نویسنده : Shekhar | biotecnika.org

نکاتی برای دانشجویان دکتری (PhD) برای دومین سال تحصیلی خود
سلام به همه! چند روز پیش، من در رابطه با مهمترین دروسی که شما باید در طی اولین سال تحصیلی خود در مقطع دکتری یاد بگیرید، بحث کردم. بار دیگر از شما بابت خواندن مقالهام تشکر میکنم و همچنین از این که شما از خواندن آن لذت بردید و هر درس آن را با تجربه شخصی خود تطبیق دادید، بسیار خرسندم. از آنجایی که کارم با مشاوره به دانشجویان سال اول تمام شده است، من قصد دارم مجموعهای از نکات را برای دانشجویانیکه در دومین سال از سفر PhD خود هستند و یا به تازگی در شرف ورود به سال دوم آن هستند به اشتراک بگذارم. حقیقت اینه که، درسگیری بعد از زنده ماندن از اولین سال هنوز متوقف نشده است. بسیاری از دانشجویان موفق مقطع PhD به شما خواهند گفت که دومین سال تحصیل، حیاتیترین سال در سفر PhD شما است. این بار انتظار می رود که قبلاً در مورد موضوع تز خود به یک تصمیم قطعی رسیده باشید. در واقع، اکثر برنامهریزی های تحصیلی از دانشجوییان دکتری میخواهد تا یک برنامهی پژوهشی و گزارش پیشرفت کار که معمولاً شامل ۵۰۰ تا ۲۰۰۰ لغت میشود (پروپزال دکتری) را در طی دومین سال تحصیلی خود به ثبت برسانند. سوال اینست که آیا مقالهی پژوهشی شما (پروپزال) آماده هست؟ یا هنوز احساس نامعلومی و سستی در فرآیند کار دارید؟ در هر صورت، یادگیری برخی از این نکات مهم برای دانشجوی دکتری، شما را از بسیاری از مشکلات در رسیدن به ایستگاه بعدی مسیرتان حفظ خواهد کرد.
نکته شماره ۱ . یک جریان کار واضح ایجاد کنید.
تا زمانیکه به دومین سال از برنامه دکتری خود نرسیده باشید متوجه نامشخصی بسیاری از چیزها نخواهید بود. این یک معضل رایج به ویژه برای دانشجویی است که از با دورکاری به تحصیل میپردازند. گاهی اوقات، زمانیکه شما خودتان را ترک میکنید و تنها میگذارید، این که احساس خستگی و کج خُلقی کنید دور از ذهن نیست. تنهایی و نا امنی میتوانند درهای ورود به پر بازدهترین روزهایتان را تیره و تار کنند. چطور با این مسئله مقابله کنیم؟ خب، یکی از نکات مهم من برای دانشجویان دکتری ، آن دسته از افرادی که در این موقعیت هستند آن است که برای خود برنامهریزی کاری ایجاد کنند. یک برنامه کاری ایده آل باید یک جریان کاری استراتژیک ارائه دهد که بتوانید برای ادامه تحقیقات خود به طور منظم از آن پیروی کنید. برای مثال، چه تعداد صفحه باید برای امروز انجام شود؟ (صفحات پرپزال) چه زمانی قصد دارید نمونه های داده ای را که سه روز پیش جمع آوری کرده اید دوباره بررسی کنید؟ اهدافی را برای هر روزخود تنظیم کنید و برای هر کار ددلاین خود را ایجاد کنید تا انگیزهی لازم را برای ادامه دادن به شما بدهد. سپس، مطمئن شوید که پس از رسیدن به هر هدف به خود پاداش خواهید داد. این کار به شما کمک میکند که هر روز بهتر عمل کنید.
نکته شماره ۲ . ترجیح خود را بدانید.
هر شخصی راه مختص به خود را برای بدست آوردن تمرکز دارد. برخی از دانشجوییان میتوانند به آسانی با همکاران آزمایشگاهی خود کار کنند این در حالیست که برخی دیگر زمانیکه به تنهایی فعالیت میکنند، بهرهوری دارند. برخی نیز کار در خارج از آزمایشگاه را ترجیح می دهند در حالی که برخی دیگر کار در داخل آزمایشگاه را دوست دارند. همانطور که می بینید، باید اولویت خود را بدانید تا بتوانید کارآمد کار کنید. نقاط ضعف و قوت خود را مشخص کنید، سپس تنها بروی دومی ( نقاط مثبت خود) تمرکز کنید. برای اینکار، شما میتوانید سوالات راهنمایی مثل آنچه در ادامه آمده است را دنبال نمایید:
چه زمانی شما یک مقالهی علمی را مطالعه میکنید، آیا یک کپی کاغذی از آن را ترجیح میدهید یا بیشتر با خواندن در رایانه راحت هستید؟ آیا شما از آن دسته افرادی هستید که میتواند multi-task کار کند یا ترجیح شما آنست که یک فصل ار کتاب را بطور کامل تمام کنید و بعد به سراغ فصل بعد بروید؟
نکته شماره ۳ . انگیزه و محرک خودتون رو پیدا کنید.
تقریبا هر دانشجو سال دومی به شما خواهد گفت که چقدر عصبانی و در آزار هست. اغلب اوقات، شکایات و نارضایتی در مورد احساس شدید انزوا می شنوید تا اینکه دانشجوییان این سال بخواهند از اوقات خوش برایتان بگویند. اگر شما نیز احساس مشابهی را تجربه میکنید، به خودتان گوشزد کنید که این بخش طبیعی از سفر PhD است که شروع کردید. اما شما به حالت نرمال خود به زودی بر خواهید گشت.
راز بقا از موانع دکتری فشار نیاوردن به خود است. اگر خسته هستید، استراحت کنید. سخت نگیرید، در راهروی دانشگاه قدم بزنید و کمی با دوستانتان گفتگو کنید. گاهی اوقات، ایجاد احساس گناه در مورد لذت های ساده مانند خرید، باعث می شود که انگیزه بیشتری برای جبران تز خود در روز بعد داشته باشید.
زمانیکه شما در دومین سال تحصیل خود هستید، باید اِسانس و ماهیت خود کمکی (self-help) را بخوبی درک کنید. از سرزنش دیگران و دانشگاه خود برای سختیهایی که در آن هستید دست بردارید. در عوض، بدنبال چیزهایی باشید که روح شما را جلا میدهد.
نکته شماره ۴ . به خود یادآوری کنید که « چرا شما وارد دورهی دکتری شدید؟ »
آیا شما هیچوقت در استدلالتان به نتیجهی اینکه نباید از قدم اول دکتری را شروع میکردم رسیدید؟ زمانیکه شما در دومین سال تحصیلی خود در مقطع دکتری هستید، تعداد بسیار زیادی عامل هست که شما را به شک و تردید علیه خودتان میاندازد. این عوامل میتواند شامل مشکلات مالی، تنهایی، یا فشار همسالان باشد. گاهی اوقات هم عاملهایی مرتبط به دانشگاه مثل استاد راهنمای ناآگاه، نبود آزمایشگاه، یا شکست در آزمایشات شما را بسوی دیوانگی میکشاند. و شما حس میکنید که دیگر صاحب مدرک دکتری نخواهید شد. هی، الان وقت تسلیم شدن نیست. اگر شما در این موقعیت گرفتار شدید، سعی کنید به یاد بیآورید که « از ابتدا چرا تصمیم به دنبال کردن دورهی دکتری داشتید». بیاد آورید که در طی سال اول دکتری خود، هر زمان که شما پیشرفتی حاصل میکردید چقدر شما خوشحال بودید. چطوری به این موفقیت و شادی رسیدی؟ آیا برای شما امکان پیدا کردن انگیزه مجدد و ادامه دادن به سفر وجود دارد؟ سعی کنید تصور کنید اینکه « چقدر خانوادهی شما خوشحال خواهند شد زمانیکه بفهمند شما فارغالتحصیل شدید». تنها مثبت باشید و به خودتون باور داشته باشید.
نکته شماره ۵ . یک مکان جایگزین برای پیشبرد تحقیق خود بیابید.
یکی از رایجترین مشکلات برای بسیاری از دانشجوییان دکتری نداشتن فضای کار هست. حداقل ۳۰ درصد از دانشجوییانی دانشگاههای کوچک مجبور هستند آزمایشات خود را در کلاسهای دانشگاه مابین دو کلاس درس اساتید صورت دهیند. اگر این موضوع در مورد شما صدق میکند، به داشتههای دانشگاه نچسبید. خلاقتر باشید و یک مکان جایگزین برای پیشبرد و هدایت تز خود بیابید. برای مثال، شما میتوانید گاراژ خانهی خود را تبدیل به فضای کار کنید. گزینه دیگر این است که بفهمید آیا فضایی برای اجاره در اطراف شهر وجود دارد که کاملاً با آزمایشات شما مطابقت دارد یا خیر. اگر ممکن بود، زمان بیشتری را صرف انجام تحقیق در آنجا کنید، بروی جمع کردن داده تمرکز کنید، و آزمایشات خود را در یک روزی که سر حالید برنامهریزی کنید.
نکته شماره ۶ . استاد راهنمای دیگری را پیدا کنید.
دومین سال دورهی دکتری بهترین زمان برای توسعهی یک ارتباط خوب کاری با استاد راهنمایتان هست. هرچند، هر ارتباطی به طور موفقیت آمیز پیش نخواهد رفت. در یک نقطهای از کار استاد راهنمای شما امکان دارد به شما فشار بیاورد تا شما بروی موضوع دیگری که به کلی متفاوت از علاقیتان هست تمرکز کنید. همچنین در برخی مواقع صحبتهای استاد راهنمایتان برایتان مبهم میآید (به هم نمیخورید) و شما آرزو میکنید که ای کاش هوش و ذکاوت بیان این مشکل را به استادتان داشتید. اما شما نمی توانید ... زیرا می ترسید که استادتان با شکست دادن شما این موضوع را تلافی کند.
مشکلات و اختلافات گاه به گاه می تواند منجر به روابط دلسرد کننده شود که شما را به سمت کاهش بهره وری سوق می دهد. اگر شما به این موضوع باور دارید که در نهایت شخصیت فعلی شما با اوضاع نمیخواند، شما به یک break-up (با استاد راهنما و یا کارتان) نیاز دارید. برای مثال شما میتوانید در ابتدا با دپارتمان علوم صحبت کنید و در مورد گزینههای احتمالی و موقعیت خود از آنها مشاوره بخواهید. اگر شما به حد کافی شجاع هستید، میتونید مستقیما با استاد راهنمای خود وارد یک دیالوگ صریح در رابطه با مسائل شوید. در بدترین حالت، می توانید نامه ای رسمی بنویسید و به استاد راهنما اطلاع دهید که یک ترم را تعطیل می کنید یا دامنه تز خود را تغییر می دهید.
فقط به یاد داشته باشید که وقتی رابطه خود را با استاد راهنمای خود قطع می کنید، هرگز کینه نداشته باشید. از ایجاد دشمنی با فردی که در بخش علوم قدرت دارد خودداری کنید زیرا مطمئن نیستید که در زمانی که او در صدر قرار دارد، اوضاع تا چه حد ممکن است علیه شما پیش برود.
نکته شماره ۷ . پذیرای تغییرات باشید.
همانند آنچه در رابطه با استاد راهنما (نکتهی ششم) بیان شد، مسیر تزتان نیز میتواند وابسته به یافتهها و تحقیقاتتان تغییر کند. اگر آزمایشات شما نتایج متفاوتی را به همراه داشت، احتمالاً زمان تغییر و تنظیم است. ممکن است استاد راهنما به دلیل اکتشافات جدید و تغییرات ناگهانی تجربی به شما توصیه کند که محدوده تز خود را تغییر دهید و این مسئله اصلا بد نیست. سال دوم دکتری شما زمان آزمایش، اکتشافات و تحقیقات عمیق تر است. همراه با فرآیند (دکتری، تز و غیره ) تغییرات قابل توجهی رخ خواهد داد که شما باید آن را بپذیرید.
نصیحت من برای شما آنست که با جریان حرکت کنید. استاد راهنمای خود را از تغییرات جدید رخ داده، آگاه کنید و همچنین در رابطه با بهترین شیوه برخورد با این تغییرات از آنان راهنمایی بخواهید. همچنین آزمایشهای بیشتری را برای آزمودن اینکه آیا دادههای شما نتایج مشابه را (با یافتههای گذشته) ایجاد میکند یا خیر صورت دهید.
سپس، تأثیر بالقوه تغییرات را بررسی کنید و بررسی کنید که آیا برای شما مفید است یا خیر. در غیر این صورت، پذیرای تغییرات بزرگتر در تحقیقات خود باشید. ممکن است لازم باشد موضوع تحقیق خود را جایگزین کنید یا از این فرصت بدست آمده برای انجام تست های جدید استفاده کنید.
نکته شماره ۸ . دفاعیات دیگر دانشجویان دکتری را مشاهده کنید.
مشاهدهی دفاعیات دانشجویان دیگر، بهترین راه انگیزه دادن به خود است. «دفاع از تز» به صراحت یکی از اعصاب خرد کن ترین تجاربی هست که تا به حال خواهید داشت. این موضوع را دوست داشته باشید و یا از آن بدتان بیآید، دیر یا زود باید از تزتان دفاع کنید. بنابراین سعی کنید دفاعیات دیگر دانشجویان را ببینید و از اینکه «چطور محققین تحقیقهای خود و پارامترهای آن را تنظیم میکنند» نتبرداری کنید.
داشتن تجربهی جلسهی دفاعیه و تجارب از این دست، محرکی برای مغز شماست و به شما الهام میدهد تا با تزتان بیشتر مرزگشایی کنید. داشتن چنین تجاربی به شما کمک میکند تا موثرترین راه برای پاسخ به سوالات داوران را بیاموزید. تجربهی دیدن دفاعیات دیگر دانشجوییان همچنین به شما نگرشی از اینکه داوران چطور فکر میکنند، میدهد. بنابراین شما میتوانید تغییرات مطابق با طرز فکر داوران را قبل از اینکه نوبت دفاع خودتان برسد، ایجاد کنید. برخی اوقات هم، زمانیکه شما در جلسه دفاعیه دیگران نشستید، بطور ناگهانی تعداد بسیار زیادی ایده به ذهنتان خطور میکند و این موجب میشود شما برای نوشتن دوبارهی تزتان آماده شوید.
نکته شماره ۹ . یک تمرین «پرسش و پاسخ» با دوستان یا همکاران آزمایشگاه خود داشته باشید.
برای آماده شدن در مقابل سوالات پیشبینی نشده و یا مشخص کردن مشکلاتی که از چشمتان بدور مانده، بهترین راه تمرین با دوستان است. بگذارید دیگران به تزتان نگاه بیاندازند و سوالات خام خود را در رابطه با بخشهایی که به تازگی به اتمام رساندهاید از شما بپرسند. هرچند این سوالات از آن دسته سوالاتی نیست که داوران از شما خواهند پرسید، با این حال این سوالات به شما کمک میکند تا ذهنتان در مقابل فرصتهای جدید باز شود. تمرین کردن به شما در ایجاد اعتماد به نفس و توسعه نگاهتان بروی تز کمک میکند. چه کس میداند، شاید دوستتان سوال بسیار مهمی از شما بپرسد که تنها جواب با اجرای یک تست دیگر بروی دادههای شما حاصل خواهد شد.
نکته شماره ۱۰ . مثبت باشید، همین.
تمام این نکاتی که امروز خواندید به سادگی در یک توصیه اصلی خلاصه می شوند - فقط مثبت باشید. هر چه در دومین سال دکتری شما رخ دهد، روحیهی خود را از دست ندهید. اگر بد باشد یا خوب، همیشه تمرکزتان بروی رویایی باشد که میخواستید به آن برسید - که گرفتن مدرک دکتری هست. همیشه به یاد داشته باشید، هیچ فرد مثبتی تا حالا شکست نخورده است.
در ختام، اینها نصایح من برای دانشجویان دکتری سال دومی و اون دسته از افرادی بود که در تصمیم برای انتخاب واحد هستند. امیدوارم این نکات یاری رسان شما در سفر دکترایتان باشد.
منبع:
https://www.biotecnika.org/2018/06/tips-for-phd-students-for-their-second-year-of-phd/