تولید سال : 2018
کشور انگلستان
Facing It ,Sam Gainsborough

شاید هیچ ماده ای به اندازه ی خمیر، بیانگر شکل پذیری خمیره ی انسان ها نباشد! خمیره ای که ابتدایی ترین نیروهای شکل دهنده ی آن، ریشه در دوران کودکی ما دارد. فیلم "مواجه با آن" که تلفیقی از تکنیک هایی چون استاپ موشن و پیکسلیشن است، روایتگر چگونگی شکل گیری این خمیره است. در حالی که استفاده از فیلم زنده و پیکسلیشن، بیانگر لایه های ی بیرونی وجود آدم ها و حضورشان دراینجا و اکنون است، استفاده از تکنیک خمیری برای به تصویر کشیدن پرتره ها، اشاره به مکنونات و درونیات آنها دارد. آدم ها با همین صورتک های آسیب دیده و با همه ی ناهنجاری ها و نقص هایی که در وجودِ خود دارند ، با یکدیگر ارتباط برقرار می کنند، معاشقه می کنند و در هم می آمیزند، صورتک های خمیری آنها در هم فرو می رود و باز از هم جدا می شود. اما داستان این فیلم، درباره ی مردی است که سهمی از این نوع ارتباطات ندارد و به نظر می رسد که گرفتار نوعی هراس اجتماعی است. ترس او از موقعیت های اجتماعی از طریق حالات متغیر صورت او بیان می شود. هر بار که او می خواهد با شخصی ارتباط برقرار کند، دستی از درون صورت خمیری او بیرون می آید، جلوی دهان او را می گیرد و مانعی در راه ارتباط ایجاد می کند. این دست، که از اعماق وجود او سر برمی آورد، ریشه در دوران کودکی وی دارد. به همین دلیل است که فیلم با فلاش بک و از طریق مورف، ما را به گذشته ی این شخص می برد تا بفهمیم که این دستِ بازدارنده، چگونه از طریق والدین در خمیرمایه ی وجودیِ او کاشته شده است. پدر و مادر او که صورتک هایی به شدت دفرمه دارند، شخصیت او را نیز به گونه ای دفرمه شکل داده اند و دستی را به هویت او افزوده اند که گه گاه از لایه های زیرینِ وجود او بیرون می زند و او را به خاموشی و سکوت وا می دارد.
صورتک های خمیری که خاصیت شکل پذیریشان از طریق کاربست مورف مورد تأکید قرار می گیرد، گویی انتقالِ بینا نسلیِ ناهنجاری های روانی را به بیان بصری در می آورند. دفرماسیون، که گویی بیانی از ناهنجاری است در صداهای فیلم هم نمود پیدا کرده است.

ترس دیگری که در وجود این مرد کاشته شده، ترس از خرابکاری در موقعیت های اجتماعی است. این ترس نیز در قالب یک پا از صورت او بیرون می زند وبا لگد زدن، ویرانی و شرمندگی به بار می آورد.
اگر پیکسلیشن بیانگر واقعیتِ بیرونی است، خمیر بیانگر جوهر درونی است. متغیر است، دگرگون می شود، لایه لایه است و در خودش عناصری را مکنون دارد که از گذشته می آیند، ناخودآگاه اند و ای بسا نسل اندر نسل در وجود ما کاشته شده اند. آنها ممکن است آسیب زا باشند یا خاصیتی بازدارنده داشته باشند و انگار تنها زمانی از وجودمان کنده می شوند که با آنها مواجه شویم.
اگر یکی از معیارهای ارزیابی یک فیلم انیمیشن، استفاده ی بیانگرایانه از متریال باشد، فیلم "مواجهه با آن" از این لحاظ جالب به نظر می رسد. این ویژگی، یک فیلم انیمیشن را از تصویرسازی صرف به دور می کند. "تصویرسازی" را نه به مفهوم رایجِ هنر تصویرگری، بلکه به این معنا به کار بردم که تصاویر برای بازنمایی یک روایت "کشیده" شوند. «کشیدنِ» تصاویر به جای پدیدآوردن آنها از طریق کاربست بیانگرایانه ی متریال، یک ضعف رایج در بسیاری از انیمیشن هاست که غالباً حساسیتی نسبت به آن وجود ندارد و بیشتر از آنکه به نوع تکنیک انتخابی ارتباط داشته باشد، مرتبط با روند و پروسه ی خلق است.
فیلم "مواجهه با آن" انگار یادآوری می کند که یکی از قابلیت های انیمیشن که فیلم زنده فاقد آن است، بازی با امکانات متریال یا همان ماده است که داریم با آن کار می کنیم و هر چه قدر این ماده در پیوند ناگسستنی تری با داستان یا مفاهیم فیلم باشد، به گونه ای که انگار آن مفاهیم با ماده ی دیگری قابل بیان نباشند، با فیلم قوی تری مواجه هستیم. ماده، بخشی از معنا را در خودش مستتر دارد و نیاز به استفاده از عناصر ادبی را کم می کند، چرا که به خودی خود نیز حرف می زند.
نویسنده: شیوا صادق اسدی، جولای 2023
این نوشته نخستین بار در کانال تلگرامی من با عنوان "خوانش انیمیشن" انتشار یافته بود.