ویرگول
ورودثبت نام
sanaei
sanaei
sanaei
sanaei
خواندن ۳ دقیقه·۷ سال پیش

باغ شهرهای صفوی

ایده باغ­شهر، به عنوان گونه­ای از باغ ایرانی، از سوی صفویان جهت توسعه شهرهایی چون اصفهان مورد استفاده قرار می­گیرد. دوره میانه حکومت صفوی به دلیل پایگاه مقتدر سیاسی/ اجتماعی و آزاداندیشی، زمینه بسیار مستعدی برای شکوفایی استعداد هنرمندان و صنعتگران فراهم شد. آنان نیک می­دانستند که هنر با نوآوری معنا می­یابد و نوآوری یعنی بدعت­گذاری، نه تکرار و تقلید گذشته. هر صدایی در روح انسان برخاسته از آگاهی و به عبارت دیگر فرهنگی خاص است(حبیب، 1388، 84). باغ­شهر اصفهان در عصر صفویه بنا بر نوشته­های پیترودلاواله سیاح زمان شاه عباس اول، به وسیله تقاطع عناصر اصلی نظام دهنده شهر(مطابق با مدل باغ ایرانی)- رودخانه و محور چهارباغ- در عین پیوستگی به چهاربخش اصلي تقسیم مي­شده که گروه­های مختلف قومی و مذهبی ساکن در اصفهان را در بخش­های مجزا جای می­داده است. چنین به نظر می­رسد که دولت صفوي در ایجاد شهر جدید صفوي ابتدا مکان(سایت) و خصوصیات شهر قدیم و عوامل بالقوه سایت، که مهم­ترین آن­ها زاینده­رود و باغ­های باقیمانده از دوران قبل مي­باشد را شناسایی نموده است. سپس به عنوان بهترین و سریع­ترین شیوه و مطابق با ویژگی­های زندگی شهری در عصر تیموریان که احداث اقامتگاه­ها و باغ­های برون شهری بوده است، بدون ایجاد خرابي و آسیب، با حل کردن شهر قدیم سلجوقی در محیط پیرامون و در توافق کامل با طبیعت اطراف، حیاط­هاي داخلي و میدان­ها و باغ­های متعدد ایجاد کرده و علاوه بر تبدیل شهر اصفهان به باغ­شهر باعث نفوذ طبیعت به داخل شهر گردیده است. علاوه بر موارد فوق که بیشتر نتیجه امنیت و توسعه فرهنگی در زمینه­های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی است، به احتمال قریب به یقین استفاده از باغ­ها و مدل باغ­شهر برای توسعه شهر اصفهان، با جهان­بینی شیعه و باورهای مذهبی صفویان که خود را مدافع و مبلغ مذهب تشیع می­دانستند ارتباطی مستقیم دارد و در این راستا ایشان از مدل باغ­شهر با هدف تجسم شهر به صورت تصویری از بهشت جاویدان استفاده کرده­اند. چنین به نظر می­رسد شهرسازی عصر صفوی، به مانند باغ­سازی و معماری، ارتباطی نزدیک با باورها و مفاهیم عقلی و عرفانی و جهان بینی شیعه برقرار نموده که متأثر از ظهور مکتب اصفهان در معماری و شهرسازی این عصر می­باشد. از این رو شهر به صورت تصویری از بهشت جاویدان و به واقع بهشت روی زمین جایگاهی در خور انسان به عنوان جانشین خداوند در زمین ترسیم می­شود. در این راستا ایده باغ­شهر، به عنوان گونه­ای از باغ ایرانی، از سوی صفویان جهت توسعه شهرهایی چون اصفهان مورد استفاده قرار می­گیرد(حقیقت بین و همکاران، 1395، 9). در واقع هویت کالبدی باغ­شهر اصفهان به پیروی از باغ­سازی ایرانی، نتیجه تعامل نظم آب، خاک و گیاه به همراه نظام معنایی، هندسی و زیبایی شناختی(سازماندهی کالبدی و منظرسازی) و نظام عملکردی از مقیاس خرد(اجزاء تشکیل دهنده) تا کلان می­باشد. بنا بر شواهد تاریخی، نظم آب در ساختار کالبدی باغ­شهر اصفهان به دو فرم هندسی(جوی­ها و حوض­ها) و ارگانیک(رودخانه و انشعابات گسیل شده از آن) وجود دارد. نظم زمین با دو هدف عمده در باغ­شهر اصفهان به کار رفته، یکی در جهت تأمین پایداری(ماندگاری) مجموعه به وسیله تطابق دوسویه با نظم آب و دیگری در جهت فراهم نمودن چشم­اندازهای مناسب است. نقش ویژه نظم گیاه در تجسم شهر به صورت تصویری ازبهشت جاویدان و تعریف هویت بصری باغ گونه شهر، موجب گردیده این نظم از سوی سازندگان مورد توجه ویژه واقع شود و نظم آب و زمین در جهت پایداری و دوام آن مورد استفاده قرار گیرند. نظم گیاه در باغ شهر اصفهان در ارتباط مستقیم با نظم آب و زمین بوده است. نظام معنایی به کار گرفته شده، با بهره­گیری از نمادهای عام و خاص، در جهت تعریف حس مکان ویژه برای باغ شهر صفوی به عنوان تمثیلی از بهشت است. موضوع پایان نامه معماری

۰
۰
sanaei
sanaei
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید