
ما سهلالورودها
راستش پایمان که به دانشگاه باز شد، بیشتر حواسمان به استوارتی بود که به جای شهشهانی جلویمان گذاشته بودند تا ریاضی ۱ را به سلامت طی کنیم و از شهشهانی فقط خاطرات سالبالاییها نصیبمان شود. میانترم فیزیک ۱ هم اینطور نشان میداد که یا امسال دروس سرویس از اسب سرویس کردن مغز و روان دانشجوهای ورودی پایین آمدهاند یا بعد از یسر امروز، عسر فرداییست که دمار از روزگارمان درمیآورد، هرچند امتحانهای بعدی ریاضی ۱ و فیزیک ۱ هم اهل مدارا بودند و سر جنگ نداشتند و شریفیشدن را به ریاضی ۲ واگذار کردند تا مکعبهای ۴بعدی و انتگرال روی سطح شلوار کتاب شهشهانی کابوس شبهای بهاریمان شود.
تولدت مبارک مرد!
میخواستیم کمی دانشآموز نباشیم و سر و دستی بجنبانیم؛ همین شد که رفتیم سراغ نشریات سیاهوسفید و معمولا تکبرگی دانشجویی که بیشترشان هم سیاسی بودند و چندتایشان جای تشکل «اسمش را نبر» را پر میکردند. این وسط در همان بیخبری و گیجی اول دانشجویی متوجه شدیم «نقطه سرخط» دیگر قرار نیست منتشر شود ولی در عوض روزنامه شریف بعد از دو سال تعطیلی به گیشه نشریات برگشته تا هر شنبه و سهشنبهصبح برای ما دانشجوها رنگ دیگری بگیرد و با خواندنش هم از اینور و آنور دانشگاه غافل نمانیم و خبری بگیرم و هم کمی حالمان با صمیمت شوهرعمهایاش خوب شود. البته آن روزها کنار هر نشریه معمولا صندوقی بود که بهای نشریه را در آن میپرداختیم. همین روزنامه هم ۲۰۰ تومان قیمت داشت و طبعا آن زمان اسکناس ۲۰۰ تومانی در کیف و جیب آدم پیدا میشد. همان روزهای اول مهر بود و داشتیم از همکف ابنسینا رد میشدیم تا به کلاسی برسیم که دیدیم بچههای بسیج وسط ابنسینا جشن تولد گرفتهاند؛ جشن تولدی برای علیرضا احمدی روشن که کمتر از یک سال از رفتن پدرش، آقامصطفی میگذشت. پدر علیرضا در شریف یک دانشجوی عادی بود شاید، یک فارغالتحصیل کارشناسی مهندسی شیمی، اما الآن دیگر فخر شریف به حساب میآمد و پسرش حتی در چهارسالگی حسابی در دل بچههای دانشگاه جا باز کرده بود.

همایون، مرغ سحر!
از اولین دوره مسابقات دانشآموزی و دانشجویی روباتیک شریفکاپ که بگذریم، همان اول مهری که ما شریفی شدیم، شریف یک خبر خیلی تلخ داشت؛ غلامرضا جباری، استاد پیشکسوت تربیتبدنی دانشگاه درگذشته بود. جباری برای من یعنی مقاومت ناکامی که در مقابل تخریب زمین چمن دانشگاه و تبدیل آن به ساختمانی برای دانشکده هوافضا به خرج داد، یعنی مقاومتی که باعث شد سالن ورزشی شمال دانشگاه برای دانشجوها باقی بماند و اسم خودش بعد از رفتنش روی در ورودی آن نصب شود، یعنی وقتی نیست، دانشگاه به هر بهانهای ورزش را تعطیل میکند و سالن را به جشن و نمایشگاه و همایش اجاره میدهد، یعنی ورزش در دانشگاه فوقبرنامه و تعطیلبردار نیست.

ترم اول در شریف زیباییهای خودش را هم داشت؛ شاید برای ما عشق فوتبالیها بازی دوستانه پیشکسوتان شریف و هنرمندان در یادبود استاد جباری فقید مهمترینش بود. پیشکسوتان شریف برای ما میشد عادل و دایی که دعواهایشان جایی در سالن جباری نداشت. در آن طرف هم همایون شجریان، کامبیز دیرباز همراه با اضافهوزنش، برزو ارجمند، سام درخشانی، رضا یزدانی، آقاکریم باقری، پژمان جمشیدی که هنوز هنرش همان تکگل ملیاش به حساب میآمد، اشکان نامداری و شهرام فخار در تیم هنرمندان جمع شده بودند. چهار گل علی دایی و دروازه خالیای که عادل خراب کرد و تکل خشن پژمان جمشیدی روی پای عادل که فرستادش روی نیکمت را از آرشیو یادم مانده اما فریاد دانشجویی که گفت «همایون، مرغ سحر» خیلی شفاف هنوز در گوشم هست و عکسهای یادگاری که پسرهای سالن با ستارهها میگرفتند، چرا که دخترها از تالار ۲ و با ویدئوپرژکتور فقط تماشاچی بودند.

اعتراض صنف بینماینده
نشسته بودیم داخل اتاق و چای دم کرده بودیم و کتابمان باز بود و درسمان را میخواندیم، از تلگرام و توییتر هم خبری نبود که حواس برایمان نگذارد. اتاقمان مشرف به ورودی خوابگاه بود، خوابگاه طرشت ۳. بهخاطر همین از همان اول که بچهها جمع شدند جلوی در و تعدادشان از حدی که همهمهشان به طبقه سوم بلوک ۲ برسد، بیشتر شد، دیگر حواسمان به درس نبود و شال و کلاه کردیم که برویم و ببینیم چهارتا دانشجو وقتی دور هم جمع میشوند و پای مسئول دانشگاه را آن وقت شب به خوابگاه میکشانند، حرف حسابشان چیست؟ راستش بدمان نمیآمد دانشجو شویم و حضور هرچند ساکت و منفعل در آن تجمع شبانه خوابگاه شروعی بود برای دانشجو شدن. دو سالی از آخرین انتخابات شورای صنفی دانشگاه میگذشت، یکسالش که خب طبیعی بود اما یکسال بعدش نه. دانشگاه در موعد انتخابات سال قبل اعلام کرده بود که امکان برگزاری انتخابات تا زمان ابلاغ آییننامه جدید شورای صنفی از طرف وزارت علوم نیست و همان شورای صنفی قبلی به کارش ادامه میدهد. وقتی تا اواخر ترم بهار قبل آییننامه جدید ابلاغ نمیشود، بچههای صنفی اجازه برگزاری انتخابات طبق آییننامه قبلی را از معاونت دانشجویی میگیرند و اطلاعرسانی و ثبتنام نامزدها را پیش میبرند اما دوباره با این استدلال که آییننامه جدید هنوز ابلاغ نشده و بعضا شورا هم کارهای غیرصنفی کرده، مجوز برگزاری انتخابات صادر نمیشود و یک شورای نصفهونیمه میماند و اعضایی که بعضا فارغالتحصیل شدهاند و بعضا هم خسته و ناامید. البته در این بین زمزمههایی از تعلیق شورای صنفی هم به گوش میرسد که احتمالا بیربط به موضعگیریها و بیانیههای سیاسی شورای صنفی در حوادث بعد از انتخابات سال ۸۸ نیست. نبود شورای صنفی درستوحسابی همراه با اعتراض به کیفیت پایین غذای دانشگاه و افزایش قیمت آن و امنیت پایین محلهای عبورومرور اطراف دانشگاه و خوابگاه، دست به دست هم میدهد تا اعتراضهای متعددی در خوابگاههای دانشجویی و حتی مقابل سلف دانشگاه شکل بگیرد. در بیشتر تجمعهای اعتراضی، چه در دانشگاه و چه در خوابگاه، مسئولان معاونت دانشجویی بین دانشجوها میآیند و شنونده اعتراضها و نقدها و پاسخگوی مطالبات هستند. سرانجام آییننامه جدید شورای صنفی و دستورالعمل اجرایی آن ابلاغ میشود تا دانشگاه بعد از دو سال دوباره رنگ انتخابات صنفی را به خودش ببیند و مسائل صنفی از بلاتکلیفی خارج شود.
علم، ثروت و مدرک شریف
پردیس بینالمللی شریف سال ۸۴ و با هدف تقویت همکاری با مراکز علمی جهان و جذب دانشجوی خارجی در جزیره کیش و با همکاری دانشگاه کیش تأسیس شد؛ چرا جزیره کیش؟ چون جامعه هدف این پردیس برای جذب دانشجوی خارجی کشورهای حاشیه خلیج فارس بوده و استقرار در جزیره کیش میتوانست به این هدف کمک کند اما استانداردهای بالایی که پردیس برای جذب دانشجو تعریف کرده و شاید کمی دلایل و انگیزههای سیاسی مانع تحقق این هدف میشود و خبری از دانشجوی خارجی و تدریس به زبان انگلیسی نیست. در عمل پردیس دانشگاهی میشود برای آنها که بدشان نمیآید جایی با برند شریف درس بخوانند و البته پولشان هم به این بد نیامدن و میل داشتن میرسد. از ۸۴ که به ۹۱ میآییم، دانشگاه تصمیم میگیرد ترافیک هوایی بین تهران و کیش را کاهش دهد و پردیس را بیاورد تهران تا کلاسهای دانشجوهای پردیس هم در همین حوالی خیابان آزادی خودمان برقرار باشد و همه دور هم از سفره برند شریف لقمهای بردارند. گویا مشکل قانونی در جذب دانشجو برای پردیس کیش دانشگاه را به این فکر وامیدارد که یک پردیس خودگردان هم در تهران و در کوچه گلستان راهاندازی کند، جلوی استخر و در ساختمانی که از همکاری شریف با دانشگاه آخن به یادگار مانده است.
پذیرش دانشجو در پردیس کیش از طریق بررسی سوابق تحصیلی و مصاحبه بود. ورودیهای مهر ۹۱ پردیس تهران هم که از کیش منتقل شده بودند، از همین طریق جذب شده بودند و ورودیهای بهمن ۹۱ هم کاری به کار کنکور نداشتند. اما ورودیهای ۹۲ ترکیبی از کنکور و مصاحبه و سوابق تحصیلی را برای ورود به دانشگاه پشت سر گذاشتند و ورودیهای ۹۳ به بعد کاملا از طریق کنکور و بدون بررسی سوابق تحصیلی وارد پردیس شدند. دانشگاه سال ۹۵ تصمیم گرفت دیگر دانشجوی پردیس جذب نکند تا طرح و برنامه جدیدی برای آن نوشته شود. به این ترتیب دفترچه کنکور سراسری سالهای ۹۶ و ۹۷ دیگری اسمی از پردیس شریف نداشت، اما سال ۹۸ پردیس با سروشکل جدید دوباره دانشجو پذیرفت. سروشکل جدید پردیس براساس آموزش یکسان و ارزشیابی یکسان است، یعنی دانشجوهای پردیس سر کلاسهای دانشجوهای عادی مینشینند و امتحانشان هم هم امتحانهای معمولی شریف است ولی در مدرکشان قید پردیس خودگردان تهران ذکر میشود. خلاصه اسم پردیس در دهه ۹۰ مترادف است با بحث درباره عدالت آموزشی و خصوصیسازی آموزش و چپها و راستهایی که دعواهایشان تمامی ندارد.
البته این را هم باید گفت که پردیس بینالمللی کیش هم همچنان به کارش ادامه میدهد و حساسیت کمتری هم نسبت به پردیس تهران، چه از سوی فعالین دانشجویی و چه از سوی تصمیمگیران دانشگاه روی آن وجود دارد؛ پردیسی که حتی از رشته تجربی هم برای رشتههای مهندسی دانشجو میپذیرد و بعضا پیش آمده که درآمد پردیس تهران هم خرج آن شده است.
اول شریفآیدی، بعد نت
دانشگاه سال ۹۱ تصمیم میگیرد سروسامانی به وضعیت استفاده از اینترنت بدهد و چاره کار را در اختصاص حساب کاربری مشخص به هر استفادهکننده درون دانشگاه میبیند. در نتیجه مرکز محاسبات آن زمان که الآن با نام مرکز فناوری اطلاعات و ارتباطات شناخته میشود، پروژه شناسه شریف یا همان شریفآیدی را راهاندازی میکند تا اتصال به اینترنت دانشگاه فقط با استفاده از آن امکانپذیر باشد. در فاز اول این پروژه خوابگاهیها ملزم به استفاده از شناسه شریف میشوند تا در فازهای بعدی این الزام به کل دانشگاه تسری پیدا کند. دانشگاه از همان اول هم مدعیست که کاری به کار محتوا ندارد و از طریق این پروژه فقط حجم ترافیک استفاده از اینترنت را مدیریت میکند.

سلام آخر پرحاشیه
۹۱ حتی در آخرین روزهایش هم خاطره برای ماندگاری داشت. گروه یاریگران به مناسبت جشن ۱۵ سالگیاش تصمیم میگیرد یک برنامه خیریه برپا کند؛ برنامهای خیریه با اجرای علی ضیاء، حضور عادل فردوسیپور و البته کنسرت احسان خواجهامیری که حدود ۲۸۰۰ نفر را با وجود قیمت نسبتا بالای بلیط در سالن جباری در روز ۲۲ اسفند جمع میکند. البته همه جمعیت حاضر در سالن شریفی نیستند و به نظر میرسد حدود یکپنجم شرکتکنندهها از بیرون دانشگاه هستند. اجرای کنسرت و برخی حرکات و رفتارهای حاضرین در سالن در حین آن اعتراض تعدادی از گروههای دانشجویی را به همراه دارد که در آخرین روزهای سال ۹۱ بیانیهای علیه این برنامه منتشر میکنند تا سال بدون حاشیه به پایان نرسد.

قیدار هم برای ۹۱ بود
رفتن مهندس میرزایی از معاونت فرهنگی اجتماعی و آمدن دکتر دهقانی فیروزآبادی به ساختمان شهید رضایی (۲۱ فروردین)، بهرهبرداری از بیستوپنجمین ایستگاه پایش کیفیت هوای تهران در دانشگاه صنعتی شریف (۳ مرداد)، افتتاح نیروگاه خورشیدی ۲۰ کیلوواتی پشتبام دانشکده برق با ۱۰۰ صفحه خورشیدی (۱۶ مهر)، جشنواره بزرگ و پرطمطراق «۲۳ سال» که پاییز ۹۱ زیاد پوسترهایش را بر در و دیوار دیدیم و آخرش نفهمیدیم دقیقا مخلص کلامش چیست، حضور رضا امیرخانی به بهانه انتشار کتاب قیدار به دعوت انجمن اسلامی مستقل (۲۵ آذر)، نصب تابوهای سیگار ممنوع در سطح دانشگاه، برگزاری اولین دوره مسابقات حل مسائل مهندسی شیمی و نفت به کمک کامپیوتر یا SC3 (۳ اسفند) و برگزاری جشنواره پیشگیری از اعتیاد با حضور امین تارخ و اجرای علیرضا افتخاری در افتتاحیه آن (۲۹ بهمن تا ۲ اسفند) از دیگر خاطراتیست که از پاییز و زمستان ۹۱ شریف حداقل در ذهن من و تا حدودی آرشیو روزنامه باقی مانده است.