
انجام زايمان سزارين (زایمان بخش c) به طور مداوم در حال افزايش است و این روند يکي از نگرانيهاي جامعه زنان و زايمان مي باشد. سلامت نسبي این روش تولد و بعضی فواید آن، باعث شده افزايش پذيرش آن در بین مردم محبوب و ضررهای آن نادیده گرفته شود. بعلاوه، اين باور عمومي که زايمان بخش C ميتواند خطرات کمتري داشته باشد، يکي از علل مهم انتخاب این روش، برای تولد نوزاد عنوان گرديده است. واکنشهای جانبی ناشی از بیهوشی، عفونت رحم و واکنش به داروهای بیهوشی، از عوارض زایمان سزارین است. این عمل حدود 2 ساعت طول میکشد. با توجه به اینکـه از نظـر سـلامت عمـومی، شـناخت عـوارض سزارین جهت انتخاب آگاهانه افراد داراي اهمیت اسـت، در این مقاله به بررسی کامل این نوع زایمان می پردازیم.
سزارین نوعی از روش های به دنیا آوردن است که در آن کودک از طریق عمل جراحی به دنیا میآید. فرایند زایمان سزارین به این شکل است که پس از بیحسی یا بیهوشی، پزشک در ناحیه شکم یک برشی افقی ایجاد میکند و با برش لایههای زیرین پوست شکم، به رحم میرسد. البته در موارد و در شرایط خاص، مثل زمانهایی که نوزاد هنوز خوب رشد نکرده است، این برش به صورت عمودی است که تشخیص ان به پزشک و وضعیت جنین بستگی دارد. عمل سزارین در نهایت با بخیه زدن به پایان می رسد.
بعضی از زنان از ابتدای بارداری چنین عملی را ترجیح میدهند و دستهای دیگر به تشخیص پزشک، سزارین (زایمان بخش c) را انتخاب می کنند. متوقف شدن فرایند تکمیل بارداری، یکی از رایج ترین دلایل انجام این روش تولد است. اگر دهانه رحم شما با وجود انقباضات شدید در طی چند ساعت، به اندازه کافی باز نشود، پزشکان شما را به عمل بخش c ترغیب می کنند. تغییر در ضربان قلب کودک شما نیز باعث انتخاب این گزینه می شود.
به علاوه، اگر نوزاد شما در وضعیت غیر طبیعی قرار داشته باشد، شرایط کمی پیچیده می شود. اگر پاها یا باسن او ابتدا وارد کانال زایمان شود، یا اگر کودک ابتدا به پهلو یا به سمت شانه قرار گیرد (عرضی) سزارین ممکن است ایمنترین روش برای به دنیا آوردن نوزاد باشد. در شرایطی که دوقلو یا سه قلو باردار باشید و نوزادان در وضعیت غیر طبیعی قرار داشته باشند نیز ممکن است به جراحی نیاز باشد.
عفونت تبخال دستگاه تناسلی، ابتلای مادر به ایدز و زیاد بودن وزن نوزاد، از دیگر عواملی است که زن را ملزم به انجام زایمان بخش c می کنند.
علت دیگر افزایش علاقه به سزارین، خود بیمار است؛ امروزه بسیاری از دخترهای جوان فکر می کنند که سزارین مد است و ترجیح می دهند فرزندشان را با مد روز به دنیا آورند! مادران به دلیل ترس هایی همچون ترس از درد زایمان طبیعی و تمام مراحل سختش، ترجیح می دهند از آن فرار کرده و سزارین کنند.
دسته دیگر فکر می کنند که فشاری که به سر نوزاد در زایمان طبیعی می آید، در آینده کودک را با مشکلاتی مواجه می کند. به همین دلیل آن را بد می دانند. در پاسخ به این تصور باید اشاره کرد که فشاری که جنین در این حالت تحمل میکند برای سلامتی او مفید خواهد بود. زیرا با ایجاد حالت مکش، ریههای نوزاد پاک می شود. به همین علت است که نوزادان زایمان طبیعی، مشکلات تنفسی کمتری نسبت به سزارینیها دارند.
اینکه زایمان سزارین چقدر طول میکشد، به مادر و وضعیت جسمانی او بستگی دارد. به طور معمول، بین 2 تا 3 ساعت زمان لازم است؛ اما در موارد پیچیدهتر، این مدت بیشتر می شود. پس از تمام شدن عمل، پزشک مادر و بچه را به بخش منتقل می کند. بخیههای رحم به طور طبیعی و با گذر زمان، خوب میشوند. بخیههای روی پوست نیز معمولاً پس از سه روز تا یک هفته، توسط پزشک برداشته میشوند. پمادهایی نیز برای از بین بردن جای بخیه ها وجود دارد. البته نخهای طبیعی نیز وجود دارند که گیاهی هستند و شاید پزشک مایل باشد تا از آن ها استفاده کند.
بعد از عمل درصورتی که نوزاد شرایط خوبی داشته باشد، او را برای خورن شیر به مادر واگذار می کنند.
مادر معمولاً بهمدت سه روز در بیمارستان میماند. زیرا بعد از عمل، به داروهای مسکن و مراقبت نیاز دارد و بعد از سه روز مرخص می شود. با این حال، فرایند بهبودی کامل، حدود شش هفته طول می کشد. اگر در حین عمل سزارین یا بعد از آن مشکلی داشتید یا در خانه از کودکان دیگر مراقبت میکنید، ممکن است احساس کنید که برای بهبودی به زمان بیشتری نیاز دارید. توجه داشته باشید 24 ساعت پس از جراحی، از تختخواب خارج شده و راه بروید. این کار به کاهش درد کمک کند.
نوزادانی که با سزارین برنامه ریزی شده متولد می شوند، به احتمال زیاد دچار تنگی نفس گذرا خواهند شد. یک مشکل تنفسی که در چند روز اول پس از تولد با تنفس غیر طبیعی سریع مشخص میشود.
افزایش خطرات در بارداری های آینده از عواملی است که می تواند مشکلات جدی را به وجود بیاورد. بعد از انجام سزارین، در بارداری بعدی شما بیشتر از آنچه تصور کنید، با خطر عوارض بالقوه جدی روبرو می شوید. هرچه تعداد عمل سزارین بیشتر باشد خطرات جفت سرراهی و شرایطی که جفت به طور غیر طبیعی به دیواره رحم متصل می شود (جفت حفره ای) بیشتر خواهد شد.
از دیگر عوارض زایمان سزارین می توان به موارد زیر اشاره کرد:
· عفونت یا زخم در پوشش رحم.
· خطر لخته شدن خون.
· قرار گرفتن جنین در معرض عفونت.
· خونریزی شدید که منجر به انتقال خون یا برداشتن رحم می شود.
· حمله قلبی.
· افسردگی.
· واکنشهای جانبی ناشی از بیهوشی.
· صدمات جراحی به مثانه یا روده مادر (در موارد نادر).
· احتمال ایجاد کم خونی از مادر به دلیل خونی که در حین عمل و پس از آن از مادر می رود.
· آسیب جراحی: گرچه نادر است، اما در هنگام جراحی ممکن است به طور تصادفی، روی پوست کودک جراحتی ایجاد شود.
مورد مهم دیگر، ارتباط بین مادر و نوزاد بعد از تولد است. شیردهی و تماس بدنی در مادرانی که سزارین انجام داده اند دیرتر اتفاق میافتد. در حالی که در زایمان طبیعی، نوزاد بعد از به دنیا آمدن، در آغوش مادر قرار میگیرد و دو طرف یکدیگر را حس می کنند و شیر دهی از همان زمان آغاز میشود. اما زمانی که نوزاد به صورت سزارین متولد می شود و مادر بیهوش است، ارتباط احساسی بین مادر و نوزاد، چنانکه باید، صورت نمیگیرد و این اتفاق به تاخیر می افتد. در سزارین ارتباط عاطفی بین مادر و نوزاد دچار مشکل میشود و همین مساله عامل مهمی در شکل گیری اختلال هایی در جریان رشد کودک خواهد شد.