ویرگول
ورودثبت نام
sociologyat1glance@
sociologyat1glance@
sociologyat1glance@
sociologyat1glance@
خواندن ۵ دقیقه·۶ سال پیش

رنج را روایت کنیم


✍نعمت الله فاضلی


?صبح چهارشنبه هشتم اردیبهشت 1400 است. دلم پر آشوب است. دلم بابت کرونایی شدن هشت تن از اعضای خانواده ام آشوبناک است و رنجور. حالا من و خانواده ام در رنج بزرگ این روزهای مردم ایران سهیم شده ایم. نمی دانم بنویسم، ننویسم، بخوانم، نخوانم، چیزی بگویم یا نگویم یا ساکت و تنها، خودم را و جامعه ای در رنج را نظاره کنم. می نویسم. بله، این طور از خلوت بیرون می آیم. این طور با همه آنها که دلی آشوبناک دارند هم نفس و هم صدا می شوم. این طور بهتر می اندیشم. می نویسم و با همه آنها که رنج این روزها و ماه ها را می کشند همراه می شوم. در میانه رنجی بزرگ ایستادن و اندیشیدن، انسانی ترست. شاید امید در همین روایت کردن لحظه های رنج دیدن و رنج کشیدن باشد. حالا خانواده من هم بخشی از آمارهای این روزهای کرونایی شدند. اما این آمارها روایتی از واقعیت رنج ها را نمی گویند.


?خبرها می گویند دیروز حدود پانصد نفر در اثر کرونا از میان ما رفتند و بیش از پنج هزار نفر هم در بخش مراقبت های ویژه بستری شده اند. چند هزار نفر دیگر هم به جمعیت کرونایی ها اضافه شدند. آمارها هر روز بیش تر می شوند. این اعداد بیش از این که رنج آدم ها را نشان دهند، آن را پنهان می کنند. همان طور که ارقام نجومی اختلاس ها، پنهان می کنند که در ازای هر اختلاس چند صد و چند هزار میلیاردی، چه فلاکت ها بر انسان های این سرزمین تحمیل می شود؛ همان طور که آمار تخریب صدها و هزاران هکتار جنگل و زمین ها رنج بی نهایت بیماری های روانی و جسمانی میلیون ها انسان محکوم شده به زندگی در محیط زیست آلوده پنهان می کنند. کار آمارها بیان واقعیت ها نیست، پنهان ساختن سیاهی ها و تباهی هاست. آمارها تقلیل می دهند، فراموش می سازند و تحمیق و تحمیل می کنند. گوش ها در این چهارده ماه سیاه کرونایی کم کم به تقلیل دادن رنج آدم ها به آمار و ارقام عادت کرده است. مشخص نیست چند میلیارد اشک جاری شده است، چند میلیارد ناله از دل ها برآمده است، چه تعداد زخم بر روان و جان و جسم انسان ها خورده است یا در آخرین وداع عزیزان چقدر داغ بر هستی انسان ها نشسته است. عمق جراحاتی که بر جان ها نشسته پیدا نیست، هیچ چیز پیدا نیست جز مشتی آمار. حالا مستأصل شده و باید با ارقام و آمار بازی کنیم، سرگرم شویم و فراموش کنیم. اما روزی می رسد که این آمارهای لعنتی معنا و محتوی شان را بر تک تک ما آشکار می کنند و بر ما معلوم می شود که به ازای هر عدد، دقیقا چقدر درد، چقدر بلا، چقدر عذاب باید کشید و چشید.


?در این چهارده ماه از کرونا نوشتم. هر روز و هر لحظه با آن درگیر بودم. از آمارها نمی گفتم. می خواستم با کمک واژه ها تصویر و تفسیری از صحنه سخت و سیاه این روزها و ماه های انسان های این گوشه زمین ارائه کنم. اما حالا می فهمم واژه ها هم مثل آمارها نمی توانند راوی صادق و گویایی باشند. روزهای سختی را می گذرانم. برادرم و خانواده اش و خواهر بزرگم و خانواده اش به کرونا مبتلا شده اند. از آن کروناهای سخت. هشت نفر از اعضای خانواده ام گرفتارند. شوهر خواهرم در آی سی یو بستری است. حالش مساعد نیست. همه دست ها و دل ها به سوی خداست. در انتظار امداد الهی. حالا من هم یکی از هزاران نفری هستم که فاجعه را با پوست و استخوانم تجربه می کنم.


?دیروز سه شنبه هفتم اردیبهشت به اندازه یک عمر غم و اضطراب را تجربه کردم. هر لحظه احساسم مرا به سوی یکی از آنها می کشاند. درد را از هر طرف که بخوانی درد است. بیمار را هر کس که باشد، احساس کنی، بیمار است و انسان. احساس این را داشتم و دارم که در آستانه فاجعه ای بزرگ قرار دارم. حالا به مردم نزدیک ترم، همان مردمی که سال هاست خود را در آستانه فاجعه می بینند.


?در این لحظه بی قراری ها با خودم کلنجار می روم. از خودم می پرسم چگونه باید رویاروی رنج ایستاد؟ می دانم که باید امیدوار بود. امید یعنی در لحظه انسدادها و انهدام ها، دریچه ای بازکنی یا بسازی و در لحظه پایان ها آغاز کنی. ذهنم خوب کار نمی کند، اما می دانم بهتر از همیشه واقعیت های تلخ جامعه ام را لمس می کنم. همین لمسیدن، همین نزدیک تر شدن به تلخی ها و سختی ها، همین همراه شدن با دل ها، همین ها بهتر از خواندن و نوشتن مرا با واقعیت رنج های کرونایی درگیر و آشنا می کند. حالا بهتر لمس می کنم که جامعه ایران جامعه در رنج است.


? احساس می کنم اصطلاحاتی مثل جامعه بحرانی، جامعه توسعه نایافته یا جهان سوم و از این قبیل، بیش از حد انتزاعی یا حتی انسان زدا هستند. با این اصطلاحات، آدم ها حذف می شوند و کلیت های انتزاعی جای شان را می گیرند. بهتر است بگویم جامعه ایران جامعه در رنج است. این رنج را باید نوشت، باید گفت، و باید کشید و لمس کرد. همه باید این رنج ها را لمس کنیم. شاید این طور بتوانیم معنای آن همه آمار و ارقام از فاجعه ها را بفهمیم. شاید این طور بهتر بشود امید و امیدها را ساخت و از انسدادها و انهدام ها عبور کرد. حالا احساس می کنم باید رنج های مان را روایت کنیم نه برای ویران کردن و ویرانی بیش تر، بلکه برای ساختن بهتر. رنج را روایت کنیم تا بلاها و فلاکت های جامعه در آمار و ارقام پنهان نماند. رنج را روایت کنیم تا شیوه ای برای اندیشیدن جمعی و عقلانی بسازیم. رنج را روایت کنیم تا غصه و قصه های مان بر روی هم تلنبار نشود و عقده و غده ای بزرگ نشوند.


?آمار و ارقام و جداول و گراف ها، کیفیت رنج ها، تبعیض ها، سرکوب ها، تنهایی ها، طردها و انسان ها را پنهان می کند. روایت کنیم تا هر کس همه آن چه بر او می رود، همه سکوت ها، همه سختی ها به صدا درآیند. این طور جامعه در رنج می شود جامعه سخن، جامعه صدا، جامعه هم صدا و هم سخن. روایت کنیم تا در جمع باشیم و با جمع بیندیشیم.


@sociologyat1glance

۳
۰
sociologyat1glance@
sociologyat1glance@
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید