
فرض کنید بازی تمام شده و نتیجه را در گروه دوستانتان دیدهاید. صفحه اول یک رسانه ورزشی را باز میکنید. یک خبر نتیجه را اعلام کرده، یک مطلب درباره عملکرد مربی است و گزارش دیگری به واکنش بازیکنان میپردازد. اگر بخواهید بفهمید هواداران درباره تصمیم داور چه نظری دارند، کدام را باز میکنید؟ تیتر سرنخ خوبی است. تعداد کامنتها هم میتواند بگوید زیر کدام مطلب بحثی راه افتاده است.
این اطلاعات در صفحه اول The Athletic، کنار بعضی تیترها و نام نویسنده دیده میشود. سرچ انجین ژورنال تصویری از این چیدمان منتشر کرده که در آن خبر اصلی ۵۷ کامنت دارد و یکی از مطالب ستون کناری ۷۳۱ کامنت. در همان نما، خبر اول عکس بزرگ و فضای بیشتری دارد. برای خوانندهای که دنبال گفتوگوست، عدد ۷۳۱ یک نشانه است. برای کسی که میخواهد خبر اصلی روز را پیدا کند، اندازه عکس و جایگاه خبر کار خودشان را انجام میدهند.
این تصویر ایده مشخصی به مدیر یک سایت خبری میدهد. میشود بخشی از فعالیت خوانندگان را از پایین صفحه مقاله بیرون آورد و در همان جایی نشان داد که مخاطب دارد مطلبش را انتخاب میکند. برای اجرای چنین کاری در یک سایت فارسی، چند تصمیم کوچک در پیشخوان، طراحی کارت و شیفت نظرات تعیین میکند عدد کنار تیتر چقدر قابل اعتماد باشد.

تصور کنید در صفحه اول یک سایت محلی، زیر تیتر گزارش تغییر مسیر اتوبوسهای شهر نوشته شده «۴۸ نظر». کسی که هر روز از آن مسیر استفاده میکند، ممکن است با دیدن عدد انتظار داشته باشد تجربه مسافران دیگر را بخواند. وارد مطلب میشود، مسیر تازه را روی نقشه میبیند و بعد پایین میرود تا نظرها را پیدا کند. اگر از ۴۸ نظر فقط دو تا در دسترس باشند، دلیلش هرچه باشد، تجربهای که به او نشان داده شده با چیزی که در صفحه پیدا کرده تفاوت دارد.
پیش از تغییر صفحه اول، در چند مطلب عادی بررسی کنید وقتی یک بازدیدکننده بخش نظرات را باز میکند دقیقا چه میبیند. آیا کامنتهای تاییدشده بدون ورود به حساب قابل مشاهدهاند؟ آیا نظرهای قدیمی در صفحه دوم قرار گرفتهاند و راه رسیدن به آن روشن است؟ اگر کامنتها پس از کلیک روی یک دکمه بارگذاری میشوند، عنوان آن دکمه در نسخه موبایل قابل پیدا کردن است؟ پاسخ هرکدام در طراحی شمارنده اثر دارد.
مسیر کلیک روی خود عدد را هم مشخص کنید. اگر عدد فقط اطلاعات کنار تیتر است، خواننده با انتخاب کارت وارد ابتدای مقاله میشود. اگر عدد یک لینک جدا دارد، میتواند مستقیم به بخش نظرات برسد. انتخاب دوم برای مخاطبی که مطلب را قبلا خوانده کاربردی است، ولی در اندازهگیری باید کلیک روی تیتر و کلیک روی بخش نظرها را از هم جدا کرد. وگرنه معلوم نمیشود چه تعداد برای دیدن گزارش آمدهاند و چه تعداد بهدنبال ادامه یک گفتوگو بودهاند.
در پیشخوان بعضی سایتها برای هر مطلب چند وضعیت وجود دارد. تعدادی از نظرها منتشر شدهاند، بعضی در انتظار بررسیاند و بخشی بهعنوان هرزنامه کنار گذاشته شدهاند. عددی که دبیر در صفحه مدیریت میبیند ممکن است مجموع چند وضعیت باشد. برای صفحه اول، تعریف مناسب باید از چیزی شروع شود که یک خواننده در خود مطلب میتواند پیدا کند.
مثلا تصمیم بگیرید عدد بر اساس نظرهای تاییدشده و قابل مشاهده ساخته شود. اگر پاسخ به یک نظر را هم میشمارید، همین تعریف را در صفحه مقاله حفظ کنید. ممکن است بالای بخش نظرات عدد ۱۲ دیده شود چون فقط نظرهای اصلی شمرده شدهاند، اما کارت صفحه اول ۳۵ نشان بدهد چون پاسخها را هم حساب کرده است. هر دو محاسبه به تنهایی میتوانند درست باشند. اختلاف بیتوضیح میان دو صفحه است که کار خواننده را سخت میکند.
اگر تیم فنی برای سرعت صفحه اول از شمارنده ذخیرهشده استفاده میکند، زمان بهروزرسانی را با شیوه کار دبیر نظرات هماهنگ کند. اختلاف کوتاه در یک سایت پرترافیک قابل تصور است، اما باقی ماندن عدد یک گفتوگوی حذفشده تا چند ساعت میتواند بازدیدکننده را سردرگم کند. یک بار بعد از تایید چند نظر و یک بار بعد از حذف یا بستن گفتوگو، همان کارت را در سایت واقعی بررسی کنید. پیشخوان ممکن است وضعیت درست را نشان بدهد و نسخهای که مخاطب میبیند هنوز بهروز نشده باشد.
در نسخه دسکتاپ معمولا جایی کنار نام نویسنده یا زمان انتشار پیدا میشود. روی موبایل همین ردیف ممکن است جا برای یک نام بلند و یک عدد سهرقمی نداشته باشد. اگر ردیف بشکند، کارت بلندتر میشود و خبر بعدی پایینتر میرود. ممکن است کاربر در نسخه جدید تعداد کمتری از خبرها را بدون اسکرول ببیند. این تغییر از نظر تجربه خواندن قابل مشاهده است و روی مقایسه کلیک هم اثر میگذارد.
قبل از اجرای تست، کارتها را با چند وضعیت واقعی ببینید. یک نویسنده با نام بلند، یک مطلب با چند نویسنده، عدد یکرقمی و عدد سهرقمی، و یک تیتر که به سه خط میرسد. در طراحی فارسی، ترکیب عدد، زمان و نام انگلیسی گاهی ترتیب اجزا را عوض میکند. نمایش درست را روی همان مدل کارت و در اندازهای که خوانندگان استفاده میکنند بررسی کنید.
درباره نامگذاری هم عبارت کوتاه و واضح به خواننده کمک میکند. حباب گفتوگو در کنار عدد ممکن است برای بعضی افراد بهراحتی قابل تشخیص باشد. جایی که آیکون پاسخ، ارسال یا اشتراکگذاری هم در همان ردیف وجود دارد، یک نام قابل خواندن برای شمارنده ابهام را کمتر میکند. اگر شمارنده تعاملی است، محدوده لمس روی موبایل و توضیح آن برای صفحهخوان را هم در همان طرح بررسی کنید.
یک سایت خبری کوچک میتواند از بخش تحلیل یا گزارشهای دنبالهدار شروع کند. در این نوع مطلب، خوانندهها فرصت دارند درباره چیزی که خواندهاند واکنش نشان دهند و دبیر معمولا میداند گفتوگوها در کدام صفحه شکل میگیرند. اگر از روز اول شمارنده را روی تمام اخبار بگذارید، هم گروه زیادی از مطالب تازه عدد کم یا صفر دارند، هم بررسی اینکه کدام بخش نتیجه را تغییر داده دشوار میشود.
فرض کنید سه کارت تحلیل ورزشی همیشه در یک ردیف صفحه اول قرار دارند. میتوانید همان ردیف را به دو شکل نمایش دهید. برای یک گروه تعداد نظرات در کارتها دیده میشود و برای گروه دیگر دیده نمیشود. تیتر، عکس و ترتیب سه کارت در هر لحظه یکسان میماند. اگر دبیر برای هر دو گروه ساعت چهار تیتر یکی از تحلیلها را تغییر داد، آن تغییر همزمان اعمال میشود و در گزارش ثبت میماند.
در مقایسه، فقط تعداد کلیک خام را نبینید. اگر یکی از نسخهها نمایش بیشتری داشته، طبیعی است فرصت کلیک بیشتری هم داشته باشد. کلیک به نسبت نمایش همان کارت، معیار مستقیمتری است. برای کارتی که پایین صفحه قرار دارد، اگر میتوانید دیده شدن کارت را ثبت کنید. اگر چنین امکانی ندارید، تعریف عدد را روشن بگذارید. در گزارش بنویسید نمایش به معنای بارگذاری کارت بوده و تیم فعلا نمیداند چه تعداد از خوانندهها واقعا تا آن بخش اسکرول کردهاند.
فرض کنیم در یک آزمایش روی سه کارت، نسخه دارای شمارنده کلیک بیشتری گرفته است. مدیر رسانه میخواهد بداند این کلیکها چه کاری برای سایت کردهاند. بعضی کاربران وارد مطلب شدهاند و بعد از دیدن دو پاراگراف سراغ خبر بعدی رفتهاند. بعضی یکراست نظرات را باز کردهاند و چند پاسخ خواندهاند. گروه دیگری هم بعد از ورود صفحه را بستهاند. گزارش کلیک هر سه رفتار را یکسان ثبت میکند.
اگر هدف بیشتر دیده شدن نظرهای مفید است، باز شدن بخش نظرات معیار مناسبی برای شروع است. اگر هدف مطالعه بیشتر گزارش است، خواندن بخشی از متن یا زمان فعال در مقاله را هم بسنجید. میشود هر دو را در یک گزارش نشان داد و خوانندهای را که برای گفتوگو آمده با کسی که فقط یک کلیک کرده و بلافاصله رفته، در یک گروه رفتاری قرار نداد.
یک نمونه فرضی را در نظر بگیرید. در نسخه دارای شمارنده، ۶۰ بازدید بیشتر وارد مقاله شدهاند و ۴۰ نفر بیشتر بخش نظرات را باز کردهاند، اما مطالعه گزارش تفاوتی نشان نمیدهد. این داده برای مدیر جامعه مخاطبان معنای مشخصی دارد. برای سردبیری که دنبال افزایش مطالعه گزارش است، هنوز به نتیجه هدفش نرسیده. اگر اهداف از ابتدا روی کاغذ آمده باشند، هر دو نفر میتوانند از یک گزارش استفاده کنند و تصمیم خودشان را بر پایه همان شواهد بگیرند.
یک گزارش محلی دوشنبه شب منتشر شده و سهشنبه صبح ۷۵ نظر دارد. خبر دیگری سهشنبه صبح منتشر شده و هنوز پنج نظر گرفته است. اگر دومی مربوط به قطع آب در ساعتهای آینده باشد، ارزش حضورش در صفحه اول به زمان و کاربردش برای شهروند مربوط است. گزارش دیشب برای گفتوگو جا دارد، اما این دو خبر از یک مسیر به صفحه اول نرسیدهاند.
برای اینکه دبیر بتواند از داده نظرات در کار روزمره استفاده کند، بهتر است آن را کنار چند نشانه بخواند. زمان انتشار، مدت حضور در جایگاه اصلی، موضوع مطلب و تعداد خوانندگانی که فرصت دیدن آن را داشتهاند، معنی عدد را عوض میکنند. مقایسه دو خبر همموضوع در دو ساعت اول انتشار از مقایسه یک خبر فوری تازه با گزارش شب قبل اطلاعات بیشتری میدهد.
اگر همان گزارش دیشب را بهخاطر کامنت زیاد بالاتر بیاورید، افراد بیشتری آن را خواهند دید و ممکن است نظرهای بیشتری هم بگیرد. در شیفت بعدی، عدد تازه بخشی از نتیجه تصمیم قبلی تحریریه را در خود دارد. به همین دلیل برای فهمیدن اینکه کدام مطلب بدون کمک جایگاه خوب هم توجه جلب میکند، بهتر است سابقه جایگاهها را کنار آمار ببینید. این ثبت میتواند بهسادگی نوشتن ساعت ورود به صفحه اول و ساعت جابهجایی هر کارت باشد.
پیش از اینکه شمارنده به یک جزء ثابت صفحه تبدیل شود، سه یا چهار مطلب پرکامنت را باز کنید و ببینید چه چیزی پشت عدد قرار دارد. شاید یکی از گزارشها تجربههایی از محلههای مختلف شهر جمع کرده باشد. شاید بحث زیر مطلب دیگری بیشتر حول جدل دو نفر بچرخد. خواننده قبل از کلیک فقط عدد را میبیند، ولی دفعه بعد اعتبار همان عدد را با تجربهای میسنجد که از این مطالب داشته است.
بررسی چند نمونه همچنین به تخمین کار دبیر نظرات کمک میکند. اگر صفحه اول خواننده بیشتری به بخش کامنت بفرستد، احتمالا تعداد نظرهای تازه یا گزارشهای کاربران هم تغییر میکند. ممکن است یک رسانه بتواند چند موضوع مشخص را بهخوبی پوشش دهد و برای تمام دستهها نیروی کافی نداشته باشد. بهتر است اولین نمایش را با بخشهایی شروع کند که نظراتشان بهموقع بررسی میشوند و خواننده میتواند مسیر بحث را دنبال کند.
برای شروع، نیازی به امتیاز پیچیده برای هر کامنت نیست. چند نمونه را با معیار ساده مرور کنید. آیا نظرها به موضوع مطلب مربوطاند؟ آیا پاسخها اطلاعاتی اضافه میکنند؟ آیا زیر خبرهای حساس اطلاعات شخصی یا ادعاهای بررسینشده زیاد مطرح شده است؟ چنین مرور کوتاهی مشخص میکند نمایش شمارنده در چه نوع مطالبی با تجربهای که رسانه میخواهد برای خواننده فراهم کند، سازگارتر است.
در گزارش آزمایش بهجای اینکه فقط بنویسید «نسخه جدید بهتر بود»، به سه پرسش پاسخ دهید. آزمایش دقیقا کجا اجرا شد؟ کدام رفتار عوض شد؟ چه کسی در شیفت بعدی باید از آن استفاده کند؟ اگر تعداد ورود به نظرات بالا رفته و کلیک کل ردیف تغییر نکرده، میتوانید بگویید شمارنده به برخی خوانندهها کمک کرده مطلب دارای بحث را پیدا کنند. اگر کلیک یک کارت بالا رفته و کارتهای کناری به همان اندازه کلیک از دست دادهاند، تصمیم درباره ادامه کار به هدف آن بخش برمیگردد.
اگر نتیجه فقط در تحلیلهای ورزشی دیده شده، شمارنده را میشود در همان قسمت نگه داشت. اگر خوانندهها در نسخه موبایل کمتر روی تیتر زدهاند، ابتدا ببینید ردیف شمارنده چه تغییری در چیدمان کارت داده است. اگر دادهها برای تصمیم کافی نیستند، نمونههای بعدی را از همان بخش جمع کنید تا نتایج مربوط به دو نوع مطلب با هم مخلوط نشود. گزارش سرچ انجین ژورنال نمونه نمایش شمارنده را در اختیارمان میگذارد. داده مربوط به خواننده فارسی از همین اجرای محدود به دست میآید.
در پایان، یک نمونه کارت و وضعیت گفتوگوی پشت آن را به دستور کار دبیر اضافه کنید. مثلا اگر برای گزارشهای محلی عدد نظر نمایش داده میشود، دبیر بتواند از روی همان کارت وارد گزارش شود، تعداد منتشرشده را ببیند و جای بحث را در مقاله پیدا کند. وقتی همه این مسیر در دسترس است، خواننده هم با دیدن عدد کنار تیتر میداند برای چه چیزی دارد روی مطلب میزند.
تهیه شده توسط تیم تخصصی سئو سید احسان خسروی(مدیر، متخصص و مشاور استراتژیک سئو)