
همدردی تنها در میان اجتماع بشری وجود دارد.حال آنکه هوش را میشود تا حدی در هر نژاد و راسته ای از جمله عنکبوتان نیز یافت.بدلیلی قوه همدلی احتمالا مستلزم نوعی غریزه گروهی ناب است.یک ارگانیسم مجزا.
________
گزیده کتاب :
داستان این کتاب هم مثل سایر داستان های علمی تخیلی مربوط به جهان متصور شده نویسنده و بعد از پایان نسل ابتدایی بشر و تداوم و پیدایش نسل جدید هست. اینکه زمین دیگه قابل سکونت نیست و خیلی از افراد به سیاره مریخ مهاجرت کرده اند و روبات های پیشرفته و هوشمند به اسم اندروئید ها در سطح انبوهی تولید شده اند. جهانی که درگیر رادیو اکتیو هست و گرد و غبار همه جا رو گرفته و فضای زمین را تیره کرده .. جهانی که کلا نسل حیوانات منقرض شده اند و حیوانات الکترونیکی جایگزین آنها شده اند. حتی از این کتاب فیلمی هم به همین اسم ساخته و اکران شده .
عنصری که در این کتاب بهش پرداخته شده و برام خیلی جالب بود ، عنصر «همدلی» هست که ناشی از واکنش های شیمیایی مغز هست ؛ عامل تمایز انسان و روبات های هوشمند و انسان نما. نشان میده که هنوز میشه به بشر امید داشت . در جهان جدید ، هنوز هم استعمار و مستعمره نشینی وجود داره و بهمون دلیل تمایزات طبقاتی و فیزیکی (مثل هوش) وجود داره که عامل نابرابری بشر هست . کار و قلم نویسنده واقعا ستودنی هست. اینکه در قالب یک رمان کوتاه توانسته به این خوبی هیجان را در خواننده زنده کنه و مدام اونو غافلگیر کنه . همچنین مدام ارزش های اخلاقی خواننده را زیر سوال میبره و او را به تفکر وا میدارد. علاوه بر این تکامل و تعالی شخصیتی هم در این کتاب هستیم (کاراکتر ریک دیکارد آخر داستان با اول داستان خیلی فرق میکنه که این تکامل حاصل پرسش های بنیادین او و تلاش او برای رسیده به پرسش های بنیادین هست.). واقعا تصویری که ژانر علمی تخیلی از آینده بشر و زمین نشان میده و به تصویر میکشه خیلی ترسناک هست .. ترجمه کتاب هم خیلی روان و راحت هست.
شخصیت اصلی کتاب ریک بهگفتهی همسرش ایران، قاتلی است که برای پلیس کار میکند و پول شکار میگیرد. مأموریت دیکارد از بین بردن اندروئیدهای شورشیای است که از مریخ به زمین فرار کردهاند، و انگیزهاش هم رسیدن به چیزی است که نتوانسته با عمری سگدو زدن به دستش بیاورد: یک گوسفند واقعی بهجای گوسفند الکتریکی که سختافزاری است پیچیده و مفصل، که میچرد و نشخوار میکند و به ریش ساکنان ساختمان میخندد، اما رضایتش شبیهسازی شده است.
نویسنده ابتدا با صبر و حوصله ما را با سازوکار و شرایط زمینِ بعد از جنگ در ۱۹۹۲ آشنا میکند و از آزمون همدلی میگوید که ظاهراَ فقط انسان از پسش برمیآید و در نتیجه میتواند دست آدمنماها را رو کند، اما پیشتر که میرویم ضرباهنگ روایت را تغییر میدهد و داستان سرعت میگیرد. مأموریت ریک با فرازوفرودهای مختلفی روبهرو میشود و شخصیتهای رنگارنگ و متنوعی وارد داستان میشوند و شکارچی اندروئیدها تا پای مرگ هم میرود و کار به جایی میرسد که با آزمون همدلی هم تشخیص آدم و آدمنما از هم ممکن نیست.
نویسنده ماهرانه از امکانات ژانر علمی ـ تخیلی استفاده میکند و هیجان میآفریند و خواننده را غافلگیر و درگیر میکند تا فلسفه و دغدغههای بنیادینش را با او مطرح کند. حاصل اینکه خواننده دیر یا زود میفهمد که داستان با تمام پیچوخمش دربارهی آینده یا آدمنماها یا زندگی در مریخ نیست، و وجه معمایی و تریلر هم در خدمت هدف بزرگتری است، همراهی با ریک دیکارد در سفر قهرمانیاش که در نهایت به نقطهی شروع ختم میشود (همانطور که انتظارش میرفت!). به نظر میرسد دیکارد پایان داستان ـ که مأموریتش را به انجام رسانده ـ از دیکارد اول داستان فرسنگها فاصله دارد. دیکارد پایان داستان مطمئن نیست حیوان واقعی و حیوان الکتریکی فرق زیادی داشتهباشند. زندگی زندهها هم بیارزش است و برتری خاصی به زندگی چیزهای الکتریکی ندارد، و اینکه دوتایی درست و خطا همیشه هم قابل اعتماد نیست، گاهی وقتها بهتر است کار خطا را انجام داد تا کار درست را. البته دیکارد پرسشهای بسیاری را هم بیپاسخ میگذارد اما همین او را بیشتر از پیش در چشم خواننده انسانتر ـ فارغ از عصر و زمان ـ جلوه میدهد. خواننده با بستن کتاب نکتهی دیگری را هم با خود به یادگار میبرد: دیک فیلیپ از بازی یکسویهی قدرت میترسد و نگران آنهایی است که بازیچهی قدرت هستند، اما بیشتر نگران دیکاردهاست نه اندروئیدها.
کتاب :بلید رانر
نویسنده : فیلیپ کی دیک
مترجم : شهریار وقفی پور
انتشارات : نیماژ
لینک خرید کتاب