
🔹️ امام خامنهای(رضواناللهعلیه):«تاریخ، درس و گنجینهی اطلاعات ما از گذشتهی بشریت است، سرگذشت ماست. مگر میشود نسبت به تاریخ بیاعتنا بود؟»
🔸 این روزها گویا برخی به دنبال تکرار تاریخ هستند. شورش شعبان بیمخها برای حکمرانی خودکامگان چیز تازهای نیست و تجربهای تاریخی در پشت آن است؛ تجربهای که آنها را از مسیر رفته و به بنبست خورده انذار نداده است و گویا قرار نیست درس عبرتی حاصل شود و این بار دست رضا پالانی از آستین شبکههای ماهوارهای بیرون میزند و سعی میکنند با عملیاتهای متعدد و گسترده برای شکستن فرهنگ اصیل ایرانی- اسلامی حجاب، خیز بردارند ولی چندباره به شکست میرسند. در واقع این رضاخانهای جدید وظیفه دارند با به دست گرفتن جریان فکری مردم، مسیر دلخواه غرب را طی کنند. در این میان شناخت آنچه در رسانههای معاند رخ میدهد میتواند چشماندازی به برنامهسازان و تمهیدگران رسانه داشته باشد تا با زاویه دید بهتری مسیر تقابل با باطل را پیش گیرند. مقاله پیش رو تحلیلی از راهبردهای اصلی شبکههای ضدانقلاب عليه حجاب است. این مقاله که مقارن با سالروز اجرای قانون کشف حجاب در زمان پهلوی اول منتشر میشود به دنبال آن است تا رضاخانهای جدید امروز را بهتر بشناساند.
🔹 کودتای اقلیت
🔸 بیش از ۸۷ سال پیش در سال ۱۳۱۴ رضا میرپنج که حالا رضاشاه شده بود، فرمان کشف حجاب را بهصورت رسمی صادر کرد. بهموجب این فرمان، مأموران مجاز بودند زنان محجبه را تعقیب کنند. آنها با ورود به خانههای مردم، صندوقهای لباس را تفتیش میکردند تا مبادا زنان، از چادر نگهداری و برای پوشش استفاده کنند. به وزارت معارف نیز دستور داده شده بود که در تمام مدارس دخترانه، معلمان و دانشآموزان بدون حجاب باشند و در غیر این صورت به مدارس راه داده نشوند. همه این اقدامات خشونتبار در کنار به خدمت گرفتن لشکر روشنفکران، هنرمندان و نویسندگانی بود که قبله آمال خود را غرب میدیدند. سیدحسن تقیزاده که رهبری جناح روشنفکر، تجددخواه و تندرو مجلس مشروطه را بر عهده داشت و در دوران پهلوی اول و دوم در جایگاههای مختلف دولتی حضور داشت، در یکی از معروفترین سرمقالههای خود، در شروع دوره جدید روزنامه کاوه، عمق اندیشه این جریان را به نمایش گذاشته بود. او در سرمقاله شماره ۷، ذیالقعده ۱۳۳۸ مینویسد که امروز چیزی که به حدّ اعلا برای ایران لازم است و همه وطندوستان ایران با تمام قوا باید در آن راه بکوشند و آن را بر هر چیز مقدم دارند سه چیز است که هر چه درباره شدت لزوم آنها مبالغه شود کمتر از حقیقت گفته شده: نخست قبول و ترویج تمدن اروپا بلاشرط و قید و تسلیم مطلق شدن به اروپا و اخذ آداب و عادات و رسوم و ترتیب و علوم و صنایع و زندگی و کل اوضاع فرنگستان بدون هیچ استثنا این است عقیده نگارندهی این سطور در خط خدمت به ایران: ایران باید ظاهراً و باطناً، جسماً و روحاً فرنگیمآب شود و بس!»
🔸 امروزه نیز اخلاف این جریان همچنان در تلاشاند تا با فعالیت مستمر فرهنگی- رسانهای پوشش اسلامی را از بانوان ایرانی برگیرند و برهنگی غربی را به آنها تحمیل کنند. حتی اگر اکثر جامعه نیز به دنبال حفظ دستاوردهای فرهنگی خود باشند، آنها با ایجاد شورش خیابانی و فشار عملی سعی در تحمیل خواسته خود دارند. باید توجه داشت که در کنار فشار و قلدری خیابانی، تضعیف جایگاه پوشش اسلامی نزد ایرانیان، سالهای زیادی است که در دستور کار رسانههای فارسیزبان معاند قرار دارد. رسانههایی که از پول دولتهایی چون آمریکا، انگلیس، عربستان سعودی و رژیم صهیونیستی ارتزاق میکنند و منافع صاحبان متبوع خود را در دور شدن ایرانیان از فرهنگ ایرانی-اسلامی دنبال میکنند.
🔹 شورش علیه حجاب
🔸 هماکنون بیش از ۲۰۲ شبکه ماهوارهای فارسیزبان، در خارج از کشور برای مخاطب ایرانی و فارسیزبان برنامه تولید و پخش میکنند که اکثر آنها در حوزه فرهنگ و سبک زندگی به تولید محتوا میپردازند. این شبکهها که در حوزه فیلم و سریال نیز فعالاند با نمایش دادن سلبریتیها و الگوهایی که سبک زندگی غربی دارند روابط نامشروع، عشقهای ضربدری و خیانت را عادی جلوه میدهند. نگاهی به شبکههای فیلم و سریال از سالهای ۱۳۸۸ تا ۱۴۰۱ که بیش از ۱۱ برابر رشد داشته و از شش شبکه به ۶۷ شبکه رسیده است. نشان از جدیت دشمن در تهاجم فرهنگی دارد. شبکههای ماهوارهای فارسیزبان برای به نتیجه رساندن اهداف و راهبردهای خود در زمینه گسترش بیحجابی، از روشها و مهارتهای مختلفی بهره میبرند که برخی از آنها شامل عادیسازی برهنگی در برابر نامحرم در محافل شخصی، برجستهسازی رویدادهای ضدفرهنگی جهانی در تعارض با پوشش اسلامی، عرفیسازی پوشش اسلامی از امر شرعی مؤثر در اجتماع به امر اجتماعی سکولار، تخریب فرهنگی و اخلاقی جامعه فراتر از پوشش مانند مسئله همجنسبازی، رشد میزان درصد برهنگی مستقیم در محتوای تصویریشان، تشکیک در باورهای مذهبی جامعه و خداباوری، برجستهسازی بازیگران ایرانی و استفاده از ظرفیت آنها، استفاده از ظرفیت موسیقی و جذابیتهای آن، برجستهسازی ورزشهای همراه با برهنگی برای بانوان، ایجاد شبه رویداد از موضوعات خاص و راهاندازی پویشهای مجازی و رسانهای علیه عفاف و حجاب، عادیسازی کنشهای ضد فرهنگی داخل ایران، تهیسازی حجاب و پوشش سنتی از ارزش ذاتی و کاربردی خود، گسترش مناسبتها و آیینهای ضد فرهنگی غرب مانند ولنتاین، استفاده از ادعاهای شبهعلمی برای کاهش تقید به شرع، گسترش فرهنگ نگهداری سگ در خانه، تخریب نظام و نهادهای متولی فرهنگ در حاکمیت، استفاده از ظرفیت برنامههای نمایشی غربی، استفاده از ظرفیت ایرانیان خارج از کشور، استفاده از ظرفیت احساسات در ایجاد تعارض و... که به کارگیری این روشها باعت تقلیل امور دینی و شرعی به اموری صرفاً شخصی میشود و تقید به امور شرعی در صحنه اجتماعی و جامعه را کاهش میدهد. همچنین باعث میشود کنشهای ضددینی و ضدفرهنگی دیگر قبح گذشته را نداشته باشند و بیحجابی در جامعه به امری عادی و عمومیتیافته تبدیل شود. تمام این راهبردها که با هدف هویتزدایی از جامعه ایرانی و تهی شدن سنتهای ایرانی- اسلامی از مفهوم حقیقی خودش صورت میگیرد. مقدمهای برای تغییر فرهنگ پوشش زنان است. در نهایت میتوان گفت راهبردهای اصلی شبکههای ماهوارهای فارسیزبان در حوزه تضعیف حجاب در چهار دسته کلان جای میگیرد.
🔹 عرفیسازی و گسترش تساهل
🔸 پس از پذیرش آزادانه دین، مؤمن باید بدون کم و کاست، به اصول و بهطور کلی، لوازم دین معتقد و مقید باشد. برای تغییر این نگرش و اشاعه تساهل در احکام شرعی مقدماتی لازم است؛ بنابراین شبکههای معاند با ترویج تساهل تلاش میکنند حکم شرعی را به حکم عرفی تبدیل کنند. عموم مردم سختگیری کمتری در مبانی عرفی نسبت به مبانی شرعی دارند. وقتی مسئلهای همچون حجاب و پوشش زنان از یک واجب شرعی به امری عرفی تبدیل شود، رعایت حجاب نیز امری سلیقهای و بر اساس علایق فردی خواهد بود. البته مسئله به اینجا ختم نمیشود. این شبکهها در گام بعد، عرف یعنی نوع و میزان پوشش را نیز تعیین میکنند؛ بنابراین شاهد تجویز نسخههای عریانتری از پوشش در سالهای اخیر هستیم و تا رسیدن به هدف نهایی یعنی بیقید و شرط بودن پوشش و برهنگی کامل ادامه خواهد داشت.
🔹 عادیسازی و قبحشکنی
🔸 یکی از آسیبهایی که جامعه اسلامی را تهدید میکند، عادی شدن و از قبح افتادن گناه است. این مسئله بهصورت تدریجی اتفاق میافتد، چرا که یک عمل قبیح و یک عمل غیراخلاقی برای عادی شدن نیاز به زمان دارد. تکرار یک عمل زشت را در نظر عموم رفتهرفته به امری عادی تبدیل میکند. چشم به تماشا عادت و ذهن نسبت به آن کمحساسیت میشود. برای قشر زیادی از جامعه برخی اعمال زشت هنوز قبح دارد به این دلیل که از طرف فرد امری شرعی و پذیرفته شده است؛ بنابراین ابتدا اشخاصی خاص، طبق شیوهنامهای ویژه، قبح برخی ممنوعیتهای شرعی و عرفی در جامعه را میشکنند و آن را برای عموم عادیسازی میکنند. برای مثال افرادی با پوشش غیرمتعارف در اماکن عمومی، ظاهر میشوند و رفتوآمد میکنند و به مرور این نوع بروز و ظهور در جامعه را عادیسازی میکنند.
🔹 برجستهسازی تعاملی
🔸 مقدمه تبدیل امر شرعی به امر عرفی و سلیقهای و همچنین قبحزدایی از اعمال غیراخلاقی نیازمند طراحی راهبردهایی مستمر است. یکی از این راهبردها برجستهسازی تعاملی است. در این راهبرد صرفاً بر سلیقهای بودن حجاب و حق انتخاب زنان در میزان پوشیدگی تأکید نمیشود، بلکه در تکمیل چرخه تبلیغ و عادیسازی، با استفاده از ظرفیت شبکههای اجتماعی، از کنشگران بیحجابی، تولید محتوای تصویری میکنند و در شبکههای ماهوارهای پخش میکنند. بریده این بخش از شبکه تلویزیونی نیز مجدداً بهعنوان محتوای تازه در شبکههای اجتماعی بازنشر میشود. بدینوسیله در طی فرآیندی که بهصورت تعاملی میان شبکههای ماهوارهای فارسیزبان و شبکههای اجتماعی ایجاد شده است برجستهسازی تعاملی صورت میگیرد.
🔸 کارزارها و پویشهای حمایتی، نقش پررنگی در عملیاتی کردن مباحث نظری دارند. در واقع یک نظریه برای اینکه به اهدافش برسد نیاز به عملیاتی شدن دارد. در نظریه حذف حجاب در ایران، اقدامات عملی یعنی برداشتن روسری و حجاب در ملأعام مستلزم راهاندازی پویش و اتحاد در برابر موانع بیرونی است پویش، کارکرد عادیسازی و قبحشکنی نیز دارد؛ بنابراین قشر بیحجاب و طرفدار بیحجابی را به عرصه اجتماع میآورد و با برجستهسازی کنش آنها، تلاش میکند بیحجابی را خواست اکثر جامعه نشان دهد. این پویشها همچنین آموزش میدهند در صورت برخورد با مأموران و آمران به معروف چگونه با پرخاش برخورد و از موقعیت ساخته شده فیلمبرداری کنند. این اقدامات که با حمایت شبکههای معاند به هتاکی نسبت به فرد تذکردهنده ختم میشود، هزینه امر به معروف را بالا میبرند و باعث میشود افراد از امر به معروف و نهی از منکر در جامعه بیم داشته باشند. به همین منظور در برهههای مختلف پویشهایی شکل میگیرد که تلاش دارد با شعار آزادی زنان و مبارزه با محدودیت، در بستر فضای مجازی بارگیری کند و علیه حجاب فعالیت رسانهای و عملیاتی انجام دهد.
🔹 الگوسازی اجتماعی و فردی
🔸 در دنیایی که شبکههای اجتماعی روزبهروز قدرتمندتر و بانفوذتر شدهاند، سلبریتیها منزلت بسیار بالایی در زندگی مخاطبان بهویژه جوانان یافتهاند و با بدل شدن به الگوی مطلوب، آثار نامطلوبی بر سبک زندگی افراد میگذارند. شبکههای معاند با تولید و پخش برنامههایی شبیه «صد زن» افرادی را که به توفیقات تحصیلی، شغلی و مالی رسیدهاند برای مخاطب تبدیل به الگو میکنند؛ الگویی که حجاب ندارد و به سبب توفیق کاری، سبک پوشش غربی و غیر اسلامیاش نزد مخاطب موجه و مقبول جلوه داده میشود. این نکته را هم باید در نظر داشت که فرایند تغییر نگرش مخاطب نسبت به پوشش مناسب و نامناسب به مرور زمان و بهصورت نامحسوس اتفاق میافتد.
🔸 هجمه علیه پوشش اسلامی یکی از مأموریتهای رسانههای معاند است. این رسانهها در اجرای این مأموریت با سیاهنمایی از زنان محجبه، زنان بیحجاب با سبک پوشش غربی را بهعنوان الگوی زنان معرفی میکنند. معرفی زنان غربی و بیحجاب که در حوزههای مختلف سلامت و بهداشت، ورزش، اقتصاد، سیاست و ... به توفیقاتی دست یافتهاند و البته در مقابل، تصویرسازی منفی از زنان محجبه در جمهوری اسلامی بهعنوان زنان عقبمانده با این هدف صورت میگیرد که «حجاب» محل نزاع جامعه با حاکمیت تعریف شود
📝هفتهنامه صداوسیما، شماره ۱۳۷۲، سال ۱۴۰۱
#حجاب
#تاریخ_اسلام_و_ایران
#مقابله_با_تطهیر_پهلوی