
فکر کنید یک دیتابیس غولآسا دارید روی PostgreSQL 9.6 (که دیگه آخرای عمرشه!)، با جدولهایی که بعضیهاشون ۴۰، ۶۰ گیگ و حتی بیشتر حجم دارن. بعد میخواید علاوه بر ارتقا به نسخهی ۱۷، اوبونتوی تازه ۲۴.۰۴ رو هم تست کنید. هدف: ارتقا با کمترین قطعی ممکن (Near-zero downtime)!
10.10.10.50، دیتابیس: acme_db10.10.10.60میشد با pg_upgrade سریع ارتقا داد، ولی Downtime داشت، و ما میخواستیم دیتابیس تا حد امکان بالا بمونه. همچنین نیاز داشتیم دیتابیس رو روی یه سرور جدید بیاریم. به این نتیجه رسیدیم که از pglogical (Logical Replication) استفاده کنیم تا انتقال داده به صورت زنده انجام بشه و در نهایت با یک لحظهی کوتاه Cutover، دیتابیس رو سوئیچ کنیم.
postgresql.conf سرور قدیمی (۱۰.۱۰.۱۰.۵۰):wal_level = logical max_wal_senders = 10 max_replication_slots = 10
pg_hba.conf هم دسترسی به آیپی سرور جدید رو باز گذاشتیم.CREATE ROLE repuser WITH LOGIN SUPERUSER PASSWORD 'secret_password';
روی سرور جدید (۱۰.۱۰.۱۰.۶۰) هم PostgreSQL 17 رو نصب کردیم و ماژول pglogical رو اضافه کردیم. دیتابیسی به نام acme_db ساختیم تا آمادهی ایمپورت باشه.
۱. گرفتن dump فقط اسکیما (schema-only) از سرور قدیمی و ریاستور روی سرور جدید تا ساختار جداول و ایندکسها یکسان بشه.
۲. کپی دستی جداول خیلی بزرگ (مثلاً ۶۰ گیگ) با --data-only پیش از اینکه pglogical کپی کنه (اصطلاحاً Pre-copy). اینجوری اگر خطایی وسط کار پیش بیاد، مجبور به کپی دوبارهی حجم عظیم نخواهیم شد.
۳. بقیه جداول کوچک/متوسط رو میگذاریم pglogical خودش سینک کنه.
۴. جداول بزرگ در Replication Set با synchronize_data = false اضافه میشن، تا فقط تغییرات جدید رو دریافت کنن، نه کپی اولیه حجیم.
۵. بعد از کاملشدن همگامسازی، Cutover میکنیم: یک لحظه اپلیکیشن رو از سرور قدیمی به سرور جدید وصل میکنیم.
# on old server pg_dump -h 10.10.10.50 -U repuser -s -d acme_db > acme_db_schema.sql # on new server psql -h 10.10.10.60 -U repuser -d acme_db -f acme_db_schema.sql
حالا ساختار جدولها، ایندکسها و کانسترینتها در دو سرور یکسان میشود.
مثلاً جدول orders (~۶۰ گیگ):
# only-data dump pg_dump -h 10.10.10.50 -U repuser -d acme_db --data-only -t public.orders > orders_data.sql # restore on new server psql -h 10.10.10.60 -U repuser -d acme_db -f orders_data.sql
اگر کلیدهای خارجی دارید، حتماً دادهی جدول والد زودتر بارگذاری شود تا خطا نگیره. این کار رو برای هر جدول حجیم تکرار کنید.
CREATE EXTENSION pglogical; SELECT pglogical.create_node( node_name := 'acme_provider', dsn := 'host=10.10.10.50 dbname=acme_db user=repuser password=secret_password' );
# Add all tables by default SELECT pglogical.replication_set_add_all_tables( 'default', ARRAY['public'], true ); # Remove pre-copied tables SELECT pglogical.replication_set_remove_table('default','public.orders'); ... # Add gain but with synchronization=false SELECT pglogical.replication_set_add_table( 'default', 'public.orders', false ); ...
CREATE EXTENSION pglogical; SELECT pglogical.create_node( node_name := 'acme_subscriber', dsn := 'host=10.10.10.60 dbname=acme_db user=repuser password=secret_password' );
SELECT pglogical.create_subscription( subscription_name := 'acme_sub', provider_dsn := 'host=10.10.10.50 dbname=acme_db user=repuser password=secret_password', replication_sets := ARRAY['default'], synchronize_data := true );
SELECT * FROM pglogical.show_subscription_status();
اگر status شد replicating، عالی است. اگر down شد، لاگها را ببینید. حواستان به wal_keep_size باشد که کم نباشد (وگرنه وسط کار لاگ پاک میشود).
1. در یک لحظه کوتاه، اپلیکیشن را یا متوقف یا به حالت Maintenance ببرید.
2. اجازه دهید چند ثانیه آخرین WALها منتقل شوند.
3. آدرس اتصال اپلیکیشن را عوض کنید به سرور ۱۰.۱۰.۱۰.۶۰ (نسخه ۱۷).
4. کار تمام است!
۲. مشکل“relation already exists”
CREATE TABLE باشد، خطا میدهد.--data-only برای جداولی که اسکیماشان هست.3. جداول بزرگ و سرعت
pg_restore -j 4 برای کارهای موازی سود بردیم.4. مشکل WAL retention
wal_keep_size و فضای دیسک را کم نگذارید.5. مشکل Subscription down
یکی از چالشهای مهمی که ما تجربه کردیم، نابرابری Sequenceها پس از Cutover بود. در PostgreSQL، Sequence وظیفهی تولید ID (مثلاً برای ستونهای SERIAL/BIGSERIAL) را دارد. اگر شما با pglogical یا Dump/Restore دادهها را منتقل کنید، احتمالاً مقادیر واقعی ID در جداول از مقدار Sequence جلوتر یا عقبتر باشد. نتیجه؟
duplicate key بدهند؛ چراکه Sequence عددی را ارائه میدهد که قبلاً در جدول وجود دارد.SELECT t.relname AS table_name, a.attname AS column_name, s.relname AS sequence_name FROM pg_class s JOIN pg_depend d ON d.objid = s.oid JOIN pg_class t ON d.refobjid = t.oid JOIN pg_attribute a ON a.attrelid = t.oid AND d.refobjsubid = a.attnum WHERE s.relkind = 'S' AND t.relkind IN ('r','p') AND d.deptype = 'a' ORDER BY t.relname;
setval):SELECT max(id) از جدول مرتبطش، مقدار نهایی ID را بهدست آورده و آن را یک واحد افزایش دهید. مثل:SELECT setval('some_table_id_seq', (SELECT COALESCE(MAX(id), 0) FROM some_table) + 1, false);
DO $$ ... $$ پیاده کنید که همه را بهصورت خودکار انجام دهد.1. در محیط تست تمرین کنید.
2. جداول خیلی بزرگ را جداگانه یا در Subscription های جدا
3. لاگها را جدی بگیرید
down رفت، سریع لاگ سرور قدیمی و جدید را بررسی کنید.4. ایندکسها و Constraints
5. همگام سازی و Sequence Sync
setval یکسان کنید تا با MAX(id)+1 همخوانی داشته باشند.به کمک این رویکرد توانستیم دیتابیس ۹.۶ را تقریباً بدون Downtime به نسخه ۱۷ ببریم و همزمان یک سرور Ubuntu 24.04 جدید راه بیندازیم. چالش عمده شامل FKها، WAL retention و مخصوصاً Sequenceها بود. در نهایت با Pre-copy جداول بزرگ، مدیریت درست FKها و تنظیم Sequenceها، مهاجرت با موفقیت و کمترین اختلال انجام شد.
امیدواریم این تجربه که قدم بهقدم و عملی بیان شد، بتواند برای دیگران هم مفید باشد و در ارتقاهای بعدی، کابوسی به نام “از صفر شروعکردن” یا “داونتایم طولانی” را از شما دور کند!