از حالا به بعد هروقت یک بسته چیپس خریداری کردید یا از رستوران برای شما یک پک سیب زمینی در جعبه مخصوص آوردند، احتمال زیاد بدهید که طرح روی آن با روش فلکسو چاپ شده است.

به زبان ساده، چاپ فلکسو (Flexography) یک روش چاپ برجسته است. در این فرآیند، طرح شما روی یک صفحه نرم و منعطف به نام کلیشه چاپ فلکسو حک میشود. این کلیشه مرکب را به خود جذب کرده و با چرخش روی سطحِ هدف (مانند نایلون یا کاغذ) آن را چاپ میکند. برای ورود به این حرفه، آموزش چاپ فلکسو اولین قدم است تا با پیچیدگیهای تنظیم دستگاه آشنا شوید.

چاپ فلکسو دقیقاً مثل یک «مهر» بزرگ و پیشرفته کار میکند؛ در این روش، طرح مورد نظر روی یک صفحهی منعطف و برجسته (کلیشه) پیاده میشود، غلتکهای مخصوص مرکب را به آن میرسانند و سپس این کلیشه با چرخشِ مداوم، طرح را روی سطح مورد نظر میکوبد. جذابیت اصلی فلکسو در این است که چون صفحه چاپ آن نرم و منعطف است، میتواند بهراحتی روی تقریباً هر چیزی از پلاستیک و نایلون گرفته تا مقوا و لیبل چاپ کند؛ به همین دلیل، بیشترِ بستهبندیهای کالاها و خوراکیهایی که روزانه با آنها سروکار داریم، نتیجهی سرعت و دقتِ همین روش چاپ هستند.
وقتی صحبت از دستگاه چاپ فلکسو میشود، باید بدانید که این دستگاهها بسته به نوع کاربری، پیکربندیهای مختلفی دارند. مشخصات دستگاه چاپ فلکسو تعیین میکند که دستگاه برای چاپ روی چه جنسی مناسب است.
دستگاه چاپ فلکسو دو رنگ: مناسب برای چاپهای ساده و تکرنگ یا دورنگ (مثل کیسههای خرید ساده).
دستگاه چاپ فلکسو 4 رنگ: پرکاربردترین دستگاه برای چاپهای چهاررنگ (CMYK) که اکثر بستهبندیها را پوشش میدهد.
دستگاه چاپ فلکسو شش رنگ: برای کارهای پیچیدهتر که نیاز به رنگهای ساختگی (Spot Colors) یا لاک دارند.
دستگاه چاپ فلکسو سیلندر مرکزی: یکی از دقیقترین مدلهاست که تمام رنگها را حول یک سیلندر بزرگ چاپ میکند و برای کارهایی که دقتِ ثبت رنگ بسیار بالاست، عالی است.
(نکته مهم: چیزی به نام دستگاه چاپ فلکسو خانگی وجود ندارد؛ این صنعت کاملاً صنعتی است و ابعاد دستگاهها بزرگ است).
در مراحل چاپ فلکسو، همه چیز با آمادهسازی فایل شروع میشود؛ بنابراین طراحی برای چاپ فلکسو باید با در نظر گرفتن ویژگیهای این چاپ (مانند بزرگتر در نظر گرفتن نوشتهها نسبت به افست) انجام شود. پس از طراحی، مرکبدهی و انتقال آن توسط مرکب چاپ فلکسو روی سطح انجام میشود.
چاپ فلکسو کارتن: برای چاپ روی سطوح کنگرهدار و ضخیم کارتن.
چاپ فلکسو روی نایلون و چاپ فلکسو نایلون: یکی از تخصصیترین کاربردهای این روش است که به دلیل انعطاف کلیشهها، بسیار باکیفیت انجام میشود.
چاپ فلکسو کاغذ: برای کیسههای کاغذی و بستهبندیهای فستفود.
چاپ فلکسو لیبل و چاپ لیبل فلکسو: تولید برچسبهای رولی در تیراژ بالا.
در مدلهای چاپ رول فلکسو، ماده اولیه به صورت رول وارد دستگاه شده و در نهایت به صورت چاپ فلکسو رول به رول خارج میشود. این روش سرعت تولید را به شدت بالا میبرد.
بزرگترین تفاوت اینجاست که در افست از زینک فلزی و سطوح تخت استفاده میشود و عمدتاً برای کاغذهای صاف است، اما در فلکسو از کلیشههای ژلاتینی استفاده میکنیم که اجازه میدهد روی هر سطحی (از نایلون پلاستیکی تا کاغذ کرافت) چاپ کنیم. البته باید معایب چاپ فلکسو را هم در نظر گرفت؛ مثلاً هزینه بالای ساخت کلیشه برای کارهای تکنسخهای و زمان آمادهسازی نسبتاً زیاد دستگاه برای تیراژهای بسیار پایین.