
انیمیشن "کاغذ پاره ها"، با نماهای بسته ای از کاتر، چسب، میخ و مقواهایی که برش می خورند و به هم چسبانده می شوند آغاز می شود. ما می بینیم که دنیای شکننده ای از جنس کارتن در حال ساخته شدن است. کارتن هایی که قرار است سقف، دیوار، پنجره و جانپناه زنانی باشند که از یکی از بنیادی ترین حقوق طبیعی خود محروم اند و خانه ندارند. زنانی که خودشان نیز از جنس همین کارتن ها هستند و از مقوا ساخته شده اند، زنانی که از جامعه رانده شده و با کارتن هایی که پیکرشان را دربر گرفته، هم هویت گشته اند. فیلم از طریق به کاربردن کارتن به عنوان متریال اصلی اش، جهان کارتن خواب ها را بازسازی می کند و خود تبدیل به خانه ای می شود که روایت و صدای این زنان را در برگرفته است.
نوع طراحی، حجم پردازی و دفرماسیون چهره ی این زنان، نماینگر فشارهای وارد شده بر وجود و زیست آنهاست.
فیلم درست پس از نشان دادن نماهای بسته از کارتن ها، نماهایی باز از شهر تهران را پیش چشم ما قرار می دهد. تهران، با اتوبان ها، پل ها، برج ها و مال هایش، به تصویری از توسعه ی صوری و کذایی بدل می شود، شهری که بی اعتنا به عدالت اجتماعی، توسعه یافته است و داستان حقیقی و پنهانی اش را باید در صدای ضبط شده ی همین کارتن خواب های به حاشیه رانده شده جست و جو کرد. اینجاست که فقر اقتصادی و فرهنگی، محرومیت و بیکاری، خشونت، تجاوز و تعصب، اعتیاد و خود تباهی و تمامی مسائل حل ناشده ی جوامع انسانی، همچون دمل هایی چرکین از زیر این پوسته ی آراسته و به ظاهر مرفه و مدرن، سرباز می کنند.
حفره ها و پنجره ها، نرده ها و حصارها و نورهای مدور و رنگینی که گاه بخش هایی از خاطرات و زندگی شخصیت های فیلم را روشن می کنند، موتیف هایی هستند که ما را به دنیای لرزان و مقوایی آنها نزدیک می کنند.
فیلم میان مقوا و عکس، تضاد ایجاد می کند و در پایان با نشان دادن تصاویری واقعی از شهر تهران، از ما دعوت می کند که یک بار دیگر به این شهر نگاه کنیم. این بار آن را چگونه می بینیم؟
"کاغذ پاره ها" با تکنیک تجربه گرا و روایت مستندوارش، در میان خیل نمونه های تقلیدی و تجاری، آینده ی درخشان تری را برای انیمیشن سینمایی ایران نوید می دهد.
نویسنده: شیوا صادق اسدی، سپتامبر 2022
این یادداشت، نخستین بار در کانال تلگرامی من با عنوان "خوانش انیمیشن" انتشار یافته بود.