هنگامی که یک مولف و یا مترجم کار تالیف یا ترجمهی کتاب را به اتمام میرساند، روندِ چاپ و انتشار کتاب آغاز خواهد شد. با توجه به افزایش قابل ملاحظه در قیمت ارز و همچنین قیمت کاغذ و خدمات چاپ و نشر، ناشرین نیز میکوشند تا کمترین ریسک را برای سرمایهگذاری در این زمینه داشته باشند. به همین دلیل است که بر اساسِ نوع کار و همچنین شناخته شده بودن و یا گمنام بودن نویسنده، انواع مختلفی از قرارداد در حوزهی نشر وجود دارد. یکی از انواع مهمِ این قراردادها، قرارداد سرمایهگذاری مولف است. در این مقاله از وب سایت حقوقی تکداد در مورد این قرارداد اطلاعاتی را به شما ارائه خواهیم کرد.
قرارداد چاپ و انواع آن
در ابتدا بهتر است در مورد قراردادهای چاپ و انواع آن اطلاعاتی را بهدست آوریم. در ادامه مهمترین انواع قرارداد چاپ کتاب بهصورت تیتروار آورده شده است:
· قرارداد حق التالیف
· قرارداد مشارکت در چاپ
· قرارداد فروش امتیاز اثر مکتوب
· قرارداد ناشر – مولف
· قرارداد سرمایهگذاری مولف
ذکر این نکته ضروری است که مهمترین تفاوتی که قراردادهای چاپ با یکدیگر دارند، میزانِ مشارکتی است که هر یک از طرفین قرارداد در تامین سرمایهی موردنیاز برای چاپ و نشر کتاب تقبل میکنند. واضح است که میزان سود بهدست آمده از طریق فروش کتاب نیز به میزان مشارکت هر یک از طرفین، چه مولف و چه ناشر، بین آنها تقسیم شده و البته این موضوع یکی از موضوعات مهمی است که حتماً باید در قرارداد چاپ به آن پرداخته شود.

قرارداد سرمایهگذاری مولف
همانطور که پیشتر نیز عنوان شد، یکی از انواع مهم قراردادهای چاپ، قرارداد سرمایهگذاری مولف است. در این قرارداد به دلایل مختلف، خودِ مولف تصمیم میگیرد تا بهصورت کامل سرمایهگذاری برای چاپ و نشر کتاب را انجام دهد.
این نوع از قرارداد عموماً به دو دلیل منعقد میشود:
· سرشناس بودن مولف و اطمینان از فروش کتاب: یکی از مواردی که مولف را ترغیب میکند تا تمامی هزینههای مربوط به چاپ و نشر کتاب را خود متقبل شود و در عوض تمامی سود و عواید آن را بهدست آورد، بِکر بودن سوژه و همچنین اطمینان از فروش کتاب است. این مورد ممکن است بهدلیل سرشناس بودن مولف نیز انجام شود.
· نیاز به قرارگیری یک اثر تالیفی در رزومه: در برخی از موارد نیز ممکن است به دلایل مختلف مولف نیاز داشته باشد تا یک اثر تالیفی در رزومهی خود داشته باشد. دلیل این امر ممکن است مهاجرت، کسبِ رتبهی شغلی بهتر و یا کسبِ اعتبار بیشتر در جامعه باشد. به هر صورت در صورتیکه به دلایل عنوان شده مولف تصمیم بگیرد تا خود تمامی هزینههای مربوط به چاپ و نشر کتاب را متقبل شود، قرارداد سرمایهگذاری مولف بین او و ناشر منعقد خواهد شد.
چند نکتهی مهم در مورد این قرارداد عبارت است از:
· تیراژ چاپ کتاب را مشخص کنید.
· برآورد هزینهها توسط ناشر انجام و به قرارداد ضمیمه شود.
· نحوهی دریافت مبلغ قرارداد مشخص شود.
· مبلغ حقالزحمهی ناشر چه بهصورت فیکس و چه بهصورت درصدی از قیمت پشت جلد کتاب، بهصورت واضح در قرارداد قید گردد.
· در این نوع از قرارداد تمامی حقوق مادی و معنوی قرارداد به مولف تعلق دارد و این موضوع باید بهصورت واضح و روشن در قرارداد ذکر شود.
· حداکثر زمان چاپ کتاب پس از تحویل اثر به ناشر باید در قرارداد ذکر گردد
و ...
جمعبندی
در حوزهی نشر کتاب، قراردادهای مختلفی وجود دارند که یکی از مهمترین این قراردادها، قراردادی است که تمامی سرمایهی موردنیاز برای تامین هزینههای چاپ کتاب، توسط خود مولف تامین میشود. این نوع از قرارداد به دلایل مختلفی از جمله اطمینان از فروش کتاب بین ناشر و مولف منعقد خواهد شد. در نهایت ذکر این نکته ضروری است که اصولاً قراردادهای چاپ کتاب با توجه به جزئیات مختلفی که باید در آنها دیده شود و همچنین مبانی حقوقی قراردادها که حتماً باید مورد توجه قرار گیرند، جزء قراردادهایی هستند که عدم توجه به آنها ممکن است موجب ضررهای جبران ناپذیر گردد. بنابراین در صورتیکه بهعنوان ناشر و یا مولف قصد دارید تا چنین قراردادی را منعقد نمائید، پیشنهاد میکنیم تا ابتدا قرارداد سرمایهگذاری مولف تکداد را مطالعه نمائید.