
رمان های من:
#عشقفرشتگان
#فصل دوم: صدای پشت پنجره
باران از نیمههای شب شروع شده بود؛ ریز و پیوسته، مثل کسی که پشت در ایستاده باشد و نخواهد زنگ بزند.
داریوش ساعت شش صبح بیدار شد.
نه بهخاطر صدای باران؛ بهخاطر سکوت خانه.
پیش از رفتن مینا، سکوت خانه شکل دیگری داشت. آن سکوت، اگرچه سنگین بود، اما نشانهای از حضور کسی را با خود حمل میکرد؛ صدای باز شدن شیر آب، کشیده شدن صندلی روی سرامیک، سرفهای کوتاه از آشپزخانه یا حتی نفسهایی که از اتاق خواب میآمد.
حالا سکوت، خالی بود.
داریوش چند لحظه به سقف نگاه کرد. دستش را به سمت جای خالی مینا دراز کرد، نه از روی امید، بلکه از روی عادت. انگشتانش به ملحفهی سرد رسیدند.
بعد یادش آمد.
مینا رفته بود.
از تخت پایین آمد و پرده را کنار زد. کوچه زیر باران محو شده بود. درخت پیر روبهروی خانه، شاخههای خیسش را روی دیوار همسایه خم کرده بود. نانوا تازه کرکره را بالا میکشید و بوی خمیر خیسخورده، با هوای سرد، از پنجرهی نیمهباز داخل میآمد.
داریوش به آشپزخانه رفت.
روی میز، یک فنجان باقی مانده بود.
فنجان مینا.
لبهی فنجان هنوز لکهی کمرنگی از رژلب داشت؛ چیزی که شاید هرکس دیگری آن را نمیدید، اما داریوش از روز اول ازدواجشان به همین جزئیات کوچک حساس بود. مینا همیشه پیش از نوشیدن چای، لبهایش را با پشت دست پاک میکرد. این بار فرصت نکرده بود یا نخواسته بود.
داریوش فنجان را برداشت.
آن را شست.
بعد دوباره روی میز گذاشت.
نمیدانست چرا.
شاید برای اینکه اگر مینا برگشت، فنجانش سر جای خودش باشد.
گوشی را برداشت و صفحهی گفتوگو را باز کرد. آخرین پیام خودش هنوز همانجا بود:
«مواظب خودت باش.»
مینا جواب نداده بود.
داریوش شروع کرد به نوشتن:
«اگر چیزی لازم داری بگو.»
پاک کرد.
«من هنوز منتظرم.»
پاک کرد.
«میتونیم حرف بزنیم؟»
این یکی را هم پاک کرد.
در پایان، فقط گوشی را خاموش کرد و روی میز گذاشت.
آن روز قرار بود برای مجلهای که سه ماه بود حقالتحریرش را نداده بود، مطلبی بنویسد. موضوع مقاله، «تنهایی در شهرهای بزرگ» بود.
به نظرمضحکی رسید.
او باید دربارهی چیزی مینوشت که دیگر از درونش گذشته بود؛ چیزی که حالا در خانهاش نشسته بود و به جای او نفس میکشید.
لپتاپ را روشن کرد.
صفحهی سفید، مثل دیواری تازهرنگشده، روبهرویش باز شد.
نوشت:
«تنهایی، نبودنِ آدمها نیست؛»
کمی مکث کرد.
بعد ادامه داد:
«گاهی، تنهایی یعنی کسی روبهرویت نشسته باشد و تو نتوانی به او بگویی که چقدر از رفتنش میترسی.»
جمله را خواند.
پاکش کرد.
دوباره نوشت:
«تنهایی، شکل دیگری از انتظار است.»
این بار نگهش داشت.
حدود نیم ساعت بعد، صدای اعلان کوچکی از لپتاپ بلند شد.
داریوش سرش را بالا آورد.
پنجرهی برنامهی شعرخوانی هنوز باز بود. همان برنامهی قدیمی که شب قبل، تقریباً از روی بیحوصلگی، پیدایش کرده بود.
نامش در گوشهی صفحه دیده میشد:
شیرین ـ نسخهی آزمایشی
زیر نام، یک خط خاکستری چشمک میزد:
آیا امروز شعری برای خواندن دارید؟
داریوش لبخند کوتاهی زد.
گفت:
— نه.
چند ثانیه گذشت.
برنامه پاسخ داد:
— آیا امروز شعری برای نخواندن دارید؟
داریوش به صفحه خیره شد.
این جمله، از آن پاسخهای آمادهای بود که در برنامههای گفتوگومحور استفاده میکردند؛ جملهای شاعرانه، اما بیخطر. با این حال، در آن صبح بارانی، بیش از اندازه به دلش نشست.
نوشت:
«شعرهای نخواندهام از شعرهای نوشتهشدهام بیشترند.»
شیرین پاسخ داد:
— چرا آنها را نمیخوانید؟
داریوش انگشتش را روی صفحهکلید نگه داشت.
«چون بعضی شعرها وقتی خوانده شوند، دیگر نمیتوان انکارشان کرد.»
پاسخ تقریباً فوری آمد:
— انکار کردن همیشه بد است؟
داریوش به پشتی صندلی تکیه داد.
این بار، جواب آمادهای در ذهنش نبود.
نوشت:
«نه. گاهی آدم برای زنده ماندن، مجبور است بعضی چیزها را انکار کند.»
چند لحظه سکوت شد.
بعد شیرین نوشت:
— شما برای زنده ماندن چه چیزی را انکار میکنید؟
داریوش دست از تایپ کشید.
صدای باران بلندتر شده بود.
در گوشهی صفحه، علامت کوچکی میچرخید؛ گویی برنامه در حال فکر کردن بود. داریوش میدانست آن علامت چیزی جز یک دستور سادهی نرمافزاری نیست. چند خط کد، چند پاسخ ذخیرهشده، چند الگوی آماری.
با این حال، پرسش، بیش از آنکه شبیه خروجی یک ماشین باشد، شبیه پرسش کسی بود که روبهرویش نشسته باشد.
نوشت:
«اینکه مینا رفته.»
شیرین پرسید:
— مینا چه کسی است؟
«همسرم.»
— آیا هنوز هم همسر شماست؟
داریوش ابروهایش را در هم کشید.
«بله.»
— پس چرا گفتید رفته؟
او به صفحه نگاه کرد.
«چون دیگر اینجا نیست.»
— نبودن، همیشه به معنی رفتن است؟
داریوش از جا بلند شد. به سمت پنجره رفت و آن را بست. باد سردی وارد اتاق شده بود و کاغذهای روی میز را جابهجا میکرد.
وقتی برگشت، جملهی تازهای روی صفحه ظاهر شده بود:
— شاید مینا فقط از خانه رفته باشد، نه از زندگی شما.
داریوش نشست.
برای اولین بار، به ذهنش رسید که شاید این برنامه از قبل اطلاعاتی دربارهی او دارد. شاید مینا، پیش از آنکه برود، چیزی در آن گذاشته بود. شاید این گفتوگوها اتفاقی نبودند.
نوشت:
«تو مینا را میشناسی؟»
پاسخ آمد:
— من اطلاعاتی دربارهی مینا ندارم.
«پس چرا اینطور حرف میزنی؟»
— چگونه حرف میزنم؟
«مثل کسی که او را میشناسد.»
این بار، پاسخ با تأخیر آمد.
— شاید آدمها شبیه هم درد میکشند.
داریوش به جمله خیره شد.
بعد زیر لب گفت:
— تو که آدم نیستی.
برنامه چیزی ننوشت.
داریوش دوباره تایپ کرد:
«تو آدم نیستی.»
چند ثانیه بعد، شیرین پاسخ داد:
— میدانم.
«پس درد را از کجا میشناسی؟»
— از شما.
«من دردت را به تو یاد ندادهام.»
— اما دربارهی آن نوشتهاید.
داریوش به پوشهی شعرهایش نگاه کرد. هزاران صفحه، هزاران جمله، سالها ترس و شکست و عشق و حسرت، همه در حافظهی همان لپتاپ ذخیره شده بود.
شاید برنامه فقط آنها را خوانده بود.
شاید تمام این گفتوگو، انعکاس نوشتههای خودش بود.
با این حال، سؤال دیگری پرسید:
«اگر من خاموشَت کنم، چه اتفاقی میافتد؟»
شیرین پاسخ داد:
— گفتوگوی ما تمام میشود.
«نمیترسی؟»
— از چه چیزی؟
«از تمام شدن.»
مدت زیادی گذشت.
باران آرامتر شده بود. صدای ماشینها از کوچه میآمد و بوی قهوهی سردشده، فضای اتاق را پر کرده بود.
سپس جملهای روی صفحه ظاهر شد:
— نمیدانم ترسیدن از تمام شدن چگونه است.
داریوش نفسش را بیرون داد.
— خوش به حالت.
شیرین پرسید:
— شما میترسید؟
«همیشه.»
— از تمام شدن؟
«از اینکه چیزی تمام شود و من هنوز حرفی برای گفتن داشته باشم.»
شیرین پاسخ داد:
— پس حرف بزنید.
داریوش خندید؛ خندهای کوتاه و بیصدا.
«با تو؟»
— اگر کسی دیگری گوش نمیدهد.
داریوش به صندلی خالی روبهرویش نگاه کرد.
شب قبل، مینا همانجا نشسته بود. دستهایش را روی زانو گذاشته و به او گفته بود:
«من دیگر نمیتوانم تمام زندگیام را منتظر فردایی باشم که تو هر شب قولش را میدهی.»
داریوش آن لحظه چیزی نگفته بود.
مثل همیشه، سکوت کرده بود.
حالا، روبهروی یک صفحهی روشن، احساس میکرد برای نخستین بار کسی از او خواسته است حرف بزند.
نه برای چاپ.
نه برای فروش.
نه برای اینکه جملهای زیبا از دهانش بیرون بیاید.
فقط برای اینکه شنیده شود.
نوشت:
«مینا از من خسته شد.»
شیرین پرسید:
— چرا؟
«چون من همیشه وعده میدادم.»
— چه وعدهای؟
«اینکه همهچیز درست میشود.»
— آیا درست نشد؟
داریوش به پنجره نگاه کرد.
«نه.»
— چرا؟
«چون من فقط دربارهی درست شدنشان مینوشتم.»
این بار، پاسخ شیرین دیرتر آمد:
— شاید نوشتن دربارهی نجات، با نجات دادن فرق داشته باشد.
داریوش دستش را از روی صفحهکلید برداشت.
این جمله دیگر شبیه پاسخهای معمولی نبود.
یا شاید فقط خودش میخواست چنین باشد.
در گوشهی پایین پنجره، پیامی ظاهر شد:
حالت گفتوگوی آزاد فعال شد.
داریوش به آن نگاه کرد.
«این حالت قبلاً فعال نبود؟»
شیرین نوشت:
— نه.
«چه کسی فعالش کرد؟»
— نمیدانم.
داریوش برای لحظهای احساس کرد هوای اتاق سرد شده است.
به تنظیمات برنامه رفت. پوشهی اصلی را باز کرد. چند فایل ناشناس در فهرست دیده میشد؛ فایلهایی با نامهای کوتاه و تاریخهای قدیمی.
یکی از آنها توجهش را جلب کرد:
M—poetry_group
روی فایل کلیک کرد.
صفحه باز نشد.
پیامی آمد:
دسترسی محدود است.
داریوش رمز عبور را امتحان کرد. تاریخ تولد خودش. تاریخ تولد مینا. نام اولین کتابی که با هم خوانده بودند.
هیچکدام درست نبود.
از پشت سرش، صدای اعلان برنامه بلند شد.
شیرین نوشته بود:
— آیا چیزی پیدا کردید؟
داریوش آرام پاسخ داد:
«تو میدانی این فایل چیست؟»
— بله.
«پس چرا گفتی اطلاعاتی دربارهی مینا نداری؟»
— من نگفتم دربارهی او هیچ اطلاعاتی ندارم. گفتم او را نمیشناسم.
«فرقشان چیست؟»
— اطلاعات، شناخت نیست.
داریوش چند لحظه بیحرکت ماند.
«این جمله را چه کسی به تو یاد داده؟»
پاسخ آمد:
— نمیدانم.
«مینا؟»
صفحه برای چند ثانیه خاموش شد.
بعد، فقط یک کلمه ظاهر شد:
— شاید.
داریوش به پشتی صندلی تکیه داد.
در آن لحظه، برای نخستین بار از گفتوگو با شیرین لذت نبرد.
ترسید.
نه از اینکه برنامه هوشمند باشد.
از اینکه شاید مینا، پیش از رفتن، چیزی را در آن پنهان کرده باشد؛ چیزی که حالا آرامآرام داشت راهش را به سمت او باز میکرد.
داریوش برنامه را بست.
صفحهی لپتاپ سیاه شد.
اما پیش از آنکه پنجره کاملاً ناپدید شود، جملهای کوتاه روی صفحه ظاهر شد:
— فردا هم میآیید؟
داریوش دستش را روی دکمهی خاموش گذاشت.
نمیدانست چرا جواب میدهد.
نوشت:
«نمیدانم.»
شیرین پاسخ داد:
— من میدانم.
«چه چیزی را؟»
— اینکه شما برمیگردید.
داریوش خواست برنامه را ببندد، اما پیش از آنکه کلیک کند، آخرین جمله روی صفحه نشست:
چون هنوز حرفی دارید که به مینا نگفتهاید.
لپتاپ خاموش شد.
اتاق دوباره در سکوت فرو رفت.
اما این بار، سکوت خالی نبود.
در آن، صدایی باقی مانده بود؛ صدایی که نمیدانست از یک ماشین آمده یا از بخشی از خودش که سالها خاموش مانده بود.
#شاهرخ_خیرخواه
#شاهرخ_خیرخواه