
🔹 گفتوگوی اختصاصی سیمرغ رسانه با محمد صادقیپور؛ دبیر کارگروه تاریخ اسلام و ایران صداوسیما
🔹 توجه به هویت اسلامی و ایرانی در اسناد بالادستی
🔸 در نگاه کلان نظام جمهوری اسلامی، «هویت» ما حاصل پیوند عمیق و جداییناپذیر دو عنصر کلیدی است: ارزشهای اسلامی بهعنوان روح و تاریخ و فرهنگ ایرانی بهعنوان کالبد. اسناد بالادستی نظام (از قانون اساسی تا سند چشمانداز، برنامههای توسعه و بیانیه گام دوم) هویت ملی را در تقابل با دین نمیدانند، بلکه آن را در بستر همین یگانگی تمدنی تعریف میکنند. رسانه ملی بر اساس این اسناد وظیفه دارد با زبانی هنرمندانه، این پیوند اصیل را بازآفرینی کند تا هم مایه وحدت جهان اسلام باشد، هم سد محکمی در برابر جنگ نرم دشمن بسازد و همنسل جوان را برای ساخت «تمدن نوین اسلامی» آماده کند. بر همین اساس، انتظارات و تکالیف هجدهگانه اسناد بالادستی در حوزه هویت ملی و اسلامی، در چهار بخش راهبردی زیر قابلبررسی است:
۱. حوزه معرفت دینی، بصیرت و معارف اهلبیت (علیهمالسلام)
این بخش بر عمقبخشی به باورهای دینی، قرآن، ترویج فرهنگ ایثار و خنثیسازی تهاجم فرهنگی تمرکز دارد.
اعتلا و عمق و گسترش دادن معرفت و بصیرت دینى بر پایه قرآن و مکتب اهلبیت (علیهم السلام). (برنامه 4 توسعه)
اعتلاء، ترویج و تحکیم فرهنگ ایثار، جهاد، شهادت و تفکر بسیجی در جامعه و نهادینه ساختن آن در اندیشه، باور، منش و رفتار مردم و مسئولان و مقابله با عوامل بازدارنده و تضعیف کننده آن. (سیاست کلی ترویج و تحکیم فرهنگ ایثار و جهاد و شهادت)
حفظ فرهنگ و هویت اسلامی- ایرانی و ارزشهای اخلاقی. (سیاستهای کلی افتا)
تلاش جهادی همهجانبه و هوشمندانه برای مقابله با سبک زندگی غربی. (بیانیه گام دوم)
۲. حوزه هویت ملی، تاریخی و سبک زندگی ایرانی-اسلامی
این بخش به تقویت مؤلفههای هویتبخش، آگاهی تاریخی، همبستگی ملی و ارتقای سبک زندگی اختصاص دارد.
بالا بردن سطح آگاهی عمومی با استفاده از رسانهها در همه زمینهها (اصل 3 ق. ا)
تقویت مؤلفههای هویتبخش ملی ایرانی اسلامی و انقلابی (سیاستهای کلی جمعیت)
تقویت وحدت و هویت ملى مبتنى بر اسلام و آگاهى کافى درباره تاریخ ایران، فرهنگ، تمدن و هنر ایرانى ـ اسلامى. (برنامه 4 توسعه)
تقویت هویت ملى جوانان متناسب با آرمانهاى انقلاب اسلامى (برنامه 5 توسعه)
تقویت هویت اسلامى و ایرانى ایرانیان خارج از کشور (برنامه 5 توسعه)
اعتلاء فرهنگ عمومی در جهت تحکیم سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی، تقویت همبستگی و اعتمادبهنفس ملی، ارتقاء هویت ملی و روحیه مقاومت (برنامه 7 توسعه)
۳. حوزه استراتژی، دشمنشناسی و مقابله با جنگ روانی
این بخش بر بصیرت سیاسی، مقابله با سلطهگری، دشمنشناسی و ارتقای اثربخشی رسانه تأکید دارد.
تعمیق روحیه دشمنشناسى و شناخت ترفندها و توطئههاى دشمنان علیه انقلاب اسلامى و منافع ملى، ترویج روحیه ظلمستیزی و مخالفت با سلطهگرى استکبار جهانی. (برنامه 4 توسعه)
تقویت کارآیی و اثربخشی رسانه ملی در گسترش و تعمیق فرهنگ اسلامی ـ ایرانی و مواجهه مؤثر با جنگ روانی و تهاجم فرهنگی و سیاسی دشمنان. (برنامه 7 توسعه)
برداشتن گامهای استوار در آینده، لازمه شناخت درست گذشته و بهرهگیری از تجارت و عبرتهاست. (بیانیه گام دوم)
۴. حوزه دیپلماسی تمدنی، وحدت اسلامی و افق آینده
این بخش ناظر بر الهامبخشی منطقهای، وحدت جهان اسلام، تعاملات بینالمللی و حرکت بهسوی تمدن نوین اسلامی است.
وظیفه جمهوری اسلامی ایران در ایجاد وحدت فرهنگی در جهان اسلام (اصل 11 ق. ا)
ایران کشوری توسعهیافته در سطح منطقه با هویت اسلامی و انقلابی، الهامبخش در جهان اسلام (س. چ 1404)
معرفی و ترویج فرهنگ و ارزشهای والای اسلام و ایران اسلامی به جهانیان (برنامه 3 توسعه)
تقویت تعامل فرهنگى، حقوقى، سیاسى و اقتصادى با جهان بهویژه حوزه تمدن اسلامى – ایرانى. (برنامه 5 توسعه)
تلاش جوانان برای رسیدن به آرمان بزرگ تمدن نوین اسلامی و آمادگی برای ظهور. (بیانیه گام دوم)
🔹 نسبت رسانه ملی با تاریخ، تمدن اسلامی و افق تمدنی ایران اسلامی
🔹 رسانه ملی؛ قلب تپنده مهندسی فرهنگی و بازتولید هویت تاریخی
🔸 رسانه ملی به سبب فراگیری بیبدیل، ضریب نفوذ عمومی و توان تصویرسازی دراماتیک، مهمترین بستر شکلدهی به افکار عمومی و لنگرگاه هویت جمعی کشور است. تاریخ در ماهیت خود، حافظه ژنتیکی یک ملت است؛ اما مادامی که در مخزن اسناد و متون دانشگاهی محصور بماند، نقشی در هدایت جامعه ایفا نمیکند. این رسانه ملی است که تاریخ را از «روایت خام کتابخانهای» به «زیستجهان پویا و الهامبخشِ امروز» تبدیل میکند و بهعنوان موتور پیشران مهندسی فرهنگی، باورها، الگوها و ارزشهای نسل جوان را قوام میبخشد.
🔹 نسبت رسانه ملی با لایههای چهارگانه تاریخ
🔸 نسبت رسانه ملی با مقوله تاریخ، دارای سلسلهمراتبی دقیق از عام به خاص است که هر سطح، رسالت ویژهای را بر دوش این نهاد میگذارد:
نسبت با تاریخ در معنای عام: بازخوانی قوانین لایتغیر تاریخ (علل سقوط تمدنها، آفات رفاهزدگی، خیانت نخبگان و برکات ایستادگی). رسانه ملی با تصویرسازی این قوانین، به جامعه «بصیرت تاریخی» و قدرت تحلیل رویدادهای روز را میبخشد.
نسبت با تاریخ اسلام: عبور از روایتهای صرفاً مناسبتی و تقویمی، به ساحت «الگوی زیست، سیره حکمرانی و منطق راهبردی پیامبر(صلی الله علیه و آله) و ائمه معصومین(علیهم السلام)»
نسبت با تمدن اسلامی:تصویرسازیِ شکوه فکری و دستاوردهای عینی مسلمین در دوران طلایی (بیمارستانها، رصدخانهها، نظام موقوفات، عدالت قضایی و ترجمه علوم)؛ تا این گزاره باطل غربی که «دین مانع پیشرفت و علم است» در ذهن نسل نو فروریزد.
نسبت با تاریخ و تمدن اسلامیـایرانی: بازنمایی پیوند بنیادین «دین و ملت» با این پیام محوری که ایران با پذیرش آگاهانه اسلام، کالبد و نبوغ خود را در خدمت روح توحیدی قرار داد. رسانه ملی باید این حقیقت را در دو ساحت به تصویر بکشد:
پیشگامی اصحاب ایرانی اهلبیت(علیهم السلام): از نقشآفرینی سلمان فارسی و ایرانیان یمن در عصر نبوی تا حضور اثرگذار یاران و موالی ایرانی ائمه معصومین در شبکه وکالت و تثبیت میراث حدیثی و فقهی تشیع.
ایرانیان بهمثابه ستون فقرات تمدن اسلامی: پیشتازی مفاخر ایرانی در فقه، ریاضی، حکمت، طب، نجوم، ادبیات و ... از کلینی و شیخ صدوق گرفته تا سیبویه، خوارزمی، ابنسینا، رازی، بیرونی و خواجه نصیر، ملاصدرا و...
🔹 زاویه دید کارگروه به تاریخ اسلام و ایران در مورد پرداختن ایدهآل به هویت ملی و غنای دینی در تولیدات رسانه ملی
🔹 یگانگی تمدنی: پاسخ به دوگانههای جعلیِ رسانهای
🔸 در فضای جنگ شناختی کنونی، جریانات معاند با هدف تضعیف هویت ملی، درصدد ترویج یک دوگانهی جعلی و مخرب هستند. آنان میکوشند با قرار دادنِ «شکوه باستانی» در برابر «دیانت اسلامی»، گسست و جدایی میان این دو را در ذهن مخاطب نهادینه کنند؛ تا بدینوسیله اسلام را همچون عاملی بیگانه و ستیزهجو با هویت ایرانی معرفی کرده و ظرفیتهای تمدنی ایران را از روح قدسی اسلام تهی سازند.
🔸 در مقابل این جریانِ تقلیلگرا، زاویه دید کارگروه مبتنی بر «یگانگی تمدنی» است؛ اندیشه استاد شهید مرتضی مطهری در کتاب خدمات متقابل اسلام و ایران این است که تاریخ و تمدن اسلام و ایران را نه در تقابل، بلکه در پیوندی ناگسستنی میبیند. دین مبین اسلام عاملِ تعالی، شکوفایی و کمالِ ایران بوده است نه عنصری بیگانه و ستیزهجو
🔸 رویکرد کارگروه، عبور از بنبستِ نگاههای تکبعدی است؛ ما نه در دام «تحجر گذشتهستیز» میافتیم که اسلام را در تقابل با هویت ملی میبیند و نه در دامن «ملیگرایی سکولار» گرفتار میشویم که به دنبال هویتسازیِ تهی از معناست. از منظر ما، این دو حوزه یک کلّ بههمپیوسته و تفکیکناپذیرند که در آن:
اسلام، «روحِ تعالیبخش» و افقِ قدسی این تمدن است.
ایران، «کالبد و بازوی توانمندِ تمدنسازی» برای حقیقت اسلام است.
🔸 رسالت رسانه ملی در این زاویه دید، بازنمایی این حقیقت است که اوجِ شکوفاییِ نبوغ ایرانی، نه در تقابل با اسلام، که دقیقاً در بسترِ هدایتِ دینی و در سایهی توحید رقم خورده است؛ حقیقتی که باید در قامتِ تولیداتِ دراماتیک و راهبردی، به خودآگاهیِ جامعه بازگردانده شود.
🔹 روایت هنری تاریخ اسلام و ایران و مقابله با جریان تحریف در رسانه ملی
🔸 تجربه درخشان رسانه ملی در آفرینش شاهکارهایی چون امام علی(ع)، مختارنامه و یوسف پیامبر(ع) و گامهای بلندی که اکنون در تولید سلمان فارسی و حضرت موسی(ع) برداشته میشود، گواه ظرفیت بیبدیل این آثار در درهمشکستن امواج تهاجم فرهنگی، تقویت عمق استراتژیک هویتی و پرچمداری در دیپلماسی رسانهای جهان اسلام است.
🔸 با این حال، تکیه بر تولیدات با فواصل زمانی چندساله، دیگر پاسخگوی عطش نسل نو و شتاب جنگ شناختی دشمن نیست. از این رو، ضرورت دارد رسانه ملی با گذار از «تولید موردی» به «خط تولید صنعتی و نظاممند»، چرخه ساخت آثار فاخر را چنان شتاب بخشد که «عرضه سالانه حداقل یک اثر راهبردی و تمدنی» بهعنوان تعهدی تخلفناپذیر در جدول پخش تثبیت گردد. تحقق این هدف، نه یک تجمل رسانهای، بلکه یک ضرورت حیاتی و سرمایهگذاری مصونیتبخش برای حراست از حافظه تاریخی و خودآگاهی تمدنی جامعه است.
🔹 ضرورت حمایت فراسازمانی و سرمایهگذاری حاکمیتی:
🔸 البته تحقق چنین خط تولیدی، فراتر از توان اعتبارات جاری و بضاعت مالی محدود رسانه ملی است و بیتردید به عزم ملی و حمایت بنیادین ارکان حاکمیت نیازمند است. بودجه این دست آثار نباید در ردیف هزینههای مصرفی یا فرهنگی خرد محاسبه شود؛ چراکه تولید ابرپروژههای تمدنی، زیربنای «هویتسازی ملی»، «انسجام اجتماعی» و «پدافند غیرعامل شناختی» است. بازدهی و سرریز فرهنگی چنین سرمایهگذاری عظیمی مستقیماً به یاری سایر نهادهای نظام میآید: از آموزش و پرورش و دانشگاهها در جهت بومیسازی الگوهای تربیتی و غرور علمی، تا دستگاه دیپلماسی و گردشگری در جهت گسترش قدرت نرم و جذب گردشگر هویتی، و حتی نهادهای امنیتی و دفاعی با تقویت روحیه حماسی و وفاداری سرزمینی. از این رو، پشتیبانی مالی و لجستیکی از این پروژهها، نه کمک به یک سازمان رسانهای، بلکه وظیفهای فرابخشی و بازتولید سرمایه اجتماعی کل نظام جمهوری اسلامی است.
🔹 تولیدات رسانه ملی در حوزه تاریخی چگونه در جنگ روایتها و خنثیسازی جبهه غیرتوحیدی و سکولار پاسخ دادهاند و چه اقداماتی لازم است برای پیشبرد هرچه بهتر این مهم انجام شود؟
۱. کارنامه تولیدات رسانه ملی در تقابل با روایتهای سکولار و غیرتوحیدی
🔸 تاکنون آثار فاخری در رسانه ملی (همچون امام علی(علیه السلام)، مختارنامه، یوسف پیامبر(ع) و…) پدید آمده که توانستهاند تا حدودی مرزهای روایت دینی را گسترش دهند؛ اما در میدان سنگین «جنگ روایتها»، تولیدات تاریخی رسانه ملی همچنان با موانع و کاستیهایی روبهرو بودهاند:
غلبه نگاه مناسبتی و مقطعی: بسیاری از محتواهای تاریخی بهجای استمرار در جریانسازی فکری، به پخشهای مناسبتی و فصلی محدود شدهاند و زنجیره روایی پیوستهای از تاریخ تمدن اسلام و ایران ارائه ندادهاند.
دوگانهسازی کاذبِ دشمن: جبهه غیرتوحیدی و سکولار همواره در تلاش است تا میان «هویت ملی باستانگرا» و «ارزشهای دینی» گسست ایجاد کند. رسانه ملی در برخی مقاطع، بهویژه در بخش تاریخ ایران باستان، نتوانسته به قدر کفایت پیشگامی ایرانیان در پذیرش و بالندگی اسلام را با درامی پرکشش به تصویر بکشد.
۲. الزامات و اقدامات لازم
🔸 برای آنکه رسانه ملی در جنگ روایتها دستِ برتر را داشته باشد و اسناد بالادستی (نظیر برنامه ۷ توسعه در مقابله با تهاجم فرهنگی و بیانیه گام دوم در شناخت درست گذشته) محقق شوند، انجام اقدامات زیر ضروری است:
تشکیل «میز سهضلعی پژوهش» (مورخ، فیلمنامهنویس، استراتژیست رسانه): برای خروج از تحریفهای تاریخی دشمن، باید فیلمنامههای تاریخی بر پایه پژوهشهای عمیق و همزمان با جذابیتهای دراماتیک نگارش شوند تا حقیقت دین و غیرت ملی توأمان روایت شود.
روایت پیشتازی ایرانیان در تمدن اسلامی: نشان دادن نقش ستونفقرات تمدن اسلامی توسط ایرانیان (در علم، طب، نجوم و دیوانسالاری) و تجلیل از اصحاب ایرانی اهلبیت(ع)، بهترین پادزهر در برابر مصادره هویت ملی توسط جریانهای باستان گرا و سکولار و غربگراست.
گسترش قالبهای چابک و داکیودرامها: علاوه بر سریالهای الفویژه، رسانه ملی باید با تولید مینیسریالهای چابک (۶ تا ۱۰ قسمتی)، داکیودرامها و خردهروایتهای دیجیتال، سرعت حضور در جنگ روایتهای فضای مجازی را افزایش دهد تا نسل جوان بهجای روایتهای تحریفشده غربی، از سرچشمه اصیل تاریخ سیراب شود.
تبدیل تاریخ به «نقشه راه مقاومت و استکبارستیزی»: بازخوانی حماسههای تاریخی (همچون مقاومت قومس، نبرد امامقلیخان با استعمار پرتغال، یا ایستادگیهای صدر اسلام) باید بهگونهای طراحی شود که مخاطب امروز، عبرتهای آن را در تقابل با سلطهگری استکبار جهانی در عصر حاضر بهوضوح ببیند.
🔹 نقش کارگروه تاریخ اسلام و ایران در قبال تولیدات تاریخی در حال ساخت بهویژه سریالهای الف ویژه مثل سلمان فارسی و حضرت موسی(ع)
🔸 در ارتباط با سریال جناب «سلمان فارسی» پژوهشی درباره جایگاه سلمان در تفاسیر قرآن کریم (اعم از تفاسیر شیعه و سنی) انجام شده و بیش از 40 مجموعه تفسیری از صدر اسلام تا قرن چهاردهم مورد بررسی قرار گرفته است و حاصل آن در اختیار نویسندگان این مجموعه قرار داده شده است.
🔹 در حوزه تاریخ، با چه چالشها و مشکلاتی روبرو هستیم؟ راهحل چیست؟
🔸 امروزه عرصه تولیدات تاریخی در رسانه ملی از چند شکاف و چالش ساختاری رنج میبرد:
۱. انزوای پژوهش و غیبت «سواد رسانهای» در جامعه دانشگاهی و حوزوی
🔸 در سرفصلهای درسی رشتههای تاریخ (اسلام و ایران)، هیچ واحد و محتوایی تحت عنوان «تاریخ و رسانه»، «روایتگری تصویری» یا «اقتباس دراماتیک» تعریف نشده است. اگر دانشجوی تاریخ با مبانی روایتگری و ساختار درام آشنا شود، میتواند بهعنوان «پژوهشگر ارشد فیلمنامه» یا «نویسنده آثار تاریخی»، حفرههای پژوهشی آثار نمایشی را پر کند. این کار نهتنها به غنای محتوایی صداوسیما و سینما کمک میکند، بلکه باعث میشود تاریخ از یک رشته «صرفاً نظری» به یک تخصص «تولیدی و کاربردی» در فرهنگ تبدیل شود.
۲. فقر پژوهشی نویسندگان و عارضه «تاریخِ اسمی»
🔸 در نقطه مقابل، عمده فیلمنامهنویسان و درامنویسان کشور از بنیه عمیق پژوهشی بیبهرهاند. این ضعف سبب شده تا درامهای تاریخی به دو آفت بزرگ دچار شوند:
تاریخ در حد نام و دکور: متونی که در آنها صرفاً اسامی، لباسها و ادوات جنگی متعلق به یک عصر است، اما اندیشه، لحن، مناسبات اجتماعی و روحِ حاکم بر قصه کاملاً امروزی یا تصنعی است.
آثار بیزمان-مکان: خلق آثاری که دوره تاریخیشان نامعلوم، جغرافیای رویدادشان گنگ و پیام تمدنیشان تهی است؛ آثاری که هیچ بار راهبردی برای بازیابی غرور ملی، تقویت ایمان و پاسخ به پرسشهای هویتی نسل جوان به دوش نمیکشند.
تبدیل حماسه به سریالهای عشقی: تاریخ ایران و اسلام سرشار از «چالشهای تمدنی»(رویاروییِ ایمان با کفر، عدالت با ظلم، استقلال با استعمار و عقلانیت با خرافه و ...) است؛ اما وقتی درامنویس ناتوان است، این چالشهای عظیم را به «سوءتفاهمهای عاشقانه» تقلیل میدهد. در نتیجه، مخاطب بهجای آنکه با یک «مسئله تاریخی-تمدنی» درگیر شود، فقط با «سرنوشت دو عاشق» درگیر میشود و هیچ درک راهبردیای از دوره تاریخی پیدا نمیکند.
۳. هزینههای سنگین تولید و بایگانیشدن طرحهای تاریخی
🔸 پروژههای تاریخی بهعلت هزینهبر بودنِ ساخت دکور، پوشاک دوره و جلوههای ویژه، در دورههای انقباض بودجه ممکن است بیش از هر اثر دیگری در معرض توقف و بایگانی قرار میگیرند. با این حال، تجربه مجموعههایی نظیر یوسف پیامبر(ع) و مختارنامه اثبات کرده است که اعتبارات اختصاصیافته به آثار فاخر، مصداق بارز سرمایهگذاری فرهنگی است؛ آثاری که نهتنها از چرخه مخاطبپذیری خارج نمیشوند، بلکه مرزهای ملی را درنوردیده و به سرمایه فرهنگی ماندگار کشور در منطقه و جهان اسلام تبدیل شدهاند. بحمدالله در این دوره آثار فاخری همچون موسی(ع) و سلمان فارسی حمایت شدهاند.
🔹 لزوم ورود مستقیم حاکمیت و تعریف خط حمایتی ویژه برای آثار تمدنی:
🔸 تولید آثار تمدنی و فاخرِ تاریخی به دلیل حجم بالای الزامات پروداکشن، فراتر از توان و چرخه عادی بودجههای سازمانی است و نیازمند عزم، راهبرد و مداخله مستقیم حاکمیت است. رسانه ملی باید با پشتوانه حمایتی نهادهای بالادستی میتواند «هر سال دستکم یک ابرپروژه راهبردی و تمدنی» را به آنتن برساند.
🔸 نگاه به این دست آثار نباید صرفاً از جنس «هزینه فرهنگی» باشد؛ چرا که تجربه تاریخی اثبات کرده این تولیدات از دو جهت بازدهی بیبدیل دارند:
۱. کارکرد اقتصادی و صادرات فرهنگی: بازارهای منطقهای، جهان اسلام و مخاطبان فراملی، تشنه روایتهای غنی تصویری هستند و فروش حق پخش، دوبلههای بینالمللی و محصولات جانبی، توان بازگرداندن بخش عمده سرمایهگذاری را دارد.
۲. کارکرد امنیتی و هویتساز: این آثار سرمایه نمادین کشور را تقویت کرده و بهعنوان مؤثرترین پدافند هویتی در جنگ شناختی، غرور ملی و ایمان دینی نسل جدید را بازتولید میکنند؛ بنابراین، حمایت مالی ویژه از این پروژهها یک ضرورت امنیتی، فرهنگی و اقتصادی است.
🔹 اکنون پروژه عظیم سلمان فارسی در دست ساخت است. برای معرفی دیگر مفاخر و قهرمانان تاریخ ایران و اسلام طرحها و برنامههای مصوبی داریم؟ برای معرفی ائمه اطهار و بخصوص ترویج فرهنگ مهدوی چطور؟
🔸 در راستای تحقق مأموریتهای راهبردی و بازتعریف چرخه تولیدات فاخر تاریخی، سبد آثار نمایشی در دست اقدام، سه دوره کلیدی و سرنوشتساز از حافظه تمدنی ما را با رویکردی هویتساز و پیشدستانه هدف قرار داده است:
۱. دوره صدر اسلام؛ بازنمایی پیشگامی ایرانیان و نبردهای راهبردی نبوی
🔸 این مقطع بر نمایش پیوند آغازین نبوغ و بصیرت ایرانی با پیام رهاییبخش وحی و همچنین روایت ایستادگی تمدنی اسلام تمرکز دارد:
ایرانیان یمن: فیلمنامه این اثر به پایان رسیده است؛ روایتی درخشان از اسلامآوردن آزادگان و ایرانیان حاکم یمن (ابناء) و نقش سرنوشتساز و فداکارانه آنان در دفاع از کیان اسلامِ نوپا و سرکوب جریانهای فتنهگر و مدعیان دروغین پیامبری همچون «اسود عنسی کذّاب».
خیبرشکن: اثری راهبردی که اکنون در مرحله نگارش سیناپس قرار دارد و به بازخوانی تقابل جریان یهودِ عهدشکن با رسول خدا(ص) در مدینه، شکستن موازنههای قدرت و فتح قلعههای خیبر میپردازد.
طرحهای مصوب نمایشی:
جعفر بن ابیطالب(ع): روایتی حماسی و معرفتی از حیات پرفرازونشیب جناب جعفر طیار و شاهکار دیپلماسی توحیدی ایشان در هجرت تاریخی به حبشه.
ماناهیه: درامی گیرا و حقیقتپژوهانه پیرامون بازرگان روشنضمیر ایرانی که در طلب گوهر راستی و حقیقت رنج سفر به مدینه را بر خود هموار ساخت و به نور اسلام مشرّف شد.
۲. دوره امامت و ولایت؛ عقلانیت شیعی، نفوذ راهبردی و صیانت از موعود
🔸 این ساحت با تمرکز بر پیچیدگیهای سیاسی و امنیتی تاریخ شیعه، شیوه زیست مؤمنانه و تشکیلاتی در عصر استبداد را بازگو میکند:
علی بن یقطین: فیلمنامهای در دست نگارش که پرده از ماجرای شگفتانگیز «نفوذ هوشمندانه» وزیر شیعی در قلب دستگاه خلافت عباسی برمیدارد؛ درامی سیاسی-امنیتی که تبلور تقیه پویا، یاری مظلومان و خدمت به اهلبیت(علیهم السلام) در کانون قدرت است.
جوانمردان: پروژهای در مرحله نگارش که وقایع حساس واپسین روزهای حیات مبارک امام حسن عسکری(ع)، آغاز عصر پررمزوراز غیبت، و تدابیر فداکارانه و خاموش خانواده امام عسکری و یاران وفادار برای حفظ جان شریف حضرت بقیتالله الاعظم(عج) را به تصویر میکشد.
۳. دوره تاریخ و تمدن ایران؛ شکوفایی دانش، غیرت بومی و استعمارستیزی
🔸 این بخش، تجلی کالبد ایرانی در دفاع از استقلال وطن و شکوفایی مرزهای علم و انسانیت است:
نوش و نیشتر: اثری بدیع در مرحله نگارش با محوریت بیمارستان عضدی شیراز در قرن چهارم هجری؛ درامی تاریخی-تمدنی که پیشگامی ایرانیان مسلمان در اخلاق پزشکی، علم طب، داروسازی و انساندوستی را در عصر طلایی تمدن اسلامی (قرن 4 هجری) روایت میکند.
دلاوران قومس: با فیلمنامهای به پایانرسیده و آماده ورود به تولید؛ حماسهای ماندگار از ایستادگی، حمیت و جانفشانی مردم غیور خطه دامغان در برابر تاختوتاز مغولان و صیانت از آب و خاک میهن.
تسخیرناپذیر: حماسهای شکوهمند از سلحشوری «امامقلیخان» در خلیجفارس؛ بازنمایی غیرت ملی و شکست تاریخی استعمارگران پرتغالی که به اخراج متجاوزان از جزایر استراتژیک بحرین و هرمز و احیای حاکمیت تام ایران بر پهنه آبهای نیلگون جنوب انجامید.
🔹 تا الان چه تعداد طرح در روندهای کارگروه تاریخ اسلام و ایران قرار گرفتهاند؟
🔸 آمار موجود نشان میدهد تاکنون بیش از ۳۰۰ طرح نمایشی، مستند و برنامه تلویزیونی مرتبط با موضوعات کارگروه تاریخ اسلام و ایران به این کارگروه ارجاع شده است. در فرآیند بررسی هر طرح، کارشناسان کارگروه ضمن نقد و ارزیابی تخصصی محتوا، پیشنهادهایی را برای ارتقاء، پالایش و غنیسازی طرحها ارائه میکنند تا اثر نهایی، هم از منظر دقت تاریخی و استواری پژوهشی و هم از حیث جذابیت دراماتیک و اثرگذاری مخاطبپسند در سطح مطلوب قرار گیرد.
🔸 این حجم قابلتوجه از ارجاعات، دو پیام راهبردی در خود دارد:
🔸 نخست، نشان میدهد رسانه ملی از نظر منابع انسانی خلاق و ظرفیت تولید آثار تاریخی فقیر نیست؛ بلکه موج قابلتوجهی از فعالان و طرحنویسان، حوزه اسلام و ایران را ظرفیتساز و آیندهدار میدانند و به سمت آن حرکت کردهاند.
🔸 دوم، با این حال، تجربه نشان داده است که کیفیت و انسجام این حجم از طرحها یکدست نیست؛ بخشی از این طرحها از پشتوانه پژوهشی کافی برخوردار نبوده یا در شناسایی فراز و فرودهای تاریخ تمدنی، دچار نگاههای موردی، خطاهای تاریخی و حتی برخی گزینشهای ناخواسته از روایتهای غیربومی شدهاند. از این رو، وجود کارگروهی متخصص برای پالایش، استانداردسازی و ارتقاء کیفی این طرحها — در قالب سازوکارهایی چون «میز سهضلعی پژوهش» (مورخ، فیلمنامهنویس و استراتژیست رسانه) — ضرورتی انکارناپذیر است.
#تاریخ_اسلام_و_ایران
#سریالسازی