تابستان که از راه می‌رسد، یکی از اولین چیزهایی که در قبض‌های ماهانه به چشم می‌آید، مبلغ قبض برق است. گرمای هوا، استفاده از وسایل سرمایشی را اجتناب‌ناپذیر می‌کند و همین موضوع باعث می‌شود بسیاری از خانواده‌ها با قبض‌هایی روبه‌رو شوند که واقعا سنگین هستند. نکته جالب اینجاست که بخش قابل توجهی از این افزایش هزینه‌ها، ریشه در چند عادت اشتباه و ناآگاهی از اصول ساده مدیریت مصرف دارد. قرار نیست شما را به تحمل گرما دعوت کنیم؛ بلکه می‌خواهیم با چند تغییر کوچک و هوشمندانه، بدون این که از آسایش‌تان کم شود، مصرف برق و مبلغ قبض‌تان را کنترل کنید. در ادامه ۵ روش کاربردی و ساده را با هم مرور می‌کنیم که این روش‌ها را بارها در تجربه روزمره و توصیه‌های کارشناسان دیده‌ایم.
اگر نگاهی به قبض برق تابستان بیندازید، می‌بینید که رقم آن معمولا با ماه‌های سرد سال تفاوت زیادی دارد. دلیل اصلی‌اش روشن است، وسایل سرمایشی مثل کولرهای گازی و آبی، بیشترین سهم را در مصرف برق خانه‌ها دارند؛ به‌خصوص زمانی که کولرها برای ساعت‌ها روشن می‌مانند. در این زمان، مصرف به‌شدت بالا می‌رود.
از طرف دیگر، تعرفه برق خانگی به‌صورت پلکانی محاسبه می‌شود و با عبور مصرف از الگوی تعیین‌شده، نرخ بخش مازاد مصرف افزایش پیدا می‌کند. این یعنی فرقی نمی‌کند که آن مصرف اضافی به‌خاطر یک عادت اشتباه باشد یا ناچاری؛ در هر صورت، روی مبلغ نهایی قبض تاثیر مستقیم می‌گذارد.
نکته مهم دیگر اینکه در ساعات اوج مصرف (در تابستان، اوج مصرف معمولاً ۱۲ تا ۱۷ و ۱۹ تا ۲۳ است؛ بازه دقیق می‌تواند با توجه به شرایط شبکه و منطقه تغییر کند)، شبکه برق تحت فشار زیادی است و گاهی برای جلوگیری از خاموشی‌های گسترده، ناچار به اعمال محدودیت می‌شوند. آگاهی از این ساعت‌ها کمک می‌کند هم به پایداری شبکه کمک کنید و هم هزینه کمتری بپردازید.
اگر نگران قبض برق ماه آینده هستید، بد نیست همین حالا برای پرداخت آنلاین قبض برق اقدام کنید و از مبلغ آن باخبر شوید و مهمتر از آن، یاد بگیرید چطور می‌توانید مصرف را مدیریت کنید. شما می‌توانید از طریق پرداخت قبض برق در قبضینو، قبض برق خود را مشاهده، استعلام و مدیریت کنید و سپس برای کاهش هزینه‌ها برنامه‌ریزی بهتری داشته باشید.
شاید فکر کنید هرچه کولر را سردتر کنید، هوای خانه دلپذیرتر می‌شود، اما واقعیت چیز دیگری است. تنظیم دمای کولر گازی روی ۲۴ تا ۲۶ درجه سانتیگراد، دمای مناسبی برای بدن محسوب می‌شود و باعث می‌شود دستگاه کمترین فشار را به شبکه وارد کند. هر درجه‌ای که کولر را پایین‌تر از این محدوده تنظیم کنید، مصرف برق تا حدود ۵ تا ۷ درصد افزایش پیدا می‌کند.
اگر کولر آبی دارید، حواستان باشد که پوشال‌های آن را تمیز نگه دارید و دور موتور را از گرفتگی دور کنید. یک کولر آبی که به‌خوبی سرویس شده باشد، هوای خنک‌تری تولید می‌کند و مجبور نیستید پمپ یا فن را بیش از حد روشن نگه دارید. همچنین رعایت نکات زیر به کاهش مصرف برق کمک می‌کند:
هنگام خروج از منزل کولر را خاموش یا روی حالت زمان‌بندی قرار دهید؛
فیلتر کولر گازی را به‌صورت دوره‌ای تمیز کنید؛
در ساعات گرم روز، پرده‌ها را بکشید تا تابش مستقیم خورشید وارد خانه نشود؛
در کولر آبی، از سالم بودن پوشال‌ها و گردش مناسب هوا مطمئن شوید.
خیلی از ما عادت داریم ظهر که هوا حسابی گرم می‌شود، لباسشویی یا ماشین ظرفشویی را روشن کنیم یا با اتوی برقی لباس‌ها را اتو بکشیم. این در حالی است که این وسایل با توان بالایی که دارند، اگر در ساعات اوج مصرف روشن شوند، هم هزینه بیشتری به قبض تحمیل می‌کنند و هم احتمال افت فشار یا حتی خاموشی را افزایش می‌دهند. سعی کنید این کارها را به ساعاتی مثل اوایل صبح یا شب‌های دیروقت موکول کنید. نه‌تنها هزینه کمتری می‌پردازید، بلکه به شبکه برق هم کمک می‌کنید فشار کمتری تحمل کند.
وقتی قرار است وسیله برقی جدید بخرید، حتما به برچسب انرژی که روی محصول چسبیده است، دقت کنید. این برچسب یک طیف رنگی از سبز تا قرمز دارد و به شما نشان می‌دهد که آن وسیله چقدر مصرف برق دارد. وسایل با درجه A و بالاتر، به‌مراتب کم‌مصرف‌تر از مدل‌های قدیمی یا بی‌کیفیت هستند. این موضوع به‌ویژه درباره وسایلی مانند:
یخچال و فریزر
کولر گازی
ماشین لباسشویی
ماشین ظرفشویی
اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا این تجهیزات بیشترین سهم را در مصرف برق منزل دارند. مثلا اگر یخچال یا کولر گازی قدیمی دارید که بیش از ۱۰ سال از عمرش می‌گذرد، مصرف برق آن می‌تواند تا دو برابر مدل‌های جدید باشد. هزینه تعویض این وسایل ممکن است اول زیاد به نظر برسد، اما در بلندمدت نتیجه مثبت را نشان داده و از افزایش سرسام‌آور قبض برق جلوگیری می‌کند.
حتماً برایتان پیش آمده که وسیله‌ای را خاموش می‌کنید ولی از برق نمی‌کشید. بعضی از وسایل مثل
تلویزیون؛
گیرنده دیجیتال؛
مودم؛
شارژرهای گوشی؛
مایکروویو.
در حالت استندبای (آماده‌به‌کار) همچنان برق مصرف می‌کنند. این مصرف شاید به‌تنهایی زیاد نباشد، اما وقتی چندین وسیله در خانه دارید، مجموع آنها در یک ماه می‌تواند تا ۱۰ درصد قبض برق را افزایش دهد. از یک چندراهی با کلید استفاده کنید و شب‌ها یا وقتی بیرون می‌روید، کلید اصلی را خاموش کنید. این عادت نه‌تنها مصرف برق را کاهش می‌دهد، بلکه از بروز حوادث ناگوار ناشی از نوسان برق هم جلوگیری می‌کند.
شاید باورش سخت باشد، اما سرویس نکردن کولر گازی یا آبی می‌تواند مصرف برق را تا ۳۰ درصد افزایش دهد. یک کولر گازی که فیلترهایش گرفته است یا گاز مبرد آن کم است، باید فشار بیشتری بیاورد تا هوای خنک تولید کند و طبیعتا برق بیشتری هم مصرف می‌کند.
کولر آبی هم اگر پوشال‌هایش کهنه یا رسوب‌گرفته باشد، سرمایش کافی ندارد و شما را مجبور می‌کند که آن را بیشتر روشن نگه دارید یا حتی تعداد دفعات خاموش و روشن کردنش را بالا ببرید. پس پیش از شروع گرما و حتی وسط فصل، یک بار کولر را سرویس کنید تا هم در مصرف برق صرفه‌جویی شود و هم طول عمر دستگاه بیشتر شود. سرویس دوره‌ای باعث می‌شود:
بازدهی کولر افزایش پیدا کند؛
مصرف برق کاهش یابد؛
عمر دستگاه بیشتر شود؛
احتمال خرابی در روزهای گرم تابستان کمتر شود.
اگر مدت زیادی از آخرین سرویس کولر گذشته است، بهتر است قبل از اوج گرما آن را بررسی کنید.
خیلی از ما بدون اینکه متوجه باشیم، کارهایی می‌کنیم که هزینه قبض برق را بالا می‌برد. چند مورد از رایج‌ترین اشتباهات را با هم مرور می‌کنیم:
روشن گذاشتن کولر در زمانی که خانه کسی نیست: بسیاری از افراد وقتی از خانه خارج می‌شوند، کولر را روشن می‌گذارند تا وقتی برگشتند، هوا خنک باشد. این کار باعث می‌شود دستگاه ساعت‌ها بیهوده کار کند و هزینه اضافی به شما تحمیل شود؛
استفاده از لامپ‌های پرمصرف: با وجود لامپ‌های ال‌ای‌دی با مصرف پایین و عمر بالا، هنوز هم خیلی از خانه‌ها از لامپ‌های قدیمی استفاده می‌کنند که چندین برابر بیشتر برق می‌کشند؛
گذاشتن مواد غذایی داغ در یخچال: این کار باعث می‌شود یخچال برای برگرداندن دمای داخلی خود، بیش‌ازحد کار کند و مصرف برق بالا برود؛
باز و بسته کردن مکرر در یخچال: هر بار که در یخچال را باز می‌کنید، هوای سرد خارج و هوای گرم وارد می‌شود و موتور یخچال دوباره روشن می‌شود تا دما را تنظیم کند؛
نداشتن برنامه برای مصرف وسایل پرتوان: وسایلی مثل سشوار، اتو، جاروبرقی و ماشین لباسشویی اگر بدون برنامه و در ساعات اوج مصرف استفاده شوند، تاثیر مستقیمی روی قبض دارند.
مدیریت مصرف برق فقط به یک یا دو اقدام محدود نمی‌شود؛ یک برنامه منظم می‌خواهد که با آگاهی از الگوی مصرفتان همراه باشد. اولین قدم این است که قبض برق خود را به‌طور مرتب بررسی کنید. می‌توانید از طریق سامانه برق من یا سامانه‌های مشابه، مصرف دوره‌های قبلی را مقایسه کنید و ببینید که روند مصرفتان صعودی است یا نزولی. همچنین استعلام قبض برق به شما کمک می‌کند که قبل از موعد سررسید از مبلغ بدهی خود مطلع شوید و برنامه‌ریزی بهتری برای پرداخت داشته باشید. گاهی یک نگاه ساده به تاریخچه مصرف نشان می‌دهد که یک تغییر کوچک در روزمرگی، چه تفاوت بزرگی در عدد نهایی قبض ایجاد می‌کند. برای مدیریت بهتر می‌توانید این کارها را انجام دهید:
یک جدول ساده از وسایل پرمصرف خانه تهیه کنید و زمان استفاده از هرکدام را یادداشت کنید؛
مصرف روزانه را با یک اپلیکیشن ساده اندازه‌گیری کنید یا از کنتور برق، روزانه یک‌بار عدد آن را بخوانید؛
ساعات اوج مصرف را به اعضای خانه یادآوری کنید و از آنها بخواهید در این ساعات از روشن کردن همزمان چند وسیله پرمصرف خودداری کنند؛
در صورت امکان، از حالت‌های اقتصادی که روی بعضی وسایل برقی وجود دارد، استفاده کنید.
مدیریت مصرف برق در تابستان فقط یک اقدام مالی نیست، بلکه یک نوع مسئولیت اجتماعی هم محسوب می‌شود. وقتی شما با رعایت چند نکته ساده مصرفتان را کاهش می‌دهید، نه‌تنها هزینه خانوارتان کمتر می‌شود، بلکه به پایداری شبکه برق و کاهش احتمال خاموشی‌های ناگهانی هم کمک می‌کنید. بسیاری از این راهکارها مانند تنظیم دمای کولر یا خاموش کردن وسایل پرمصرف در ساعات اوج، آنقدر ساده هستند که شاید تعجب کنید چرا زودتر به فکر اجرایشان نیفتاده‌اید.
اگر می‌خواهید از مبلغ قبض برق خود مطلع شوید یا آن را به‌صورت آنلاین پرداخت کنید، می‌توانید از خدمات قبضینو استفاده کنید. همچنین برای اطلاع از برنامه‌های قطعی برق و توصیه‌های رسمی مدیریت مصرف، پیشنهاد می‌کنیم مقالات مرتبط در سایت قبضینو و وبسایت توانیر را دنبال کنید. با یک برنامه‌ریزی ساده و رعایت اصول مصرف، هم تابستان خنک‌تری را تجربه می‌کنید و هم قبضی که به دستتان می‌رسد، دیگر آن عدد ترسناک همیشگی را ندارد.
