مقابل یک دروازه سنگی ایستاده اید. از پشت در صدای کشیده شدن زنجیر می آید و روی دیوار، رد پنجه هایی دیده می شود که بیش از اندازه بزرگ هستند. می توانید در را باز کنید، دنبال مسیر دیگری بگردید، برای دشمن احتمالی تله بگذارید یا حتی تلاش کنید با موجود پشت در مذاکره کنید. هیچ فهرست محدودی از انتخاب ها جلوی شما نیست؛ کافی است بگویید چه کاری انجام می دهید تا داستان واکنش نشان بدهد.
این تصویر کوتاه، هسته بازی Dungeons & Dragons یا D&D را نشان می دهد؛ یک بازی نقش آفرینی رومیزی که در آن گروهی از بازیکنان شخصیت های ماجراجو می سازند و با تصمیم ها، گفت و گوها و تاس ها یک داستان مشترک را جلو می برند. در این مقاله با نسخه پنجم و قواعد پایه ۲۰۱۴ آشنا می شویم؛ نسخه ای که هنوز گروه های زیادی با آن بازی می کنند، اما اکنون در منابع رسمی با برچسب Legacy از قواعد بازنگری شده ۲۰۲۴ جدا می شود.
سیستم: Dungeons & Dragons، معروف به D&D یا دانجنز اند درگنز
کتاب مبنا: ویرایش پنجم با قواعد پایه ۲۰۱۴؛ 5e - 2014
طراح: طراحان ارشد نسخه پنجم: Mike Mearls و Jeremy Crawford
ناشر: Wizards of the Coast
ژانر: فانتزی ماجراجویانه؛ قابل تنظیم برای داستان های حماسی، رازآلود، سیاسی، ترسناک یا طنز.
هسته قوانین: توصیف کنش، تصمیم Dungeon Master و در صورت نامشخص بودن نتیجه، پرتاب تاس؛ تاس بیست وجهی یا d20 هسته بیشتر آزمون ها، حمله ها و نجات ها است.
بازی گردان: یک Dungeon Master یا DM جهان، شخصیت های غیر بازیکن، خطرها و نتیجه کنش ها را مدیریت می کند.
تعداد بازیکنان: محدودیت ثابت و واحدی در قواعد پایه اعلام نشده است؛ بازی با یک DM و گروهی از بازیکنان انجام می شود.
پیچیدگی: متوسط رو به بالا؛ شروع با قواعد پایه ممکن است، اما ساخت شخصیت، جادو و نبرد جزئیات قابل توجهی دارند.
نوع تجربه: مناسب ماجراجویی تک جلسه ای و کمپین های چندماهه یا چندساله
ابزار و منابع شروع: قواعد پایه، برگه شخصیت، مداد و مجموعه تاس های چندوجهی؛ نقشه، مینیاتور و ابزار دیجیتال اختیاری هستند.
زبان منابع در دسترس: منابع رسمی اصلی به زبان انگلیسی هستند.
نه یک بردگیم معمولی با صفحه ثابت و مسیر از پیش تعیین شده است و نه یک ویدیوگیم که فقط گزینه های برنامه نویسی شده را در اختیار بازیکنان بگذارد. این بازی یک TTRPG یا بازی نقش آفرینی رومیزی است. گروه دور یک میز یا در یک فضای آنلاین جمع می شود، هر بازیکن کنترل یک شخصیت را به عهده می گیرد و Dungeon Master محیط و موقعیت ها را توصیف می کند.
در بسیاری از بازی ها، هدف جمع کردن امتیاز یا شکست دادن مستقیم رقبا است. در Dungeons & Dragons هدف اصلی ساختن یک ماجرای مشترک و لذت بردن از مسیر آن است. ممکن است گروه ماموریت را با موفقیت تمام کند، شکست بخورد، یکی از شخصیت ها را از دست بدهد یا با تصمیمی عجیب کل مسیر داستان را تغییر بدهد. این اتفاق ها بخشی از تجربه هستند، نه نشانه ای که حتما گروه «بد بازی کرده است».
نکته مهم دیگر این است که D&D یک داستان ثابت ندارد. جهان های رسمی مانند Forgotten Realms، Greyhawk، Dragonlance و Eberron هر کدام فضای متفاوتی دارند و Dungeon Master می تواند یک جهان تازه نیز بسازد. به همین دلیل، دو گروه ممکن است با قواعد یکسان تجربه هایی کاملا متفاوت داشته باشند.
بازیکنان شخصیت هایی را کنترل می کنند که با هم یک گروه ماجراجو می سازند. یک شخصیت می تواند جنگجویی مقاوم، جادوگری کنجکاو، دزدی ماهر، کشیشی درمانگر یا ترکیبی متفاوت از نژاد، کلاس، پیشینه و شخصیت پردازی باشد. بازیکنان فقط عددهای روی برگه را کنترل نمی کنند؛ آن ها تصمیم می گیرند شخصیت هایشان از چه چیزی می ترسند، به چه کسانی اعتماد دارند و در موقعیت های دشوار چه انتخابی انجام می دهند.
در سوی دیگر میز، Dungeon Master یا DM قرار دارد. DM را می توان همزمان راوی، داور و مدیر دنیای بازی دانست. این نقش مکان ها را توصیف می کند، شخصیت های غیر بازیکن و هیولاها را به حرکت درمی آورد، پیامد انتخاب ها را مشخص می کند و در جاهایی که نتیجه قطعی نیست از قواعد و تاس کمک می گیرد.
با این حال، رابطه DM و بازیکنان قرار نیست یک رقابت ساده باشد. DM خطر، دشمن و پیامد می سازد، اما هدف نهایی تمام افراد حاضر در بازی خلق یک تجربه سرگرم کننده و به یادماندنی است.
قواعد پایه، روند بازی را در سه مرحله ساده خلاصه می کنند:
DM محیط را توصیف می کند. گروه متوجه می شود کجا قرار دارد، چه چیزهایی دیده یا شنیده می شوند و چه خطرها یا فرصت هایی پیش رو هستند.
بازیکنان می گویند چه کاری انجام می دهند. انتخاب ها می توانند ساده، خلاقانه، محتاطانه یا کاملا غیرمنتظره باشند.
DM نتیجه را مشخص و روایت می کند. اگر نتیجه روشن باشد، داستان ادامه پیدا می کند. اگر موفقیت یا شکست نامشخص باشد، معمولا تاس وارد بازی می شود.
فرض کنیم گروه باید وارد عمارت یک اشراف زاده مشکوک شود. بازیکنان می توانند نگهبانان را قانع کنند، از دیوار بالا بروند، لباس خدمتکاران را تهیه کنند یا با شکستن در همه را وارد نبرد کنند. هر روش به مهارت ها، ابزارها، نقشه گروه و کمی شانس وابسته است. این آزادی انتخاب، مهم ترین تفاوت D&D با تجربه های داستانی خطی است.
هر زمان نتیجه یک کنش مهم نامشخص باشد، تاس بیست وجهی یا d20 معمولا تعیین کننده می شود. بازیکنان d20 را پرتاب می کنند، عدد مربوط به توانایی یا مهارت شخصیت را به نتیجه اضافه می کنند و مجموع را با درجه سختی تعیین شده از سوی DM مقایسه می کنند.
برای نمونه، اگر شخصیتی بخواهد قفل یک صندوق را باز کند، ممکن است آزمون Dexterity یا مهارت مرتبط لازم باشد. عدد بالا شانس موفقیت را بیشتر می کند، اما نتیجه فقط به تاس وابسته نیست؛ ویژگی های شخصیت، مهارت ها، تجهیزات، شرایط صحنه و تصمیم های قبلی نیز اثر دارند.
قواعد نسخه پنجم شش ویژگی اصلی برای شخصیت ها و موجودات در نظر می گیرند: Strength، Dexterity، Constitution، Intelligence، Wisdom و Charisma. آزمون توانایی، پرتاب حمله و Saving Throw یا پرتاب نجات، سه کاربرد اصلی d20 در قواعد هستند.
این سیستم از تاس های دیگری مانند d4، d6، d8، d10 و d12 نیز استفاده می کند. این تاس ها بیشتر برای تعیین میزان آسیب، درمان و اثر توانایی ها یا جادوها به کار می روند.
ماجراجویی های D&D معمولا از سه نوع فعالیت اصلی ساخته می شوند:
بازیکنان وارد خرابه ها، جنگل ها، شهرها و سیاه چال ها می شوند، سرنخ پیدا می کنند، تله ها را بررسی می کنند و درباره مسیر بعدی تصمیم می گیرند. اکتشاف فقط حرکت روی نقشه نیست؛ مدیریت منابع، توجه به نشانه ها و انتخاب میان امنیت و خطر نیز بخشی از آن است.
گفت و گو با پادشاهان، مجرمان، بازرگانان، جاسوسان یا حتی هیولاها می تواند به اندازه نبرد مهم باشد. شخصیت پردازی و تصمیم های بازیکنان در این بخش نقش زیادی دارند و گاهی یک مذاکره خوب می تواند مسیری را باز کند که شمشیرها از انجام آن ناتوان هستند.
وقتی درگیری آغاز می شود، بازی ساختاری نوبتی پیدا می کند. موقعیت، فاصله، حرکت، توانایی های کلاس، جادوها و همکاری گروه اهمیت پیدا می کنند. نبردهای D&D می توانند تاکتیکی باشند، اما هدف آن ها فقط کم کردن عدد سلامتی دشمنان نیست؛ محافظت از همراهان، رسیدن به یک هدف، فرار یا تغییر شرایط میدان نیز می تواند نتیجه درگیری را تعیین کند.
تعادل این سه ستون در همه میزها یکسان نیست. بعضی گروه ها نبردهای تاکتیکی بیشتری می خواهند و بعضی گروه ها به گفت و گو، معما یا داستان شخصیت ها اهمیت بیشتری می دهند. بهتر است پیش از شروع کمپین درباره نوع تجربه مورد انتظار توافق شود.
شخصیت D&D مجموعه ای از انتخاب های مکانیکی و داستانی است. کلاس، توانایی های اصلی و نقش احتمالی شخصیت را مشخص می کند؛ پیشینه بخشی از زندگی گذشته را می سازد و ویژگی های شخصیتی، آرمان ها، پیوندها و ضعف ها به تصمیم های داخل داستان جهت می دهند.
یک مبارز و یک جادوگر فقط ابزارهای متفاوتی در نبرد ندارند. راه حل هایی که این شخصیت ها برای عبور از یک موقعیت پیدا می کنند نیز متفاوت است. همین تفاوت باعث می شود همکاری اهمیت پیدا کند: جایی که توانایی یک شخصیت کافی نیست، مهارت همراهان می تواند مسیر را عوض کند.
با ادامه کمپین، شخصیت ها Level می گیرند و به توانایی های تازه دسترسی پیدا می کنند. این رشد تنها عددی نیست؛ رابطه ها، دشمنی ها، اشتباه ها و تصمیم های قبلی نیز هویت گروه را می سازند.
خیر. برای نخستین تجربه لازم نیست صدها صفحه قانون حفظ شود. بازیکنان تازه وارد می توانند با یک شخصیت از پیش آماده، یک برگه شخصیت و مجموعه تاس شروع کنند. نسخه دیجیتال برگه شخصیت و تاس نیز در D&D Beyond وجود دارد. نقشه، مینیاتور، ماکت و موسیقی می توانند تجربه را جذاب تر کنند، اما برای شروع ضروری نیستند؛ بسیاری از صحنه ها فقط با توصیف و تخیل گروه اجرا می شوند.
برای گروهی که می خواهد نسخه پنجم ۲۰۱۴ را تجربه کند، Basic Rules 2014 نقطه شروع قابل دسترسی است. Player’s Handbook گزینه های بیشتری برای ساخت شخصیت و قوانین مورد نیاز بازیکنان ارائه می دهد. Dungeon Master’s Guide ابزارها و پیشنهادهای بیشتری در اختیار DM می گذارد و Monster Manual مجموعه بزرگی از موجودات را برای طراحی رویارویی ها فراهم می کند.
بهترین شروع برای گروه های تازه وارد معمولا یک ماجراجویی کوتاه، شخصیت های سطح یک و هدفی روشن است. یادگیری قواعد در جریان بازی بسیار ساده تر از تلاش برای حفظ تمام جزئیات پیش از نخستین جلسه خواهد بود.
تکرارپذیری D&D فقط از تعداد هیولاها یا کلاس ها نمی آید. منبع اصلی تنوع، ترکیب سه عامل است: انتخاب های بازیکنان، واکنش های بداهه DM و نتیجه تاس ها. حتی اجرای دوباره یک ماجراجویی آماده می تواند با شخصیت ها و تصمیم های تازه به مسیر دیگری برسد.
از طرف دیگر، سیستم اجازه می دهد ماجرا از یک جلسه کوتاه تا یک کمپین طولانی ادامه پیدا کند. گروه می تواند یک شهر کوچک را نجات بدهد، وارد توطئه ای سیاسی شود، میان دنیاها سفر کند یا داستانی کاملا شخصی درباره گذشته شخصیت ها بسازد. پایان یک ماموریت نیز می تواند آغاز فصل بعدی باشد.
Dungeons & Dragons می تواند انتخاب خوبی باشد اگر از این تجربه ها لذت می برید:
ساختن شخصیت و تصمیم گرفتن از زاویه دید آن ها
همکاری با دیگران برای حل مسئله
داستان های فانتزی و ماجراجویی
بداهه پردازی، گفت و گو و خلاقیت
نبردهای نوبتی و استفاده تاکتیکی از توانایی ها
ادامه دادن یک داستان در چند جلسه
در مقابل، اگر فقط بازی های بسیار کوتاه، قوانین کاملا سبک یا رقابت مستقیم با برنده مشخص می خواهید، D&D همیشه انتخاب اول نخواهد بود. آماده سازی DM، هماهنگ کردن زمان گروه و یادگیری بخشی از قواعد به تعهد بیشتری از یک بازی رومیزی کوتاه نیاز دارد. کیفیت تجربه نیز تا حد زیادی به گفت و گو درباره انتظارها، همکاری گروه و سبک اجرای DM وابسته است.
Dungeons & Dragons فرصتی است تا به جای تماشای یک قهرمان، تصمیم های قهرمانان را بگیرید. ممکن است نقشه دقیق گروه در نخستین برخورد از هم بپاشد، یک تاس ناموفق همه چیز را پیچیده کند یا یک تصمیم خلاقانه راهی بسازد که هیچ کس از قبل پیش بینی نکرده است. همین ناشناخته بودن مسیر، هر جلسه را به یک خاطره مشترک تبدیل می کند.
اگر دوست دارید Dungeons & Dragons را تجربه کنید، در کامنت ها برای ما بنویسید یا در تلگرام به اکت ادونچر پیام بدهید تا برای حضور در ماجراجویی های بعدی راهنمایی تان کنیم. گروه تان را جمع کنید؛ داستان بعدی قرار نیست بدون تصمیم های شما نوشته شود.
