
یادم می آید که چند سال پیش سخنرانی ای از دکتر علی اکبر جلالی که جزو اولین افرادی بود که فناوری اطلاعات را در ایران مطرح کرد شنیدم که می گفت اینقدر فناوری اطلاعات پیشرفت می کند که همه رشته ها باید پسوند فناوری اطلاعات را در کنار خود داشته باشند. خودش مثال شیمی و فناوری اطلاعات، ریاضی و فناوری اطلاعات و ادبیات و فناوری اطلاعات را زد. این صحبت دکتر جلالی کم کم در حال تحقق است. مشاهده می کنیم که رشته های بین رشته ای با محوریت فناوری اطلاعات در حال شکل گرفتن است.
یکی از این رشته های جدید و جذاب، فناوری اطلاعات سلامت است. درست است که این رشته جدید است ولی سابقه ای در رشته دیگری دارد و آن مدارک پزشکی است که وظیفه اش کدگذاری بیماریها و ساماندهی پرونده ها و مدارک پزشکی بود. با رشد سیستم های نرم افزاری، پرونده های کاغذی تقریبا در حال حذف شدن است. پس دیگر مدارک پزشکی معنی ندارد. یا باید اسم این رشته بشود مدارک پزشکی الکترونیک یا اساسا اسمش تغییر کند و بشود فناوری اطلاعات سلامت که همین هم شد.
این رشته در دانشگاه های علوم پزشکی تدریس می شود. برای همین، جهت ورود به این رشته باید در کنکور علوم تجربی شرکت کرد. ولی اکثر داوطلبان کنکور تجربی عاشق رشته های پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی و این جور رشته ها هستند و کمتر افرادی هستند که اولویت آنها رشته فناوری اطلاعات سلامت باشد. در هر صورت تعدادی از بد یا خوب حادثه وارد این رشته می شوند. خیلی از افرادی که این رشته جزو اولویت آنها نبوده، کم کم وقتی زیبایی ها و پویایی های این رشته را می بینند به آن علاقمند می شوند.
البته افرادی هستند که از دبیرستان به رشته های فناوری اطلاعات و کامپیوتر علاقمندند ولی اکثر این افراد وارد کنکور ریاضی می شوند و از آن طریق رشته مهندسی کامپیوتر را انتخاب می کنند. این افراد فرصت آشنایی با رشته فناوری اطلاعات سلامت را پیدا نمی کنند. در حالیکه این رشته نسبت به رشته کامپیوتر محض جذابیت های بیشتری دارد و کاربردی تر است و فرصتهای بیشتری را نیز برای فرد فراهم می کند. چون این رشته بین رشته ای است و هم با مباحث کامپیوتری محض آشنا می شود و هم با کاربرد آن در پزشکی.
درس های این رشته در چند بخش قابل تقسیم است:
همینطور که می بینید این رشته حاوی مباحث متنوع از رشته های مختلف است.
در مورد فرصت های شغلی این رشته می توان به موارد زیر اشاره کرد:
در بیمارستانها، کلینیکها، مراکز بهداشت و مراکز تشخیصی به عنوان:
در شرکتهای تولیدکننده سامانهها، سایتها، اپلیکیشنها و تجهیزات فناوری اطلاعات یا اراده دهنده خدمات فناوری اطلاعات سلامت به عنوان:
در دانشگاههای علوم پزشکی و مراکز تحقیقاتی به عنوان:
زمینه های غیر استخدامی HIT
با توجه به اینکه شاهد گسترش روز افزون فناوری اطلاعات در همه زمینه ها هستیم، این رشته آینده خوبی دارد و فرصت های شغلی آن روز به روز بیشتر می شود. حتی تعدادی از دانشجویان این رشته که مهارت های لازم را به خوبی یاد گرفته اند در حین تحصیل نیز کار پیدا می کنند که بعضا درآمدهای خوبی نیز دارند.
بسیاری از دانشگاه های دولتی و آزاد علوم پزشکی این رشته را ارائه می کنند. تنها دانشگاه غیر انتفاعی علوم پزشکی یعنی علوم پزشکی وارستگان مشهد نیز این رشته را ارائه می کند.
در علوم پزشکی وارستگان با هدف افزایش مهارت های کاربردی دانشجویان فناوری اطلاعات سلامت، در درس های مختلف، در کنار سرفصل های مصوب وزارت بهداشت، مهارت های نرم افزاری زیر نیز آموزش داده می شود:
نرم افزارهای عمومی: سیستم عامل Windows، ویرایش متن با Word، طراحی اسلاید با PowerPoint، طراحی صفحه گسترده با Excel
اینترنت: جستجوی پیشرفته در اینترنت، کار پیشرفته با مرورگرهای وب مثل Firefox، Chrome یا ...، کار با سرویسهای گوگل مانند Gmail, Calendar, Drive, Form, docs, Image و ...
برنامه نویسی: طراحی وب با HTML و CSS، برنامه نویسی فرانت اند وب با JavaScript، برنامه نویسی بک اند وب با PHP، طراحی پایگاه داده ها با MySQL، برنامه نویسی با Python
نرم افزارهای گرافیکی: ویرایش تصویر با Photoshop، ادیت ویدئو با Premiere
نرم افزارهای پزشکی: پزشکی از راه دور (Tele-Medicine)، سیستم اطلاعات بیمارستانی (HIS)، بانک اطلاعات داروها
دیجیتال مارکتینگ: طراحی سایت با WordPress، اینستاگرام مارکتینگ
شبیه سازها: شبیه ساز شبکه Cisco Packet Tracer
نرم افزارهای تحلیل و نمایش داده ها: داده کاوی و یادگیری ماشین با KNIME، نمایش داده ها با Power BI، تحلیل اطلاعات جغرافیایی با Arc GIS
ابزارهای پژوهشی: رفرنس نگاری با Mendeley، جستجوی پیشرفته در پایگاههای علمی (Scopus، Google Schoar، Pubmed و ...)
نرم افزارهای ریاضی و آمار: نرم افزار ریاضی Matlab، نرم افزار آماری SPSS