ویرگول
ورودثبت نام
|طیبه نوروزی|
|طیبه نوروزی||طـــَنــین| «اینجا من از افکار و نوع نگاهم به زندگی می‌نویسم شاید تجربیاتم به دردت بخوره»
|طیبه نوروزی|
|طیبه نوروزی|
خواندن ۹ دقیقه·۶ سال پیش

«نبرد میان عقل و جهل»


ضیافت شبانه الهی برپاست. دو روزی مهمان این ضیافت هستیم. خداوند در این جهان، مجلس بزم را با ریسمان ستاره‌ها زینت بخشیده و با هلال ماه قطره‌ای از نور حقانیت راجلوه‌گر کرده است. در ثانیه‌های نخستین بود که همه مسحور جمال و جلال این ضیافت شدند؛ جمال و جلالی که پشت سر آن سراسر سیاهی بود!

اونها مسحور چه چیزی شده بودند؟

مگه سایه‌هایی که به دور نور طواف می‌کنن صفت زیبایی و اقتدار هم دارن؟ نور، حقه! جماعت سایه‌هارو می‌پرستن؟!

حقیقت اقیانوس نوریه که از شمس بیکران الهی نشأت می‌گیره و نمیشه در ضیافت دنیا اون رو پیدا کرد بلکه باید با پس زدن سایه‌ها اون رو در آغوش گرفت. با پذیرفتن حق و تلاش برای دستیابی به اون قلب‌مون نور رو دریافت می‌کنه و با توکل بر خداوند آرامش رو مهمون خودش می‌کنه.

کسی که در اتاقک قلبش دریچه‌ای از نور تابیده بشه ترس از سایه‌ها نداره و نطفۀ امید در تمام کارهاش رشد میکنه و در عمل هم تابع تمام دستورات الهی خواهد بود؛ برای اینکه می‌دونه هرچی که خداوند فرمان داده به نفعشه و برای کمال و تربیت روحش لازمه.

امّا چجوری میشه که حق و حقیقت انکار می‌شه و ما از خداوند دور می‌شیم؟

تو این دنیا ما تنها چیزی رو که می‌بینیم باور می‌کنیم و همه چیز رو تنها با ظرفیت دنیایی عقلمون می‌سنجیم؛ این جوری میشه که ما ماه و ستاره‌هارو منبع نور می‌دونیم!

با این دیدِ عینی هست که عالمِ معنا برامون مفهومی نداره و چون اون رو درک نمی‌کنیم انکارش می‌کنیم؛ اما حقایق با نادیده گرفته شدن از هستی از بین نمی‌رن و نادیده گرفتن اون فقط ما رو از خدا و فطرت‌مون دور می‌کنه!

در جایی دیگه هم هست که ما توانایی خداوند رو با توانایی خودمون مقایسه می‌کنیم و در مشکلات از این ناامید هستیم که کسی نیست اون رو رفع کنه یا اگر کسی به واسطۀ خداوند گرۀ مشکلات‌مون رو باز کنه از اون فرد تشکر می‌کنیم!؛ این خودبینی و خودرأیی ماست که ما رو از حقایق دور کرده و چون دوره اون رو درک نمی‌کنیم... .

نفس ما تمام تلاشش رو می‌کنه که اونچه رو که دوست داره بدست بیاره و با عقل‌مون،که مخالفت‌های زیادی با نفس داره، سر دشمنی داره. در این رزم، قلب، میدون این جنگه و هرکدوم که پیروز بشه می‌تونه قلب رو تسلط کنه.

با تسلط قلب انقلابی در ما شکل می‌گیره که آرمان‌های هر کدوم متفاوته؛ رهبر اگر نفس باشه سایه‌ها و جهل رو میپذیره، در همان راستا ما رو تربیت می‌کنه و نگاهش تنها به مسائل زودگذر مادی میشه ؛ اما اگه در این انقلاب رهبر عقل باشه و نور و حقانیت رو بپذیره، طوری ما رو تربیت میکنه که هم جهان مادی و هم جهان معنوی برای ما ارزشمند خواهد بود و هم موجب میشه که ما در هر شرایطی که ناراحت هستیم و یا خوشحال هستیم از خداوند راضی باشیم و در مقابل برای رضایت خداوند تلاش کنیم.

این‌گونه میشه که ما دچار بحران نمی‌شیم و همواره در زندگی‌مون امید داریم.

فرد باایمانی که در نبرد بین عقل و نفسش عقل رو انتخاب کنه و فرماندۀ سربازان عقل بشه و همواره عملش، گفتارش، اخلاقش و ... حقیقت رو بیان کنه، مقتدر میشه. این اقتدار هم خود حقیقتیه که تنها خداوند به افراد با ایمان می‌ده؛ حقیقتی که خود شامل حقایقی دیگری است؛

«الف» در واژۀ اقتدار بیانگر «ایمان» و اخلاص» است.

ما انسان‌ها با باورهامون زندگی می‌کنیم و با باورهامون ارزش‌هامون رو مشخص می‌کنیم. ایمان، باور قلبی است که در عمق جان‌مون نهادینه شده.
ایمان به خداوند یعنی ما از ته قلب‌مون باور داریم که خدا وجود داره و ناظر بر اعمال و رفتار ماست؛ این باور قلبی موجب می‌شه ارزش‌هامون رنگ و بوی خدا بگیره و در این مرحله است که ما می‌تونیم راه اخلاص رو پیش بگیریم!

اخلاص یعنی پاک شدن از زشتی‌ها و گناهان. در معنای دیگه اینکه ما اگه بخوایم ایمان‌مون رو در عمل اثبات کنیم، با اخلاص در کارهامون می‌تونیم این کار رو انجام بدیم.
مومن در ابتدا باید به اینکه خداوند و خط مشی و روش تربیت او حقه باور داشته باشه تا بتونه در موازات با این باور تلاش کنه و هم در عمل و هم در قلب خودش اخلاص داشته باشه و ناپاکی‌ها رو از شیشۀ دلش پاک کنه و مراحل ابتدایی مقتدر شدن رو پشت‌سر بگذاره. مومنی که مخلص باشد در هر کاری موفق میشه.

«قاف» در واژۀ اقتدار بیانگر «قدردانی» و «قناعت» است.

مومن می‌دونه که هر اتفاقی که براش می‌افته بر اساس حکمت الهی بوده و ربوبیت خداوند حقه؛ به همین دلیل همواره از مربی خودش سپاس‌گذاری می‌کنه و خودش رو تابع او می‌دونه.

اون میدونه که خداوند به او لطف کرده و در نتیجه او، هم گفتاری و هم در عمل سپاس‌گذار خداوند خواهد بود؛ درحالی که او خوب می‌دونه هرچقدر شکر کنه باز هم نمی‌تونه از عهده شکر همه نعمت‌ها بربیاد!

قناعت روشی عملی برای شاکر بودنه. مومنی که قانع باشه این رو میدونه که در زندگی‌اش هرچیزی که داره و یا نداره به‌خاطر لطف و رزاق بودن خداوند بوده و در نتیجه راضی به هر مقدار نعمتیه که خداوند به او داده و سرآخر، رضایت مومن نشونۀای از شاکر بودن او رو به تصویر می‌کشه.

«ت» در واژۀ اقتدار بیانگر «توکل» و «تواضع» است.

مومن در تمام عرصه‌های زندگی خودش باید خداوند رو وکیل خودش قرار بده و عدل خداوند رو حق بدونه و در عمل هم عادل باشه و با توکل بر خداوند در دلش بذر ناامیدی رو نکاره.

مومن زمانی که به لطف خداوند مقتدر می‌شه مثل غواصی در دریای معنا فقط زیبایی می‌بینه و دنیایی رو که هر انسان معمولی درک نمی‌کنه پیدا میکنه؛ اما در اینجا کار مومن سخت‌تر می‌شه!

ما انسان‌ها چون در این دنیا زندگی می‌کنیم و از عالم غیب خبر نداریم فکر می‌کنیم که اگر به جایی می‌رسیم یا پیشرفتی می‌کنیم حاصل تلاش و پشتکار خودمون بوده و در نتیجه نسبت به چیزی که داریم متکبر می‌شیم!

در این دنیایی که ما حتی قطره‌ای هم نیستیم تکبر ما نشونۀ جهل ماست! چرا؟ چون دلیل اصلی موفقیت ما خودمون نبودیم و با اراده خداوند بوده که ما توانایی رسیدن به مقامی رو داشتیم و انگیزه رسیدن به آن رو هم خداوند بوده که در وجودمون نهادینه کرده.

ما مشکلی که داریم اینه که تنها مسیر طی شده رو می‌بینیم و عاملی رو که موجب شده در این مسیر قرار بگیریم رو نمی‌بینیم اگر ما از همون ابتدا و درتمام مسیر به این توجه کنیم که بدون اذن خداوند ما نمی‌تونیم حتی وجود داشته باشیم، چه برسه به این که مراحل کمال رو طی کنیم، از جهالت‌مون شرمسار می‌شیم.

برای جبران این جهل ما می‌بایست تواضع و فروتنی رو پیشه خودمون قرار بدیم. از وظایف مومن اینه که در هر شرایطی متواضع باشه و برای دادن زکات علم و مال خودش از هیچ تلاشی دریغ نکنه... .

با تواضع و توکله که مومن می‌تونع هم رضایت خداوند و هم بندگان خداوند رو جلب کنه و سر آخر عاقبت به خیر بشه.

«دال» در واژۀ اقتدار بیانگر «دوستی با خداوند» و «دعا و درخواست از خداوند» است.

مومن باید تمام تلاش خودش رو بکنه که در زندگی رضایت خداوند رو جلب کنه و اگر زمانی از خداوند دور شد از رحمت خداوند ناامید نشه و توبه کنه.

این حدیث از مولی امیرالمومنین علی(ع) روح هر توبه‌کننده‌ای رو تسکین می‌ده که فرمودند:«خوشا به حال آن کس که در نامۀ عملش در زیر هر گناه یک استغفار ثبت شده باشد.»

دعاکردن اثبات نیازمندی ما در برابر حق تعالی و نیازمندی به یک رهبر آگاهه. خداوند بنده‌ای رو که قبول کنه وجودش وابسته به وجودی بی‌نیازه بسیار دوست داره.

«الله الصمد» بودن خداوند تنها با دعا می‌تونه در اعماق جان‌مون پذیرفته بشه.

«الف» دوم در واژۀ اقتدار بیانگر «امید» و «امانت‌داری» است.

مومن این رو میدونه که اگر بر خداوند توکل کنه خداوند به واسطۀ رحمت گسترده‌اش خیرها رو بر او نازل می‌کنه.

او می‌دونه آینده او تباهی و پوچی نیست و هر عملی در این دنیا ، چه خیر باشه چه شر، به خودش باز می‌گرده؛ در نتیجه به این امید پیدا میکنه که تلاش‌هاش بی‌فایده نیست و امیدواری در قلبش ریشه میزنه.

کسی که امید به رأفت خداوند داشته باشه جز خدا از کسی نمی‌ترسه و در میان جمع مقتدر و عزت‌مند میشه.

امانتداری از دیگر حقایقیه که مومن باید به اون پایبند باشه. امانتداری صرفا نگهداری از اموال دیگران نیست بلکه مومن باید از اعضای بدن خودش، نعمت‌هایی که خداوند به او بخشیده مانند پدر و مادر و همسر خوب و... به‌درستی محافظت کنه.

مومن هیچ‌وقت نباید برای خودش «منیتی» تعریف کنه که حالا بخواد روی مواهب خداوند هم صفت مالکیت قرار بده. همه این نعمت‌ها قرضی‌ست که خداوند به همه بخشیده و اگر اراده کنه به راحتی میتونه پسش بگیره؛ ولی مومنی که عاقل باشه با امانتداری از این هدیه‌ها رضایت خداوند رو جلب می‌کنه.

«ر» در واژۀ اقتدار بیانگر«رأفت و رحمت خداوند» و «راستی و راستگویی» است.

مومن باید رحمت خداوند رو حق بدونه و مسبب اصلی تمام مشکلاتی که دچارش میشه رو خودش بدونه. انسان چون جلوه‌ای از عشق الهی‌ست مهربانی در ذاتش نهادینه شده که این نشونه‌ای از رحمت خداونده. جهان با عشق الهی برپاست و هر خشم و غضبی این عشق رو منکر میشه. در عالم معنا خشم مفهومی جاهلانه داره که مانند موریانه جان انسان رو می‌خوره که تنها برای بهبود این زخم‌کاری محبته که چاره‌ساز میشه.

عشق و محبت عقل رو کامل‌تر می‌کنه؛ به سبب همینه که در آزمون نهایی دین، دینداری ما سنجیده نمیشه بلکه «محبت و مهربانی» ما به خداوند و مخلوقاتش هست که سنجیده می‌شه!

دروغ و فریبکاری رفته رفته اعتمادها رو از بین می‌بره و اگه در جامعه‌ای فریبکاری زیاد بشه، دوستی و مودت و بخشش نیز از بین می‌ره؛ چون هرکس به فکر سود و منفعت خودش میشه و کسی برای دوستش و هم‌ میهنش کار خیری نمی‌کنه. از طرفی کسی که ترس از دست دادن مقام و جایگاه و شخصیت اجتماعی‌اش رو داشته باشه به دورغگویی متوسل میشه که این رفتار جاهلانه تنها از آدمی که ضعیف باشه بر میاد... .

انسان مومن و مقتدر برای گفتن حقیقت و راستی یه چیز، هیچ‌وقت از هیچ کسی نمی‌ترسه؛ در نظرش عظمت خداوند تنها ترس رو در دل می‌اندازه و همیشه او شجاعانه با توکل بر خدا حقیقت رو میگه.

سر واژگان این حقایق در متنِ اقتدار مثل پنجه‌های یک دست به دور هم وقتی جمع بشن یَد قدرت روح(نماد اقتدار) رو می‌سازن.

خداوند با کتاب دین راه حقانیت رو به ما نشون داده و در مکتب اسلام این مسیر رو به کمال رسونده. در هر صفحه از این کتاب علاوه‌بر درسنامه‌های مفصل و کامل، آزمون‌های دشوار و ساده‌ای هم وجود داره که مکمل هم دیگه میشن‌.

ثمره بحث اینکه جان کلام در کالبد نثر، شاید خواننده رو سر ذوق نیاره.
در عالم معنا جان‌کلام هیبتی نظم‌گونه داره؛ تمام متنم رو با شعری از سعدی به پایان می‌رسونم؛

ستایش خداوند بخشنده را
که موجود کرد از عدم بنده را

کسی خسبد آسوده در زیر گِل
که خسبند از او مردم آسوده دل

مشو تا توانی ز رحمت بَری
که رحمت بَرَندَت، چو رحمت بری

چو انعام کردی، مشو خودپرست
که من سرورم، دیگران زیردست

مِیِ صِرفِ وحدت کسی نوش کرد
که دنیا و عقبی فراموش کرد

کسی سیرت آدمی گوش کرد
که اول سگ نفس خاموش کرد

اگر هوشمندی، به معنی گِرای
که معنی بمانَد ز صورت به جای»


خداوندخودشناسیفلسفهروانشناسیتقوا
۸
۶
|طیبه نوروزی|
|طیبه نوروزی|
|طـــَنــین| «اینجا من از افکار و نوع نگاهم به زندگی می‌نویسم شاید تجربیاتم به دردت بخوره»
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید