مدتها بود که قلبش قرار نداشت. شبها که فرصت خوبی برای گریز از هیاهوی روز مییافت، به سمت تپههای اطراف شهر میرفت و پرسهزنان به دنبال دارویی برای ذهن خستهاش میگشت؛ تا سپیده ی صبح.
او روی قلهی آرزویی ایستاده بود که شاید بزرگترین دستاورد زندگی دیگران، رسیدن به کوهپایهی آن بوده باشد. اما آن جایگاه بلند علمی و کارکردن روی مهمترین پروژههای جهان و راه رفتن بر لبه علم، هیچ کدام آن قدر ارزشمند نبودند که قلب بینهایت طلب او را راضی کنند. برای او که جهان درونش به وسعت همهی دنیا بود و به اندازه همه بشریت درد م یکشید، زندگی را فقط صرف پیشرفتهای فردی کردن کاری بود خالی از معنا. روح عظیم او، هدف بزرگتری طلب میکرد ...
این بود که در نهایت، ناسا و برکلی و همه آن زندگی حسرت برانگیزش در آمریکا را رها کرد و رفت که برای آزادی انسان بجنگد، مدرسه بزند و انسان بسازد؛ روزگاری در لبنان، مدتی در ایران ...
مسیر هرچه میخواهد باشد، اصل هدف است و مقصد. یک روز باید چمران بود و سلاح برداشت و با ریشه ظلم جنگید، روزی باید مدرک معماری را کنار گذاشت و دوربین برداشت و آوینی شد و روایت کرد، یک روز هم باید علیمحمدی بود و شب و روز را در پژوهشگاه هستهای گذراند، تحریم را شکست و لوکوموتیو پیشرفت کشور را جلو راند.
حال این تویی که در جایگاه انتخاب قرار گرفتهای که تصمیم بگیری برای چه رنج بکشی. جوانیات را در چه راهی خرج کنی و از خوشیهایت برای رسیدن به کجا بگذری. اهداف والا راههای پرفراز و نشیب و جادههای پر پیچوخمْ بسیار دارند. بارهای گران شانههای قوی میخواهند. زندگی را از افق بالاتری دیدن شجاعت لازم دارد.» آرمانخواهی انسان مستلزم صبر بر رنج هاست»(1). این تویی که ابدیت در پیش داری و باید تصمیم بگیری ... و «الهمنا معرفة الاختیار»(2) ... و شناخت انتخاب کردن را به ما الهام کن ...
درست است که چمران نتوانست همهی انسانها را از چنگ زور و استکبار نجات دهد، آوینی فرصت نکرد تمام حقایق را تبیین و روایت کند و علیمحمدی زورش به حل تمام مشکلات کشور نرسید، اما گامهای عظیمی برداشتند که جورچین تاریخ به تکامل نزدیکتر شد. اراده و آرمانخواهی مثال زدنیشان انسانیت را احیا، و شرافت را بیمه کرد. حقیقت زندگی برای بشریت روشنتر گشت و درستی این جمله به واقع اثبات شد که در راه هدف مردن، در قلب هدف مردن است... (3)
نوجوانی گذشت. نشاط جوانیمان هم میگذرد، پیری سپری میشود و آن روز که جسممان به خاک سپرده شد و روح مان به عالم بالا برگشت، هیچکس نمیپرسد که معدلش چند بود یا در رزومهاش مدرک زبان داشت؛ بلکه دربارهمان اینگونه قضاوت میشود:
نور وجودش، چقدر جهان را روشن کرده است؟