک این دو نویسنده‌ی بزرگ، در این است که زندگی خود را فدای خلاقیت و نوشتن کردند. جیمز بالدوینی که نمی‌خواست بخاطر ملیت، رنگ پوست و گرایش جنسی‌اش قضاوت شود و در سختی زندگی کند، و میویس گالانتی که می‌خواست مستقل باشد و فارغ از همه چیز و با خیال راحت، فقط داستان بنویسد، از جایی که به آن "خانه" می‌گفتند به پاریس مهاجرت کردند و تنهایی، غربت و انزوا را برگزیدند. آنها این زندگیِ خلاقانه‌ی منزوی را برگزیده بودند و در این انزوا، تنها همدم و مونس آنها، همین تنهاییِ شکوهمند بود. چرا که به زعم آنها، شاید چیزی به بی‌آلایشی آنچه که در تنهایی از دل انسان برون می‌آید، نباشد و این حال، انسان‌ را وادار می‌کند که به قلب همه‌ی سوالات خویش هجوم ببرد و با غرق شدن در تاریکی آن‌ها، راز پنهان‌شده‌ی پشت آنها را کشف کند. در نهایت، این عزلت منجر به خلق اثر هنری‌ای می‌شود اغلب خالص و پر از احساسات، و البته دردِ بسیار. اندرسون نیز این تنهایی و انزوا را به بهترین شکل، با به تصویر کشیدن تمامی نویسندگان، تک و تنها در اتاق‌های خود و مشغول سر و کله زدن با ابزارهایشان، ابراز کرده است.(در «گزارش فرانسوی»، گالانت و نوشته‌هایش بیش از همه بر نویسنده‌ی داستانک دوم، کرمنتز (با بازی فرانسیس مک‌دورمند) تاثیر گذاشته است و بالدوین، بر قصه‌ی روبِک رایت (با بازی جفری رایت)، نویسنده‌ی قصه‌ی سوم.)شاید علت اینکه بسیاری از داستان‌های دغدغه‌مند و باارزش، در مورد تنهایی هستند یا توسط افراد تنها گفته شده‌اند، ریشه در همین موضوع داشته باشد، چرا که در تنهایی، انسان دیگر دلیلی برای دروغ گفتن به خود ندارد و خودِ خودِ خودش است."تنهایی خیلی باشکوهه به نظرم. یعنی احساس تنهایی. اگر تو بفهمیش و درکش کنی. و اینکه تنهایی به تو امکان حضور در هر جایی که می‌خوای رو می‌ده، با تخیل. می‌تونم همش رو در یک تعریف بگم: من در تنهایی آدم بهتری‌ام. همونطور که درخت در تنهایی درخت‌تره، به‌نظر من آدم در تنهایی آدم‌تره." - عباس کیارستمیو شاید نهایتا هنر همین باشد. اینکه چرا ما داستان می‌گوییم و چرا می‌نویسیم. شاید ما می‌نویسیم و خلق می‌کنیم تا زمانی، وقتی پسربچه‌ای یا جوانی با اثر ما مواجه شد، چشمانش برق بزنند و ناممان به یاد آورده شود. ما می‌نویسیم، می‌گوییم و می‌سازیم تا زنده بمانیم؛ کاری که انسان از همان ابتدا و با نقاشی کشیدن در غارها آن را انجام می‌داد. و مهم‌تر از همه، چه بخواهیم و چه نه، ما دردهای نهان خود را، آن دردهایی که تا دیرهنگام خواب شب را از ما می‌گرفتند و آتش قلبمان را سوزان‌تر می‌کردند، در آثار خود جای می‌دهیم و نهایتا برای خودمان می‌نویسیم و خلق می‌کنیم.استفاده از رنگ‌ها نیز مسئله‌ی جالب توجه دیگری‌ست که بد نیست اگر نیم‌نگاهی کوتاه به آن‌ داشته باشیم.همه‌ی ما آدم‌ها، هرقدر غمگین و منزوی هم که باشیم، نهایتا امری یافت می‌شود که موجب فوران احساسات درونی‌مان می‌گردد. امور و چیزهایی که فارغ از تلخ و شیرین بودن، به ما حس انسان بودن می‌دهند و آن‌ها را به عنوان حقیقتی بدیهی، می‌پذیریم. بسته به اینکه راجع به کدام فیلم اندرسون صحبت کنیم، استفاده‌ی او از رنگ‌ها متغیر است. اما بیایید مجددا سری به گزارش فرانسوی بزنیم، فیلمی که به عقیده‌ی بسیاری اندرسونی-ترین فیلم او به لحاظ فرمالیستی تا زمان عرضه‌اش بود. داستان اول، در مورد خبرنگاری‌ست که کنفرانسی راجع به هنر آماده کرده است. داستان دوم، راجع به نویسنده‌ای که شجاعت جوانان پاریسی موجب تحیر وی شده و نهایتا داستان سوم در باب خبرنگاری که غذا و آشپزی او را به وجد می‌آورد. در بخش هنر و نقاشی، سکانس‌های مربوط به کنفرانس (شوق خبرنگار از توضیحات در مورد زندگی یک نقاش)، و بخش‌هایی که کاراکترها شیفته‌ی تابلوی نقاشی روزنتالر می‌شوند، تصویر از سیاه و سفید به رنگی تبدیل می‌شود و همین موضوع در رابطه با "جوانان" و "غم" در قصه‌ی دوم و "غذا" و "طعم" در قصه‌ی سوم صدق می‌کند. اما نهایتا، آنچه که برای خود اندرسون رنگی است (به لحاظ اینکه بی‌راه نیست اگر این فیلم را هم از آثار شخصی‌تر او محسوب کنیم)، قولا "قصه‌گوها و داستان‌سراها" هستند.چه بر سر دستت آمده؟یکی دیگر از احساسات و رفتارهایی که وس اندرسون به نحو احسن آن را مجسم می‌کند، آشکار نکردن رنج و غصه، و عزای پنهانی توسط شخصیت‌هاست. ظاهری شاداب و باطراوت، اما باطنی خسته، پژمرده و بی‌رنگ و لبخندهایی که در پس آنها غمی وصف‌ناپذیر پنهان شده‌است، امری طبیعی در دنیا و زندگی امروزِ انسان معاصر است و دردناک‌تر آنجاست که ابدا حاضر به بیان همین غصه‌ها که مانند دستی نامرئی گلوی تک‌تک ما را می‌فشارند نیستیم و با دروغ پشت دروغی دیگر، آنها را پنهان می‌کنیم؛ چرا که یا دست از امید کشیده‌ایم، یا به معنای واقعی کلمه نمی‌توانیم آنها را بروز دهیم. یکی از جالب‌ترین مسائل برای من، این بود که چگونه اندرسون این کنش را با موتیفی تقریبا مشابه، اما هر بار کوبنده‌تر از قبل، در اکثر آثارش تکرار می‌کند: زخم‌ها و گاهی هم دست‌ها. کاراکترهای اندرسون، خیلی اوقات به جایی می‌رسند که بغض و اندوه دیگر تقریبا تمام وجود آنها را فرا می‌گیرد و در حالی که در لوپ تکراری، بی‌رحم و کثیف زندگی گیر افتاده‌اند، تنها راه رهایی را، مرگ می‌دانند. خود را هم بروز نمی‌دهند، زیرا مثل ما، می‌دانند ترحم مشکلی را حل نمی‌کند و از آن فرار می‌کنند. تقریبا در بیشتر آنها، این مطلب به شکل زخم و باندپیچی نشان داده (یا در مواردی، طفره رفتن از پاسخ دادن و توضیح دادن دردها) می‌شود و حتی خود شخصیت‌ها هم به شکل طعنه‌آمیز و مضحکی حقیقت را پنهان می‌کنند. به طور مثال:+ صورتت چی شده؟- فقط یه سری از جزئیات یادمه... ولی با توجه به اون چیزایی که تونستم به یاد بیارم، بارون میومد و داشتم پنجاه مایل بر ساعت می‌روندم و یه دور اشتباه زدم و ناگهان ووو- از جاده منحرف شدم.دارجیلینگ محدود (The Darjeeling Limited)+ چه بلایی سر دستت اومده؟- خوردم به آینه.قلمروِ طلوعِ ماه (Moonrise Kingdom)+ چرا آگی دستش رو با ماهی‌تابه می‌سوزونه؟- اگه بخوام روراست باشم، خودمم نمی‌دونم. قصد همچین چیزی نداشتم.استروید سیتی (Asteroid City)و مورد محبوب خودم:همین موقع بود که من با آگاتا آشنا شدم... [پس از مکثی طولانی و با لحنی قاطع و سرد:] اما راجع به این قضیه صحبت نمی‌کنیم.هتل بزرگ بوداپست (The Grand Budapest Hotel)و بسیاری نمونه‌های دیگر که به علت تجاوز از حد مشخص ذهنیت‌سازی، نتوانستم از آنها یاد کنم. مختصر آنکه این حس و امر عجیب و در عین حال قریب، مولفه‌ای‌ست که اندرسون همواره آن را تکرار می‌کند و این تکرار بی‌دلیل نیست. به علت آن است که این سلوک به شکل نادری با انسانیت و وجود ما و حتی فراتر از آن، با عواطف، عشق و دل ما گره خورده و بیشتر ما هر روز برای دست و پنجه نرم کردن با دردها، همین روش را در بر می‌گیریم. از همان لحظه‌ای که می‌فهمیم در این چاهِ تاریک عمیقی که در آن اسیر شده‌ایم، به سختی می‌توان ذره‌ای از شادی را به دست آورد و دویدن در بیشتر احوال، تاثیری ندارد، دست از تلاش می‌کشیم و در گوشه‌ای خود را در آغوش ماتم رها می‌کنیم و گم می‌شویم.این موضوع فقط به دیالوگ‌ها ختم نمی‌شود و در تصاویر هم جریان دارد. در یکی از عجیب‌ترین و دردناک‌ترین سکانس‌های «هتل بزرگ بوداپست»، احساس و عاطفه‌ی موسیو گوستاو ناگهان از ثبات خارج شده و در حالی که اسپات‌لایت بر چهره‌ی اوست، می‌توانیم چشمان او که در پشت آنها حزن و غم پنهان شده را ببینیم؛ و سپس سعی می‌کند دوباره لبخند را بر لبان خود بازگرداند اما افسوس که فقط ما، آن هم از پشت مانیتور در‌می‌یابیم که او غمگین است و همواره انزوای خود را پنهان می‌کرده است. و آخر، مگر فقط همین نیست که می‌ماند؟ غصه، تنهایی و لبخندهای دروغین.عمارتِ ویران‌شده‌ی باشکوه قلب یا: چگونه یاد گرفتم گذشته همواره همه‌جا حضور دارد و فقط باید زیست."درست یا غلط، هر چیز که ما از زمان از دست رفته به یاد می‌آوریم، داستان است."- ارنست همینگویمتاسفانه یا خوشبختانه، از عادات ما به عنوان یک انسان، معمولا تمامی خاطرات دردناک و در عین حال شیرین ما در ذهن‌مان حک می‌شود و راه گریزی از آنها نیست. اما زمانی فرا می‌رسد که آن گذشته، روح انسان را تسخیر می‌کند و فکر و ذکر ما پس گرفتن آن گذشته یا فراهم کردن فرصتی برای تجربه‌ی دوباره‌ی آن است. اما همان‌طور که زیرو مصطفی به شکل جدی و سردی حقایق تلخ را در صورت کاراکتر نویسنده می‌کوبد، به همان شکل باید گفت راه بازگشتی نیست. ولی بیشتر کاراکترهای اندرسون (آنها را نمادی از انسان‌ها بگیرید) همان‌طور که در باتلاقِ تکرار زندگی گیر افتاده‌اند، به همان نسبت برای خروج از آن و پیدا کردن راهی برای ادامه دادن تلاش می‌کنند. هرچند که در نهایت، جایی، گذشته دوباره گریبان‌گیر آنها می‌شود، اما می‌گذرند. و مرحله‌ی سخت قصه همین‌جاست؛ گذر کردن.اما سوال اصلی اینجا این است که گذشتن چیست؟ مگر اصلا می‌شود از آن رویاها دست کشید؟ مگر می‌شود گذشته را دوباره زنده کرد؟ مطمئن نیستم تعبیرم تا چه حد درست است، اما به گمانم اشتباه نیست اگر بگوییم گذر کردن، زیستن با آن خاطرات تلخ‌وشیرین است بی‌آنکه دیگر درد بکشیم. گذشتن، زیستن با غم و اندوه در کنار شگفتی‌های پیش روی زندگی است، ولی همزمان تحمل کردن و مبارزه کردن با آن غم، تا نهایتا نفس تازه‌ای بکشیم؛ و این زیباترین و تاثیرگذارترین موتیف سینمای وس اندرسون است. موتیفی که به شکل استادانه‌ای ترسیم شده است.با اینکه نفس کم می‌آوریم و نفس تازه در این زندگی محدود ما به سختی پیدا می‌شود، با اینکه در اطرافمان چندین و چند بار بمب منفجر می‌شود (و این امر طبیعی‌ای محسوب می‌شود) و همه چیز در هاله‌ای از ابهام قرار دارد، چاره‌ای جز ادامه دادن و گفتن باقی داستان نداریم."فقط به روایت داستان ادامه بده." - استروید سیتیدر این بین، بد نیست هر ازگاهی هم به عمارت متروک‌شده‌ی قلبمان، که مملوء از تابلوهایی از آن گذشته‌ی زیبای ازدست‌رفته است، سری بزنیم، آنجا وقت بگذرانیم و تصوراتی که همیشه داشتیم و خاطرات شیرین و تلخ‌مان را در آغوش بگیریم و فقدان‌مان را بپذیریم.و "عمارت مسحورشده"‌ای که کاراکتر نویسنده از آن سخن می‌گوید جز این نیست؛ دوباره سر زدن به رمز و رازها و زیبایی‌های آن گذشته و غرق شدن در آن حس نوستالژی (که حتی پالت رنگ‌های فیلم‌های اخیر اندرسون نیز شدیدا یادآور این موضوع هستند)، همان‌طور که به زندگی ادامه می‌دهیم. پارادوکس عجیب و جالبی‌ست مگر نه؟ و این موتیف به دل‌انگیزترین شکل در سکانس آخر «هتل بزرگ بوداپست» به تصویر کشیده شده است. به طرز طعنه‌آمیزی، حتی اتاق پشت سر کاراکتر نویسنده نیز در حال نوسازی‌ست. طبعا اگر این فیلم را تماشا نکرده‌اید، با اینکه چیز خاصی از داستان لو نمی‌رود، می‌توانید بخش داخل کادر را نخوانید.نویسنده = ن زیرو مصطفی = زن (در افکار خودش): زیرو مصطفی یک ثروت عظیم رو با هتلی پرخرج، بدون سود و نفرین شده مبادله کرده بود. چرا؟ن: ببخشید که می‌پرسم، امیدوارم ناراحتتون نکرده باشم. ز: ابدا.ن: [پس از مکثی طولانی] آیا این هتل رو برای این نگه داشتید چون یادآور اون دنیای فراموش شده‌ست؟ دنیای اون؟ (اشاره به گوستاو)ز: دنیای اون؟ فکر نمی‌کنم... هتل رو برای آگاتا نگه داشتم. ما اینجا خوشحال بودیم... حداقل برای یه مدتی.- زیرو وارد آسانسور می‌شود اما ناگهان در را نگه می‌دارد.ز: حقیقتش رو بخوای، فکر کنم دنیای اون (گوستاو) خیلی قبل‌تر از اینکه بخواد واردش بشه ناپدید شده بود. ولی این رو میگم: واقعا تصور اون دنیا رو با لذت حیرت‌آوری نگه داشته بود. [با کمی مکث] بالا میری؟ن: خیر، مقداری اینجا می‌شینم. شب بخیر.ز: شب بخیر.- آقای مصطفی (زیرو) داخل آسانسور قدم می‌گذارد، دکمه‌ای را می‌فشارد و در حالی که درها بسته می‌شوند، هوای داخل اتاقک آسانسور را نفس می‌کشد و لبخند غم‌آلودی می‌زند.بریده‌ای از متن فیلمنامه‌ی «هتل بزرگ بوداپست»در آخر، دوست دارم از ویدئوی توماس فلایت (یوتیوبر سینما) در باب «هتل بزرگ بوداپست» نقل کنم تا حق مطلب را ادا کند:"اندوه رو معمولا به صورتِ گرفته شدنِ چیزی زیبا از ما تعبیر می‌کنیم. اگر زیبایی‌ای نباشد، غمی هم در فقدان آن چیز وجود ندارد و به همین دلیل است که زیبایی فیلم با مفهوم از دست دادن گره خورده. این مفهوم اگر فیلم از دست دادن رو اینقدر زیبا به تصویر نمی‌کشید، به این قدرت نمایان نمی‌شد...همه‌ی ما در طی زندگانی‌مون با فقدان خیلی سر و کار داریم و وقتی چیزی رو از دست می‌دیم، درد داره. خیلی اوقات هم، به عنوان یک انسان، برای صحبت در موردش احساس راحتی نمی‌کنیم. به همین دلیل یه جور تمایل به خاک کردن اون درد در قصه‌ها داریم. داستان‌ها ابزاری هستند برای محکم گرفتن اون چیزی که از دست دادیم و آوردنشون به آینده (زندگی امروزی). داستان‌ها راهی هستند برای اینکه گذشته، زنده بمونه و همونطور که زیرو مصطفی هتل رو نگه می‌داره تا به اون گذشته دست پیدا کنه، ما هم می‌تونیم از طریق داستان‌گویی نوعی ارتباط با چیزی که از دست رفته برقرار کنیم."پایان.منابع الهام و اشارات:Why "Grand Budapest Hotel" is Wes' most successful movie (Thomas Flight)The French Dispatch's Analysis (Thomas Flight)The Lonely Artist - A French Dispatch Analysis (Jake Bishop)An Editor's Burial (Wes Anderson)با تشکر از دوستانی که مکالمات ریز و درشتی با بعضی از آنها در این باب داشتم.و با تشکر از شما که این نوشته رو مطالعه کردید، امیدوارم لذت برده باشید..Amirreza A.Amirreza ATue, 26 Sep 2023 23:22:20 +0330https://virgool.ir/@Amirreza_234/monster-story-analysis-part1-t1pqule3fa9oهشدار! سری مقالات تحلیل Monster حاوی اسپویل‌ کامل از انیمه و مانگای Monster هستند. بنابرین اگر هنوز این انیمه/مانگا را ندیده‌/نخوانده‌اید لطفا از خواندن خودداری کنید.چه می‌شود که یک انسان که در معصوم‌ترین حالت خود قرار دارد، در نهایت تبدیل به موجودی بسیار وحشتناک می‌شود؟ چه اتفاقاتی باعث بیدار شدن هیولای درون انسان‌ها می‌شود؟ اگر مرز بین خیر و شر، عقل و دیوانگی، از بین برود و انسان‌ها احساسات خود را از دست بدهند چه خواهد شد؟نائوکی اوراساوا، در Monster به عمق شخصیت و عواطف انسان‌ها می‌پردازد. به جرئت می‌گویم که Monster یکی از شگفت‌انگیزترین داستان‌ها در هر مدیومی است و شخصا داستانی مانند مانستر ندیده‌ام که اینقدر سخنان عمیق و احساسات زیبایی داشته باشد. در اولین بخش از تحلیل Monster، ابتدا به خلاصه‌ای کوتاه از مقدمه‌ی داستان و سپس به تایم‌لاین یوهان و فلسفه‌ی شخصیت او خواهیم پرداخت. داستانِ مانستر، کاملا مانند یک پازل است. در طول داستان تکه‌های مختلف پازل را به مخاطب می‌دهد و در پایان شما را با آن تکه‌ها آزاد می‌گذارد و اینجاست که مخاطب، خود با توجه به برداشت خود از داستان تکه‌ها را کنار هم می‌گذارد. یکی از بزرگ‌ترین بخش‌های این پازل، آنتاگونیست داستان است و با درک کردن آنتاگونیست، می‌توان فلسفه و پایان‌بندی داستان را فهمید و درک کرد. به همین سبب در اولین بخش از این سری، قرار است در مورد آنتاگونیست، تایم‌لاین و سرگذشت او به صورت مرتب شده و هدف و فلسفه‌اش صحبت کنیم.آغاز داستانقبل از هر چیز، بیایید ابتدا آغاز داستان را مرور کنیم. سال 1986. دوسلدورفِ آلمان. دکتر کنزو تنما، جراح مغزی موفق و مشهور در بیمارستان آیسلر است که در حال گذراندن دوران اوجِ خود در آن بیمارستان است. اما زندگی دکتر تنما قرار است که به زودی با یک اتفاق خیلی ساده از این رو به آن رو شود. شبی که دکتر تنما با نامزدش، اوا قرار دارد، بحثی میان آنها درباره‌ی عمل جراحی آن روز و ارزش جان انسان‌ها پیش می‌آید و اوا به کنزو می‌گوید که باور دارد ارزش جان تمامی انسان‌ها برابر نیست. کنزو تنما شدیدا مخالف این عقیده است و باور دارد که ارزش تمامی انسان‌ها برابر و یکسان است. شبی دیگر، حادثه‌ای فجیع در خانه‌ی لیبرت‌ها، که به تازگی سرپرستی یوهان و آنا را قبول کرده بودند، پیش می‌آید و یوهان را در حالی که گلوله‌ای به سرش شلیک شده به بیمارستان آیسلر می‌آورند. آن شب بیمارستان یک بیمار بسیار مهم نیز داشت. شهردار دوسلدورف. دکتر تنما دستور می‌گیرد که عملِ شهردار را انجام دهد و پسرک را به حال خود رها کند اما تنما فلسفه‌ و باور خود را به یاد می‌آورد و از دستورات سرپیچی می‌کند و عمل جراحی را بر روی یوهان انجام می‌دهد او را نجات می‌دهد. غافل از اینکه چندین سال بعد، یوهان قرار است به یک قاتل جانی تبدیل شود و قتل رئسای بیمارستان نیز بر گردن دکتر تنما بیافتد و او، به دنبال راهی برای کشتن یوهان باشد.یوهان لیبرت؛ هیولایی بدون نامهمان‌طور که اشاره کردم، یکی از مهم‌ترین گام‌ها برای درک داستان و پایان‌بندیِ مانستر، درک و فهمیدن آنتاگونیست آن است. یوهان لیبرت. کاراکتری باجذبه، خونسرد، آرام و در عین حال از درون، هیولایی وحشتناک و بی‌رحم. برای این کار بیایید ابتدا سرگذشت و اتفاقاتی که در طولِ مانستر به صورت تکه‌های پازل به ما داده شد را کنار هم بگذاریم. داستانِ یوهان، سرنوشتِ یوهان، خیلی قبل‌تر از آن که حتی متولد شود شروع شده بود. شاید نقطه‌ی شروع تمام اتفاقات، پروژه‌ی اصلاح نژادیِ فرانتس بُناپارتا بود. بناپارتا، این تحقیقات و آزمایشات را برای ساختن یک "کودک بی‌نقص" انجام می‌داد. او به عبارتی به دنبال خلق کودکانی با ژنِ عالی بود. یک نژاد برتر. کودکانی که نه تنها هوش و ذکاوت زیادی داشته باشند، بلکه توانایی هدایت بشریت را نیز داشته باشند. آنها به دنبال یک رهبر عالی بودند. البته فرانتس بناپارتا، پتر چاپک و چهل و دو همکارشان، افراد خاصی را برای انجام این آزمایش برمی‌گزیدند. افرادی که آنها انتخاب می‌کردند، باید ویژگی‌های این چنینی را دارا می‌بودند: موهای بلوند، چشمانِ آبی، بهره هوشی بیشتر از متوسط و ... . اما یک ویژگی دیگر که برای بناپارتا بسیار مهم بود، این بود که زن‌ها (آنهایی که شرایط دیگر برای پذیرفته شدن در آزمایش را داشتند) ، به نحوی در فعالیت‌های آزادی‌خواهانه فعالیت داشته باشند یا به آنها مرتبط باشند. و تمامی مردهای پروژه، باید نظامی می‌بودند و اکثر آنها، یا سرباز و افسر بودند و یا یکی از اجداد آنها در گذشته نظامی بوده. ورا سرنا (مادر یوهان و نینا/آنا) تمامی ویژگی‌های لازم را داشت. او تحصیل‌کرده‌ی رشته‌ی مهندسی ژنتیک بود و از هوش بسیار بالایی برخوردار بود."او (ورا)، خیلی زیبا بود. با چشمانی آبی رنگ و موهای بلوند..."- پتر چاپکدر نهایت او به عنوان یکی از افرادِ پروژه‌ی بناپارتا انتخاب شد. روشِ انجام آزمایشِ بناپارتا اما، بسیار عجیب بود. زن‌ها و مردهای انتخاب شده، به صورت تصادفی ملاقات می‌کردند. (هر چند که واقعا تصادفی نبود و همه چیز از قبل برنامه‌ریزی شده بود.) تمامی مردها از برنامه و ماموریت و وظیفه‌شان خبر داشتند و می‌پنداشتند که این ماموریت، به سود دولت است و در حال انجام آزمایشی برای بهبود وضعیت و سود دولت‌شان هستند. متُد آزمایش به این صورت بود که پس از ملاقات، علاقه‌ی زن و مرد به یکدیگر به تدریج افزایش می‌یافت و در نهایت آنها عاشق یکدیگر می‌شدند. سپس آنها با یکدیگر رابطه برقرار می‌کردند و زن، باردار می‌شد. بعد از مدتی، مرد ابراز پشیمانی می‌کرد که رازها را از همسر خود پنهان نگه داشته است و تمام نقشه را برای او توضیح می‌داد و آنها با یکدیگر به دنبال راهی برای فرار از دست کسانی که رهبری پروژه‌ را بر عهده دارند می‌گشتند. هر چند تمامی این اتفاقات از قبل توسط بناپارتا و همکارانش پیش‌بینی شده بود و آنها زوج‌ها را پیش از فرار دستگیر و از یکدیگر جدا می‌کردند. مرد برای همیشه از همسرش جدا می‌شد و در نهایت کشته می‌شد (با صحنه‌سازی‌هایی مثل تصادف و ...) و زن تا مدت متولد شدن کودکان به یک مرکز یا تاسیسات ایزوله فرستاده می‌شد. هنگام متولد شدن کودکان، زن‌ها باید برای همیشه نامِ قبلی خود را فراموش می‌کردند و از نام‌های جدیدی استفاده می‌کردند و همچنین آنها حق انتخاب اسم برای کودکان نداشتند.ویرا سرنا، که یکی از انسان‌های دخیل در پروژه بود، به عنوان شریکِ برادرِ ناتنیِ خودِ فرانتس بناپارتا انتخاب شده بود. او سربازی در چک اسلواکی بود. و سپس هنگامی که همه چیز طبق برنامه پیش رفت، ویرا باردار شد و هنگامی که آنها قصد فرار داشتند، بناپارتا و همکارانش آنها را گرفته و از هم جدا کردند. کودکان ویرا سرنا در نهایت متولد شدند. یوهان و نینا همان نتیجه‌هایی بودند که بناپارتا می‌خواست. کودکان بی‌نقص. و این نقطه‌ی آغازینِ تایم‌لاینِ یوهان است. بعد از این اتفاقات، ویرا سرنا که اکنون و بعد از پروژه نامش به آنا تغییر کرده بود، پس از دریافتن رازهای این پروژه‌ی نئونازی‌ها، پتر چاپک و فرانتس بناپارتا به همراه یوهان و نینا از ساختمانی که در آن از او مراقبت می‌شد به مسافرخانه‌ی «سه قورباغه» نقل مکان می‌کند. (و همچنان زیر نظرِ فرانتس بناپارتا) در آنجا، او ظاهر هر دو فرزندش را شبیه به هم در می‌آورد تا همه گمان کنند او فقط یک فرزندِ دختر دارد. به گفته‌ی همسایه‌ها و ساکنین آن محله، آنا به ندرت و خیلی کم مسافرخانه را ترک می‌کرده. چندین سال بعد از سکونت آنا، یوهان و نینا در مسافرخانه‌ی سه قورباغه، در سال 1981، بناپارتا و چاپک محل زندگی آنها را پیدا کردند و به سراغ‌شان آمدند. آنها قصد داشتند که یکی از کودکان را برای برنامه‌هایی که در عمارتِ رز قرمز انجام می‌دادند ببرند اما اجازه می‌دادند کودکِ دیگر در کنار آنا بماند. بناپارتا آزمایشات خود را در عمارت رز قرمز و تحت پوشش یک قصه‌گو برای کودکان ادامه می‌داد. آن هم نه هر قصه‌ای بلکه قصه‌هایی مثل "مردی با چشمان بزرگ و مردی با دهان بزرگ"، "پادشاه تاریکی و ملکه‌ی تاریکی" و از همه مهم‌تر "هیولا" و از این دست قصه‌های تاریک و عجیب که تاثیر روحی روانی بر روی کودکان می‌گذاشت. اما اتفاقاتی که در این نقطه از داستان می‌افتد، شاید بیشترین تاثیر را روی یوهان داشتند و می‌توان گفت تاثیر این اتفاقات آن قدر بزرگ بود که در باقیِ زندگی یوهان، با او مانده بود. بناپارتا به آنا می‌گوید که او می‌تواند انتخاب کند که کدام یک از بچه‌ها همراه او و چاپک بروند. "بهم بگو، فکر می‌کنی انتهای ترس و تاریکی، ترسِ بی‌نهایت چیه؟ من فکر می‌کردم که تاریکی مطلق رو دیدم، اما همون لحظه، در جلوی چشمانم یک تاریکی بزرگ‌تر دیدم."- یوهان لیبرت اما منظور یوهان از این "تاریکی و ترس بی‌نهایت" چه بود؟ یوهان چه دیده بود؟ او دید که تعدادی انسان کت-شلواریِ ترسناک، با تفکرات مریض و وحشتناک به سراغ آنها آمده بودند و قصد داشتند آنها را از مادرشان جدا کنند و ببرند. برای یک بچه‌ی شش هفت ساله، این می‌تواند وحشتناک‌ترین چیزی باشد که می‌بیند. ترس جدا شدن از مادر و ماندن در کنار انسان‌های ترسناک... اما یوهان گفت که درست در همان لحظه، ترس و تاریکیِ بزرگ‌تری را در جلوی چشمان خودش دید. دید که یک مادر، برای خلاص شدن از دست این انسان‌ها، حاضر است بچه‌ی خود را رها کند. و آن هم نه به این دلیل که یکی از بچه‌هایش را از دیگری بیشتر دوست دارد. آنا نمی‌‌توانست یوهان و نینا را از هم تشخیص بدهد چرا که هر دوی آنها مانند هم لباس پوشیده بودند و دقیقا شبیه هم بودند. ولی با این حال باز هم یکی از آنها را رها می‌کند چون فقط می‌خواهد که راحت بشود. و مشخص نیست که آنا واقعا به قصد تصمیم گرفت نینا را رها کند یا او را با یوهان اشتباه گرفته بود. این اتفاق، بزرگ‌ترین ضربه را به شخصیت یوهان زد. تاریک‌ترین تاریکی‌ای که یوهان دیده بود همین بود...در همان سال (1981) فرانتس بناپارتا که مدعی شده بود آنها به نتیجه‌ی دلخواهشان رسیده‌اند، جلسات کتاب‌خوانیِ عمارت را لغو کرد. بعد از گرفتنِ نینا، بناپارتا او را در یک اتاق بسیار تاریک در عمارت گذاشت و نینا مدت‌ها در آن اتاق به تنهایی سر می‌کرد. هر از گاهی برای او غذا می‌آوردند و همین نشانه‌ای بود از این‌ که از او مراقبت می‌شود. نینا همیشه صدای جیغ و فریادهای ترسناک از اطراف عمارت می‌شنید.هنگامی که نینا دیگر ناامید شده بود و گمان می‌کرد که همه چیز برایش تمام شده است، بالاخره در باز شد و فرانتس بناپارتا در آن سوی در ایستاده بود. او دستش را به سمت نینا دراز می‌کند و آن دیالوگ معروفش را به زبان می‌آورد. بناپارتا به نینا می‌گوید:« انسان‌ها... اونا می‌تونن تبدیل به هر چیزی بشن.»بعد از آن، نینا سردرگم، گیج و بسیار وحشت‌زده، در عمارت به دنبال راهی برای فرار بود و ناگهان وارد سالنِ ماریا ترسا شد. جایی که تمامی افراد دخیل در پروژه‌ی بناپارتا، به مناسبت کامل شدن آزمایششان و نتیجه‌ای که یافته بودند جمع شده بودند و در حال جشن گرفتن بودند. سپس بناپارتا به همراه شراب به داخل سالن می‌آید، و تمامی چهل و دو نفرِ حاضر در آنجا، تک به تک با نوشیدن شراب خود می‌میرند. او تمامی چهل و دو نفرِ دخیل در پروژه را بی‌رحمانه به قتل رساند. تمامی کسانی که از وجودِ ویرا و کودکانش خبر داشتند. (بناپارتا همچنین عاشقِ ویرا/آنا بود و به همین دلیل نمی‌خواست که آسیبی به او هم برسد. بناپارتا هنگامی که آنا را تحت نظر داشت و روی شخصیت او مطالعه می‌کرد عاشقش شده بود.) بناپارتا نینا را آرام کرد و به او گفت که از عمارت برود. قبل از این، به نینا گفت:«هر دوی شما (یوهان و نینا) جواهرات زیبایی هستید. و به همین دلیل نمی‌تونید به هیولا تبدیل بشید.»پس از این اتفاقات، نینا از عمارتِ رزِ قرمز فرار می‌کند و به مسافرخان‌ی سه قورباغه برمی‌گردد. نینا متوجه می‌شود که در مدتِ زندانی بودن او در عمارت، مادرشان فرار کرده بوده و از آنجا رفته و یوهان تمام این مدت را در مسافرخانه تنها بوده و در این مدت مشغول خواندن قصه‌ی "هیولای بدون نام" اثر خود فرانتس بناپارتا بوده. یوهان از نینا می‌خواهد تا تمام اتفاقاتی که افتاد را برای او توضیح دهد. بعد از این، یوهان تجربیات خواهرش را با تجربیات خودش اشتباه می‌گیرد و فکر می‌کند که این او بوده است که در عمارت بوده و این اتفاقات را دیده. خود نینا هم به دلیل فشار روانی‌ای که بر رویش بود، به تدریج خاطره‌اش در مورد عمارت را از دست می‌دهد، در مورد هویت خود گیج می‌شود و او هم گیج می‌شود و نمی‌داند که این او بوده که به عمارت رفته یا برادرش. وقایع و اتفاقات پس از مسافرخانه‌ی سه قورباغه و عمارت رز قرمزحالا نینا و یوهان دوباره کنار هم بودند اما مادرشان دیگر پیششان نبود و آنها هم به شدت وحشت‌زده بودند و هیچ ایده‌ای نداشتند که چه چیزی قرار است به سرشان بیاید و به همین دلیل تصمیم گرفتند از چکسلواکی فرار کنند. کمی جلوتر می‌رویم. لبِ مرز چکسلواکی. جایی که یوهان و نینا تنها و خسته و بی‌پناه گیر افتاده‌اند. نینا از شدت بی‌حالی بر زمین افتاد و در حالی که داشت بی‌هوش می‌شد از یوهان التماس کرد تا نامش را به او بگوید (در واقع اسامی نینا و یوهان اسامی‌ای هستند که جلوتر در داستان می‌فهمیم و اسم اصلی آنها نبوده است.) اما یوهان به او می‌گوید که آنها هیچ اسمی ندارند. "اسم" و "هویت" در داستانِ مانستر عناصر بسیار مهمی هستند. این که یوهان به نینا می‌گوید که هیچ اسمی ندارند، در واقع یعنی آنها هیچکس نیستند. نه اسمی دارند، نه به کسی تعلق دارند و نه هویتی دارند. توضیح درباره اسم و هویت را برای بخش‌های بعدی این سری مقاله گذاشته‌ام که در آن به عناصر دیگر داستان نیز خواهم پرداخت.یوهان هم در کنار خواهرش می‌افتد و بی‌هوش می‌شود. اینجاست که ژنرال وُلف (مسئول اصلیِ پروژه‌ی کیندرهایم 511) از راه می‌رسد و آن‌ها را پیدا می‌کند و نجاتشان می‌دهد. ژنرال ولف آنها را می‌گردد و در کیف یوهان فقط کتابِ مصورِ "هیولا" را پیدا می‌کند و بر اساس آن نام پسرک را "یوهان" می‌گذارد و اسمِ دختر هم "آنا". او آنا را به یتیم‌خانه‌ای به نام یتیم‌خانه‌ی [شماره‌ی] 47 می‌فرستد و یوهان هم به 511 ِ کیندرهایم فرستاده می‌شود. می‌توان گفت که این اتفاقات سر مرز، بعد از اتفاقات مسافرخانه و عمارت رز قرمز، یکی از مهم‌ترین اتفاقات زندگی یوهان بود که همانند آنها، تاثیر بسیار زیادی بر روی او گذاشت. اتفاقات لبِ مرزِ چکسلواکی-آلمان، باعث می‌شوند که یوهان تمامی احساسات انسانی خودش را از دست بدهد. او در آنجا مرگ را با چشمان خودش دید. تمام شخصیت و احساساتِ او آنجا از بین می‌روند و او Landscape of The End یا همان چشم‌اندازِ پایان/منظره‌ای از آخرالزمان را همان‌جا می‌بیند.همان‌طور که گفتم، یوهان به شماره‌ی 511 کیندرهایم فرستاده شد. تاثیراتِ روانیِ یتیم‌خانه‌ی کیندرهایم بر روی کاراکترهای داستان رو رو در سراسر داستان دیدیم. از پسرِ فرانتس بناپارتا، آقای لیپسکی گرفته تا روبرتو و از همه مهم‌تر گریمر. (که در مورد کاراکتر ولفگانگ گریمر بعدا به صورت مفصل‌تر توضیح خواهم داد.) کمی به جلوتر سفر می‌کنیم جایی که دکتر تنما، به آقای هارتمن که دیتِر را گرفته است می‌گوید این شما بودید که یوهان را دیوانه کردید و باعث شدید که بخواهد همه‌ی شما رو بکشد و الان می‌خواهید همین کار را با دیتر انجام دهید. در این لحظه، هارتمن به تنما می‌گوید:« ما در 511 ِ کیندرهایم، هرگز نمی‌توانستیم شاهکاری مثل او (یوهان) خلق کنیم!». از طرف دیگر، میخائیل پتروف (یا همان رینهارت بیرمان که از مدیرانِ یتیم‌خانه‌ی 511 کیندرهایم بود و بعدتر خود یتیم‌خانه‌ای ساخت که در آن از کودکان به خوبی مراقبت می‌کرد)، هنگام صحبت با گریمر به این موضوع اشاره کرد که 511 ِ کیندرهایم، یک پروژه‌ی شکست خورده‌ بوده و آنها هیچوقت نتوانستند کارها و آزمایشات خود را به درستی انجام دهند و یک کودک بی‌نقص برای رهبری بشریت بسازند. و دلیل شکست خوردن پروژه به گفته‌ی او، یک عامل خارجی بود. اما این عامل خارجی چه کسی یا چه چیزی بود؟ این عامل خارجی، کسی نبود جز یوهان لیبرت. تا این نقطه از داستان، ما اتفاقات و مکان‌هایی را بررسی کردیم که همه بر روی یوهان تاثیر گذاشته بودند اما در مورد 511 ِ کیندرهایم اینطور نبود. دیگر این 511 کیندرهایم نبود که بر روی یوهان تاثیر می‌گذاشت بلکه این یوهان بود که بر روی آنجا و پروژه‌ی مخفی آن تاثیر گذاشت. هیولای درونِ یوهان در همان مرز چکسلواکی-آلمان بیدار شده بود و وقتی به یتیم‌خانه‌ی 511 کیندرهایم فرستاده می‌شود، آنجا را به آتش می‌کشد و پروژه را نابود می‌کند. دیگر هیچ چیزی برای یوهان اهمیتی نداشت و همه چیز را پوچ می‌دید. تنها تاثیرِ کیندرهایم بر روی یوهان، فقط این بود که حافظه‌ی او پاک شد. او تمام وقایع از جمله اتفاقاتی که با فرانتس بناپارتا و عمارت رزِ قرمز تجربه کرده بود را از یاد می‌برد. و از اینجا به بعد هر زوجی که یوهان را به فرزندی قبول می‌کردند، به شکل فجیعی به قتل می‌رسیدند تا اینکه به به خانواده‌ی لیبرت و وقایع بیمارستان و دکتر تنما می‌رسیم. (که وقایعِ آن شبِ وحشتناک را جلوتر در همین مقاله توضیح خواهم داد). قبل از اینکه به اتفاقات آن شب بپردازیم، بگذارید کمی جلوتر برویم. به زمانی که یوهان به دانشگاه مونیخ می‌رود و قصد نزدیک شدن به هانس گئورگ شووالد را دارد. یوهان در حال تماشای یتیم‌خانه 511 ِ کیندرهایم هنگام آتش گرفتنوقایع مونیخ، خون‌ آشامِ بایرن و اقتصاد آلماندر سالی که داستان اتفاق می‌افتد، اقتصاد اروپا اهمیت زیادی در دنیا داشت و در آن برهه‌ی زمانی، اتفاقات تاریخی مهمی نیز افتاده. هانس گئورگ شووالد که به خون آشام باواریا/بایرن نیز مشهور بود (باواریا/بایرن از لحاظ اقتصادی یکی از مهم‌ترین ایالات آلمان بوده و هست. بعد از جنگ جهانی دوم، بایرن به مرکز مدرن صنعتی اروپا نیز تبدیل شده بود و از این جهت برای اروپا نیز ایالت بسیار مهمی بود) یکی از پایه‌های اقتصادی آلمان و اروپا بود. گفته می‌شد او کنترل اقتصاد و کسب و کارهای آلمان و همچنین بخش بزرگی از اقتصاد اروپا در دستانش دارد و می‌گفتند که تمامی رقیب‌هایش را از میان بر‌ می‌داشت و به اصطلاح آن قدر از لحاظ مالی ضعیف می‌شدند که گویا کسی خون آنها را مکیده است و به تدریج ضعیف شده‌اند. همه‌ی اینها به علاوه‌ی دوری کردن او از مردم، بیرون رفتن‌های شبانه و دیر وقتش و کم‌بیناییش باعث شده بود که به او لقب "خون آشام" بدهند. یوهان، نقشه‌ای بی‌نظیر کشیده بود که حاصل افکار نیهیلیستی و شیطانی او بود. او قصد داشت با نزدیک شدن به شووالد و سپس کشتن او، کنترل اقتصاد آلمان را در دستان خودش بگیرد و حتی شاید آن را نابود و فلج کند. یوهان ابتدا با فریب دادن قاتل‌های مختلف، آنها را مجبور می‌کرد که افراد نزدیک به شووالد را به قتل برسانند و این باعث می‌شد که یک فضای خالی اطراف شووالد ایجاد شود و این فرصتی برای یوهان بود که خود، این فضای خالی را پر کند و به شووالد نزدیک شود. او ابتدا به عنوان یکی از کسانی که هر هفته برای خواندن کتاب به خانه‌ی شووالد می‌آمدند، وارد شد و به تدریج نظر شووالد را جلب کرد و به او نزدیک شد. یوهان که اکنون از هویت پسر شووالد، کارل، که شووالد مدت‌هاست او را ندیده و حتی او را گم کرده بود، خبر داشت، نقشه‌ای چید تا برای جلب بیشتر اعتماد شووالد و همچنین نزدیک شدن بیشتر به او، شووالد و پسرش را دوباره به هم برساند. او سرانجام موفق به این کار می‌شود و حالا چون شووالد به اندازه‌ی کافی از یوهان خوشش آمده بود و خیالش هم آسوده بود، او را به عنوان منشی خود انتخاب کرد. همچنین شووالد و کارل، تصمیم گرفتند به دلیل دانش و مهارت بالای یوهان در زمینه اقتصاد، اگر چیزی برای شووالد اتفاق افتاد قدرت و مقام او به یوهان برسد. هنگامی که یوهان قبل از مراسمِ اهدای کتاب، در کتاب‌خانه در حال تدارک دیدن مراسم است، به طبقه‌ی بالا می‌رود و به کتاب‌ها نگاهی می‌اندازد و ناگهان در میان کتاب‌ها، یک کپی از کتاب «هیولای بدون اسم» را پیدا می‌کند و وقتی که آن را باز می‌کند ناگهان شروع به لرزیدن می‌کند و از شدت استرس و عصبی شدن می‌افتد و از هوش می‌رود. یوهان در آن لحظه، همه چیز را به یاد می‌آورد. تجربه‌های تلخش، اتفاقات وحشتناکی که برای او و خواهرش افتاد، تمام بلاهایی که سر او آوردند، اینکه چگونه زندگی را برای او جهنم کردند و لذت کودکی را از او گرفتند، همه چیز را به خاطر می‌آورد. یوهان تنفرش از این جهنم که در آن زندگی می‌کند را به یاد می‌آورد. یوهان احساساتش، اینکه مادرش چگونه نینا و او را رها کرد را به یاد می‌آورد. اینکه بناپارتا باعث نابود شدن زندگی او و خواهرش شد را به یاد می‌آورد و اینجاست که نظر یوهان تغییر می‌کند. به یاد آوردن همه چیز باعث روبه‌رو شدن یوهان با تمامی تفکرات و فلسفه‌هایش شد. او دوباره حس خود بزرگ بینی و تمامی فلسفه‌هایش را به یاد آورده بود. او دیگر نمی‌خواست شووالد را بکشد و اقتصاد آلمان هم دیگر ذره‌ای برایش ارزشی نداشت و اینجا بود که با به یاد آوردن نقشه‌هایش، برنامه‌ی خودکشی بی‌ عیب و نقصش را از دوباره چید. او گمان کرد که با این نقشه با یک تیر چند هدف بزند. او هم می‌خواست تمامی کسانی که او را به یاد داشتند را بکشد، هم زندگی و عزیزانِ فرانتس بناپارتا را از او بگیرد و هم خلاف تفکر دکتر تنما را به او ثابت کند. او اما تصمیم گرفت که شووالد و انسان‌های حاضر در مراسم را تا پست‌ترین درجه پایین بکشد و آنها را تحقیر کند. یوهان نقشه‌ی جایگزینی کشید و حین مراسم، کتاب‌خانه را آتش زد. او به بدترین شکل مردم را تحقیر کرد و آنها را مانند حیواناتی بی‌ارزش نشان داد و شووالد را ترساند. در حالی که دکتر تنما هم رو به روی او ایستاده بود و اسلحه‌اش را به سوی گرفته بود، یوهان مطمئن بود که قرار است بمیرد. یوهان کار خودش را در آن لحظه تمام می‌دانست اما با ورود نینا، تنما منصرف شد و این زنده ماندنِ یوهان، باز هم به خودبزرگ‌بینی و غرور او افزود. این بخش آخر را در خاطر داشته باشید چرا که هم در این قسمت و هم در قسمت‌های بعد با این بخش حسابی کار داریم."من جهنم را همان‌جا در چشمان او دیدم. جهنم. در چشمان یک انسان زنده." - هانس گئورگ شووالدنیهیلیسم، تفکرات نیچه و تاثیرات نیهیلیسم روی کاراکتر یوهانقبل از اینکه به نقشه‌ی خودکشی بی‌نقص یوهان و آرک روهنهایم بپردازیم، بیایید فلسفه و تاثیرات آن بر روی داستان مانستر و به خصوص بر روی کاراکتر یوهان را بررسی کنیم. (هر چند بخش بزرگی از تحلیل فلسفه و تاثیرات آن بر این داستان، خصوصا تقابل فلسفه‌های مختلف، مخصوص قسمت آخر این سری مقاله است، اما برای بررسی کاراکتر یوهان اشاره به این موارد کاملا لازم است.)ابتدا ببینیم نیهیلیسم اصلا چیست؟ نیهیلیسم یا هیچ انگاری (پوچ گرایی)، به طور خلاصه به معنی بی‌ارزش دانستن جهان و زندگی و انکار هر گونه معنی و ارزش برای این دنیاست. اگر تاریخ نیهیلیسم را دنبال کنیم شاید نقطه‌ی ابتدایی آن را در اواسط قرن نوزدهم در روسیه بیابیم. نیهیلیسم در روسیه به عنوان مکتبی طرح شده بود که با زیبایی‌شناسی کاملا مخالف است. اما این تفکر بعد از جنگ جهانی دوم در اروپا خیلی بیشتر گسترش یافت. بعد از جنگ جهانی دوم، اروپا که در نتیجه‌ی جنگ سراسر ویران و متزلزل بود، شدیدا تحت تاثیر تفکرات نیهیلیست قرار گرفت و در سراسر اروپا گسترش یافت. یکی از مشهورترین فیلسوف‌های این تفکر، فردریش ویلهلم نیچه بود. او نیهیلیسم را بی‌ارزشی ارزش‌ها نمی‌دانست بلکه باور داشت نیهیلیسم، بی‌ارزش شدن ارزش‌هاست. در نوشته‌های نیچه می‌توان نقد او به نیهیلیسم و پیامدهای آن را دید. کمی بعدتر، فلسفه و مکتب دیگری توسط خود نیچه مطرح شد. فلسفه‌ای که «اگزیستانسیالیسم» یا هستی گرایی نام داشت.اگزیستانسیالیسم در عین حال هم دارای تفکراتی از نیهیلیسم بود و هم بخش‌هایی از آن بر خلاف تفکرات نیهیلیستی بود. اگزیستانسیالیسم می‌گوید که درست است ممکن است ما با معنی متولد نشده باشیم، اما به این معنی نیست که ما توانایی معنی دادن نداریم. خود ما می‌توانیم با کارهایمان و قوانینی که وضع می‌کنیم به چیزهای مختلفی معنی دهیم. بر خلاف نیهیلیسم که می‌گفت همه چیز بدون معناست و در نهایت، همه‌ی انسان ها محکوم به نابودی و مرگ هستند.در سراسر داستان مانستر و خصوصا در شخصیت یوهان ما می‌توانیم به شکل واضحی این تفکرات را ببینیم. نیچه جایی می‌گوید:« نیهیلیسم فقط به این معنی نیست که همه چیز محکوم به نابودی‌ست؛ بلکه شخصی هم هست که خود دست به کار شود و نابود کند.» و این سخن نیچه را عینا می‌توانیم در شخصیت یوهان ببینیم. شخصیتی که می‌خواست همه چیز و همه کس را نابود کند و این خودش باشد که در انتهای دنیا و هستی ایستاده. و همچنین جایی در داستان، آقای هارتمن می‌گوید یوهان قدرت این را دارد که انسان‌ها را نابود کند و حتی به جان یکدیگر بندازد.فلسفه‌ی یوهان فلسفه‌ی کاراکتر یوهان را می‌توان در همان بازی‌ای که به کودکان می‌گفت خلاصه کرد. او به آنها می‌گفت که بر لبه‌ی پشت بام بایستید، چشمانتان را ببندید و دستانتان را باز کنید و به سمت یکدیگر حرکت کنید و آن‌قدر این را ادامه دهید تا یکی به سمت پایین بیافتد. آن شخص که بیافتد می‌میرد و کسی که نیافتد زنده می‌ماند. خودِ یوهان، چندین بار از مرگ حتمی نجات یافته بود. او لب مرز چکسلواکی-آلمان که تا چشم می‌دید هیچ چیزی وجود نداشت، در حالی که خواهرش از خستگی و گرسنگی بی‌هوش شده بود و خودش هم دست کمی از او نداشت، زنده مانده بود. او از 511 کیندرهایم نجات یافته بود. او هنگامی که به خواهرش گفت به او شلیک کند، و این کار را کرد، وقتی که به سرش تیر خورده بود، توسط دکتر تنما نجات یافت و زنده ماند. و تمام این اتفاقات باعث شده بود او به این تفکر برسد که او یک انسان برگزیده است. کسی که سرنوشت او را هر بار انتخاب کرده. و این بازیِ او هم دقیقا همینطور است. شخصی که پایین بیافتاد، هیچ معنایی ندارد. سرنوشت او را انتخاب نکرده و وجودش هم هیچ تغییری در این جهان (از نظر یوهان) ایجاد نمی‌کند و شخصی که نجات یابد، توسط سرنوشت انتخاب شده است و برتر از بقیه است. او همه را اینطور می‌بیند و حتی مادر خودش را دیده که هیچ، عملا هیچ انسانیتی از خود نشان نداده است. اما در جایی از داستان، در نقطه‌ی خیلی خیلی مهمی از داستان، فلسفه‌ی یوهان فرو می‌ریزد. توضیح درباره‌ی این موضوع در این بخش نمی‌گنجد و توضیح خیلی مفصل‌تر برای این موضوع را برای بخش آخر سری که کاملا درباره‌ی فروپاشی فلسفه‌ها و تقابل آن‌هاست نگه داشته‌ام.اما برویم و اتفاقات آن شب به خصوص در خانه‌ی لیبرت‌ها و آرک روهنهایم را بررسی کنیم.خانه‌ی لیبرت‌ها، فرانتس بناپارتا و روهنهایموقتی که لیبرت‌ها سرپرستیِ آنا/نینا و یوهان را بر عهده گرفتند، فرانتس بناپارتا در تلویزیون تصویر آنها را می‌بیند و تصمیم می‌گیرد تا سری به آنها بزند. لیبرت‌ها هنگام سر رسیدن او، بناپارتا را راه می‌دهند و به او اجازه می‌دهند تا کودکان را ببیند. به نظر هر دوی آنها خواب هستند اما بناپارتا از این خبر نداشت که یوهان همچنان بیدار است. یوهان با دیدن بناپارتا گمان می‌کند که بناپارتا برای کشتن او و خواهرش آمده و به علت ترس تفنگی را برمی‌دارد و لیبرت‌ها را می‌کشد اما بناپارتا فرار می‌کند. آنا با شنیدن صدای تیر بیدار می‌شود و حیران و سردرگم، یوهان را می‌بیند که از او می‌خواهد که با اسلحه به سر او شلیک کند و اسلحه ها را هم به بیرون پرت کند. و ادامه و نتیجه‌ی این اتفاقات را در بیمارستان آیسلر و زندگی دکتر تنما می‌بینیم.یوهان بعد از به یاد آوردن همه چیز، می‌خواهد که بناپارتا را پیدا کند و هر چیزی که برای او عزیز است را از بین ببرد. بناپارتا کجا بود؟ روستای روهنهایم. یوهان در می‌یابد که بناپارتا این روستا و مردمش را بسیار زیاد دوست دارد پس چه تصمیمی می‌گیرد؟ یوهان به آنجا می‌رود و هر چیزی که برای بناپارتا عزیز است را در جلوی چشمان او نابود می‌کند. تمام مردم تک به تک نابود می‌شوند و در نهایت خود بناپارتا هم می‌کشد. یوهان دیگر تقریبا نقشه‌ی خودکشی بی‌نقص خود را کامل کرده بود و فقط منتظر بود تا دکتر تنما او را بکشد. هر بار که یوهان انگشت خود را بر روی پیشانیش قرار می‌داد، به این معنا بود که او مطمئن بود قرار است به قتل برسد. بمیرد. در خانه وقتی خواهرش به او شلیک کرد، او انگشت خود را بر روی پیشانیش گذاشته بود. وقتی که در کتاب‌خانه دکتر تنما اسلحه‌اش را به سوی نشانه رفته بود، یوهان مطمئن بود که قرار است بمیرد و اسلحه‌اش را برا روی پیشنایش گذاشته بود و همچنین در روهنهایم هم به همین شکل بود. و هر بار زنده ماند و هر بار و اللخصوص در روهنهایم، فلسفه‌هایش فرو ریختند.پایان داستانوقتی یوهان در روهنهایم مورد اصابت گلوله قرار گرفت، دوباره توسط دکتر تنما نجات یافت و در بیمارستان بستری شد. یوهان تمام نقشه‌اش اجرا شده بود اما فقط مردن خودش مانده بود که باز هم توس دکتر تنما نجات یافته بود. پایان‌بندی داستان صحبت‌های بسیار زیادی دارد و نمی‌شود فقط در قالب یک بخش کوتاه درباره‌ی آن بحث کرد. اما اگر بخواهم به طور خلاصه و همچنین جهت آمادگی برای بخش آخر مقاله از آن صحبت کنم، می‌توان به پایان داستان، بخشی گفت که تقابل فلسفه‌ها کامل می‌شود و شخصیت‌پردازی دکتر تنما و یوهان کاملا به طرز فوق‌العاده‌ای کامل می‌شود و نمای آخر، مخاطب را شوکه و بی هیچ حرف اضافه‌ای رها می‌کند... مانستر قطعا یکی از برترین داستان‌ها در هر مدیومی هست که حرف‌های بسیار زیادی برای گفتن دارد و داستان‌سرایی را بهانه‌ای می‌کند برای گفتن حرف‌های عمیق ‌تر و بزرگ‌تر. امیدوارم که من در رساندن بخشی از حرف‌های این داستان، خوب عمل کرده باشم. به پایان بخش اول از این سری مقالات رسیدیم. در بخش دوم، به سراغ نمادپردازی‌ها، کارگردانی و نویسندگی و کاراکترهای دیگر داستان، و در آخرین بخش به فلسفه‌های کلی داستان و صحبت در مورد پایان‌بندی به شکلی خیلی مفصل‌تر می‌پردازم. خیلی متشکرم که وقت گذاشتید و مطالعه کردید. امیدوارم که لذت برده باشید..Amirreza A.Amirreza AThu, 03 Feb 2022 20:43:16 +0330https://virgool.ir/@Amirreza_234/bioshock-story-analysis-ue66fzqb1sew امروز چهارده سال از پدیده‌ای به نام BioShock گذشت. پدیده‌ای تکرار نشدنی و به یاد ماندنی. پدیده‌ای که بار دیگر به ما نشان داد که ویدئوگیم هم می‌تواند هنر باشد. سفری پر از مفهوم و معنی. حال به مناسبت چهاردهمین سالگرد بازی، نگاهی به داستان و برخی از فلسفه‌های آن خواهیم داشت.توجه: در این مقاله بخش‌های بسیار مهمی از داستان بازی BioShock اسپویل می‌شود پس اگر این بازی را تجربه‌ نکرده‌اید از خواندن خودداری کنید.اونا به من گفتن :« پسرم، تو خاص هستی. تو متولد شدی تا کارهای بزرگی انجام بدی». میدونید چیه؟ اونا درست می‌گفتن.-جکبازی بدون هیچ حرف اضافه‌ای آغاز می‌شود. شما در نقش شخصیتی به نام جک سوار بر هواپیمایی بر فراز اقیانوس اطلس هستید و ناگهان هواپیما در میان اقیانوس سقوط می‌کند. درست در همین لحظه و وقتی در حال جست‌و‌جوی راهی برای نجات خودتان هستید، با آن منظره بی‌نظیر رو به رو می‌شوید.با توجه به شرایط این بخش از بازی، و همچنین چیدمان صحنه و تمرکز موجود بر روی فانوس‌ دریایی، به صورت ناخودآگاه به سمت فانوس‌ دریایی عظیم می‌روید.در را باز می‌کنید و بازی از همان نمای اول داخل فانوس‌ دریایی، شروع به بازگویی فلسفه‌های خود می‌کند.نمای ورودی فانوس‌ دریایی؛ مجسمه اندرو رایان (موسس رپچر) و یکی از مهم‌ترین شعارهای رپچر؛ شعاری که اشاره به فلسفه عینیت‌گرایی داردهمانطور که از پله‌ها پایین می‌روید با سه تابلو روبه‌رو می‌شوید؛ هر تابلو بیان‌گر یکی از آرمان‌های رپچر. «هنر»، «دانش» و «صنعت (یا به عبارتی پشتکار)». هر کدام یک آرمان؛ آرمان‌هایی که قرار بود در رپچر به آنها برسید.در نهایت وقتی به آخرین پله فانوس‌ دریایی می‌رسید با یک ژرف‌کره مواجه می‌شوید و سوار بر آن می‌شوید. و درست در همین لحظه‌ است که سخنرانی به یاد ماندنی اندرو رایان پخش می‌شود و محو زیبایی رپچر می‌شوید.رپچر می‌خواهد شهری باشد که کسانی که برای خودشان تلاش می‌کنند به نتیجه تلاششان برسند. پاداشی که خودشان برایش تلاش کرده‌اند. رپچر می‌خواهد به «تلاش و پشتکار(به عبارتی: صنعت)» پایبند باشد. رپچر می‌خواهد شهری باشد که هنرمند در آن ترسی از محدودیت و کسی که او را امر و نهی کند نداشته باشد. به عبارتی به «هنر» احترام بگذارد. اندرو رایان می‌خواهد رپچر شهری باشد که در آن علم پیشرفت کند. جایی که دانشمندان دیگر ترسی از دولت‌ها و افراد زورگو نداشته باشند. جایی که به «دانش» احترام گذاشته شود. دقیقا همان آرمان‌هایی که در فانوس‌ دریایی بر روی دیوار حک شده بودند. آرمان‌هایی که برای مدتی خوب و یا حتی عالی بودند اما پس از مدتی همه چیز نابود شد چرا که حتی وقتی بهترین‌ها رو هم یک جا داشته باشی باز هم اختلاف طبقاتی بین مردم به وجود می‌آید.مردم به این امید به رپچر می‌آیند که قرار است بهترین‌های صنعت خودشون باشند اما فراموش می‌کنند که یکی هم باید توالت‌ها رو تمیز کنه.- فرانک فانتین این نقل قول از فرانک فانتین به وضوح اختلاف طبقاتی و ناکارآمد بودن برخی از تفکرات و آرمان‌های رایان را ثابت می‌کند. پس از ورود به داخل شهر، هنگامی که ژرف‌کره از حرکت می‌ایستد، موجودی را می‌بینید که زمانی شاید یک شهروند بی‌گناه و ساده بوده اما در نهایت تبدیل به چیزی وحشتناک شده است و سعی در کشتن شما دارد. درست از همان لحظه می‌فهمید رپچر نابود شده است و تقریبا تمام آرمان‌های آن همان‌جا در اعماق دریا دفن شده‌اند. به همین دلیل عنوان "آرمان‌های مدفون در اعماق دریا" را برای تیتر مقاله برگزیدم.به جز چندین بار انگشت‌شمار، شما هیچ‌گاه کاراکترهای دیگر بازی (به جز دشمنان) را نمی‌بینید و آنها از طریق رادیو با شما در ارتباط هستند. اما با این حال، شخصیت‌پردازی، نویسندگی و صداپیشگی کاراکترها به قدری دقیق و خوب است، که این نکته که شما آنها را نمی‌بینید را به کل پاک می‌کند. به طور مثال کاراکتر اطلس، با آن لهجه دلربای ایرلندی‌اش، و دیالوگ‌های حساب‌شده‌ای که می‌گوید و طی اتفاقات بازی، کاملا با او ارتباط برقرار می‌کنید در صورتی که او تنها از طریق رادیو با شما در ارتباط است.در بایوشاک، تقریبا هر شخصیت مهم و هر مکان مهم رپچر، نماد چیزی است. دکتر استاینمن، سمبل مدگرایی و زیبایی‌شناسی. سندر کوهن به نحوی نماد خودپسندی و غرور و همچنین یکی از مهم‌ترین بازنماکنندگان «هنر» در رپچر است. اما در میان شخصیت‌های بایوشاک، شاید اندرو رایان مهم‌ترین شخصیتی باشد که فلسفه‌ها و نمادهای مورد انتقاد بایوشاک را نشان می‌دهد.اندرو رایان، بنیان‌گذار رپچر مردی که غیرممکن را انتخاب کردمن غیرممکن را انتخاب کردم؛ من «رپچر» را انتخاب کردم. - بخشی از سخنرانی اندرو رایان در ابتدای بازیاندرو رایان، بنیان‌گذار رپچر و یکی از آنتاگونیست‌‌های سری بایوشاک است و به نحوی شخصیت بازگوکننده‌ی فلسفه‌های درون بازی و سمبل همان چیزی است که کن لوین یا بهتر بگویم، داستان بازی بایوشاک، قصد نقد کردن آن را دارد. فلسفه‌هایی همچون عینیت‌گرایی، زنجیره بزرگ (چرخه بزرگ) صنعت و شایسته‌سالاری. اندرو رایان همچنین به نحوی نماد شخصیت آین رند (Ayn Rand)، بنیان‌گذار فلسفه‌ی «عینیت‌گرایی» است. حتی نام او هم با وجود کمی تفاوت، به نوعی آناگرام همان اسم آین رند است. اندرو رایان، مردی است که به شدت به فلسفه‌ها و تفکرات خود پایبند است و این نقطه قوتی است که در نهایت برای او به نقطه ضعفش تبدیل می‌شود و با اشتباهاتش باعث آغاز نابودی تدریجی رپچر می‌شود. رایان به کسانی که به رپچر می‌آیند قول آزادی و محدود نشدن داده بود و به همین دلیل اگر کسی از رپچر دزدی می‌کرد یا اشتباهی انجام می‌داد، نمی‌توانست کاری انجام دهد چون فلسفه‌ها و شعارهای خود را زیر پا می‌گذاشت. شعارهایی که مردم را با همان‌ها به رپچر دعوت کرده بود.در نهایت با اشتباهات خودش، فردی به نام اطلس که در ابتدا می‌پنداشت فقط یک ماهی‌گیر ساده است، او را نابود کرد.مردی که شانه بالا انداختاطلس، کسی است که طمع به دست آوردن قدرت در آرمان‌شهر رایان کورش کرده است و چیزی جز قدرت برایش اهمیت ندارد. نام اطلس به وضوح از افسانه‌ یونانی اطلس الهام گرفته است؛ مردی که بهشت/جهان را بر شانه‌های خود حمل می‌کند. به عبارت دیگر ممکن است نماد هنرمندان، دانشمندان و انسان‌های تاثیرگذار دیگر که یک بهشت را می‌سازند باشد(همانطور که اطلس بازی هم مثلا نماینده مردم فقیر است). همچنین کن لوین برای نام‌گذاری اطلس، از عنوان کتاب «اطلس شانه بالا انداخت» نوشته‌ی آین رند نیز الهام گرفته است (که جلوتر به آن هم می‌پردازیم) و در واقع به همین علت این نام را برای تیتر بخش اطلس انتخاب کردم.اطلس در ظاهر نماینده مردم در رپچر است. نماینده‌ای دروغین که شهروندان فقیر و بیچاره رپچر تنها راه نجات خود می‌دانستند و حتی خود آنها هم نمی‌دانستند اطلس چگونه شخصیتی دارد و سراسر رپچر پوسترهایی با عنوان «اطلس کیست؟» وجود دارد که به شکلی خیلی طعنه‌آمیز به همین موضوع اشاره دارد. در واقع مردم فقیر رپچر، هیچ ارزشی برای اطلس ندارند و تنها بهانه‌ای هستند برای به قدرت رسیدن. در واقع اطلس کسی است که حتی جان کسی برایش مهم نیست و حاضر است همه را برای رسیدن به اهداف خودش بی‌رحمانه به قتل برساند. حتی در آن سکانس به‌یادماندنی جراحی لوبوتومی می‌بینیم حتی حاضر است برای رسیدن به اهدافش به یک دختر معصوم و بی‌گناه هم بی هیچ درنگی و بدون هیچ رحمی آسیب برساند و زندگی آن کودکان بی‌گناه ذره‌ای برایش ارزش ندارد. همان اطلسی که چندین ساعت قبل از آن گفته بود:«ما حیوان نیستیم و لازم نیست کسی را شکنجه کنیم». به راستی اطلس کیست؟ اطلس به جک می‌گوید دنبال راهی برای فرار از رپچر به همراه زن و فرزندش است. و وقتی که جک، یا بهتر بگویم گیمر، آن ژرف‌کره را می‌بیند که منفجر می‌شود و گمان می‌کند که خانواده‌ی اطلس واقعا در آن بوده‌اند به شدت عصبانی می‌شود و از اعماق دل دوست دارد که از اندرو رایان انتقام بگیرد. فلسفه عینی‌گرایی، آین رند و آثارش، انجیل و تاثیر آنها بر داستان بایوشاکآین رند، نویسنده آثاری چون «Atlas Shrugged» و «The Fountainhead» و همچنین بنیان‌گذار فلسفه عینی‌گرایی است که تاثیر بسیار زیادی بر بایوشاک گذاشته‌اند از کتاب‌هایش گرفته، که در تمام بایوشاک می‌توان اشاراتی به آن ها دید، تا خود فلسفه‌اش که بایوشاک هم به طور مفصلی در سراسر بازی به آن پرداخته است. از نام‌گذاری اطلس و فرانک فانتین که به وضوح تحت تاثیر نام‌های دو کتاب رند که به آنها اشاره شد هستند گرفته، تا اندرو رایان که به نوعی سمبل خود آین رند و فلسفه‌اش است.آین رند؛ بنیان‌گذار فلسفه عینیت‌گراییفلسفه من، در اصل، مفهوم انسان به عنوان موجودی قهرمان است، با شادی‌هایش به عنوان هدف اخلاقی زندگی، با دستاوردهای پربارش به عنوان بهترین فعالیت، و با خرد به عنوان تنها مطلق موجود.- آین رند در کتاب اطلس شانه بالا انداخت آین رند در فلسفه عینی‌گرایی به "قهرمان بودن خود انسان" اشاره دارد. به این منظور که یک انسان برای خودش تلاش می‌کند و نتیجه تلاشش هم متعلق به خودش است و کسی حق ندارد تلاش کسی را به نام خودش بزند. اصل عینیت‌گرایی از عینی بودن دانش و ارزش‌های انسان می‌آید. به این معنی که این دانش‌ها و ارزش‌ها بر اساس طبیعت جهان، وجود دارند تا توسط ذهن یک شخص کشف شوند و زاده تفکرات شخص خاصی نیستند. آین رند، فلسفه خود یعنی عینیت‌گرایی را بارها "فلسفه‌ای برای زندگی بر زمین" نامید و بر این باور بود که این فلسفه به نظم دادن به دنیا و زندگی کمک بسیاری می‌کند.فلسفه عینیت‎‌گرایی خود به چند بخش تبدیل شده که یکی از بخش‌ها، متافیزیک و واقعیت عینی به سه اصل متفاوت می‌پردازد: موجودیت، هویت و فهم و آگاهیرند، موجودیت را پایه و اساس تمام دانش‌های دیگر نامید؛ به این شکل که "موجودیت/وجود داشتن وجود دارد" که بعدتر در کتابش به این موضوع اشاره می‌کند که به این معناست که وجود داشتن، چیزی بودن است و "موجودیت، هویت است."و در مورد آگاهی، همانند موجودیت این گونه گفت که "آگاه بودن، آگاه بودن از چیزی است." و در همین راستا فلسفه عینیت‌گرایی، همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، این موضوع را مطرح می‌کند که ذهن انسان، واقعیت را خلق نمی‌کند بلکه وسیله‌ای است برای کشف و درک واقعیت جهان. و برای هویت، رند می‌گوید که موجودات اعمالی انجام می‌دهند، و هر عمل، عملِ یک موجود است و نحوه‌ای که موجودات عمل می‌کنند از طبیعتی به نام هویت نشأت گرفته‌ است.تصویری از چهار بخش فلسفه عینیت‌گرایی: واقعیت و جهان، عقل، دنبال کردن منافع شخصی و کاپیتالیسمبه طور کلی، فلسفه عینیت‌گرایی، می‌خواهد بگوید که یک فرد، باید در خودش تامل کند، قابلیت‌ها و استعدادهایش را بیابد و با آگاهی و نگاه به واقعیت از قابلیت‌هایش برای خودش بهره ببرد بی آنکه توسط دیگران محدود شود. آین رند باور بر این داشت که تنها سیستمی که میتوان در آن به این فلسفه رسید، سیستم کاپیتالیسم یا همان نظام سرمایه‌داری است.حال ممکن است بپرسید این‌ها چه ربطی به بایوشاک دارد؟ یکی از اساسی‌ترین پایه‌های داستان و فلسفه بایوشاک، همین عینیت‌‌گرایی آین رند است و در بخش‌های مختلف بازی به آن اشاره شده. این که تلاش یک فرد متعلق به خود اوست همانطور که اندرو رایان می‌گوید:« Is a man not entitled to the sweat of his brow?» و سراسر بازی به بخش‌های مختلف فلسفه رند اشاره می‌شود. یک مرد کیست؟ یک مرد چه حقوقی دارد؟ چه چیزی یک انسان و برده را متمایز می‌کند؟حتی همان‌طور که قبل‌تر اشاره کردم بسیاری از کاراکترهای اصلی در نظر من در واقع نماد هر کدام از اصول عینی‌گرایی هستند. کل رپچر و اقتصادش نماد نظام سرمایه‌داری؛ اندرو رایان، سمبل فلسفه عینیت‌گرایی و کمال‌گرایی؛ اطلس،ممکن است به نحوی نماد آگاهی باشد؛ سندر کوهن بازنمایانگر خودپسندی و ...باغ عدندر بایوشاک به غیر از اشاره به فلسفه‌های متفاوت، به وضوح می‌توانید اشارات زیادی به انجیل و به خصوص «سفر پیدایش» مشاهده کنید. واضح‌ترینشان هم همان ADAM و EVE هستند که اشاره دارند به آدم و حوا که نکته خیلی جالب اینجاست که در یهودیت و مسیحیت، آدم و حوا یک آرمان‌شهر را نابود کردند همانطور که ADAM و EVE یکی از دلایل نابودی رپچر بودند و حتی «رپچر» در مسیحیت اشاره به افراد انتخاب شده برای زندگی در بهشت دارد.توئیست نهایییک مرد انتخاب می‌کند و یک برده اطاعت.- اندرو رایاندر نهایت وقتی به دفتر اندرو رایان می‌رسید و قصد کشتن او را دارید، ناگهان داستان در کمال ناباوری شما رو شوکه می‌کند و متوجه می‌شوید جک اصلا خانواده‌ای نداشته، پدرش در واقع اندرو رایان است، آن هواپیما هم به قصد سقوط کرده بوده و تمام سفر جک از فانوس دریایی تا دفتر رایان همه و همه نقشه اطلس یا همان فرانک فانتین بوده که ذهن جک را توسط عبارت "میشه لطف کنی؟" کنترل می‌کرده و تمام این‌ها یک بازی کثیف بوده که توسط فرانک فانتین برای به دست آوردن قدرت و به عبارتی رپچر طراحی شده بوده.یکی از بزرگ‌ترین پلات‌توییست‌های تاریخ سرگرمیچیزی که این توئیست را خاص می‌کند، یا بهتر بگویم این داستان را خاص می‌کند، نحوه روایت عالی و بی‌نظیرش است. هر آنچه جک می‌داند، ما هم می‎‌دانیم. هر چه جک می‌بیند، ما هم می‌بینیم و هر چه می‌شنود ما هم می‌شنویم و این به کن لوین، کارگردان و نویسنده بازی اجازه می‌دهد شعبده خودش را به بهترین شکل ممکن به اجرا در آورد. اگر بایوشاک فیلم بود، اگر بایوشاک کتاب بود، اگر بایوشاک سریال بود، هیچ گاه تاثیر کنونی‌اش را بر داستان‌گویی نمی‌گذاشت. این نحوه روایت و تنیدگی‌اش با گیم‌پلی است که داستان بایوشاک را اینقدر خاص می‌کند و اگر برترین نباشد، به قدرت می‌گویم که بایوشاک یکی از برترین داستان‌های روایت شده تاریخ را دارد. به جرئت می‌گویم بایوشاک یکی از آثاریست که «هنر» را معنی می‌کند. کاری که کن لوین و تیمش انجام داده‌اند، زحماتی که کشیده‌اند ارزش بسیاری دارد و بی شک در تاریخ از آن یاد خواهد شد. زحمات آنها منجر به ساخت اثری شد، که نه تنها در مدیوم ویدئوگیم، که در کل صنعت سرگرمی از آن یاد خواهد شد. اثری که بسیار از هنر و فلسفه‌ی آن زمان جلوتر بود. عشق و پیام بایوشاکهمه ما در زندگی انتخاب می‌کنیم اما در نهایت، آن انتخاب‌ها ما را می‌سازند.- اندرو رایاناینکه جان یک نفر را نجات بدهی همانند این است که کل دنیا را نجات داده باشی.- دکتر بریجید تننباومبایوشاک ممکن است نقدی به دیکتاتوری، عینیت‌گرایی و موضوعات دیگر داشته باشد، بایوشاک ممکن است داستان بی‌نظیر و تکرار نشدنی‌ای داشته باشد اما بایوشاک راجب عشق هم هست. راجب انسانیت و مهربانی. راجب اینکه جان یک دختر بچه معصوم را به منفعت شخصی ترجیح بدهی و نجاتش بدهی. راجب اینکه در نهایت همین انتخاب‌های در شرایط پیچیده شخصیت شما را می‌سازند. کن لوین و تیمش با ظرافت تمام این دوراهی‌های چالش برانگیز را جلوی شما قرار دادند تا در نهایت انتخاب کنید؛ قدرت بیشتر یا زندگی یک کودک بی‌گناه؟ شاید در اواسط بازی فکر کنید کشتن یا نجات دادن لیتل‌سیسترها فرقی ندارد اما در نهایت وقتی نتیجه آن را می‌بینید تاسف می‌خورید که چرا انتخاب بهتری نکردید. انسانیت و ارزش زندگی یکی از پیام‌های بایوشاک است. و در نهایت اگر محبت و انسانیت را انتخاب کرده باشید، نتیجه واقعی آن را می‌بینید. تو اونها رو نجات دادی. تو بهشون اون چیزی رو دادی که ازشون دزدیده شده بود: یک فرصت: فرصتی برای یادگیری، فرصتی برای پیدا کردن عشق، فرصتی برای زندگی. و در پایان پاداشت چی بود؟ تو هیچ وقت نگفتی اما من فکر کنم بدونم: یک خانواده.- سخنان دکتر تننباوم در پایان خوب بازیبا قدرت عشق چه اتفاقات که نمی‌افتد و کن لوین به زیبایی انسانیت و عشق را به تصویر می‌کشد.در نهایت فکر می‌کنم یکی دیگر از پیام‌های بایوشاک انتقادش به کمال‌گرایی است. ممکن است یک مرد یا زن جاه‌طلب بتواند بهشتی بسازد. بهشتی با آرمان‌هایی که شاید در کوتاه مدت بسیار خوب باشد اما در نهایت کمال‌گرایی شدید باعث می‌شود آن بهشت تبدیل به جهنم شود. گاهی وقت‌ها بهتر است بعضی چیزها را همانطور که هستند بپذیریم و در آنها دخالت نکنیم. کاری که اندرو رایان نکرد و بهشتش تبدیل به جهنم شد. جهنمی در مکانی ماورای دریا...خیلی ممنون از شما عزیزان که وقت گذاشتید و مطالعه کردید. امیدوارم از این یادداشت لذت برده باشید.منابع:Bioshock Objectivism | philosophy | BritannicaWhat Is Objectivism? - The Objective StandardBioshock Cultural References.Amirreza A.Amirreza ASat, 21 Aug 2021 17:54:28 +0430