
تحلیل نتایج تستهای کاربردپذیری
پس ازپایان تست کاربردپذیری، نوبت به تحلیل نتایج میرسد. در این نوشته توضیح میدهیم که چطور از نتایج تستهای انجام شده دیتا را استخراج کرده، آنها را تحلیل کنید و در نهایت به برنامهای برای بهبود وبسایت خود برسید.
پروسهی تحلیل حجم بالایی از اطلاعات کیفی که از مصاحبهها و مشاهدات حین انجام تست به دست آمدهاند و تبدیل آنها به گزارشی که با آن بتوان تصمیماتی در مورد مشکلات کاربردپذیری گرفت، در ابتدا کار سختی به نظر میرسد. اما این پروسه با مرتب کردن و نظم بخشیدن به یافتهها و پیدا کردن الگوها و مشکلات مشترک، به آسانی عملی میشود.
قبل از شروع بررسی، این سوال را از خودتان بپرسید: «تست را برای چه انجام دادیم؟» و اهداف اولیه برای انجام تست را مرور کنید. قسمتهای مشکلساز وبسایت، نقاط درد (Pain Point یا مشکلاتی که کاربران یک محصول، در هنگام استفاده با آن مواجه هستند) و قسمتهایی که میخواستید از راه تست بهبود پیدا کنند را به خودتان یادآور شوید.
معمولا وقتی شروع به بررسی دادهها میکنید، با صدها و یا حتی هزاران دیدگاه و ایدهی مختلف مواجه میشوید. مشخص کردن اهداف اصلی به شما کمک میکند تا تنها روی فیدبکهایی که به این اهداف مرتبط هستند تمرکز کنید.
از این اهداف برای ایجاد گروهبندیهای بزرگ استفاده کنید. به احتمال زیاد، هر کدام از این گروهها به یکی از سناریوهایی که از کاربرانتان خواسته بودید انجام دهند مربوط خواهد شد. برای مثال: ورود به سایت، ثبتنام، جستوجو برای یک مورد خاص و یا انجام پروسهی تسویه حساب و...
تمامی جلسات تست را به ترتیب بررسی کنید. ویدیوها را نگاه کنید، به صدای کاربران گوش دهید، متن تهیه شده در جلسه را بخونید و با دقت به یادداشتهایتان نگاه کنید.
به این موارد توجه کنید:
برای هر مشکلی که کاربر با آن مواجه شده و یا هر اقدام غیرمنتظرهای که انجام داده است، یک یادداشت جداگانه بنویسید. میتوانید جهت سهولت کار از استیکینت یا کاغذهای کوچک استفاده کنید. در هر کاغذ بنویسید که کاربر در تلاش برای انجام چه کاری بوده و با چه مشکلی مشکلی مواجه شده است. در بالای هر کاغذ کلمات کلیدی و گروه مربوط به هر مشکل را نیز بنویسید (مثلا گروه صفحهی اصلی یا پرداخت صورت حساب و کلمه کلیدی تردید یا مشکل) تا بعدا بتوانید براساس این گروهها و کلمات، اطلاعات را به سرعت مرتب و فیلتر کنید. اگر پیش از این پرسوناهای کاربری و یا گروههای تست ایجاد کردهاید، در هر کاغذ بنویسید که مربوط به کدام پرسونا یا گروه است.
میتوانید این مراحل را دیجیتالی و با ابزاری مثل اکسل یا گوگلشیت هم انجام دهید. از ابزاری استفاده کنید که خودتان با آن سرعت عمل بیشتری دارید.
مطمئن شوید که نوشتههایتان کوتاه اما مفید هستند و مشکل را کاملا شرح میدهند.
در نهایت دادههای شما باید در قالبی شبیه به این جدول دربیایند:

دادههای خود را با معیارهای کمی و کیفی بررسی کنید:
تحلیل کمی به شما درصدی میدهد که با آن میتوانید درجهی اهمیت مشکلات مختلف را بررسی کنید.
تحلیل کیفی به شما برای پیدا کردن علت به وجود آمدن مشکلات مختلف و راهحل آنها کمک میکند.
در بسیاری از بررسیهای کاربردپذیری، بیشتر تمرکز بر یافتههای کیفی است؛ اما محاسبهی چند عدد خاص میتواند صحت و اعتبار یافتهها را افزایش داده و معیاری برای شما ایجاد کند تا بتوانید مشکلاتی که در آینده با آن مواجه میشوید را بر اساس آن بسنجید.
تحلیل کمی دادهها
محاسبه اعداد دقیق دادهها به یک تحلیل کمی میانجامد که میتواند به مشخص کردن نرخ ایجاد مشکلات و درجهی اهمیت آنها کمک کند.
معیارهای محاسبه عددی دادهها برای تستهای کاربری شامل این موارد هستند:
تحلیل کیفی دادهها
دادههای کیفی درست به اندازهی دادههای کمی اهمیت دارند، چرا که کمک میکنند دلیل به وجود آمدن مشکلات و راهحل آنها را بیابید. این توضیحات و ایدهها برای افزایش کاربردپذیری و بهبود تجربهی کاربران به کار میروند.
حالا که لیستی از مشکلات دارید، مرحلهی بعد درجهبندی آنها بر اساس تاثیر رفع آنهاست. به همهگیر بودن و شدت مشکل توجه کنید؛ توجه داشته باشید که مشکلی در یک بخش خاص سایت میتواند نشانهای از وجود آن مشکل در کل وبسایت باشد. مثلا اگر یک صفحه پر از غلط املایی است، بهتر است بقیهی وبسایت را نیز به دنبال غلطهای املایی بگردید.
مشکلات را اینطور دستهبندی کنید:
مثال: مشکل در تکمیل پرداخت، نسبت به مناسب نبودن تم رنگی وبسایت بسیار مهمتر است. اولی بحرانی است که باید خیلی سریع رفع شود، اما دومی مشکلی جزئی است که در آینده میتوان به حل آن پرداخت.
برای استفاده از تستهای کاربردپذیری، باید در نهایت از نتایج برای بهبود عملکرد محصولتان استفاده کنید. پس از بررسی دادهها و اولویتبندی مهمترین و شایعترین مشکلات؛ از این ایدهها برای تغییرات مثبت در کاربردپذیری محصول استفاده کنید.
ممکن است قدرت و اختیار لازم را داشته باشید تا برخی از مشکلات را خودتان رفع کنید و گاهی ممکن است لازم باشد این کار را از افرادی که دارای سمت بالاتری در شرکت هستند، بخواهید. در این صورت بهتر است نسخهای از گزارش شرح مشکلات و راهحلهای پیشنهادی را به آن افراد ارائه کنید.
ارائه دادههای خام به افراد تصمیمگیرنده به این امید که به تنهای برای اعمال تغییرات کافی باشند، ایدهی خوبی نیست. یک گزارش خوب و قانع کننده باید شامل موارد زیر باشد:
بعد از اینکه تغییرات پیشنهادی انتخاب و پیاده شدند، تاثیرگذاری این تغییرات را اندازه بگیرید. این کار را میتوانید با یک تست کاربردپذیری دیگر و یا با تستهای A/B انجام دهید. بازخوردها و آمار نرخ موفقیت را مقایسه کنید تا تاثیر هر تغییر را متوجه شده و مطمئن شوید که این تغییرات، مشکل را به طور کامل حل کردهاند. پروسهی تست و بهبود را آنقدر ادامه دهید تا مشکلات به طور کامل حل شوند.
و در این نقطه... آماده هستید تا تست کاربردپذیری را دوباره انجام دهید!
منبع: هاتجار