وقتی تصمیم به مهاجرت می‌گیریم، معمولاً اول اسم کشورها را کنار هم می‌گذاریم. اما برای مقایسه دیجیتال نومد و استارتاپ ویزا، بهتر است کمی عقب‌تر برویم: قرار است بعد از جابه‌جایی، روز کاری ما چه شکلی باشد؟
کسی که می‌خواهد همکاری فعلی‌اش را از راه دور ادامه بدهد، با کسی که می‌خواهد محصولی بسازد و مشتری پیدا کند، برنامه یکسانی ندارد. همین تفاوت، نقطه شروع این مقایسه است.
فرض کنید طراح هستید و برای یک شرکت خارج از کشور مقصد کار می‌کنید. کارتان از راه دور انجام می‌شود و قصد دارید بعد از مهاجرت هم همان همکاری را ادامه بدهید. این وضعیت می‌تواند دلیل خوبی برای بررسی برنامه دیجیتال نومد کشور موردنظر باشد.
برای نمونه، مسیر دورکاری بین‌المللی اسپانیا برای فعالیت از راه دور با شرکت‌های خارج از اسپانیا تعریف شده است. درباره نوع همکاری، مدارک، درآمد و سایر شرایط آن باید جداگانه بررسی کرد؛ داشتن لپ‌تاپ یا معرفی خود به‌عنوان فریلنسر به‌تنهایی کافی نیست.
قبل از انتخاب مقصد، این سؤال‌ها را روی کاغذ جواب بدهید:
• قرارداد شما چه مدت اعتبار دارد و دقیقاً چه کاری را توضیح می‌دهد؟
• درآمدتان از چه راهی دریافت می‌شود و چه مدارکی برای نشان‌دادن آن دارید؟
• آیا ادامه همکاری از کشور دیگری امکان‌پذیر است؟
• اگر یک مشتری یا کارفرما را از دست بدهید، برنامه‌تان چیست؟
این سؤال‌ها فهرست رسمی مدارک نیستند؛ کمک می‌کنند وضعیت واقعی کارتان را بهتر بشناسید و بعد آن را با شرایط برنامه انتخابی مقایسه کنید.
حالا تیمی را تصور کنید که نرم‌افزاری برای مدیریت مصرف آب ساخته است. نسخه اولیه دارد، چند مشتری احتمالی را می‌شناسد و می‌خواهد محصول را در بازار تازه‌ای آزمایش کند. برای چنین تیمی، بررسی برنامه‌های استارتاپی می‌تواند منطقی باشد.
در اینجا باید درباره خود کسب‌وکار توضیح روشنی داشته باشید. چه مشکلی را حل می‌کنید؟ مشتری چرا باید از محصول استفاده کند؟ چه تفاوتی با گزینه‌های موجود دارید؟ چه کسی محصول را می‌سازد و چه کسی مسئول فروش است؟
برای مثال، IAPMEI در ارزیابی استارتاپ ویزای پرتغال به نوآوری، امکان رشد کسب‌وکار، بازار، توانایی تیم و ظرفیت ایجاد شغل تخصصی توجه می‌کند. بنابراین، فقط ثبت شرکت یا آماده‌کردن چند اسلاید زیبا، پاسخ این بخش از ارزیابی نیست.
اگر هنوز در مرحله ایده هستید، وضعیت را همان‌طور که هست بنویسید. گفت‌وگو با مشتری، نمونه اولیه و نتیجه آزمایش محصول هرکدام معنای متفاوتی دارند. بهتر است مرز بین کاری که انجام داده‌اید و کاری که می‌خواهید انجام بدهید روشن باشد.
ممکن است هر دو وضعیت درباره شما درست باشد. مثلاً روزها برنامه‌نویسی می‌کنید و در کنار آن محصول خودتان را می‌سازید. در این حالت، فقط با دیدن نام دو مسیر تصمیم نگیرید.
مشخص کنید در سال اول، تمرکز اصلی شما روی کدام کار است و هزینه زندگی و توسعه محصول را چطور تأمین می‌کنید. سپس بررسی کنید اجازه اقامت موردنظر چه فعالیت‌هایی را پوشش می‌دهد و چه تعهداتی دارد.
شغل فعلی، درآمد قابل اثبات، پس‌انداز، هزینه ماهانه زندگی و برنامه یک سال آینده را در یک صفحه بنویسید. اگر پروژه دارید، مرحله فعلی آن، وظیفه اعضای تیم و بودجه اجرای کار را هم اضافه کنید.
حالا مقایسه کشورها کاربردی‌تر می‌شود. شرایط درخواست از محل اقامت فعلی، همراهی خانواده، تمدید، اجازه کار، بیمه و مالیات را از منبع رسمی همان کشور بررسی کنید. پاسخ این موارد بین کشورها و برنامه‌ها یکسان نیست.
اگر هنوز درآمد دورکاری قابل اثبات یا پروژه مشخصی ندارید، همین برگه نشان می‌دهد قدم بعدی شما چیست. شاید فعلاً مهم‌ترین کار، منظم‌کردن قراردادها باشد؛ شاید هم لازم باشد پیش از نوشتن بیزینس‌پلن، با چند مشتری احتمالی حرف بزنید.
مبنای مثال‌های این نوشته: راهنمای رسمی دورکاری بین‌المللی وزارت مهاجرت اسپانیا و معرفی برنامه StartUP Visa در IAPMEI پرتغال. شرایط کامل هر برنامه باید هنگام اقدام دوباره بررسی شود.
