فرحناز این زن رنج کشیده ومظلوم که خستگی زندگی در صورتش فریاد میزدوطوبایی که شتاب وعصبانیت در رفتارش متجلی بود؛صبح ها نمیدانم چه زمانی از خانه خارج میشدندولی شب هنگام درست زمانی که تاریکی چتر خود رابرسر شهر میگشود وکم کم شهر رادرسکوت فرومیبردپیدایشان میشد.
فرحناز که رنج صورتش چند برابر شده بودوتکیده وخسته با کیسه ایی به بزرگی یک گونی که زیر چادر پنهان کرده بود وطوبا هم بدون اینکه وسایل وکیسه ی خود را پنهان کند به خانه میامدند ؛گویا دیگر برای طوبا فرقی نداشت که مردم چه قضاوتی میکنند؛پچ پچ های مردم برای طوبا ارزشی نداشت؛در دنیایی که هر کاری انجام بدهی از پچ پچ وقضاوت مردم در امان نیستی چه فرقی میکند که این مردم همیشه پچ پچ کن؛ چه میگویند وچه قضاوتی میکنند.
من نمیدانم دقیقا این دوزن چه باخود میاوردند ولی آن چه از دور واطراف میشنیدم بار آنها روزی آن روز خانواده شان بود؛از پچ پچ وحرفهای زنان همسایه میفهمیدم که از برنج ولوبیا وعدس گرفته تا پولهای کاغذی مچاله شده ولباسهای کهنه و...وشاید هم کالاهایی که دیگربه درد مردم بالاشهر نمیخورد در کیسه ی این زنها پیدا میشد ودر روزگار بی نانی وفقر چه میتوان کردجز این که بادردزندگی بسازی ودم نزنی؛مردان خانه کمتر کار میکردند ویا کار نمیکردند؛من همانگونه که گفتم حاضر به قضاوت درمورد این موارد درمورد این خانواده نیستم؛درست است که بیشتر اهالی محله کار کردن زنان وبیکاری وکم کاری مردان دراین خانواده رابه بیغیرتی مردان ربط میدادندولی من بعد از گذشت سالها واندیشه درمورد این قضیه به یک نتیجه ی دیگررسیده ام ونه اینکه بگویم آنچه که من میگویم درست است بلکه نظر شخصی من است وآن این است که گویا در این خانواده ؛ رسم وآداب زندگی با بقیه مردم متفاوت بود؛یعنی مثل اینکه دراین طایفه زنها مسئول نان خوری خانواده بودن همان طور که در میان گونه ایی از پرندگان وسایر حیوانات ماده ها مسئول تهیه ی غذا برای کودکان بودند؛شاید این قانون برای این خانواده صدق میکرد وشاید هم از روی ناچاری تن به این مسئولیت داده بودند.
قضاوت در این مورد مرا آزار میدهد پس به آن چه دیده ام بسنده میکنم واز خداوند طلب آمرزش وبخشش برای خود میکنم.آنچه در آن زمان زیاد از آن سر درنمیاوردم وازدهان بزرگترها میشنیدم وکنجکاوی کودکانه و عدم رعایت مسائل توسط بزرگترها باعث میشد من وکودکان هم سن من به این مسائل پی ببریم وتعجب مارا برمیانگیخت مسائلی بود که فراتر از سن ما بود؛مثلا روزی اززبان یکی از زنان شنیدم که این «کولی ها»؛«ناموس کفتار میفروشند»وشاید تا چندی پیش نمیدانستم که این دیگر چگونه کالاییست وشاید تا سی سالگی نمی دانستم«ناموس کفتار»چیست وچه کاربردی در میان مردم عوام دارد؛هرچند که مهره ی ماروچند وسیله ی دیگر نیز از زبان مردم همیشه فضول بیرون میجست؛ومن امروز باخودم میگویم آیا فروختن ناموس کفتار از فروختن آدمها بدتر است؛ومن اینجا اصلا قصد حمایت نا بجا از این همسایه ی جدیدمان راندارم بلکه واقعا هرچه بزرگتر شدم دانستم عده ایی برای نان مجبور به تن دادن به کارهایی هستندکه عوام فقط ظاهر قضیه را میبینند ونمیدانند که لقمه ایی نان شاید باعث شود پیش هر ناجوانمردی تن به شکستن غرورت کنی.
ولی عده ایی برای بزرگ کردن نام خود حاضرندانسانها رابفروشندواین ازآن کاری که کولی ها میکردنددر نظر من پست تروناجوانمردانه تر بود ودر همه ی زندگی ام کوته فکری وفروش آبروی انسانها را کثیفترین وخفت بارترین کار دنیا میدانم.
همانگونه که گفتم هدفم شستن گناه کسی نیست که هرکسی درمورد کار خویش مسئول است.بگذریم فقط برای روشن شدن مطلب همین رابگویم که زنان نان آوران خانه بودندواحتمالا دومادر یعنی فرحناز وطوبا دریک نقطه از شهر دنبال نان میگشتند وعروسهادر نقاط دیگر شهر نان میاوردندولی پایه ی اصلی نان آوری دومادر زجر کشیده بودند وعروسهایشان هم در کنار آنها درهنکام نیاز به کمک مادرها میرفتندوناهید هم که در خانه بود ویک روز درمیان میزبان حاجی پولدار میشد ومردان وکودکان خانه هم در خانه وخیابانها وقت میگذراندندوزندگی آنهابابازی کودکانه ودنیای کودکی میگذشت البته اگر مزاحمت ها وحرف وحدیث مردم فضول میگذاشت!.
چه قدر دنیا زیباتر میشد سر خود را از زندگی دیگران بیرون بکشیم وبه ساختن زندگی خود بیا ندیشیم.وبدانیم که اگر انسان با هر فرهنگی اگر مجبور نباشد ؛دست به آلودن آبروی خود نمیکند...
