
من آرمین کللر هستم، مدرس و مشاور تحصیلی تیزهوشان؛ و یه الگو هست که توی جلسات مشاوره خانوادگی مدام میبینم: مشکل اصلی دانشآموز نه از خودش، که از نبود هماهنگی بین والدینشه. این گفتوگو رو بر اساس همین الگوی تکرارشونده بازسازی کردم.
جلسه رو با پدر و مادر یه دانشآموز نهمی شروع کردم. قرار بود دربارهی برنامهی مطالعهی فرزندشون صحبت کنیم، اما همون ده دقیقهی اول متوجه شدم مشکل اصلی جای دیگهایه.
پدر گفت: «به نظر من باید هر روز حداقل سه ساعت درس بخونه، وگرنه عقب میافته.» مادر بلافاصله جواب داد: «نه بابا، اینقدر فشار نیار روش، تازه ترمه، بذار خودش برنامهشو پیدا کنه.»
اینجا بود که فهمیدم دانشآموز، نه با یه برنامهی نامشخص، بلکه با دو تا برنامهی متضاد روبهروئه؛ و هر روز باید بین این دو تا انتخاب کنه که به کدوم والد «وفادار» بمونه.
از خود دانشآموز پرسیدم توی این وضعیت چیکار میکنه. با یهکم مکث گفت:
«راستش بستگی داره کدومشون خونه باشه. وقتی بابا هست بیشتر درس میخونم که غر نزنه، وقتی مامان هست یهکم راحتترم.»
این جمله خیلی چیز رو نشون میده. دانشآموز، بهجای اینکه یه برنامهی درونی و پایدار برای خودش بسازه، داره برنامهش رو بر اساس «کی خونهست» تنظیم میکنه. این دقیقاً برعکس چیزیه که برای آمادهشدن برای یه آزمون طولانیمدت لازمه: ثبات.
نکتهی مهمی که به پدر و مادر گفتم این بود که این اختلافنظر، نشونهی بیمسئولیتی هیچکدومشون نیست؛ کاملاً طبیعیه که دو نفر، دو نگاه متفاوت به تربیت داشته باشن. مشکل از خودِ اختلافنظر نیست؛ مشکل از اینه که این اختلاف، بدون هماهنگی، مستقیم به دانشآموز منتقل میشه.
بهجای اینکه سعی کنم بگم کدومشون درست میگه، ازشون خواستم یه چیز مشترک تعریف کنن: نه «چند ساعت»، بلکه «چه نتیجهای». پرسیدم: «دوتاتون، فارغ از هم، دوست دارید فرزندتون به کجا برسه؟»
جالب بود که جوابهاشون خیلی نزدیکتر از چیزی بود که فکر میکردن: هردو میخواستن دخترشون با آرامش و بدون فرسودگی، آماده بشه. اختلافشون سر «روش» بود، نه «هدف».
از همونجا، پیشنهاد دادم بهجای دو تا برنامهی موازی، یه برنامهی واحد بنویسیم که هر دو زیرش رو امضا کنن؛ حتی اگه یعنی هرکدوم یهکم از موضع اولش کوتاه بیاد. پدر قبول کرد فشار ساعتی رو کم کنه، مادر هم قبول کرد که «بدون برنامه» به نفع دخترش نیست.
اگه شما هم با همسرتون سر برنامهی مطالعهی فرزندتون اختلافنظر دارید، این رو در نظر بگیرید: دانشآموز نمیتونه همزمان دو تا سیستم متفاوت رو دنبال کنه. قبل از اینکه با فرزندتون دربارهی برنامه صحبت کنید، بهتره اول خودتون دوتا به یه زبان مشترک برسید — حتی اگه لازم باشه این گفتوگو بدون حضور بچه انجام بشه.
خیلی وقتها، چیزی که بهنظر «بیانگیزگی دانشآموز» میاد، در واقع نتیجهی سردرگمی بین دو تا پیام متناقضه. یه برنامهی واحد و هماهنگ، حتی اگه کامل نباشه، خیلی مؤثرتر از دو تا برنامهی «ایدهآل» و متضاده.
خودتون تجربهی مشابهی داشتید؟ چطور تونستید با همسرتون به یه زبان مشترک برسید؟ برام توی نظرات بنویسید.
اگه دنبال یه چارچوب مشترک برای شروع برنامهریزی هستید، توی چگونه برای آزمون تیزهوشان نهم برنامهریزی کنیم؟ یه نقطهی شروع خوب نوشتم.
آرمین کللر
مدرس شیمی و علوم نهم تیزهوشان و مشاور تحصیلی
پشتیبانی و مشاوره: ۰۹۳۶۳۴۹۳۱۷۹